II SA/Łd 1100/04

Dnia 12 sierpnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Ewa Markiewicz, Sędziowie Sędzia NSA: Grzegorz Szkudlarek, Asesor WSA: Ewa Cisowska-Sakrajda (spr.), Protokolant Referendarz sądowy Magdalena Sieniuć, po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi J. L. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] Nr [..] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] Nr [...] odmówił J. L. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą A Spółce z o.o. pozwolenia na budowę obejmującego modernizację ul. A w Ł. w zakresie układu drogowego na odcinku pomiędzy posesjami nr 102 i 29, budowy odwodnienia, oświetlenia i usunięcia kolizji z siecią śn i nn na tym odcinku, usunięcia kolizji gazociągu śr/c i n/c Φ 225 z projektowanymi wpustami deszczowymi na odcinku od ul. F do posesji nr 46, budowy sieci gazowej śr/c Φ 160 na odcinku od ul. B do ul. C, usunięcia kolizji sieci telekomunikacyjnej TP SA na odcinku od ul. B do ul. C. W uzasadnieniu tegoż postanowienia, poza szczegółowym opisaniem stanu faktycznego sprawy, powołał się na przepis art. 58 k.p.a., wywodząc iż w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego złożoną w terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, jeśli uprawdopodobni, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy i jednocześnie z wniesieniem prośby dopełni czynności, dla której określony był termin. Zauważył nadto, iż J. P., pomimo wezwania z dnia 5 sierpnia 2004r., nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu nastąpiło bez jego winy, a ponadto siedmiodniowy termin do złożenia przedmiotowego wniosku został przekroczony. Postanowienie to zawierało pouczenie o dopuszczalności jego zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Zgodnie z tym pouczeniem skargę w imieniu J. L. wniósł radca prawny M. A. W uzasadnieniu skargi podkreślono m.in., że w dniu 21 lipca 2004r., tj. w dniu otrzymania decyzji Wojewody [...] nr [...] umarzającej wznowione postępowanie w przedmiotowej sprawie, skarżący dowiedział się, iż organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania był Wojewoda[...], co oznacza, iż skarżący uchybił terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania bez własnej winy, a siedmiodniowy termin do złożenia tego wniosku należy liczyć od powyższej daty. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 52 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej upsa, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków odwoławczych należy natomiast rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 wymienionej ustawy). Regulację prawną weryfikacji postanowień w sprawie przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej przed organem administracji publicznej zawiera przepis art. 59 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm) , zwanej dalej k.p.a. Stosownie do § l tegoż przepisu o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej w drodze postanowienia, a na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie. Według § 2 powołanego przepisu zaś, o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. Analizy powołanych przepisów prowadzi do wniosku, iż ustawodawca w § l ustanawia zasadę dwuinstancyjności postępowania w sprawie przywrócenia terminu, od której to zasady wprowadza w § 2 wyjątek dotyczący jedynie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia. W tym ostatnim więc przypadku o przywróceniu terminu orzeka organ właściwy do rozpoznania odwołania lub zażalenia, a postanowienie tego organu jest ostateczne. Zauważyć nadto należy, iż właściwość organu do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania oceniać należy wedle przepisów art. 150 k.p.a. Stosownie do § l tegoż przepisu organem administracji publicznej właściwym w sprawie wznowienia postępowania jest organ, który wydał decyzję w tej sprawie w ostatniej instancji/ a gdyby przyczyną wznowienia była działalność organu wymienionego w § l, o wznowieniu postępowania rozstrzyga, zgodnie z § 2, organ wyższego stopnia, który równocześnie wyznacza organ właściwy w sprawie, chyba że decyzję w ostatniej instancji wydał naczelny organ administracji publicznej, a w sprawach należących do zadań własnych gminy - samorządowe kolegium odwoławcze. W świetle powołanych przepisów wniesioną w imieniu J. L. przez radcę prawnego M. A. skargę na postanowienie Wojewody [...] z dnia [..] Nr [...] odmawiające J. L. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawią zakończonej decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą A Spółce z o.o. pozwolenia na budowę obejmującego modernizację ul. D w Ł., należało odrzucić jako wniesioną bez wyczerpania środków zaskarżenia. Postanowienie to jest aktem administracyjnym, podlegającym , stosownie do § l art. 59 k.p.a. weryfikacji w administracyjnym toku instancji, od którego skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie przysługuje. Z załączonych do skargi akt administracyjnych wynika wszak, iż sprawa udzielenia pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji przeszła przez dwie instancje, od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia[...] Nr [...] zostało bowiem wniesione przez K. S. – L. odwołanie, w konsekwencji czego Wojewoda [...] podjął w dniu 3 marca 2004r. decyzję Nr [...] którą to decyzją uchylił decyzję Prezydenta Miasta Ł. w części dotyczącej budowy sieci gazowej śr/c Φ 160 na odcinku od ul. E do posesji nr 90 i w tej części odmówił pozwolenia na budowę, w pozostałej części zaś utrzymał decyzję w mocy. To zaś oznacza, iż organem, który orzekał w przedmiotowej sprawie w ostatniej instancji jest, stosownie do powołanego przepisu art. 150 § l k.p.a., Wojewoda [...] . A zatem to Wojewoda [...] jest właściwy do wznowienia postępowania oraz rozpoznania wniosku J. L. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w tej sprawie. Okoliczność ta nie budzi żadnych wątpliwości ani organu administracji publicznej, ani skarżącego ani też Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę. Zastrzeżenia budzi natomiast zawarte w postanowieniu Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] pouczenie co do przysługujących środków zaskarżenia. Pouczenie to, w ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, jest wadliwe. Skoro bowiem złożony przez J. Ł. wniosek o przywrócenie terminu nie dotyczył terminu do wniesienia odwołania czy zażalenia, lecz wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją, a Wojewoda [...] z uwagi na treść § l art. 150 k.p.a. nie orzekał jako organ drugiej instancji, to wydaje się, iż w sprawie miał zastosowanie § l art. 59 k.p.a., wprowadzający zasadę dwuinstancyjności postępowania w sprawie przywrócenia terminu, nie zaś zastosowany przez Wojewodę [...] § 2 tegoż przepisu wprowadzający wyjątek od tej zasady. Zaprezentowane stanowisko zdaje się potwierdzać także okoliczność, iż Wojewoda [...] jest terenowym organem administracji rządowej, jak również przepis art. 17 określający właściwość instancyjną w postępowaniu administracyjnym. Stosownie do pkt 2 tegoż przepisu organami wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu są w stosunku do wojewodów właściwi w sprawie ministrowie. Powyższe prowadzi do wniosku, iż od postanowienia Wojewody [...] w sprawie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę przysługiwało zażalenie do właściwego ministra. Zamiast tego skarżący, stosując się do błędnego pouczenia zawartego w zaskarżonym postanowieniu, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Okoliczność ta, wobec wskazanego w powołanym wyżej art. 52 upsa warunku wyczerpania środków zaskarżenia, nie przesądza o dopuszczalności skargi na to postanowienie, lecz skutkuje, zgodnie z art. 58 § l pkt 6 upsa, odrzuceniem skargi, odrzucenie skargi zaś jest równoznaczne z odmową rozpatrzenia sprawy i wydania orzeczenia o charakterze merytorycznym. Na marginesie zauważyć należy jednakże, iż zastosowanie się przez skarżącego J. L. do zamieszczonego w zaskarżonym postanowieniu błędnego pouczenia o możliwości, trybie i terminie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie powinno wywierać negatywnych dla niego skutków. Konsekwencji wadliwego działania organów administracji publicznej nie można bowiem przerzucać na stronę postępowania, działającą w zaufaniu do tych organów. Błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może wszak, zgodnie z art. 112 .k.p.a., szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Powołany przepis, mający zastosowanie także do postanowień, stanowi jedną z najistotniejszych konsekwencji naruszenia przez organ prowadzący postępowanie obowiązku udzielania stronom rzetelnych informacji o ich uprawnieniach w odniesieniu do wnoszenia środków zaskarżenia, zaś weryfikacja postanowień, mająca na celu ochronę praw i interesów stron postępowania, służy zapewnieniu praworządności działania administracji publicznej w jej stosunkach z jednostką. Z tych względów, na podstawie art. 58 § l pkt 6 i § 3 wskazanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną.