II SA/Łd 1105/18

WyrokWSA w Łodzi2019-03-22

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska, Sławomir Wojciechowski, Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciele działki sąsiedniej, na którą inwestycja może potencjalnie oddziaływać (np. poprzez zmianę poziomu wód gruntowych lub spływ wody), powinni być uznani za strony postępowania o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie odmówiły wznowienia postępowania, ponieważ nieprawidłowo ustaliły krąg stron. Właściciele sąsiedniej działki powinni być uznani za strony, jeśli inwestycja może potencjalnie oddziaływać na ich nieruchomość, nawet jeśli projekt budowlany spełnia wymogi techniczne. Potencjalne oddziaływanie, takie jak spływ wody czy zmiana poziomu wód gruntowych, może stanowić ograniczenie w zagospodarowaniu sąsiedniej nieruchomości i tym samym uzasadniać status strony.
Stan faktyczny
Skarżący M. T.-C. i B. C. wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, twierdząc, że inwestycja na sąsiedniej działce może negatywnie oddziaływać na ich nieruchomość, m.in. poprzez podniesienie poziomu wód gruntowych i zalewanie. Organy administracji (Prezydent Miasta Ł. i Wojewoda) wielokrotnie odmawiały wznowienia postępowania, uznając, że skarżący nie posiadają przymiotu strony, ponieważ inwestycja nie narusza przepisów technicznych i nie ogranicza ich w zagospodarowaniu działki. Po kolejnej odmowie, skarżący złożyli skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta Ł. i zasądził od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 22 marca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Agnieszka Grosińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Protokolant Specjalista Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2019 roku sprawy ze skargi M. T.-C. i B. C. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] roku Nr [...]; 2) zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących solidarnie M. T.-C. i B. C. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A.K. II SA/Łd 1105/18 U Z A S A D N I E N I E Pismem z dnia 11 października 2017 r. M. T.-C. i B. C., powołując się na art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacją zewnętrzną elektryczną, gazową, lokalną kanalizacją sanitarną z bezodpływowym zbiornikiem na nieczystości ciekłe na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A, oznaczonej jako działka 65/17, obręb [...]. Postanowieniem z dnia [...] r., działając na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., Prezydent Miasta Ł. odmówił wznowienia postępowania, stwierdzając, że wnioskodawcy nie posiadają przymiotu strony. Organ powołał się przy tym na ustalenia poczynione przez organy nadzoru budowlanego odnośnie do statusu strony w postępowaniu nieważnościowym. Po rozpatrzeniu zażalenia M. T.-C. i B. C. Wojewoda [...], w dniu 12 stycznia 2018 r. uchylił powyższe postanowienie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Prezydent Miasta Ł. błędnie ustalił krąg stron postępowania, gdyż działka nr 65/17 została podzielona, a pozwolenie na budowę zostało przeniesione na inny podmiot. Co istotne, organ zwrócił uwagę, że wyrokiem z dnia 29 września 2015 r., VII SA/Wa 2954/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przesądził o tym, że wnioskodawcy mają status strony w postępowaniu nieważnościowym. Postanowieniem z dnia [...] r. Prezydent Miasta Ł. ponownie odmówił wznowienia postępowania zakończonego własną decyzją z dnia [...] r., wskazując, że wnioskodawcy nie mają przymiotu strony. W wyniku zażalenia M. T.-C. i B. C. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] r. uchylił powyższe postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji, w oparciu o art. 145 § 1, art. 147, art. 148 § 1 k.p.a. wyjaśnił zasady wznowienia postępowania administracyjnego, a następnie wskazał, że Prezydent Miasta Ł. wydał postanowienie odmawiające wznowienia postępowania, opierając się na twierdzeniu, że wnioskodawcom nie należy się przymiot strony. Jednakże, w ocenie organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie wnioskodawcom przymiot ten przysługuje, o czym przesądził wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2954/14, którym uchylono postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. Ponadto Wojewoda wskazał, że w swoim podaniu o wznowienie postępowania wnoszący wskazali na wyrok NSA z dnia 4 października 2017 r., sygn. akt II OSK 1348/17, oddalający skargę kasacyjną od wyroku WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 434/16 z dnia 28 października 2016 r., uchylającego decyzję SKO w Ł. z dnia [...] r. oraz m. in. poprzedzającą decyzję Prezydenta Miasta Ł. