II SA/Łd 104/09
PostanowienieWSA w Łodzi2009-06-04
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania zasiłku rodzinnego może zostać uwzględniony, skoro ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalnia z kosztów w sprawach z zakresu pomocy społecznej?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania zasiłku rodzinnego podlega oddaleniu, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu zasługuje na uwzględnienie ze względu na trudną sytuację finansową i zdrowotną skarżącego oraz jego syna, którzy są osobami niepełnosprawnymi i utrzymują się z niskich dochodów.Stan faktyczny
Skarżący J.G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej odmowy przyznania zasiłku rodzinnego. Skarżący wraz z synem są osobami niepełnosprawnymi i utrzymują się z łącznych dochodów w wysokości 1617 zł. Miesięczne koszty utrzymania mieszkania wynoszą około 800-900 zł. Wcześniejszy wyrok WSA w Łodzi z dnia 30 kwietnia 2009 r. oddalił skargę J.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata; oddalono wniosek w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 4 czerwca 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J.G. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego z dodatkami p o s t a n a w i a: 1) przyznać skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata; 2) oddalić wniosek w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. AG
Wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę J.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem.
W dniu 2 czerwca 2009 r. skarżący wystąpił z żądaniem przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem P. Strona osiąga dochody z tytułu emerytury w wysokości 1050 zł, natomiast syn otrzymuje rentę socjalną w wysokości 567 złotych. Skarżący nie deklaruje posiadania żadnego wartościowego majątku, oszczędności ani papierów wartościowych.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, iż opłaty związane z utrzymaniem mieszkania wynoszą ok. 800 – 900 złotych miesięcznie, a u podstaw żądania leży trudna sytuacja finansowa i zdrowotna - skarżący wraz z synem są osobami niepełnosprawnymi.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W rozpoznawanej sprawie kwestią wymagającą rozważenia jest prawo skarżącego do przyznania prawa pomocy jedynie w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W tym zakresie zatem wniosek skarżącego nie może zostać uwzględniony.
Odnosząc się do żądania ustanowienia adwokata z urzędu, to w ocenie Referendarza sądowego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim na uwadze należało mieć fakt, iż rodzina skarżącego utrzymuje się z dochodów w łącznej wysokości 1.617 złotych. Podkreślenia przy tym wymaga, iż członkowie rodziny są osobami niepełnosprawnymi, co wymaga zatem znacznych wydatków na zapewnienie opieki lekarskiej i zakup leków. Powyższe okoliczności dają podstawy do twierdzenia, iż wniosek skarżącego należy uwzględnić.
Na marginesie jedynie wypada zauważyć, iż z akt sprawy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje także córka skarżącego – S., jednak z uwagi na jej stan dochodowy, fakt ten pozostawać musi bez wpływu na ocenę zdolności finansowych skarżącego.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
AG
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło