II SA/Łd 1138/04

Dnia 15 lipca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Asesor WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant: Asystent sędziego Arkadiusz Widawski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2005 roku przy udziale - sprawy ze skargi K. J. i A. J. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie opłaty legalizacyjnej oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...], Nr [...], znak: [...] wydaną na podstawie art. 49 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 123 k.p.a., po rozpatrzeniu sprawy z urzędu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. ustalił dla K. i J. J. zamieszkałych w Ł. przy ul. A 35, opłatę legalizacyjną w wysokości 150 000 zł za samowolną budowę basenu przydomowego wraz z utwardzeniem terenu działki wokół niego, zlokalizowanego na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 35 i wezwał do wpłacenia ustalonej opłaty na wskazane konto w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia. Od tego postanowienia zażalenie do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. złożyli K. i J. J., zarzucając niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego i prawnego. W uzasadnieniu wskazali na opieszałość organu, mającą na celu przewlekanie sprawy do czasu wejścia w życie nowelizacji ustawy Prawo budowlane. Nadto skarżący zakwestionowali zakwalifikowanie przedmiotowego basenu do kategorii V obiektów budowlanych podnosząc, że basen nie posiada wymiarów umożliwiających uprawienie sportu rekreacji w rozumieniu ustawy o kulturze fizycznej z dnia 18.01.1996r. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...], znak: [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 49 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i ustalił dla K. i J. J. opłatę legalizacyjną w wysokości 75 000 zł za samowolną budowę basenu przydomowego wraz z utwardzeniem terenu działki wokół niego, zlokalizowanego na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 35. W uzasadnieniu organ wskazał, że przedmiotowy basen nie należy do kategorii obiektów budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 15 Prawa budowlanego. Z uwagi na wymiary obiektu ( powierzchnia 10m x 5 m ), inwestor przed przystąpieniem do wykonywania robót budowlanych związanych z budową tego basenu winien uzyskać pozwolenie na budowę zgodnie z dyspozycją art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Zgodnie z art. 48 ust. 2 cytowanej ustawy, jeżeli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w szczególności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych w stopniu uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ prowadzi postępowanie legalizacyjne, nakładając na inwestora obowiązek określony w art. 48 ust. 3. Po wykonaniu nałożonych na inwestora obowiązków a przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, organ na podstawie art. 49 ust. 1 w drodze postanowienia ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Opłata legalizacyjna zgodnie z art. 49 ust. 2 i z art. 59 f ust. 1 stanowi pięćdziesięciokrotny iloczyn stawki opłaty, współczynnika kategorii obiektu budowlanego (K) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (W). Organ odwoławczy uznał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wyliczając wysokość opłaty legalizacyjnej, błędnie zakwalifikował przedmiotowy basen przydomowy do V kategorii obiektów budowlanych wyszczególnionych w załączniku do ustawy Prawo budowlane, jako że niewielkich rozmiarów przydomowy basen nie jest obiektem zaliczanym do obiektów użyteczności publicznej służących uprawianiu sportu i rekreacji masowej. Zdaniem organu II instancji zasadne jest więc zaliczenie przedmiotowego basenu do VIII kategorii, która obejmuje " inne budowle". Dla tej kategorii obiektów współczynnik kategorii (K) wynosi 5 natomiast współczynnik wielkości obiektu (W) wynosi 1. Organ zaznaczył, że aktualnie zgodnie z art. 59 f ust. 2 powołanej ustawy, stawka opłaty (s) wynosi 500 zł. Jednakże z uwagi na treść art. 2 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy Prawo budowlane, do spraw wszczętych i nie zakończonych przed wejściem w życie w/w ustawy, do obliczania wysokości kar stosować należy przepisy dotychczasowe. Stawka opłaty legalizacyjnej określona dotychczasowym rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2003r. w sprawie opłaty legalizacyjnej ( Dz. U. Nr 120, poz. 1132 ) wynosiła 300 zł. Zatem opłata legalizacyjna winna wynosić 50 x S x K x W = 50 x 300 x 5 x 1 = 75 000 zł. odnosząc się do zawartego w zażaleniu zarzutu opieszałości, organ zaznaczył, że postępowanie zostało wszczęte na skutek wniosku złożonego w dniu 25 kwietnia 2004r. W postępowaniu wystąpiła sporna kwestia dotycząca daty budowy obiektu, wymagająca szczegółowego postępowania wyjaśniającego i w toku tego postępowania, w dniu 11 lipca 2003r. weszły w życie nowe przepisy, dotyczące trybu postępowania w sprawach samowoli budowlanych. Opieszałość w przedmiotowej sprawie wystąpiła po dniu 11 lipca 2003r., co jednak nie ma wpływu na zasadność zastosowanych w sprawie przepisów. Na powyższe postanowienie K. i J. J. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, żądając uchylenia zaskarżonego postanowienia i zasądzenia na swoją rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podnieśli, ze organ II instancji dokonując ustaleń, wziął pod uwagę tekst ustawy Prawo budowlane obowiązujący w dniu wydania postanowienia, nie wziął natomiast pod uwagę, że budowę przydomowego basenu zakończono w sierpniu 1997r. a więc pod rządem Prawa budowlanego w innym brzmieniu. W dacie rozpoczęcia i zakończenia budowy basenu, art. 3 pkt 4 lit. c Prawa budowlanego ustalał definicję obiektu małej architektury stwierdzając, iż są to między innymi niewielkie obiekty użytkowe służące rekreacji codziennej. W ówczesnym brzmieniu ustawy w ogóle nie było odpowiednika art. 29 ust. 1 pkt 15 o treści z daty wydawania postanowienia, a wszelkie obiekty małej architektury były zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Tym samym zdaniem skarżących inwestorzy zezwolenia takiego uzyskiwać nie musieli. Nadto w ocenie skarżących opieszałość organu I instancji miała na celu przewlekanie sprawy celem skorzystania z ustalonych w nowej ustawie przepisów dotyczących opłat legalizacyjnej. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze ponownie podkreślono, że art. 29 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nie zwalniał inwestorów z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę w/w basenu. Powołany natomiast przez skarżących przepis art. 3 pkt 4 lit. c cytowanej ustawy w brzmieniu obowiązującym w 1997r. wskazywał, ze pod pojęciem "obiekt małej architektury" należy rozumieć niewielkie obiekty, a w szczególności użytkowe, służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku jak: piaskownice, huśtawki, drabinki i śmietniki. Przedmiotowy basen nie spełnia podstawowego wymogu przypisanego obiektom małej architektury tj. nie jest obiektem o niewielkich rozmiarach, gdyż jak wynika to ze zgromadzonego materiału dowodowego, basen ten posiada powierzchnię 50 m2. Organy nadzoru budowlanego prowadząc postępowanie w przedmiotowej sprawie zobowiązane były, mocą art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw, do stosowania przepisów w brzmieniu ustalonym tąże ustawą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych, przy czym zgodnie z § 2 tego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( lit. b ); albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( lit. c ). Rozpoznając skargę, sąd nie stwierdził naruszenia prawa dającego podstawę do uchylenia kwestionowanego rozstrzygnięcia. Przy wydaniu decyzji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy a kwestionowana decyzja znajduje oparcie w obowiązujących przepisach prawa materialnego, obowiązujących w chwili jej wydania. Zaskarżonym postanowieniem organ administracji działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. z art. w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 49 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], Nr [...], znak: [...] w całości i ustalił dla K. i J. J. opłatę legalizacyjną w wysokości 75 000 zł za samowolną budowę basenu przydomowego wraz z utwardzeniem terenu działki wokół niego, zlokalizowanego na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 35. Stosownie do art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. Nr 80, poz. 718 ) do postępowań - dotyczących obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ - wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy art. 1 pkt 37-39 tejże ustawy. W myśl art. 49 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu nadanym art. 1 pkt 38 cytowanej ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw, właściwy organ podejmuje działania zmierzające do legalizacji obiektu i w drodze postanowienia ustala wysokość opłaty legalizacyjnej, co do której stosuje przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59 f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu. W przedmiotowej sprawie organ przyjął, że przedmiotowy basen został wybudowany w 1997r. Nie budzi wątpliwości, że inwestorzy nie legitymują się pozwoleniem na budowę tego obiektu ani też zgłoszeniem. W myśl art. 28 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w czasie realizacji obiektu, roboty budowlane można było rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Art. 29 ust. 1 pkt. 4 ówczesnego Prawa budowlanego zwalniał, tak jak podkreślają to w skardze skarżący, od uzyskania pozwolenia na budowę obiekty małej architektury. Definicję legalną obiektu małej architektury zawierał art. 3 pkt 4 lit. c stanowiąc, że należy przez to rozumieć niewielkie obiekty użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, przykładowo wymieniając: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki. Wbrew poglądom skarżących, należy podzielić stanowisko organu, że przedmiotowy basen mając powierzchnię 50 m2 nie spełniał kryteriów niewielkiego obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 4 lit. c cytowanego prawa, podlegając ogólnemu reżimowi art. 28 Prawa budowlanego. Gdyby nawet jednak przyjąć, tak jak podnoszą to skarżący, iż przedmiotowy basen stanowi obiekt małej architektury, to stosownie do treści art. 30 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym na czas realizacji inwestycji, budowa obiektu małej architektury podlegała obowiązkowi zgłoszenia. Oczywistym jest, że realizacja obiektu bez dokonania obowiązku zgłoszenia równoznaczna jest z samowolą budowlaną( por. J. Siegień Prawo budowlane. Komentarz., wyd. C.H.Beck, W-wa 2002, str. 198). Zaznaczyć należy, iż również art. 29 ust. 1 pkt 15 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym na czas wydania decyzji, stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa przydomowych basenów o powierzchni do 30 m2. Nawet jednak budowa takiego obiektu ( do 30 m2 ) wymaga w myśl art. 30 ust. 1 tegoż prawa, zgłoszenia właściwemu organowi. Mając na uwadze powyższe, za zasadne uznać należało, zastosowanie przez organ w przedmiotowej sprawie trybu przewidzianego art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym na czas orzekania, i ustalenie w drodze postanowienia opłaty legalizacyjnej. Nie mogą odnieść zamierzonego skutku w przedmiotowej sprawie zarzuty skarżących dotyczące opieszałości organu, jako że w tym przypadku sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego postanowienia. W/w zarzuty skarżący mogli podnosić w trybie skargowym, bądź osobną skargą na bezczynność organu po wyczerpaniu stosownych środków. W zaskarżonym postanowieniu organ prawidłowo ustalił wysokość opłaty legalizacyjnej. Sposób wyliczenia opłat, zastosowana stawka i współczynniki, szczegółowo opisane w uzasadnieniu kwestionowanego postanowienia, znajdują oparcie w przywołanych przez organ przepisach. Podsumowując powyższe rozważania stwierdzić należało, że kwestionowane postanowienie nie narusza prawa, a zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. Tym samym na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.