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji będącej przedmiotem decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] r. o pozwoleniu na budowę. Zdaniem organu II instancji, wskazywana przez wnioskodawców w podaniu okoliczność wznowienia postępowania wypełnia przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Organ odwoławczy stwierdził również, że zestawiając ze sobą datę wydania wskazywanego przez wnioskodawców wyroku NSA z datą złożenia podania o wznowienia postępowania należy stwierdzić, że wnoszący zachowali miesięczny termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania określony w art. 148 § 1 k.p.a. Zdaniem Wojewody, w przedmiotowej sprawie wystąpiły wszystkie przesłanki, których łączne zaistnienie determinuje właściwy organ do wznowienia postępowania. Od powyższego postanowienia sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyła spółka A sp. z o.o. Wyrokiem z dnia 10 lipca 2018 r. o sygn. akt II SA/Łd 454/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie, W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie, zastosowanie normy art. 138 § 2 k.p.a. do uchylenia postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia, uznać należy za nieprawidłowe, w każdym zaś razie za nienależycie uzasadnione. Wojewoda, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie wskazał bowiem na jakiekolwiek uchybienia procesowe organu I instancji, rodzące konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie odnoszącym się do procedowanego zagadnienia (wznowienia postepowania), co więcej wprost wyraził stanowisko o potrzebie wznowienia postępowania, wobec spełnienia przesłanek ustawowych (podmiotowych i przedmiotowych), uzasadniających wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania w trybie art. 149 § 1 k.p.a. W postępowaniu zażaleniowym organ drugiej instancji dysponuje kompetencjami o charakterze merytoryczno-reformacyjnymi oraz kompetencjami o charakterze kasacyjnym. Brak jest zatem jakiegokolwiek uzasadnienia dla zastosowania instytucji kasacji, w sytuacji, gdy zaskarżone postanowienie, przy wskazanym wyżej uzasadnieniu, mogło być przedmiotem reformacji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., stosowanego odpowiednio po myśli art. 144 k.p.a. Postanowieniem z dnia [...] r. Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. o odmowie wznowienia postępowania. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że podanie o wznowienie postępowania wszczyna postępowanie wstępne, w toku którego organ sprawdza, czy spełnia ono wymagania formalne, tj. czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, czy pochodzi od strony i czy zostało wniesione w terminie. O ile podanie M. T.-C. i B. C. opiera się na ustawowej przesłance i zostało złożone w terminie, to jednak Kolegium stwierdziło, że nie pochodzi ono od strony. Organ odwoławczy wskazał, że skarżący są właścicielami działki nr 106/21, przylegającej bezpośrednio do zachodniej granicy działki inwestycyjnej nr 65/17. Projektowany budynek ma wysokość 9,79 m i zaprojektowany został w odległości 6,8 m od wschodniej granicy działki państwa C.. Zachowanie powyższej odległości od granicy działki nie ogranicza skarżących w ich zabudowie, albowiem możliwym jest wybudowanie obiektu zarówno w odległości 4, jak i 3 m od granicy. Usytuowanie przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, a w szczególności jego odległość od granicy działki skarżących sprawia, że skarżący nie są również ograniczeniu w prawie zabudowy swej działki z tytułu wymaganych odległości pomiędzy zewnętrznymi ścianami budynków z uwagi na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Również wysokość i usytuowanie projektowanego budynku, a w szczególności fakt, że nieruchomość skarżących znajduje się na zachód od działki inwestycyjnej, powodują, że nie narusza on § 13, § 57 oraz § 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim muszą odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz nie powoduje ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżących. Z projektu zagospodarowania terenu wynika, że na terenie inwestycji mają być usytuowane dwa zbiorniki na nieczystości ciekłe. Jeden ze zbiorników ma znajdować się w odległości 2 m od granicy działki skarżących, co jednak odpowiada wymogom § 36 ust. 2 pkt 2 oraz § 12 ust. 1 pkt 1 w/w rozporządzenia. W ocenie organu planowana inwestycja nie oddziałuje na środowisko w sposób wymagający przeprowadzenia procedury postępowania w sprawie oddziaływania na środowisko w rozumieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, nie jest objęta materią regulowaną ustawą Prawo ochrony środowiska. W związku z tym, że teren inwestycji jest ukształtowany z lekkim spadkiem w kierunku południowym, w projekcie budowlanym przewidziano nadsypanie terenu w południowo-zachodniej części działki, natomiast od strony południowej i wschodniej zaprojektowano skarpę o wysokości 50 cm dla wyrównania różnic wysokościowych w terenie. Zgodnie z projektem, teren został ukształtowany tak, aby woda nie spływała na działki sąsiednie. Z dokumentacji wynika, że teren inwestycji – osiedla 6 budynków, ma naturalny spadek z północnego wschodu na południowy zachód, a częściowe podniesienie terenu ma służyć jedynie jego wyrównaniu. Jednocześnie, projektowane podwyższenie wynikające z zaleceń zawartych w badaniach gruntowych występuje jedynie pod budynkiem i w strefie dojazdu i dojść do niego, natomiast teren przy granicy pozostaje niezmieniony. Skarpa o wysokości 50 cm znajduje się w odległości 50 cm od wschodniej granicy działki skarżących. Wobec powyższego Kolegium uznało, że uciążliwość projektowanej inwestycji nie przekracza granic nieruchomości nią objętą i nie wpływa ujemnie na zagospodarowanie działki sąsiedniej, zatem w świetle art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane skarżącym nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. nr [...]. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi M. T.-C. i B. C. przedstawili przebieg postępowania i wskazali m.in., że podwyższenie terenu inwestycji na dawnej działce 65/8 oraz wybudowanie 6 budynków dwurodzinnych dwukondygnacyjnych musi spowodować wypór wód podziemnych na sąsiednich działkach. Skoro realizacja inwestycji może spowodować zmiany stanu wód na okolicznych gruntach, stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę powinni być właściciele wszystkich działek położonych przy ul. B. Skarżący powołali się również na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 kwietnia 2011 r., Kp 7/09, z którego w ich ocenie wynika konieczność uwzględnienia jako strony postępowania bezpośrednich sąsiadów planowanej inwestycji. Skarżący wnieśli o uchylenie postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] i zastosowanie przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszenia prawa i końcowego jej załatwienia, tj. unieważnienia decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. nr [...]. Na rozprawie w dniu 22 marca 2019 r. skarżący poparli skargę i wnieśli o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przepisy art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.) stanowią, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) - dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji lub innego aktu może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy ich wydawaniu organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a., tj. w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego stało się postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r., utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacją zewnętrzną elektryczną, gazową, lokalną kanalizacją sanitarną z bezodpływowym zbiornikiem na nieczystości ciekłe na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A, oznaczonej jako działka 65/17, obręb [...]. Jak wynika z analizy uzasadnienia zaskarżonego postanowienia organy administracji publicznej odmówiły wznowienia postępowania z uwagi na fakt, że występujący z żądaniem nie posiadają przymiotu strony, gdyż objęta pozwoleniem na budowę inwestycja na sąsiedniej działce o nr 65/17 nie narusza przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim muszą odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1422 z późn. zm.) oraz nie powoduje ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżących, a uciążliwość projektowanej inwestycji nie przekracza granic nieruchomości nią objętą. Ze stanowiskiem zaprezentowanym w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie sposób się zgodzić. Punkt wyjścia do rozważań w rozpoznawanej sprawie stanowi treść art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm.), zgodnie z którym stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania obiektu został zdefiniowany w art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane i pod pojęciem tym należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. W rozpoznawanej sprawie istota sporu sprowadza się do zasad ustalania kręgu stron postępowania, którego przedmiotem jest pozwolenie na budowę (w trybie nadzwyczajnym) i wiąże się z oceną prawidłowości ustalenia owego obszaru oddziaływania inwestycji planowanej. Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na konstatację poczynioną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 208/06, że to, jaki jest obszar oddziaływania obiektu, może być przedmiotem sporu i może zależeć od spełnienia szeregu warunków. Ich wyjaśnienie jest przedmiotem postępowania, w którym ma prawo brać udział właściciel sąsiedniej nieruchomości, jeżeli inwestycja jest tego rodzaju, że może oddziaływać na inne nieruchomości, a zwłaszcza nieruchomości sąsiadujące z nieruchomością inwestora (CBOSA). Powyższe stwierdzenie jest o tyle istotne, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia dość szczegółowo odniesiono się do usytuowania planowanego budynku w stosunku do nieruchomości skarżących, wywodząc, że z uwagi na brak naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim muszą odpowiadać budynki i ich usytuowanie przede wszystkim w zakresie odległości budynku od granic działki nie jest wykluczona możliwość zabudowy działki nr 106/21 przez skarżących w zgodzie z przepisami prawa, zatem inwestycja nie oddziałuje na działkę skarżących. Tymczasem przy ustalaniu obszaru oddziaływania projektowanej inwestycji nie zawsze za wystarczające uznać należy powołanie się na zgodność z powyższymi przepisami. W judykaturze przyjmuje się, że obszar oddziaływania obiektu budowlanego nie może być utożsamiany tylko i wyłącznie z zachowaniem przez inwestora wymogów określonych przepisami techniczno-budowlanymi. Obiekt budowlany może bowiem wprowadzać określone ograniczenie w zagospodarowaniu terenu sąsiedniego, co nie oznacza, że jego realizacja jest niezgodna z przepisami techniczno-budowlanymi i co za tym idzie, że nie można będzie uzyskać na jego realizację pozwolenia na budowę. Przy ustalaniu obszaru oddziaływania inwestycji nie jest zatem wystarczające wykazanie, że zostały zachowane odległości tego obiektu od granic działek sąsiednich, o których mowa w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych. Należy również rozważyć, czy tego rodzaju inwestycja będzie w sposób negatywny oddziaływać na nieruchomość sąsiednią, np. stanowiąc źródło nadmiernej emisji hałasu, w tym wpływać na sposób jej zagospodarowania. Ów element potencjalności w ustalaniu statusu strony postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę decyduje o tym, że ograniczenie, o którym mowa w art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane dotyczy również przyszłej zabudowy, a nie tylko zabudowy istniejącej. Jeżeli istnieją przepisy prawa materialnego, które nakładają na inwestora określone obowiązki czy ograniczenia związane z zagospodarowaniem i zabudową jego działki względem działek sąsiednich, to właściciele (użytkownicy wieczyści, zarządcy) tychże działek powinni być stroną postępowania o pozwolenie na budowę i to niezależnie od tego, czy projekt budowlany w ocenie organu spełnia wymagania określone przepisami prawa materialnego oraz aktów wykonawczych (por. wyrok NSA z dnia 28 marca 2007 r. sygn. II OSK 208/06; wyrok NSA z dnia 15 lipca 2016 r. sygn. II OSK 2759/14). Dlatego też, o ile występuje możliwość spowodowania szkodliwego oddziaływania inwestycji na otoczenie ze względu na indywidualne cechy projektowanego obiektu, zagospodarowanie terenu otaczającego działkę inwestora, podmiot legitymujący się tytułem prawnym do działki położonej na tak wyznaczonym obszarze oddziaływania obiektu jest stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę (tak NSA w wyroku z dnia 19 grudnia 2018 r., II OSK 236/17, CBOSA). W okolicznościach rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Wojewoda [...] posiadał wiedzę, iż przy wydawaniu pozwolenia na budowę nieruchomości sąsiednie, w tym działka skarżących musiały zostać zabezpieczone przed spływaniem wód z działki inwestycyjnej. Organ podał bowiem, iż "w związku z tym, że teren inwestycji jest ukształtowany z lekkim spadkiem w kierunku południowym, w projekcie budowlanym przewidziano nadsypanie terenu w południowo-zachodniej części działki, natomiast od strony południowej i wschodniej zaprojektowano skarpę o wysokości 50 cm dla wyrównania różnic wysokościowych w terenie. Zgodnie z projektem, teren został ukształtowany tak, aby woda nie spływała na działki sąsiednie. Z dokumentacji wynika, że teren inwestycji – osiedla 6 budynków, ma naturalny spadek z północnego wschodu na południowy zachód, a częściowe podniesienie terenu ma służyć jedynie jego wyrównaniu. Jednocześnie, projektowane podwyższenie wynikające z zaleceń zawartych w badaniach gruntowych występuje jedynie pod budynkiem i w strefie dojazdu i dojść do niego, natomiast teren przy granicy pozostaje niezmieniony. Skarpa o wysokości 50 cm znajduje się w odległości 50 cm od wschodniej granicy działki skarżących". Powyższe oznacza, w ocenie tut. Sądu, że już organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę i zatwierdzający projekt budowlany, musiał posiadać wiedzę, że inwestycja niesie potencjalne zagrożenie zalewania działek sąsiednich, co musi być uznane za uciążliwość dla tychże działek sąsiednich. Przytaczane z kolei przez Wojewodę [...] działania, jakie powinny być podjęte w celu przeciwdziałania uciążliwościom w postaci zalewania działek sąsiednich winny skłonić organ do refleksji, czy taki stan rzeczy skutkuje możliwością powstania prawnych ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżących z punktu widzenia przepisów np. § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Z przepisu tego wynika m.in., że budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi powinien być wznoszony poza zasięgiem zagrożeń i uciążliwości określonych w przepisach odrębnych. W § 11 ust. 2 tego rozporządzenia wymienione zostały uciążliwości, ale nie jest to katalog wyczerpujący. Uciążliwością, która może uniemożliwiać realizację budynku mieszkalnego na nieruchomości może być także woda spływająca na tę nieruchomość z sąsiedniej działki. Spływająca z sąsiedniej nieruchomości woda może prowadzić do zmiany warunków geotechnicznych, chociażby na części sąsiedniej nieruchomości, w taki sposób, że posadowienie budynku nie będzie możliwe ze względu na bezpieczeństwo konstrukcji. Skoro w zaskarżonym postanowieniu organ wskazuje na możliwość zabudowy działki skarżących, powinien był rozważyć, czy przy zamiarze ewentualnej zabudowy działki skarżący nie napotkają na ograniczenia spowodowane przez napływ wód z działki nr 65/17 lub zmianę poziomu wód gruntowych na skutek realizacji inwestycji na działce 65/17. Kwestia ta powinna być szczególnie poddana uwadze organów, zważywszy na fakt, że skarżący w głównej mierze wywodzą swój status strony postępowania z faktu, że inwestycja doprowadziła do podniesienia poziomu wód gruntowych, zalewania ich działki i gromadzenia się wód na nieruchomości wnioskodawców. Sąd w składzie orzekającym stoi na stanowisku, że przy ustalaniu kręgu stron postępowania w sprawie dotyczącej pozwolenia na budowę organ winien uwzględnić wszelkie oddziaływanie na nieruchomości sąsiednie, które w świetle prawa powszechnie obowiązującego może oznaczać ograniczenie właścicieli w realizacji uprawnień związanych z zagospodarowaniem czy wykorzystaniem gruntów, do których przysługuje im tytuł prawny (por. m.in. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1156/14; wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 594/16; wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 1572/17), nie zaś ograniczyć się do zbadania, czy planowana inwestycja odpowiada przepisom rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Takiemu obowiązkowi organy obu instancji nie sprostały, narażając się na uzasadniony zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., który mógł mieć wpływ na prawidłowość ustalenia przymiotu strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Dodatkowo, analizując podejmowane przez organy na skutek złożonego przez skarżących wniosku o wznowienie postępowania działania, a zwłaszcza treść podejmowanych rozstrzygnięć Sąd doszedł do przekonania, że naruszona została w sposób istotny zasada, o której mowa w art. 8 k.p.a., tj. zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. W ocenie Sądu zasada ta doznała uszczerbku w efekcie podejmowania przez organy prowadzące sprawę rozstrzygnięć o sprzecznej treści, tj. przyznających skarżącym przymiot strony bądź odmawiających tego przymiotu. Z treści uzasadnień postanowień zapadających w sprawie wynika, że organy administracji w sprawie z wniosku o wznowienie postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę kierowały się ustaleniami czynionymi przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok z dnia 29 września 2015 r., VII SA/Wa 2954/14) i Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z dnia 20 października 2016 r., II OSK 276/16) w sprawach dotyczących postępowania z wniosku skarżących o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., nr [...] o pozwoleniu na budowę, nie czyniąc w zasadzie żadnych ustaleń własnych, co naruszając art. 77 § 1 k.p.a. nie zasługuje na aprobatę. Rozpoznając ponownie sprawę organy administracji, ustalą, czy złożony pismem z dnia 11 października 2017 r. wniosek M. T.-C. i B. C. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., [...] pochodzi od osób, którym przypisać można przymiot strony z uwzględnieniem powyższych rozważań. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. W kwestii kosztów Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a. A. P.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło