II SA/Łd 1164/10
PostanowienieWSA w Łodzi2010-11-04
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona może uzyskać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie wykazania braku środków na ich poniesienie?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może zostać przyznane stronie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy rozpatrywać ściśle, a przyznanie tego prawa jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów przez strony.Stan faktyczny
Skarżący S.R. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dotyczącą odmowy przyznania płatności bezpośrednich i uzupełniających. Skarżący prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni 14,85 ha, z dochodem rocznym około 5 490 zł, ma na utrzymaniu żonę oraz dwoje uczących się dzieci, a także ponosi koszty edukacji dzieci i spłaca kredyt zaciągnięty w związku z odmową dopłat.Rozstrzygnięcie
Przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 4 listopada 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział II Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S.R. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S.R. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. AG
II SA/Łd 1164/10
U z a s a d n i e n i e
S.R. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających.
Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, ma na utrzymaniu dwoje uczących się dzieci. Skarżący posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 14,85 ha, w tym użytków rolnych – 12,64 ha (przeliczeniowych – 2,67 ha) i dom o powierzchni 90 m kw. Dochodowość gospodarstwa rolnego, według zaświadczenia Urzędu Gminy, kształtuje się na poziomie 5.490,55 złotych. Córka skarżącego jest uczennicą liceum ogólnokształcącego, syn – studentem. Skarżący nie deklaruje posiadania majątku, oszczędności ani papierów wartościowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że znajduje się w trudnej sytuacji rodzinnej. Uzyskuje bowiem niewielki dochód z gospodarstwa, a ponosi koszty edukacji dwojga dzieci pobierających naukę w P. i W. Z uwagi na odmowę przyznania dopłaty do gospodarstwa, skarżący zmuszony był zaciągnąć kredyt.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W rozpoznawanej sprawie kwestią wymagającą rozważenia jest prawo strony skarżącej do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Biorąc zaś pod uwagę informacje przedstawione przez skarżącego, należy stwierdzić, iż wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim należało mieć na uwadze, że skarżący ma na utrzymaniu dwoje uczących się poza miejscem zamieszkania dzieci, a dochody z działalności rolnej kształtują się na poziomie 5490 złotych rocznie. Mając zatem na względzie powyższe okoliczności, a także uwzględniając niezbędne wydatki na utrzymanie, należy uznać, że skarżący nie jest w stanie wygospodarować środków niezbędnych do uiszczenia kosztów sądowych.
Jednocześnie wypada wskazać, że postanowienie o przyznaniu prawa pomocy wywiera skutki prawne jedynie od momentu skutecznego złożenia wniosku.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
AG
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło