II SA/Łd 1034/03
WyrokWSA w Łodzi2004-09-16
Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Krzysztof Szczygielski, Malgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która utraciła status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia, a następnie ponownie zarejestrowała się jako bezrobotna, spełnia warunek posiadania prawa do zasiłku dla bezrobotnych w rozumieniu przepisów o świadczeniu przedemerytalnym, jeśli prawo do zasiłku zostało jej przyznane na okres skrócony?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do zasiłku dla bezrobotnych, nawet jeśli przyznane na okres skrócony z powodu wcześniejszego podjęcia zatrudnienia, jest wystarczające do spełnienia przesłanki posiadania prawa do zasiłku dla bezrobotnych w kontekście ubiegania się o świadczenie przedemerytalne. Fakt, że prawo do zasiłku jest skrócone, nie ma znaczenia dla spełnienia tej konkretnej przesłanki, ponieważ samo jego zaistnienie jest wystarczające do powstania innego prawa.Stan faktyczny
Skarżący J.J. ubiegał się o świadczenie przedemerytalne, twierdząc, że spełnia warunki dotyczące wieku, stażu pracy i przyczyn rozwiązania stosunku pracy. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, argumentując, że skarżący nie spełniał warunku posiadania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, ponieważ jego prawo do zasiłku zostało skrócone z powodu wcześniejszego podejmowania zatrudnienia. Skarżący zakwestionował tę interpretację, wskazując, że uchwała NSA, na którą powołały się organy, dotyczy innej kwestii.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 września 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie WSA Krzysztof Szczygielski /spr./, p.o. Sędziego WSA Malgorzata Łuczyńska, Protokolant referendarz sądowy Ewa Alberciak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] sprawy ze skargi J. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] Nr [...].
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art.37k ust.1, art.23,art.6c ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /t.j. z 2003 r. Nr 58, poz.514/ oraz art.138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania J.J. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...] orzekającej o odmowie przyznania J.J. prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 7 kwietnia 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że J.J. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. po raz kolejny dnia 7 kwietnia 2003 r. uzyskując status osoby bezrobotnej od dnia rejestracji, z prawem do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 8 kwietnia 2003 r. do 12 kwietnia 2003 r., to jest na okres skrócony o okres pobierania zasiłku przed utratą statusu bezrobotnego.
W dniu [...] Pan J.J. wniósł o przyznanie świadczenia przedemerytalnego, twierdząc, iż spełnia warunki osoby bezrobotnej oraz warunki do nabycia zasiłku dla bezrobotnych.
Wskazał ponadto, iż na dzień rozwiązania stosunku pracy trwającego ponad 6 miesięcy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, miał ukończone 55 lat i posiada staż emerytalny ponad 35 lat.
Starosta [...] decyzją z dnia [...] nr [...] odmówił J.J. prawa do świadczenia przedemerytalnego, argumentując spełnieniem przez stronę przesłanek określonych w art.25 ust.11 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, uprawniających jedynie do nabycia zasiłku dla bezrobotnych na okres uzupełniający.
W złożonym odwołaniu strona wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji, podnosząc że powołana w uzasadnieniu uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2000 r. (sygn. akt OPS 9/00) dotyczy tylko zasiłków dla bezrobotnych. Wojewoda rozpatrując odwołanie uznał decyzję pierwszej instancji za zasadną. Stwierdził, że w dniu ponownej rejestracji J.J. spełniał wskazane w art.37k ust.1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunki dotyczące wieku, okresu upoważniającego do zasiłku oraz przyczyn rozwiązania stosunku pracy. Jednak nie został spełniony podstawowy warunek w postaci prawa do zasiłku. Akta sprawy wskazują, że strona na dzień rejestracji dokonanej w dniu 7 kwietnia 2003 r. nie spełniała wymogów określonych w art.23 ust.1 w/w ustawy.
W myśl tego przepisu prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, jeżeli:
1/ nie ma dla niego propozycji odpowiedniego zatrudnienia, skierowania do prac interwencyjnych, robót publicznych lub na utworzone dodatkowe miejsce pracy oraz
2/ w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni m. in :
- był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej najniższego wynagrodzenia, od którego istnieje obowiązek opłacenia składki na Fundusz Pracy,
- wykonywał pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia, jeżeli podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej najniższego wynagrodzenia.
Pan J.J. został zarejestrowany jako bezrobotny w dniu 23 lipca 2001 r. i wówczas uzyskał prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 31 lipca 2001 r. na okres 12 miesięcy. W czasie posiadanego prawa do zasiłku J.J. podejmował dwukrotnie zatrudnienie oraz inną pracę zarobkową, które powodowały utratę statusu bezrobotnego każdorazowo na okres krótszy niż 365 dni. W okresie od dnia 7 maja 2002 r. do 20 czerwca 2002 r., tj. przez 45 dni wykonywał pracę na podstawie umowy zlecenia, natomiast w okresie od 10 września 2002 r. do 31 marca 2003 r. /203 dni/ był zatrudniony w firmie A. w G. w pełnym wymiarze czasu pracy. Ostatniej rejestracji dokonał 7 kwietnia 2003 r. Zatem do okresu 365 dni przypadających na przestrzeni 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji /6.10.2001 - 6.04.2003 r./ zaliczyć można jedynie 248 dni. Tym samym strona nie spełnia warunków, o których mowa w art.23 powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
J.J. w dniu [...] zaskarżył decyzję Wojewody do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W uzasadnieniu skargi podniósł, iż w dniu rejestracji - 7 kwietnia 2003 r. spełniał wymogi niezbędne do otrzymania statusu osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku. Wobec powyższego nieprzyznanie mu zasiłku przedemerytalnego było bezzasadne.
Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił, że prezentowane przez niego stanowisko znajduje potwierdzenie w treści uchwały składu 7 sędziów NSA w Warszawie , zgodnie z którą :"Bezrobotny, który w dniu posiadania prawa do zasiłku utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia po ponownej rejestracji uzyskuje wyłącznie prawo do zasiłku na okres pomniejszony o poprzedni okres pobierania zasiłku, stosownie do dyspozycji art.25 ust.11 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest zasadna .
Przede wszystkim wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1271 ) – sprawy , w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez dniem 1 stycznia 2004 r i postępowanie nie zostało zakończone , podlegają rozpoznaniu przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 poz. 1269 ) - sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem.
Oznacza to , że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron, oraz procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Decyzja zaś lub postanowienie stosownie do art. 145 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ) podlega uchyleniu jeżeli sąd stwierdzi :
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania
c/ inne naruszenie przepisów postępowania , jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, iż doszło do naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 37k ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14.12.1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514) w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji - świadczenie przedemerytalne przysługuje, osobie, spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn,
W przedmiotowej sprawie jest bezsporne, iż skarżący w dniu ponownej rejestracji to jest w dniu 7 kwietnia 2003 r spełniał warunki określone w cyt. art. 37k ust. 1 pkt. 2 dotyczące wieku, okresu uprawniającego do zasiłku oraz przyczyn rozwiązania stosunku pracy ( likwidacja stanowiska pracy ) po okresie zatrudnienia trwającym co najmniej 6 miesięcy.
Sporna pozostaje jedynie okoliczność czy w świetle art. 37 k cyt. ustawy można było uznać, że skarżącemu przysługiwało w dacie rejestracji prawo do zasiłku. Zdaniem organu odwoławczego posiadane prawo do zasiłku na okres uzupełniający nie jest tożsame z prawem do zasiłku na nowy pełny okres zasiłkowy. Uzasadnienie tego stanowiska w decyzji organu odwoławczego jest niejasne. Organ wyjaśnia tę interpretację dopiero w odpowiedzi na skargę powołując się na stanowisko zawarte w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2000 r. OPS 9/00 (ONSA z 2001 r nr 1 poz. 5 ).
W uchwale tej Sąd stwierdził, że : "Bezrobotny, który w okresie posiadania prawa do zasiłku utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia, po ponownej (kolejnej) rejestracji uzyskuje wyłącznie prawo do zasiłku na okres pomniejszony o poprzedni okres pobierania zasiłku stosownie do dyspozycji art. 25 ust. 11 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128 ze zm.)".
Uchwała ta dotyczyła więc innego stanu faktycznego i prawnego. Ani w tej uchwale, ani w jej uzasadnieniu nie został rozstrzygnięty problem dotyczący skarżącego. Powoływanie się zatem przez organ na uchwałę bez wskazania konkretnej treści z której organ wywodzi przedstawioną interpretację przepisu ustawy w celu oceny sytuacji prawnej i faktycznej skarżącej jest w tym wypadku niezasadne.
Zdaniem Sądu w tym składzie - skarżący w dniu ponownej rejestracji to jest w dniu 7 kwietnia 2003 r. posiadał prawo do zasiłku wynikające z art. 25 ust. 11 cyt. ustawy zgodnie z którym - bezrobotny, który utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, pozarolniczej działalności lub uzyskiwania dochodu w wysokości przekraczającej połowę najniższego wynagrodzenia miesięcznie i zarejestrował się w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotny w okresie 7 dni od dnia ustania zatrudnienia, zaprzestania wykonywania innej pracy zarobkowej, prowadzenia pozarolniczej działalności lub osiągania dochodu przekraczającego połowę najniższego wynagrodzenia miesięcznie, posiada prawo do zasiłku na czas skrócony o okres pobierania zasiłku przed utratą statusu bezrobotnego oraz o okresy, o których mowa w ust. 8.
Fakt, iż jest to prawo do zasiłku na czas skrócony nie ma w przypadku skarżącego znaczenia, gdyż w tej sprawie posiadanie prawa do zasiłku jest jedną z koniecznych przesłanek do uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego, stanowi zatem źródło powstania innego prawa i samo jego zaistnienie powoduje spełnienie tej przesłanki.
Należy przy tym zauważyć, iż ustawodawca w cytowanej ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu dokonuje rozróżnienia prawa do zasiłku na okres pełny i skrócony jedynie dla celów ustalenia okresów zasiłku dla bezrobotnych. Brak natomiast w ustawie takiego rozróżnienia w przypadku gdy prawo do zasiłku dla bezrobotnych jest źródłem powstania innego prawa.
Skoro zatem w takim przypadku tego rozróżnienia nie ma, należy przyjąć, iż prawo do zasiłku wynikające z cyt. art. 25 ust. 11 ustawy stanowi spełnienie przesłanki wymaganej przepisem art. 37k ustawy.
Podkreślić jednocześnie należy, iż przepisy ustawy określają sytuację prawną osób bezrobotnych. Z tych przepisów osoby te wywodzą swoje uprawnienia będąc często w trudnej sytuacji życiowej. Przepis prawa zatem winien być tak skonstruowany, aby bezrobotni mogli być świadomi swoich praw wynikających z ustawy.
Nie można zastępować przepisu prawa, z którego bezrobotni wywodzą swoje uprawnienia - skomplikowaną interpretacją przepisów ustawy z powołaniem się na uchwałę NSA dotyczącą innego stanu faktycznego i prawnego.
Natomiast w przypadku skarżącego należy wskazać na treść uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2002 r OPS 14/01 ONSA z 2002 r nr 4 poz. 133 w której stwierdzono iż : Osobie bezrobotnej, która w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy lub w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych spełniała warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego określone w art. 37j ust. 1 lub w art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 ze zm., w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r.), przysługuje na jej wniosek prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego na podstawie art. 37l ust. 1 tej ustawy, mimo wygaśnięcia prawa do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu okresu jego pobierania, jeżeli w dniu złożenia wniosku spełnia określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego.
Sąd w tym składzie w pełni podziela pogląd wyżej wyrażony.
Reasumując stwierdzić należy, iż skoro jest bezsporne, że w dniu ponownej rejestracji skarżący spełniał wszystkie warunki dotyczące, wieku okresu uprawniającego do zasiłku i przyczyn rozwiązania umowy o pracę, a jak wyżej wskazano należy również uznać, że spełniał warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i posiadał prawo do zasiłku – to organy administracji odmawiając przyznania skarżącemu prawa do świadczenia przedemerytalnego naruszyły art. 37k ust. 1 pkt. 2 cyt. ustawy o zatrudnieniu i bezrobociu i miało to wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i art.135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji .
Mając na uwadze treść art. 152 cyt. ustawy Sąd stwierdza, iż z uwagi na brak przymiotu wykonalności – orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji jest w tym przypadku bezprzedmiotowe.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło