II SA/Łd 1129/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędziowie: Sędzia NSA Anna Stępień, Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Rybicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...], znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. w listopadzie 2003r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie legalności prac budowlanych na działce nr 921/4 położonej w D. przy ul. A. W wyniku przeprowadzonej wizji lokalnej stwierdzono, że na w/w działce stanowiącej współwłasność J. K., A. K., J. K. oraz Z. K., została wybudowana wiata na maszyny rolnicze o wymiarach zewnętrznych ok. 10,40 x 5,53 m i wysokości od ok. 2,60 do ok. 3,00 m. Ustalono, że inwestor przedmiotową budowę realizował w dwóch etapach: pierwsza część została ukończona w roku 1995, pozostała zaś cześć o wymiarach 6,03 x 5,53m została dobudowana we wrześniu 2003r.. Organ nadzoru budowlanego ustalił iż nieruchomość, na której postawiono wiatę stanowi współwłasność czterech osób, ale jedynym inwestorem jest J. K., budynek został wykonany samowolnie i nie należy do obiektów zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Organ uznał, iż przed podjęciem decyzji o rozbiórce należało ustalić, czy budowa nie narusza ustaleń obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Postanowieniem nr [...] i nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. wstrzymał roboty budowlane oraz nałożył obowiązek przedłożenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych wraz z oceną techniczną w zakresie zgodności wykonanych robót budowlanych z przepisami. Postanowieniem z dnia [...] nr [...]organ ustalił dla J. K. wysokość opłaty legalizacyjnej. J. K. w zażaleniu na powyższe postanowienie podniósł, iż nie stać go na poniesienie tak wysokiej opłaty, nie był zainteresowany postępowaniem legalizacyjnym, a bardziej opłacalne jest dla niego rozebranie wiaty. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowania w sprawie opłaty legalizacyjnej. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowienie nr [...] z dnia [...], wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych jest niezgodne z prawem, bowiem roboty budowlane zostały już ukończone przed jego wydaniem. Ponadto [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru budowlanego wskazał, iż postępowanie legalizacyjne można wszcząć dopiero po ustaleniu, czy zachodzą przesłanki z art. 48 ust.2 prawa budowlanego w brzmieniu nadanym nowelą z dnia 16.04.2004r. Oznacza to, że obowiązkiem organu I instancji było przeprowadzenie postępowania w celu ustalenia, czy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie z przepisem art. 48 ust. 3 pkt. 1 organ powinien był nałożyć na inwestora także obowiązek przedstawienia zaświadczenia wójta, burmistrza lub prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo w przypadku braku obowiązującego planu, ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Dopiero po wykonaniu obowiązku o którym mowa powyżej organ zgodnie z art. 49 ust. 1 może w drodze postanowienia ustalić wysokość opłaty legalizacyjnej. Ponownie rozpoznając sprawę, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. postanowieniem z dnia [...] nr [...] zobowiązał J. K. do przedstawienia zaświadczenia organu właściwego w sprawach ustalenia warunków zabudowy o zgodności obiektu z przepisami o planowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. W dniu 14 kwietnia 2005r. J. K. przedłożył decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...] ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla zabudowy zagrodowej na działce nr 921/4 położonej w D., gm. D. dla inwestycji polegającej na budowie wiaty rolniczej.. Decyzją z dnia [...] nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R., działając na podstawie art. 48 ust. 1 i art. 83 ust. 1 prawa budowlanego, nakazał J. K. rozbiórkę samowolnie wykonanego budynku - wiaty na maszyny rolnicze. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że przedłożona przez inwestora decyzja Wójta Gminy D. o warunkach zabudowy z dnia [...], nie była ostateczna w dniu wszczęcia postępowania (tj. w dniu 12.11.2003r.), zatem inwestor nie wykonał obowiązku nałożonego postanowieniem. Powyższą decyzję J. K. zaskarżył do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. twierdząc, że spełnił obowiązki nałożone przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, przedkładając decyzję wójta Gminy D. z dnia [...] ustalającą warunki zabudowy spornej inwestycji. Dodatkowo skarżący podniósł, iż w postępowaniu nie brali udziału wszyscy właściciele nieruchomości. Decyzją z dnia [...] nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 48 ust 1 prawa budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu podniósł, że inwestor samowolnie wykonał obiekt budowlany. Zdaniem organu odwoławczego w sprawie nie można skutecznie przeprowadzić postępowania legalizacyjnego określonego w art. 48 ust. 2 prawa budowlanego. Z materiału dowodowego wynika bowiem, że dla przedmiotowej nieruchomości brak jest planu zagospodarowania przestrzennego. W dniu wszczęcia postępowania inwestor nie posiadał ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. Przedstawiona decyzja Wójta Gminy z dnia [...] o warunkach zabudowy nie posiadała przymiotu ostateczności w chwili wszczęcia postępowania administracyjnego. Powyższą decyzję J. K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wnosząc o jej uchylenie. Skarżący zarzucił obrazę przepisu art. 7 k.p.a. oraz naruszenie prawa przez organ II instancji, bliżej tego zarzutu nie precyzując. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że organy administracji nie przeprowadziły w sposób prawidłowy analizy zebranego materiału dowodowego w sprawie. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz.1270, dalej w skrócie ustawa o p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd w przypadku stwierdzenia przesłanek określonych w art. 145 §1 ustawy o p.s.a. uwzględnia skargę i może uchylić zaskarżoną decyzję, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, nie jest przy tym związany zarzutami skargi. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą w/w okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy o p.s.a. skarga podlega oddaleniu. Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej kognicji, sąd nie stwierdził uchybień i naruszeń prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący powołuje się na naruszenie art. 7 k.p.a. polegające na braku wnikliwej analizy stanu faktycznego. Zarzut ten nie znajduje jednak uzasadnienia. Organ odwoławczy wprawdzie nie ustosunkował się do zarzutu pominięcia w postępowaniu wszystkich właścicieli nieruchomości. Zarzut ten jednak jest niezasadny. Wniosek o wznowienie postępowania służy bowiem w takiej sytuacji bezpośrednio zainteresowanym, a więc osobom pominiętym w niniejszym postępowaniu (art. 145 §1 pkt 4 k.p.a.). Ponadto należy mieć na uwadze przepis art. 146 k.p.a., zgodnie z którym nie uchyla się decyzji – mimo przesłanek do wznowienia postępowania- jeżeli w wyniku postępowania zapadłaby taka sama decyzja. W niniejszej sprawie, w której doszło do bezspornej samowoli budowlanej, zaś inwestor nie wykazał okoliczności szanujących tę samowolę (ostateczna decyzja o warunkach zabudowy, zaświadczenie o zgodności inwestycji z założeniami planu zagospodarowania), nie ma możliwości nieorzeczenia o rozbiórce. Organ odwoławczy, który stwierdził uchybienia w postępowaniu PINB, zmierzającym do legalizacji inwestycji, zawarł w uzasadnieniu swej pierwszej kasatoryjnej decyzji, jaki tok winno mieć dalsze postępowanie i organ I instancji zastosował się do tych zaleceń. Tak więc uchybienia, o których mowa w uzasadnieniu postanowienia A z dnia [...] zostały w toku postępowania wyeliminowane. Poza sporem jest, że na wybudowanie wiaty na narzędzia rolnicze, o łącznej kubaturze 57 m i powierzchni użytkowej 48 m należało uzyskać pozwolenie na budowę oraz że inwestor takiego dokumentu nie posiada. Wzniesiony obiekt jest zatem samowolą budowlaną. W dacie orzekania przez organy podstawę rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 48 prawa budowlanego w brzmieniu nadanym nowelą z dnia 16 kwietnia 2004r. Zgodnie z tym przepisem organ wezwał inwestora do przedłożenia zaświadczenia organu właściwego w sprawach o ustalenie warunków zabudowy o zgodności obiektu z przepisami o planowaniu przestrzennym, w szczególności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej w dacie wszczęcia postępowania decyzji ustalającej warunki zabudowy. Inwestor nie przedstawił zaświadczenia o zgodności obiektu z przepisami o planowaniu przestrzennym, plan taki bowiem nie obowiązuje. Przedłożył natomiast decyzję z dnia [...] o ustaleniu warunków zabudowy dla spornej inwestycji. Decyzja przedłożona przez inwestora nie jest decyzją, o której mowa w art. 48 ust.2 pkt1b prawa budowlanego. Przepis wyraźnie wymaga, aby decyzja ustalająca warunki zabudowy była decyzją ostateczną w chwili wszczęcia postępowania. Wprawdzie z sentencji postanowienia PINB z dnia [...]. nie wynika, iż chodzi o decyzję ostateczną, wyraźnie jednak i w sposób nie budzący wątpliwości wymóg ten jest sprecyzowany w uzasadnieniu postanowienia. Zatem to uchybienie organu I instancji, polegające na pominięcie w sentencji postanowienia, iż decyzja, którą winien złożyć inwestor musi być decyzją ostateczną, przy jednoczesnym i kategorycznym sformułowaniu tego warunku (ostateczności decyzji) w uzasadnieniu orzeczenia nie ma wpływu na ocenę zachowania skarżącego J.K. przedłożył tymczasem decyzję, która została wydana dopiero w toku postępowania. W tej sytuacji organ zasadnie nakazał rozbiórkę obiektu budowlanego. Z uwagi na powyższe, nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy o p.s.a.