II SA/Łd 1012/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący del.Sędzia NSA Małgorzata Stahl, Sędziowie : WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, p.o. WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi H.Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie nakazu rozbiórki budowli 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], Nr [...] ([...]); 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3) zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz H.Z. kwotę 300,00 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Syg.akt II SA/Łd 1012/01 Uzasadnienie Decyzją Nr [...] z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. nakazał H.Z., rozbiórkę dobudowanej części budynku mieszkalnego, na działce nr 179 w Ł. – K., przy ul. A nr 2, wykonanej bez wymaganego pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że po dokonaniu oględzin nieruchomości ustalono, iż H.Z. w lipcu 1996r. przystąpił do rozbudowy budynku mieszkalnego , wykonując podpiwniczenie o wymiarach 8,00m x 7,00m oraz parter i piętro o wymiarach 4,40m x 7,00m. Obudowana została również istniejąca klatka schodowa w części parteru. Rozbudowa nie została zakończona i jest na etapie stanu surowego. Inwestor nie posiadał wymaganego pozwolenia na budowę, wobec czego koniecznym jest nakazanie rozbiórki obiektu. Postępowanie administracyjne wszczęte zostało na skutek wystąpienia Prokuratora Rejonowego w Ł. z dnia [...] o przeprowadzenie kontroli budowy, dokonanej przez H.Z. Od decyzji organu I instancji odwołanie złożył H.Z., wskazując, iż posiada decyzję z dnia [...], zatwierdzającą plan zagospodarowania działki nr 179, obejmujący rozbudowę istniejącego budynku budowlanego, oraz decyzję z dnia [...], udzielającą pozwolenia na powyższą rozbudowę. Nadto wyjaśnił w odwołaniu, że przedmiotowe roboty budowlane rozpoczął w sierpniu 1994r., na co przedłożył sporządzone przez siebie sprostowanie wyjaśnienia złożonego do protokołu oględzin oraz oświadczenia 10 świadków. Decyzją Nr [...] z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji. Powołując się na treść art. 48 ustawy z dnia 7.lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414), wskazał, iż obiekt wzniesiony bez wymaganego pozwolenia na budowę podlega przymusowej rozbiórce. W rozpoznawanej sprawie natomiast organ I instancji ustalił, że wykonane roboty są samowolą, ponieważ decyzja z dnia [...] straciła ważność, zgodnie z treścią art. 32 obowiązującej, w dacie jej wydania, ustawy z dnia 24.padziernika 1974r. Prawo budowlane, z uwagi na fakt, że inwestor nie rozpoczął budowy w ciągu dwóch lat od daty wydania pozwolenia na budowę. Bez znaczenia jest, zdaniem organu II Instancji, czy rozpoczęcie robót budowlanych nastąpiło w 1994 czy też 1996r., ponieważ przepisu art. 48 ustawy z dnia 7.sierpnia 1994r. Prawo budowlane, rozbiórki nie stosuje się tylko do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie tej ustawy, lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. W konkluzji, wobec tego, że w sprawie przedmiotowej nie zachodzi żadna z powyższych przesłanek, organ II instancji utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. Skargę na powyższą decyzję złożył H.Z., zarzucając niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy poprzez przyjęcie, że przerwy w budowie trwały powyżej 2 lat, co spowodowało utratę ważności pozwolenia na budowę. Decyzją na Nr [...] z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uwzględnił skargę w całości, uchylając własną decyzję z dnia [...] oraz podnosząc, że niektóre spośród załączonych do skargi dokumentów, nie były znane organowi administracji. Na skutek cofnięcia skargi przez H.Z. postępowanie przez Naczelnym Sądem Administracyjnym zostało umorzone. Decyzją Nr [...] z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy decyzję organu I Instancji. Powyższe orzeczenie oparte zostało na ustaleniu, że decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia [...] dotyczyła rozbudowy w kierunku południowym budynku mieszkalnego, na działce przy ul. A 2 w Ł. – K. (rozbudowa ta została zrealizowana), natomiast przedmiotem niniejszego postępowania jest samowola budowlana w kierunku północnym, która nie jest objęta pozwoleniem, a jedynie naniesiona została na zatwierdzonym tą decyzją planie realizacyjnym działki jako przewidziana do realizacji w perspektywie oraz obudowa istniejącej klatki schodowej w części parteru. Wobec powyższego, zdaniem organu II instancji, roboty te uznać należy za samowolę budowlaną, podlegającą rygorowi przymusowej rozbiórki, przewidzianemu w art. 48 ustawy Prawo budowlane. Na rozstrzygniecie to skargę złożył H.Z., zarzucając mu naruszenie art. 7,8,10,77 i 81 k.p.a., art. 48 ustawy Prawo budowlane oraz art. 38 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Wskazał, że wobec uwzględniania pierwotnie wniesionej skargi w całości, miał prawo sądzić, iż nakaz rozbiórki wydany został nieprawidłowo, przez co zostanie uchylony. Podniósł nadto, że decyzja wydana została bez wnikliwego rozpoznania sprawy, bowiem organ I instancji nie ustalił faktycznie daty rozpoczęcia i zakończenia robót, obejmujących klatkę schodową, zaś zgodnie z twierdzeniami skarżącego roboty te rozpoczął i zakończył w części w 1994r. Ponadto ponownie wskazał, że rok 1996r., przyjęty jako data rozpoczęcia robót, ustalony został przez organ administracji dowolnie. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w Łasku warunkowo umorzono na okres 1.roku, postępowanie karne przeciwko H.Z. w sprawie prowadzenia przez niego w okresie od października 1998r. do czerwca 2000r. w Ł.K., bez wymaganego pozwolenia prace budowlane, polegające na rozbudowie istniejącego budynku mieszkalnego tj. wybudowała ganek oraz dobudował jedno skrzydło piętrowego domu wraz z podpiwniczeniem i tarasem. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w szczególności w świetle wyjaśnień samego oskarżonego, jego wina oraz okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości. Postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10.sierpnia 2001r. wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu rozpatrzenia sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona, choć częściowo jedynie z powodu zarzutów podniesionych w treści skargi. Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczwlnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami saministracyjnymi. Po myśli art. 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) natomiast, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, możliwe jest m.in. wówczas, gdy w grę wchodzi naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit b i c p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie, sformułowany przez skarżącego zarzut naruszenia art. 38 ustawy z dnia 11.maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) jest nieuzasadniony. Wniesiona w dniu 17.listopada 2000r. skarga, postulująca uchylenia zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], została przez organ administracji w całości uwzględniona a decyzja uchylona w wyniku autokontroli. Fakt, iż ponownie wydane zostało rozstrzygnięcie tej samej treści, nie stanowi naruszenia wskazanego wyżej przepisu, bowiem obowiązkiem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego było merytoryczne rozpoznanie wniesionego przez skarżącego odwołania od decyzji organu I instancji. Od rozstrzygnięcia tego przysługiwało skarżącemu prawo wniesienia kolejnej skargi, z którego to uprawnienia H.Z. zresztą, skorzystał. Spośród zarzutów naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, podniesionych w skardze, trafny jest jedynie zarzut naruszenia art.7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a. i 80 k.p.a. w zakresie, w jakim zobowiązuje on organ administracji do wyczerpującego zgromadzenia i oceny materiału dowodowego oraz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Uchybienie to skutkuje uchyleniem zaskarżonego orzeczenie, po myśli art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.s.a. W rozpoznawanej sprawie bowiem, zarówno w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. jak i orzeczeniu organu odwoławczego, brak jest uzasadnienia dla przyjętej daty rozpoczęcia i zakończenia prowadzonych robót budowlanych lub też ewentualnie ich części. Skarżący podnosi w skardze, że przynajmniej w części zostały one zakończone przed dniem 1.stycznia 1995r. Organ administracji winien odnieść się do tychże informacji, zwłaszcza w kontekście wyjaśnień skarżącego, złożonych w toku postępowania karnego, zakończonego warunkowym umorzeniem postępowania. Z treści postanowienia Sądu Rejonowego w Łasku z dnia 3.listopada 2000r. wynika bowiem, że "dobudowa jednego skrzydła piętrowego domu wraz z podpiwniczeniem i tarasem" dokonana została przez skarżącego w okresie od października 1998r. do czerwca 2000r. Konieczne jest zatem wyjaśnienie, czy zakres inwestycji wskazanych w powyższym postanowieniu pokrywa się z dobudowaną częścią budynku, będącą przedmiotem niniejszego postępowania oraz rozpatrzenie całego zgromadzonego materiału dowodowego. Istotne znaczenie dla orzeczenia w niniejszej sprawie ma również fakt naruszenia art. 188 k.p.a. Zarzut naruszenia wspomnianego przepisu, nie został podniesiony przez skarżącego, jednakże, po myśli art. 134 p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Postępowanie administracyjne w przedmiocie samowoli budowlanej, której dopuścił się skarżący, wszczęte zostało na skutek wystąpienia Prokuratora Rejonowego w Ł., w trybie art. 182 k.p.a. Zatem tenże Prokurator winien być uczestnikiem postępowania administracyjnego, któremu przysługują prawa strony (art. 188 k.p.c.). Tymczasem ani w postępowaniu przed organem I instancji ani organem odwoławczym, nie brał on udziału (Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. ograniczył się do doręczenia Prokuratorowi "kserokopii decyzji" wraz z pismem z dnia [...]). Ponieważ uchybienie wspomniane stanowi postawę do wznowienia postępowania, w oparciu o normę art. 145 § 1 pkt 4 p.s.a., stąd też koniecznym było uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit b p.s.a. Na podstawie art. 152 p.s.a. orzeczono w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącego, zwrot uiszczonego przezeń wpisu sądowego oraz wynagrodzenia, reprezentującego go pełnomocnika, będącego radcą prawnym .