II SA/Łd 1076/03
WyrokWSA w Łodzi2004-09-20
Skład orzekający: Janusz Furmanek, Czesława Nowak-Kolczyńska, Monika Krzyżaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja administracyjna o nałożeniu kary pieniężnej za brak opłaty drogowej może zostać utrzymana w mocy, jeśli jako adresat decyzji wskazano przedsiębiorstwo, a nie konkretną osobę fizyczną będącą stroną postępowania?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna musi być skierowana do konkretnie oznaczonego podmiotu, będącego stroną postępowania. Wskazanie jako adresata decyzji samego przedsiębiorstwa, zamiast osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, stanowi naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. i skutkuje koniecznością uchylenia takiej decyzji. Organ administracji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy powinien również uwzględnić zarzuty dotyczące wartości kart opłat drogowych.Stan faktyczny
Przedsiębiorca H. L. został ukarany karą pieniężną za brak dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Skarżący podniósł, że omyłkowo zakupił kartę 24-godzinną zamiast 7-dniowej, co wynikało z identycznej ceny obu kart. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, wskazując na obowiązek posiadania dowodu uiszczenia opłaty i sprawdzenia poprawności zakupionej karty. Skarżący w skardze do sądu administracyjnego zarzucił naruszenie prawa przez mylne ustalenia faktyczne i działanie pod wpływem błędu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się orzeczenia.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 20 września 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek /spr./, Sędziowie WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, p. o. Sędziego WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant asystent sędziego Krzysztof Rybicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2004 roku sprawy ze skargi H. L. Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe [...] na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] roku Nr [....] w przedmiocie kary pieniężnej za brak opłaty za przejazd po drogach krajowych 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji w Pabianicach z dnia 28 kwietnia 2003 r. nr 5/04/2003/519600 2/ stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się orzeczenia.
Komendant Powiatowy Policji w P. decyzją z dnia [...] Nr [...] orzekł o nałaożeniu kary pieniężnej w wysokości 4000 zł za brak dowodu uiszczenia opłaty należnej za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych w trakcie wykonywania transportu drogowego. Jako adresata decyzji wskazał Przedsiębiorstwo Handlowe – Usługowe – Transportowe [...], adres [...] ul. [...].
H. L. w odwołaniu od tej decyzji wniósł o jej uchylenie. Podniósł, że był przekonany, iż zakupił kartę opłaty drogowej z siedmiodniowym terminem ważności, płacąc za nią 20 zł. Natomaist patrol policyjny stwierdził, iż karta ma termin ważności 24 godziny.
Komendant Wojewódzki Policji w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Wyjaśnił, że na podstawie art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.) przedsiębiorcy wykonujący transport drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz wykonujący przewozy na potrzeby własne są obowiązani do uiszczenia opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych. Procedura związana z wypełnianiem i uiszczaniem przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych została określona w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz.U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.).
Organ II instancji stwierdził, że zgodnie z art. 87 ustawy o transporcie drogowym, podczas przewozu drogowego wykonywanego w ramach transportu drogowego lub na potrzeby własne przedsiębiorcy, kierowca pojazdu samochodowego obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu m. in. dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że wzory kart opłaty dobowej i siedmiodniowej dla pojazdu samochodowego o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t do 12 t zostały zamieszczone w załączniku nr 1 i 2 do cyt. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczenia przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych i powinny być stronie znane.
Zdaniem organu z chwilą zakupu karty opłaty drogowej strona miała obowiązek sprawdzić, czy zakupiona karta odpowiada dopuszczalnej masie całkowitej pojazdu, z uwzględnieniem liczy osi. Dodatkowo należało sprawdzić termin ważności karty.
H. L. w skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł o uchylenie powyższej decyzji w całości i zwolnienie go od ponoszenia kary pieniężnej w wysokości 4000 zł.
Zarzucił naruszenie prawa przez mylne ustalenia faktyczne, a w szczególności nie wzięcie pod uwagę jego rzeczywistej sytuacji materialno – życiowej, a także tego, że działał przy zakupie karty opłaty drogowej pod wpływem błędu.
Zdaniem skarżącego pomyłka powyższa zaszła z tego względu, że zarówno wartość karty siedmiodniowej, jak i 24 - godzinnej wynosi 20 zł. Skoro opłacił kwotę 20 zł, czyli taką jak wysokość opłaty za 7 dni, to po jego stronie nie zachodzi wyłudzenie przejazdu po drodze krajowej bez dokonania stosownej opłaty.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Ł. wnosił o jej oddalenie.
Na rozprawie w dniu 20 września 2004 r. skarżący oświadczył, że wykupił kartę 24 – godzinną, ale wypełnił ją na czas od 23 do 29 kwietnia 2003 r. Omyłkowo wykupił kartę dobową.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270 ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art. 145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie :
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, jeżeli stwierdzi :
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy,
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach,
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępownia administracyjnego lub w innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określajacym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W rozpoznawanej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie z przyczyn, które Sąd nie będąc związany granicami skargi wziął pod uwagę z urzędu.
W świetle przepisów art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, zaś decyzja rozstrzyga sprawę co do jej istoty.
Przez określenie decyzja administracyjna należy rozumieć zewnętrzny akt władczy organu administracji publicznej, skierowany na wywołanie określonych skutków prawnych, określających sytuację prawną konkretnie oznaczonego podmiotu, w indywidualnej sprawie (sytuacji) [por. Małgorzata Jaśkowska, Marian Masternak, Eugeniusz Ochendowski - Postepowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004, s. 52.]
Stosownie do art. 107 § 1 k.p.a. decyzja powinna zawierać m. in. oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne (...).
Z powyższego wynika, że decyzja powinna zawierać oznaczenie strony, przy czym oznaczenie to musi być prawidłowe, gdyż związana z tym jest ściśle kwestia wykonania decyzji.
W niniejszej sprawie zwrócić należy uwagę, że skarżący w dacie wydania decyzji organu I instancji działał jako przedsiębiorca – H. L. Przedsiębiorstwo Handlowo – Usługowo – Transportowe [...] w S. [...], co wynika z zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia 8 kwietnia 2003 r. Natomiast decyzja organu I instancji z dnia [...] skierowana została do Przedsiębiorstwa Handlowo – Usługowo – Transportowego [...].
Stosownie do art. 29 k.p.a. stronami mogą być osoby fizyczne i osoby prawne, a gdy chodzi o państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne - również jednostki nieposiadające osobowości prawnej.
Stosownie do art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym uprawnieni do kontroli [...], mają prawo nałożyć na przedsiębiorcę wykonującego przewozy na potrzeby własne [...] karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej.
W niniejszej sprawie stroną postępowania (przedsiębiorcą) jest ponad wszelką wątpliwość H. L..
Wskazanie więc jako adresata decyzji przedsiębiorstwa a nie H. L. jest równoznaczne ze skierowaniem decyzji nie do konkretnie oznaczonego podmiotu (strony postępowania).
A zatem w niniejszej sprawie wadliwie oznaczony został podmiot tj. adresat decyzji, co skutkuje naruszeniem art. 107 § 1 k.p.a. i uchyleniem decyzji organu administracji.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy administracji winny wziąć również pod uwagę podnoszony przez skarżącego zarzut dotyczący wartości karty opłaty drogowej siedmiodniowej i 24 – godzinnej.
Powyższe powoduje, że decyzje organów obu instancji należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
O wykonaniu zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło