II SA/Łd 1045/15

Dnia 1 czerwca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Anna Łyżwa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2016 roku sprawy ze skargi A. W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie nakazujące przedstawienie ekspertyzy technicznej budynku 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz skarżącej A. W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. a.bł. Postanowieniem z dnia [...], nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2013r., poz. 267 z późn. zm.) – w skrócie: "k.p.a." – stwierdził, że zażalenie A. W. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...] zostało wniesione z uchybieniem terminu do wniesienia zażalenia przewidzianego w art. 141 § 2 k.p.a. W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji przytoczył treść art. 44 § 1 pkt 1, § 2 i § 4, art. 141 § 2 k.p.a. [...]WINB ustalił, że powołane postanowienie PINB w Ł. nr [...] zostało wysłane do M. C. - pełnomocnika A. W.– dwukrotnie, przy czym pierwsza przesyłka nadana w dniu 6 maja 2015r. doręczana była w trybie art. 44 k.p.a. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru korespondencji wynika, iż zwrócono przesyłkę nadawcy po jednokrotnej próbie doręczenia, w dniu 25 maja 2015r. Następnie postanowienie nr [...] zostało wysłane ponownie i pełnomocnik odebrał je w dniu 1 lipca 2015r.. Jednak [...]WINB po weryfikacji pierwszego z doręczeń w oparciu o wyjaśnienia Poczty Polskiej S.A. (pismo PP z dnia 15 września 2015r.) ustalił, że postanowienie nr [...], nadane w placówce pocztowej w dniu 6 maja 2015r, po nieudanej próbie doręczenia w dniu 11 maja 2015r. zostało zaawizowane do odbioru w placówce oddawczej adresata. W dniu 19 maja 2015r. wystawiono powtórne zawiadomienie, a po upływie terminu odbioru - w dniu 26 maja 2015r. - zwrócono do nadawcy - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. - z adnotacją: "ZWROT - nie podjęto w terminie". Na podstawie powyższych ustaleń [...]WINB przyjął, że postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...], zostało skutecznie doręczone M. C. w dniu 25 maja 2015r., zatem ustawowy termin do wniesienia zażalenia rozpoczął bieg od dnia 26 maja 2015r. i upłynął w dniu 1 czerwca 2015r. (nie był to dzień wolny od pracy). Wobec powyższego zażalenie A. W., nadane w placówce operatora pocztowego w dniu 8 lipca 2015r. należy uznać za złożone z uchybieniem terminu. Ze względu na to, że wraz z zażaleniem strona nie złożyła wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, stosownie do brzmienia art. 134 w związku z art. 144 k.p.a. należało stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. A. W. w skardze na powyższe postanowienie [...]WINB zarzuciła organowi II instancji naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy. W jej ocenie przepis art. 44 k.p.a. naruszono przyjmując, że postanowienie PINB zostało doręczona w trybie zastępczym w dniu 25 maja 2015r. Ponadto organ błędnie przyjął, że skutek doręczenia nastąpił w dniu 25 maja 2015r, co narusza normy zawarte w art. 7, 77 i 80 k.p.a. art. 7, 77 i 80 k.p.a. Takie działanie nie budzi zaufania do władzy publicznej. Organ winien uzna c za skuteczne doręczenie w dniu 1 lipca 2015r. i merytorycznie rozpatrzeć zażalenie strony. Na tej podstawie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżono postanowienia w całości oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zasadnie jej autorka zarzuca organowi odwoławczemu błędną ocenę materiału dowodowego i w konsekwencji wadliwe zastosowanie art. 134 §1 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania, zaś postanowienie w tej sprawie jest ostateczne, z mocy art. 144 k.p.a. stosuje się go odpowiednio w przypadku, gdy środkiem zaskarżenia w danej sprawie jest zażalenie (art. 144 k.p.a.). Zażalenie na postanowienie organu I instancji wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia (art. 141 §1 k.p.a.). Elementarne znaczenie dla stwierdzenia uchybienia terminowi wniesienia środka odwoławczego jest bezsporne ustalenie, że rozstrzygniecie organu zostało doręczone w sposób prawidłowy. Sporna w sprawie jest ocena prawidłowości doręczenia pełnomocnikowi skarżącej postanowienia PINB w Ł. nr [...], dokonanego w trybie art. 44 k.p.a Przepis ten przewiduje w § 1, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 k.p.a. operator pocztowy przechowuje pismo przez 14 dni w swojej placówce pocztowej. Zgodnie natomiast z art. 44 § 2 k.p.a. zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3). Z powyższego wynika, że termin do odbioru przesyłki liczony jest od daty pierwszego awizo. Tym samym drugie awizo nie ma takiej doniosłości, jak pierwsze. W orzecznictwie przeważa pogląd, że przedwczesne drugie awizo nie ma wpływu na skuteczność doręczenia. Zdaje się również, że "spóźnione" drugie awizo również nie może mieć wpływu na bieg terminu 14 dni od daty pierwszego awizo. Akceptowalny jest pogląd, ze pewne błędy powtórnego awiza nie zawsze skutkować będą wadliwością doręczenia w trybie art. 44 k.p.a.,. o ile prawidłowo dokonano pierwszego awiza i w sposób klarowny wskazano ostateczny termin odbioru przesyłki. Inna jest jednak sytuacja, gdy powtórnego awiza nie dokonano w ogóle. To uchybienie ma istotne znaczenie, bowiem brak awizacji pozbawia stronę należytej informacji, o tym, że w określonym UP pozostawiono dla niej przesyłkę. Zatem, choć drugie awizo nie ma decydującego wpływu na bieg terminu do odbioru przesyłki, liczony od dnia pierwszego awizo, to jednak jego brak stanowi istotne naruszenie art. 44 § 3 K.p.a. Doręczenie w trybie awizo stwarza pewną fikcję doręczenia – przyjmuje się pod pewnymi warunkami skutek doręczenia, choć w rzeczywistości adresat przesyłki nie odebrał. Bez wątpienia należy ściśle przestrzegać regulacji określającej ten tryb doręczenia, będący wszak wyjątkiem od doręczenia do rąk adresata czy osób upoważnionych, właśnie z uwagi na tzw. fikcję doręczenia. Oczywiste jest, że doręczenie w trybie art. 44 k.p.a. jest skuteczne tylko wówczas, gdy spełnia łącznie wszystkie wymienione w tym przepisie warunki. Podkreślenia wymaga, że dowodem dokonania wszystkich wymienionych w art. 44 k.p.a. czynności są stosowne adnotacje na kopercie zawierającej przesyłkę, jak i na dokumencie zwrotnego poświadczenia odbioru. Jednym z nich jest informacja o ponownym awizowaniu, czyli pozostawieniu zawiadomienia o możliwości jej odbioru, sposobie powiadomienia adresata o powtórnym awizowaniu, informacji o placówce pocztowej, w której przesyłka jest przechowywana, terminie odbioru przesyłki, miejscu umieszczenia awizo. Są one z jednej strony wskazówką dla adresata przesyłki o miejscu i terminie odbioru, z drugiej zaś pozwalają na weryfikację działań doręczyciela. Dokumentem poświadczającym dokonania tych czynności przez pracownika poczty są stosowne informacje na druku doręczenia. W razie niedopełnienia jednej z wymienionych w art. 44 k.p.a. czynności (czy jej nieudokumentowania) przez operatora pocztowego, niemożliwe jest stwierdzenie, że decyzja została doręczona prawidłowo. Tak się właśnie stało w przypadku pierwszej – z dnia 6 maja 2015r. - próby doręczenia pełnomocnikowi skarżącej postanowienia PINB nr [...]. Na kopercie i zwrotnym poświadczeniu odbioru brakuje jakiejkolwiek informacji o dwukrotnym awizowaniu przesyłki. Nie można było zatem uznać tego doręczenia za skuteczne z przyczyn wskazanych wcześniej. Nie sanuje tej wady doręczenia późniejsze pismo Poczty Polskiej, które wskazuje na powtórną awizację przesyłki w dniu 19 maja 2015. Istotnym jest bowiem nawet nie to, czy data tej awizacji wynikałaby z elektronicznego systemu śledzenia drogi przesyłki, ale czy informacja o powtórnym awizie i wskazanie ostatecznego terminu jej odbioru dotarła do adresata w sposób przewidziany w art. 44 § 3 k.p.a. Z tych względów wyjaśnienia poczynione w toku postępowania odwoławczego nie mogą zmienić wniosku o nieprawidłowym awizowaniu i nieskuteczności doręczenia w trybie art. 44 k.p.a. Trafnie zatem organ I instancji zdecydował o powtórnym doręczeniu postanowienia nr [...]. Jak przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, powtórne doręczenie przesyłki nie ma skutku dla biegu terminu do wniesienia środka odwoławczego tylko wówczas, gdy pierwsze doręczenie było skuteczne. Konsekwentnie należy uznać, iż pełnomocnik skarżącej otrzymał postanowienie PINB w Ł. nr [...] w dniu 1 lipca 2015r., zatem zażalenie wniesione w dniu 8 lipca 2015r. zostało złożone w ustawowym terminie. Wykazana wadliwość doręczenia dnia 6 maja 2015r, a więc i jego bezskuteczność powoduje, że wniosek organu odwoławczego o skuteczności doręczenia postanowienia PINB nr [...] w dniu 25 maja 2015r jest oparty na wadliwej interpretacji art. 44 k.p.a., jego konsekwencją jest błędne przyjęcie, że doszło do uchybienia terminu w złożeniu zażalenia, a więc nieprawidłowe zastosowanie art., 134 k.p.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy winien zatem rozpatrzyć zażalenie skarżącej z dnia 8 lipca 2015 roku. Z uwagi na powyższe sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.). O kosztach postępowania orzeczono z mocy art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a. ms