II SA/Łd 104/17

Dnia 9 marca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Sławomir Wojciechowski po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku U. Z. i S. M. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi U. Z. i S. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na realizację inwestycji drogowej p o s t a n a w i a: - oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. a.tp. U. Z. i S. M. skierowali, za pośrednictwem Wojewody [...], skargę na decyzję tegoż organu z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na realizację inwestycji drogowej. W piśmie z dnia 10 stycznia 2017 roku U. Z. i S. M. wnieśli o wstrzymanie zaskarżonej decyzji argumentując, że z uwagi na rangę naruszenia prawa, wydanie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, która nie spełnia wymogów drogi publicznej, spowoduje dla skarżących nieodwracalne skutki prawne polegające na pozbawieniu ich własności. Wykonalna decyzja upoważni inwestora do zmiany zagospodarowania gruntów i dewastacji obecnie istniejącego zagospodarowania, które nie będzie możliwe do przywrócenia. Wypłacenie ewentualnego odszkodowania nie będzie żadną rekompensatą. Podniesione w skardze okoliczności jednoznacznie wskazują, że zaprojektowana inwestycja nie jest drogą publiczną, a przepisy prawa zostały wykorzystane w celu bezprawnego przejęcia prywatnego gruntu skarżących. Realizacja inwestycji w kształcie przedstawionym w kontestowanej decyzji nie ma nic wspólnego z interesem publicznym, bowiem jej realizacja nie jest możliwa na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 roku, poz. 2031 ze zm.). W dalszej części wniosku autorzy skargi podnieśli, że okoliczności skargi wskazują, że wydana decyzja jest obejściem prawa, zezwalającym na zrealizowanie inwestycji, która nie jest drogą publiczną, decyzją wydaną w sposób niedopuszczalny. W celu zatem zabezpieczenia uzasadnionych interesów skarżących przed powstaniem nieodwracalnych skutków prawnych oraz niemożliwego do przywrócenia stanu i prawa własności przejętych kontestowaną w skardze decyzją działek skarżących, wniosek o wstrzymanie jest konieczny i uzasadniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 roku, poz. 718 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W pierwszej kolejności podnieść należy, iż konstrukcja powołanego przepisu wylicza wyczerpująco przesłanki wstrzymania wykonania decyzji, a inicjatywa do wykazywania tych okoliczności przysługuje stronie skarżącej. Zatem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania danego aktu. W interesie strony leży niewątpliwie najbardziej wyczerpujące wykazanie przesłanek uzasadniających zastosowanie ochrony tymczasowej (por. np. postanowienia NSA z dnia 10 lutego 2014 roku, I FSK 76/14; z dnia 18 grudnia 2013 roku, II FSK 2654/13; z dnia 8 października 2013 roku, II OSK 2290/13; wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). Wstrzymanie wykonania jest instytucją wyjątkową, której zastosowanie jest możliwe jedynie w ściśle określonych przypadkach wynikających z treści art. 61 § 3 P.p.s.a. Brak jednoznacznego wskazania i uprawdopodobnienia przesłanek wymaganych przez przepis uniemożliwia ocenę zasadności złożonego przez stronę wniosku. Sąd nie orzeka o wstrzymaniu wykonania aktu z urzędu, a wobec tego nie może stwierdzić, czy wykonanie aktu zagraża powstaniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, jeżeli skarżący nie przytoczą w tym zakresie wystarczających okoliczności. Niewątpliwie realizacja, na podstawie projektu budowlanego, zamierzenia budowlanego, prowadzi często do trwałej zmiany, chociaż na różną skalę, otoczenia tej inwestycji. W ramach rozpoznania wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania decyzji o zatwierdzeniu zamiennego projektu budowlanego Sąd nie ocenia jednak prawidłowości wydania tej decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem, ale to, czy jej wykonanie, jeszcze przed prawomocnym jej skontrolowaniem, może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom strony skarżącej. Nie chodzi tutaj przy tym o niebezpieczeństwo wyrządzenia jakiejkolwiek szkody, ale takiej, która może przybrać znaczne rozmiary, a także o sytuację taką, w której powrót do stanu poprzedniego, zmienionej w sposób istotny i trwały rzeczywistości, będzie w zasadzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił i środków. Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że skarżący nie wykazali w przekonujący sposób, że realizacja przedmiotowej inwestycji może narazić ich na niebezpieczeństwo, o którym mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. W okolicznościach niniejszej sprawy konieczność wyważenia racji przemawiających za uwzględnieniem wniosku skarżących oraz interesów inwestora powoduje, że składający wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji byli obowiązani do szczegółowego uprawdopodobnienia okoliczności przemawiających za jego zasadnością. W ocenie Sądu pozbawione szerszego uzasadnienia ogólnikowe twierdzenia skarżących, że w następstwie wykonania decyzji powstaną niemożliwe do odwrócenia skutki, nie mogą stanowić podstawy do udzielenia ochrony tymczasowej. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia. Wniosek taki powinien zostać poparty stosownymi argumentami pozwalającymi wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W tym celu strona skarżąca winna tak określić ewentualną szkodę i wskazać na skutki, które trudno będzie odwrócić, by Sąd mógł stwierdzić, w oparciu o konkretne dane, że jej wielkość może być znaczna, a skutki wykonania decyzji istotnie niemożliwe lub trudne do odwrócenia. Przywołana przez stronę argumentacja nie pozwala wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest na tyle zasadne, iż przemawia za wstrzymaniem inwestora w przysługujących mu prawach związanych z zabudową terenu. To inwestor ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi, czy też skargi kasacyjnej. Prowadzenie prac przez inwestora, mimo trwającego postępowania sądowego, odbywa się na jego wyłączne ryzyko, ponieważ kwestia ewentualnego przywrócenia stanu poprzedniego, w razie, gdyby okazało się, że w wyniku rozpoznania skargi zaskarżona decyzja zostanie uchylona, będzie obciążać właśnie jego. Udzielenie przez Sąd ochrony tymczasowej nie może sprowadzać się do powstrzymania procesu inwestycyjnego w ogóle, a za zasadnością zastosowania takiej ochrony przemawiać będą tylko takie obiektywne okoliczności sprawy, które ze względu na negatywne i nieakceptowane prawem skutki, mogą powodować realne niebezpieczeństwa, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. W tej sytuacji Sąd, na mocy art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. a.tp.