II SA/Łd 1143/05

Dnia 5 grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant asystent sędziego Katarzyna Orzechowska, Po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. S. i P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne. - II SA/Łd 1143/05 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] Przewodniczący Zarządu Miasta R., po rozpatrzeniu wniosku A. i J. małżonków S., orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności działki położonej w R. przy ul. A, oznaczonej w ewidencji gruntów nr 75, o pow. 830 m2, oraz ustalił opłatę za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w wysokości 1.880 zł, płatną jednorazowo w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się niniejszej decyzji. Od decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności i nałożeniu opłaty za przekształcenie odwołanie złożyli A. i J. S., w zakresie punktu drugiego orzeczenia ustalającego opłatę za przekształcenie prawa użytkowania w prawo własności. Zdaniem skarżących ustalona opłata w wysokości 1.880 zł jest zawyżona. Opłata naliczona została w oparciu o wyliczoną opłatę roczną z tytułu użytkowania wieczystego ustaloną w 1999 r. Natomiast bazą do naliczenia opłaty, zdaniem odwołujących się, winna być wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego za rok 1997, co wynika z przepisu art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności ( Dz.U. z 1997 r., Nr 123, poz.781 ze zm.) Jednocześnie odwołujący się wskazali na nieprawidłowości w ustaleniu opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego za rok 2000. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpoznaniu odwołania A. i J. małż. S. od decyzji Przewodniczącego Zarządu Miasta R. z dnia [...] orzekającej o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności opisanej powyżej działki, położonej w R. przy ul. A oraz ustalającej opłatę za przekształcenie w wysokości 1880 zł, uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Kolegium wskazało, iż podstawą prawną przekształcenia prawa użytkowania wieczystego działki w prawo własności nieruchomości jest art. 1 ust. 1 cytowanej powyżej ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności. Powyższe przekształcenie nie było przez zainteresowanych kwestionowane, odwołujący się wskazali jedynie, iż nie zgadzają się z wysokością opłaty za przekształcenie oraz sposobem naliczenia ww. opłaty. Kolegium podkreśliło, iż w przedmiotowej sprawie występuje szereg sprzeczności pomiędzy podstawą prawną powołaną w rozstrzygnięciu, a tą która została powołana w uzasadnieniu decyzji. W komparycji zaskarżonej decyzji powołano jako podstawę prawną art. 5 ust. 2 cytowanej ustawy , natomiast w uzasadnieniu rozstrzygnięcia art. 5 a pkt 1i 2 powołanej ustawy. Powołane przepisy wzajemnie się wykluczają. Ponadto Kolegium podkreśliło, iż w decyzji organu I instancji nie wskazano metody obliczania 10 rat rocznych przyjętych do ustalenia opłaty za przekształcenie. Nie uwzględniono również nadpłaty za okres po 31 grudnia 1997 r. Odnosząc się do zakwestionowanego przez skarżących sposobu ustalenia wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego Kolegium podkreśliło, i ustalenie powyższej opłaty prowadzone jest w odrębnym postępowaniu, w oparciu o przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami i nie podlega kontroli w przedmiotowym postępowaniu o ustalenie opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Jednak jak wynika z załączonego do akt sprawy pisma Przewodniczącego Zarządu Miasta R. z dnia 9 listopada 1999 roku o wypowiedzeniu dotychczasowej opłaty rocznej i wskazaniu opłaty obowiązującej od dnia 9 listopada 2000 roku Skarżący nie złożyli wniosku o ustalenie, że podwyższenie opłaty jest nieuzasadnione albo jest uzasadnione w mniejszej wysokości. Z powyższych względów ustalona opłata roczna z tytułu użytkowania wieczystego jest obowiązująca. Kolegium dodało, iż organ I instancji ponownie rozpatrując przedmiotową sprawę powinien wskazać przepisy prawa , stanowiące faktyczną podstawę ustalenia opłaty. Ponadto z uwagi na wątpliwości zgłaszane przez skarżących organ I instancji winien wskazać poszczególne elementy np. ilość lat nadpłaty, składające się na ustalenie opłaty za przekształcenie. Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] zaskarżyli do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi A. i J. małżonkowie S.. Skarżący zakwestionowali w odwołaniu prawidłowość ustalenia nowej opłaty za przekształcenie obowiązującej od dnia 1 stycznia 2000 r. Wskazali, iż samego wniosku o ustalenie, że podwyższenie opłaty jest nieuzasadnione nie złożyli, ponieważ uważali opłatę za bezprzedmiotową wobec wniosku z dnia 27 grudnia 1999 roku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Kolegium dodało, iż po wydaniu decyzji własnej w dniu [...] Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2000 r. orzekł o niezgodności art. 1 ust. 2a ,art.5, art. 5a oraz art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własnośc, z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej. Powołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie wyklucza samego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności na podstawie powołanej ustawy, nie ma natomiast uregulowanej kwestii odpłatności za to przekształcenie. Wobec wątpliwości co do stanu faktycznego i potrzeby przeprowadzenia dodatkowego postępowania w sprawie Kolegium nie mogło uchylić zaskarżonej decyzji i orzec co do istoty sprawy, czego domagali się skarżący. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Łodzi z dnia 30 kwietnia 2003 r. wyznaczono termin rozprawy w sprawie niniejszej na dzień 3 czerwca 2003 r. i o wskazanym terminie powiadomiono skarżących oraz Kolegium. Na rozprawie w dniu 3 czerwca 2003 r. skarżąca A. S. oświadczyła, iż skarżący J. S. zmarł, a na mocy pozostawionego przez zmarłego testamentu jego następcą prawnym jest syn P. S. zam. w R., przy ul. B 64. W związku ze śmiercią skarżącego J. S. , Sąd postanowił odroczyć rozprawę i zobowiązać P. S. , do złożenia oświadczenia, czy wstępuje do sprawy ze skargi J. i A. małżonków S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] w charakterze skarżącego w miejsce zmarłego ojca J. i czy popiera skargę w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego pisma. W piśmie z dnia 12 czerwca 2003 r. P. S. oświadczył, iż wstępuje do sprawy niniejszej w miejsce zmarłego ojca J. S. i skargę popiera. Na rozprawie w dniu 5 września 2003 r. skarżąca A. S. złożyła kserokopię wniosku skierowanego do Sądu Rejonowego w R. o otwarcie i ogłoszenie testamentu. Oświadczyła, że został złożony wniosek o stwierdzenie nabycia praw do spadku, nie można jednak wykluczyć, że ważność testamentu będzie kwestionowana, stąd obecnie w ocenie skarżącej nie można przyjąć, iż krąg spadkobierców jest pewny. Skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania do czasu uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia praw do spadku. Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 5 września 2003 r. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi w Wydziale II w związku z uzasadnionym wnioskiem skarżącej postanowił zawiesić postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia praw do spadku. Zarządzeniem z dnia 3 czerwca 2005 r. wezwano A. S. i P. S. do udzielenia informacji, czy zakończone zostało postępowanie w sprawie nabycia spadku po zmarłym J. S. , a jeśli tak do złożenia odpisu prawomocnego postanowienia sądu w tym zakresie i do zajęcia stanowiska w sprawie zawieszonego postępowania - w terminie 14 dni. W piśmie z dnia 12 lipca 2005 r. A. S. i P. S. wskazali, iż na mocy ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o ukształtowaniu ustroju rolnego zostali zakwalifikowani do nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Wskazali, iż wobec powyższego cofają skargę w sprawie niniejszej. Zarządzeniem z dnia 4 sierpnia 2005 r. zobowiązano A. S. i P. S. do nadesłania odpisu prawomocnego postanowienia sądu w sprawie nabycia spadku po zmarłym J. S. w celu jednoznacznego ustalenia następców prawnych w terminie 10 dni. Przy piśmie z dnia 7 października 2005 r. przesłano do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi postanowienie Sądu Rejonowego w R. z dnia 30 września 2005 r., z którego wynika, iż spadek po J. S. , zmarłym w dniu 29 maja 2003 r. w R., na podstawie testamentu własnoręcznego z dnia 23 marca 1993 r. , otwartego i ogłoszonego w sprawie I Ns 165/03 nabył jego syn P. S. w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z uwagi natomiast na treść art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego. Problematyka zawieszenia postępowania w razie śmierci strony uregulowana jest w art. 124 § 1 pkt 1 i art. 124 § 2 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002 r.( Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.). Stosownie do treści powołanych przepisów Sąd zawiesza postępowanie z urzędu w razie śmierci strony, a zawieszenie postępowania wywołuje skutki prawne od dnia zdarzeń, które je spowodowały. Zgodnie z art. 127 § 3 powołanej powyżej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej p.p.s.a., podczas zawieszenia sąd nie podejmuje żadnej czynności z wyjątkiem tych, które mają na celu podjęcie postępowania albo wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Czynności podejmowane przez strony, a nie dotyczące tych przedmiotów , wywołują skutki dopiero od dnia podjęcia postępowania. Z treści przepisu 128 § 1 pkt 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, w szczególności w razie śmierci strony -od dnia zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłego albo od dnia ustanowienia we właściwej drodze kuratora spadku. Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało zawieszone na skutek śmierci skarżącego J. S. w dniu 29 maja 2003 r. W związku z oświadczeniem syna zmarłego -P. S. z dnia 12 czerwca 2003 r., iż wstępuje do sprawy niniejszej w miejsce zmarłego ojca i skargę popiera oraz postanowieniem Sądu Rejonowego w R. z dnia 30 września 2005 r. w sprawie I Ns 165/03 , mocą którego stwierdzono, iż spadek po J. S. , zmarłym w dniu 29 maja 2003 r. w R. na podstawie testamentu własnoręcznego z dnia 23 marca 1993 r. nabył jego syn P. S., Sąd postanowił podjąć postępowanie z urzędu, gdyż ustała przyczyna zawieszenia postępowania. W piśmie z dnia 12 lipca 2005 r. A. S. i P. S. oświadczyli, iż cofają skargę w sprawie niniejszej z uwagi na to, iż na mocy ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o ukształtowaniu ustroju rolnego zostali zakwalifikowani do nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W sprawie niniejszej nie zachodziła więc konieczność wyrokowania, gdyż zaistniała podstawa do wydania postanowienia o umorzeniu postępowania. Zgodnie z treścią art. 60 p.p.s.a. skarżący może cofnąć skargę. Oświadczenie skarżącego co do cofnięcia skargi jest co do zasady wiążące dla Sądu, chyba że zmierza ono do obejścia prawa lub zostanie stwierdzone naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub stanowiące przyczynę wznowienia postępowania przed organem administracji publicznej. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania zgodnie z treścią art. 161 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę. W niniejszej sprawie Sąd oceniając oświadczenie woli A. S. i P. S. , zawarte w piśmie z dnia 12 lipca 2005 r. uznał cofnięcie skargi za dopuszczalne i prawnie skuteczne. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 60 i 161 §1 pkt 1 powołanej powyżej ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.