II SA/Łd 1063/04

WyrokWSA w Łodzi2005-04-19

Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Barbara Rymaszewska, Ewa Alberciak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ocenił prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego przy przyznawaniu zasiłku stałego oraz czy postępowanie dowodowe było wyczerpujące?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że organ administracji nie przeprowadził postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący, nie rozważył przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron ani rozprawy, co skutkowało niewyjaśnieniem istotnych okoliczności faktycznych. W związku z tym decyzja organu została uchylona na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stan faktyczny
Z.D. złożył wniosek o przyznanie zasiłku stałego, który został odmówiony przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej z powodu przekroczenia kryterium dochodowego wynikającego z prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego z matką. Z.D. złożył oświadczenia i dowody wskazujące na samodzielne gospodarowanie i brak wspólnego gospodarstwa, które organ odrzucił. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Z.D. zaskarżył decyzję do WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 19 kwietnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Asesor Ewa Alberciak, Protokolant: asystent sędziego Arkadiusz Widawski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2005 roku sprawy ze skargi Z.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego uchyla zaskarżoną decyzję II SA/Łd 1063/04 Uzasadnienie Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej Filia Ł. - G. decyzją z dnia [...] odmówił Z.D. przyznania pomocy finansowej w formie zasiłku stałego od lipca 2004r. Organ ustalił, że wnioskodawca nie wykazuje własnych dochodów, mieszka wspólnie z matką, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe oraz że został zaliczony do osób niepełnosprawnych o znacznym stopniu niepełnosprawności. Podstawą odmowy przyznania świadczenia było przekroczenie dochodu uprawniającego do otrzymania zasiłku stałego. Decyzja ta stała się ostateczna. W dniu 12.08.2004r. Z.D. złożył oświadczenie, iż od miesiąca sierpnia gospodaruje samodzielnie, utrzymując się ze środków, które pożycza od znajomej, jest zarejestrowany jako bezrobotny bez prawa do zasiłku. Z.D. poinformował również, że Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] przyznał mu prawo do zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie 144 zł miesięcznie. Złożył oświadczenie matki S.D., w którym poświadczyła ona, iż od miesiąca sierpnia nie jest w stanie utrzymywać syna ani mu pomagać, sama opłaca świadczenia. Również w sierpniu Z.D. złożył oświadczenie B.G., z którego wynika, iż pożyczyła wnioskodawcy kwotę 400 zł na utrzymanie. Po uzupełnieniu postępowania dowodowego organ I instancji decyzją z dnia [...] ponownie odmówił Z.D. pomocy finansowej w formie zasiłku stałego od miesiąca sierpnia 2004r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że pomimo dowodów przedstawionych przez Z.D. brak jest podstaw do uznania, że prowadzi on odrębne gospodarstwo domowe z matką, zgłoszenie rozdzielności gospodarstw w ocenie organu zostało dokonane jedynie w celu uzyskania świadczeń pieniężnych, informacja ta jest nieprzekonująca i nie odpowiada stanowi faktycznemu. W związku z tym organ uznał, że Z.D. nadal prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, zaś sytuacja finansowa rodziny nie pozwala na przyznanie zasiłku z powodu przekroczenia kryterium dochodowego. W odwołaniu od tej decyzji Z.D. wniósł o jej uchylenie i przyznanie zasiłku stałego. Ponownie zaprzeczył jakoby prowadził wspólne gospodarstwo domowe z matką, zakwestionował wnioski osoby przeprowadzającej wywiad środowiskowy, stwierdził, że u matki jedynie nocuje, nie otrzymuje od niej żadnej pomocy finansowej, zaś jedynym dochodem jest zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 144 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył ustalenia Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej Filia Ł. - G. co do prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego wnioskodawcy z matką. Organ odwoławczy, podobnie jak organ I instancji ocenił, iż zmiana oświadczeń Z.D. i jego matki w sierpniu 2004r. podyktowana była odmowną decyzją w lipcu 2004r. W uzasadnieniu decyzji wskazano bowiem, że wnioskodawca spełnia pozostałe przesłanki przyznania pomocy w formie zasiłku stałego: jest bezrobotny, legitymuje się znacznym stopniem niepełnosprawności, nie ma stałego miejsca zameldowania, natomiast dochód w gospodarstwie domowym (prowadzonym wspólnie z matką) z uwagi na emeryturę matki przekracza kryterium dochodowe. Również w ocenie SKO złożenie nowego wniosku i nowych oświadczeń o odmiennej treści niż dotychczas miało na celu jedynie uzyskanie świadczenia. W skardze na powyższą decyzję Z.D. zaprzeczył ustaleniom organów I i II instancji o prowadzeniu gospodarstwa domowego z matką, oświadczył, iż w jej domu jedynie nocuje, jego jedynym źródłem dochodu jest zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 144 zł miesięcznie, korzysta z rozległej pomocy koleżanki, u której spędza większą część dnia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz.1270, dalej w skrócie ustawa o p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą w/w okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do przepisu art. 77 k.p.a. organ administracji publicznej jest zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek zebrania wszystkich dowodów niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy należy zatem do organu, niezależnie od inicjatywy strony. W niniejszej sprawie dowody zostały przede wszystkim przedstawione przez wnioskodawcę, który złożył oświadczenia matki i znajomej dla potwierdzenia tezy, że nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym. W ocenie sądu organ i instancji, pomimo ponownego wniosku złożonego przez skarżącego z powołaniem nowych okoliczności faktycznych i nowych dowodów nie przeprowadził postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący, pozwalający na dokonanie niewątpliwych ustaleń faktycznych (art.77 k.p.a.). Organ I instancji poprzestał na zakwestionowaniu dowodów przedstawionych przez wnioskodawcę. Powołanie się na fakt sprzeczności oświadczeń przedłożonych przez Z.D. z wywiadem środowiskowym nie jest przekonujące, tym bardziej, że wnioski poczynione przez pracownika socjalnego, który sporządzał wywiad środowiskowy w sierpniu 2004r. nie zostały poparte innymi dowodami. Jeżeli organ uznał, iż dowody przedstawione przez wnioskodawcę są niewystarczające dla zmiany stanowiska, winien był rozważyć przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron (art.86 k.p.a.) oraz przeprowadzenie rozprawy. Przepis art. 86§2 k.p.a. przewiduje przeprowadzenie rozprawy, gdy jest to potrzebne do wyjaśnienia sprawy przy dziale świadków albo w drodze oględzin. Powyższe uchybienia procesowe są przyczyną niewyjaśnienia okoliczności istotnych, niezbędnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Z uwagi na powyższe należało uchylić zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 §1 pkt.1c ustawy o p.s.a..

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło