II SA/Łd 1109/06

Dnia 13 marca 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Markiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Protokolant asystent sędziego Joanna Wegner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2007 roku sprawy ze skargi H. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. nr [...] z dnia [...]; 2. stwierdza, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz H. K. kwotę 740 (siedemset czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Łd 1109/06 Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. w dniu [...] wszczął postępowanie w sprawie samowolnej budowy zbiornika wodnego na działce w B. [...], stanowiącej własność H.K.. Następnie postanowieniem z dnia [...]. wstrzymał roboty budowlane w trybie art. 50 ust.1 ustawy – Prawo budowlane. Postanowienie to zostało uchylone postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. wobec nieustalenia, czy prace przy budowie zostały zakończone, czy są jeszcze w toku. To rozstrzygnięcie zostało zaskarżone przez H.K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Sąd ten wyrokiem z dnia 30.01.2006r. umorzył postępowanie sądowo-administracyjne wobec wydania nowego pierwszoinstancyjnego rozstrzygnięcia. I tak, po dokonaniu oględzin, podczas których ustalono, że nie wszystkie roboty zostały wykonane Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. postanowieniem z dnia [...] ponownie orzekł o wstrzymaniu prowadzonych robót budowlanych oraz nałożył obowiązek wykonania w terminie 30 dni od daty doręczenia jego odpisu oceny technicznej wykonanych robót budowlanych. Organ ustalił, iż budowa tego typu zbiornika jest jeszcze w toku, nie zakończono prac oraz, że inwestycja ta nie wymaga pozwolenia na budowę, bowiem jest urządzeniem melioracji wodnej szczegółowej. Ten charakter zbiornika określono na podstawie złożonej przez inwestorów opinii. W dniu [...]. PINB w W. wydał decyzję nr [...], na podstawie której w trybie art. 51 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. – prawo budowlane (dalej jako PB, Dz.U. nr 207, poz. 2016 z 2003r.) nakazano inwestorom J. i S. C. – w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem – wykonanie robót w postaci rozplantowania pryzmy gruntu z rozbudowy sadzawki oraz założenie drenu opaskowego o średnicy 10 cm w terminie do dnia 2.10.2006 r. Organ ustalił, iż sporny zbiornik służy do pojenia bydła oraz pełni funkcje rekreacyjne, jest urządzeniem melioracji wodnej szczegółowej a także, że do zakończenia robót budowlanych niezbędne jest rozplanowanie terenu i wykonanie drenu opaskowego. W odwołaniu od powyższej decyzji H.K. podniósł zarzut, iż inwestycja nie stanowi urządzenia melioracji wodnej szczegółowej oraz że niezbędne jest dla jej realizacji uzyskanie pozwolenia na budowę. Skarżący zakwestionował przy tym opinię złożoną przez inwestorów wskazując, iż staw ten nie jest urządzeniem melioracji wodnej szczegółowej. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją nr [...] z dnia [...]. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i orzekł merytorycznie, precyzując obowiązki inwestorów. Organ odwoławczy ponownie wskazał, iż sporny staw należy do urządzeń melioracji wodnej szczegółowej, zatem nie jest wymagane dla jego realizacji uzyskanie pozwolenia na budowę, natomiast inwestor winien był dokonać zgłoszenia robót, czego nie uczynił, co czyni zasadnym prowadzenie postępowania w trybie art. 51 prawa budowlanego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi H.K., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucił naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 29 ust. 1 pkt 15 ustawy prawo wodne przez przyjęcie, iż zbiornik jest urządzeniem melioracji wodnej szczegółowej oraz naruszenie przepisów postępowania (art. 79§1, art.80 oraz art.84 §1 k.p.a). Naruszenie tych przepisów sprowadza się zdaniem skarżącego do ustalenia charakteru zbiornika na podstawie opinii złożonej przez inwestorów. Skarżący wywodził, iż opinia złożona przez stronę postępowania nie jest dowodem, gdyż opinia taka winna zostać sporządzona na zlecenie organu. Zdaniem skarżącego wybudowanie takiego zbiornika wodnego wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny uprawniony jest wyłącznie do kontroli legalności aktów administracyjnych, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd nie orzeka merytorycznie w sprawie administracyjnej, a jedynie bada zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami prawa (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, dalej zwaną p.p.s.a.). Sąd nie jest związany zarzutami ani wskazówkami skargi (art.134 §1 p.p.s.a.). Skarga jest uzasadniona i to niezależnie od przyczyn w niej wskazanych. Organ nadzoru budowlanego wszczął postępowanie w sprawie legalności posadowionego zbiornika wodnego. W dniu [...] PINB w W. wydał postanowienie o wstrzymaniu robót na podstawie art. 50 ust.1 ustawy prawo budowlane. Stosownie do przepisu art. 50 ust. 4 prawa budowlanego, postanowienie to upada, jeżeli w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia odpisu tegoż orzeczenia organ nie wyda decyzji w trybie art. 51 ust.1 brawa budowlanego lub w trybie art. 50a PB. Także przepis art. 51 ust. 1 PB wprost zakreśla termin 2 miesięcy do wydania przewidzianych w nim decyzji. Oznacza to, że organ nadzoru budowlanego obowiązany może podjąć określoną w powołanym przepisie decyzję tylko i wyłącznie w tym terminie. Oznacza to również, iż decyzja wydana z uchybieniem terminu dwumiesięcznego, wydana została bez podstawy prawnej, gdyż art. 51 ust. 1 PB nie stanowi podstawy dla decyzji podejmowanych po upływie zakreślonego w tym przepisie terminu. Skutkuje to stwierdzeniem nieważności decyzji. Stosownie do przepisu art. 145 §1 ust.2 p.p.s.a. sąd stwierdza nieważność decyzji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach. Zgodnie zaś z art. 156 §1 pkt 2 k.p.a. stwierdza się nieważność decyzji wydanej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Postanowienie o wstrzymaniu robót na podstawie art. 50 ust. 1 PB zostało wydane w dniu [...]., doręczono je w dniach [...]., zaś decyzja o nałożeniu obowiązków w trybie art. 51 ust.1 PB nosi datę [...]., a zatem ze znacznym przekroczeniem ustawowego terminu. Z uwagi na powyższe należało stwierdzić nieważność zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 §1 ust.2 i art. 132 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono z mocy art. 200 p.p.s.a.. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do uprawomocnienia się wyroku na podstawie art. 152 p.p.s.a. Niezależnie od powyższego zasadne są zarzuty skargi dotyczące niewyjaśnienia okoliczności faktycznych – rodzaju inwestycji. Organy ustaliły, iż przedmiotowa inwestycja stanowi urządzenie melioracji wodnej szczegółowej, opierając się na złożonych przez inwestorów opinii. Opinia ta jednak, nader lakoniczna budzi wiele wątpliwości. Przede wszystkim nie uzasadniono w niej należycie, na jakiej podstawie przyjęto, iż zbiornik ten jest urządzeniem melioracji wodnej szczegółowej. Autor opinii – oceny technicznej - jako podstawę tego stwierdzenia wskazuje przepis art. 29 pkt 2 prawa budowlanego. Tymczasem przepis ten stanowi jedynie, iż nie wymagają pozwolenia na budowę urządzenia melioracji wodnej szczegółowej, za wyjątkiem określonych w nim obiektów. Nie ma tu zatem definicji tego typu urządzeń. Znaleźć ją można w przepisach ustawy z dnia 18.07.2001. – Prawo wodne (t.j. Dzu.U.Nr 239n z 2005r., poz.2019). Zgodnie z art. 73 prawa wodnego do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych zalicza się: 1) rowy wraz z budowlami związanymi z nimi funkcjonalnie, 1a) drenowania, 2) rurociągi o średnicy poniżej 0,6 m, 3) stacje pomp do nawodnień ciśnieniowych, 4) ziemne stawy rybne, 4a) groble na obszarach nawadnianych, 5) systemy nawodnień grawitacyjnych i ciśnieniowych - jeżeli służą celom, o których mowa w art. 70 ust. 1. 2. Przepisy dotyczące urządzeń melioracji wodnych szczegółowych stosuje się odpowiednio do: 1) fitomelioracji oraz agromelioracji; 2) systemów przeciwerozyjnych; 3) zagospodarowania zmeliorowanych trwałych łąk lub pastwisk; 4) zagospodarowania nieużytków przeznaczonych na trwałe łąki lub pastwisk. Rozstrzygnięcie, czy sporny zbiornik jest urządzeniem, o jakim mowa w cytowanym przepisie ma istotne znaczenie, bowiem tylko w przypadku pozytywnej odpowiedzi na to pytanie inwestor jest zwolniony z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i poprzestać na zgłoszeniu (art. 29 ust.2 pkt 9 PB). Jeżeli natomiast organ ustali, że zbiornik będący przedmiotem sporu do tego typu urządzeń nie należy, na co wskazuje definicja legalna, to wówczas należy rozważyć, czy nie jest to budowla, o której stanowi przepis art. 3ust 3 PB, która podlega rygorom pozwolenia na budowę. Trafne są zatem zarzuty skarżącego dotyczące niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych. Nietrafnie natomiast podnosi on, iż opinia nie ma wartości dowodowej już tylko z tego względu, iż została złożona do akt przez stronę postępowania. Skarżący przeoczył, że inwestorzy zostali zobowiązani do przedłożenia dokumentu przez organ. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji.