II SA/Łd 122/06

Dnia 27 marca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Sędziowie: Asesor WSA Arkadiusz Blewązka, Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant asystent sędziego Marek Pilc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2006 roku sprawy ze skargi W. Cz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zaliczki alimentacyjnej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza G. z dnia [...] Nr [...] (Iden: [...]). Decyzją z dnia [...] [...] Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. działając na podstawie art. 7, art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm.), art. 104 i 107 kodeksu postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) oraz dwóch Zarządzeń Burmistrza G. z dnia [...] Nr [...] i [...] w sprawie upoważnienia Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. i pracownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. do prowadzenia postępowania wobec dłużników alimentacyjnych oraz postępowania w sprawach zaliczek i do wydawania decyzji administracyjnych w tych sprawach, odmówił M. Cz. prawa do zaliczki alimentacyjnej. W uzasadnieniu organ odwołał się do kryterium dochodu warunkującego uwzględnienie wniosku, wynoszonego w świetle przepisów kwotę nieprzekraczającą 583,00 złotych na osobę w rodzinie. Z wyliczeń przeprowadzonych przez organ wynikało natomiast, iż w rodzinie wnioskodawczyni przekroczona została powyższa granica, gdyż dochód netto na jedną osobę wynosi 695,74 złote. Od decyzji tej odwołanie wniosła W. Cz. – matka ubiegającej się o prawo do zaliczki alimentacyjnej, podnosząc w nim, iż organ administracji, przy ustalaniu dochodu na członka rodziny, nie uwzględnił dochodu utraconego. Odwołująca się podała, że w roku 2004 otrzymała dwukrotnie dodatkowy dochód w kwocie 5.324,91 złotych, z którego tytułem składki na ubezpieczenie społeczne wpłaciła kwotę 1.351,39 złotych. Wskazała też na fakt podjęcia pracy od 1 lipca 2004 r. z wynagrodzeniem miesięcznym w wysokości 855,15 złotych. Na dzień składania wniosku jedynym dochodem W. Cz. było wynagrodzenie za pracę wynoszące 920,25 złotych, wobec czego dochód na osobę w rodzinie skarżącej, zgodnie z dokonanym wyliczeniem zdaniem W. Cz., wyniósł 460,57 złotych i uprawniał do przyznania zaliczki alimentacyjnej. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając argumentację organu I instancji. Opierając się na materiale zawartym w aktach sprawy organ ustalił, iż W. Cz. osiągnęła w roku 2004 dochód w łącznej wysokości 16.697 złotych, dający w przeliczeniu na jedną osobę kwotę 695,74 złote miesięcznie, która wykraczała poza ustawowe kryterium zezwalające na przyznanie prawa do przedmiotowego świadczenia. Odwołując się do regulacji zawartej w art. 3 pkt 23 ustawy o świadczeniach rodzinnych organ stwierdził, iż brak jest podstaw do kwalifikowania dodatkowych dochodów skarżącej uzyskanych w 2004 r., jako dochodu utraconego, pomniejszającego dochód uwzględniany przy ustalaniu prawa do zaliczki alimentacyjnej. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi W. Cz. zakwestionowała zasadność zaskarżonej decyzji i podniosła przeciwko niej te same argumenty, które przytoczone zostały w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Przedmiotowa skarga winna być uwzględniona. W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych, przy czym zgodnie z § 2 tego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej z punktu widzenia zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( lit. a ), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( lit. b), albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( lit. c ). Stosownie do treści art. 134 § 1 cyt. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. W myśl art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, iż zaskarżona decyzja, jak również decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem przepisów zarówno materialnego jak i postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Kwestią sporną w przedmiotowej sprawie jest brak (jak twierdzi to organ) spełnienia przez skarżącą przesłanki kryterium dochodowego w rodzinie, warunkującego przyznanie prawa do zaliczki alimentacyjnej. Stosownie do art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, zaliczka przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 583,00 zł. W myśl art.18 ust. 2 wskazanej ustawy, sprawach nieuregulowanych w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy o świadczeniach rodzinnych, jeżeli nie są sprzeczne z ustawą o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, a także przepisy k.p.a. Zgodnie z art. 3 pkt 1 a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) za dochód uważa się przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Natomiast zgodnie z art. 3 ust. 2 tej ustawy, dochód rodziny oznacza przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy W przedmiotowej sprawie organ przyjął, że W. Cz. (matka uprawnionej) osiągnęła dochód w łącznej kwocie 16.697 zł, co w przeliczeniu na miesięczny dochód jednego członka daje kwotę 695,74 zł i przekracza ustalone przez ustawodawcę kryterium a tym samym nie daje to podstaw do przyznania wnioskowanego świadczenia. Powyższe ustalenie, jak zaznaczono to w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, "(...)wynika z akt sprawy". Organ nie wskazał przy tym na jakich konkretnie dowodach się oparł, co uchybia przesłankom wynikającym z art. 107 § 3 k.p.a., który to przepis nakłada między innymi obowiązek uzasadnienia faktycznego, a w szczególności wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione i precyzyjnego wskazania dowodów na których się oparł. Ma to niewątpliwie znaczenie w sytuacji kwestionowania już w odwołaniu ustaleń organu we wskazanym zakresie a także wobec faktu, iż wysokość ustalonego dochodu determinuje przyznanie lub nie prawa do świadczenia. Tymczasem analiza akt administracyjnych nie daje podstaw do jednoznacznego przyjęcia ustalenia dochodu dokonanego przez organ. Wskazana kwota dochodu -16.697 zł wynika jedynie z zapisu dokonanego przez pracownika organu w części V kopii wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej. W punkcie 1 w rubryce dotyczącej innego zadeklarowanego w części IV wniosku dochodu, niepodlegającemu opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych pracownik organu wpisał kwotę 2240 zł w sytuacji, gdy cześć IV przedmiotowego wniosku żadnego wpisu nie zawiera. Wskazana kwota nie wynika również z żadnego innego dokumentu znajdującego się w aktach przedmiotowej sprawy a przewidzianego w art. 10 ust. 5 pkt 1-5 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej bądź wymienionego w rozporządzeniu Ministra Polityki Społecznej z dnia 7 czerwca 2005 r. w sprawie wzoru wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej oraz odpowiednich zaświadczeń ( Dz. U. Nr 105, poz. 882). Brak należytego ustalenia i wyjaśnienia podstawowej i zasadniczej okoliczności w sprawie jaką jest wysokość dochodu, stanowiącej kryterium dla rozstrzygnięcia o zasadności wniosku stanowi istotne naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. Drugą kwestią pozostaje konieczność ustalenia, czy wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej, a następnie czynności dokonywane w toku postępowania były podejmowane przez uprawniony podmiot a to w kontekście art. 10 ust. 2 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej stanowiącego, że ustalenie prawa do zaliczki następuje na wniosek osoby uprawnionej do zaliczki, jej przedstawiciela ustawowego albo opiekuna prawnego oraz treści znajdującego się w aktach sprawy oświadczenia uprawnionej M. Cz. (kopia) z dnia [...], wyrażającej zgodę na pobieranie zaliczki alimentacyjnej przez matkę W. Cz.. W świetle przedstawionych okoliczności Sąd uznał, iż naruszenie wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego i procesowego miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, co na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. skutkować winno uchyleniem zaskarżonego i poprzedzającego go postanowienia i wobec tego, orzekł jak w sentencji.