II SA/Łd 1227/13

Dnia 25 marca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, , Protokolant Pomocnik sekretarza Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2014 roku sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia: zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne. LS Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. w sprawie uznania za nienależnie pobrane przez M. M. świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Jak wynika z akt sprawy, w dniu 28 października 2010 r. M. M. wniosła o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres świadczeniowy 2010/2011, umieszczając w składzie rodziny siebie oraz swoją matkę G. P. Decyzją z dnia [...] znak: [...] Prezydent Miasta Ł. przyznał stronie prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres od 1 października 2010 r. do 30 września 2011 r. w wysokości 200,00 zł miesięcznie, uznając, iż zostały spełnione kryteria określone w ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W dniu 20 września 2011 r. do Centrum Świadczeń Socjalnych w Ł. wpłynęło zawiadomienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Ł.-W. w Ł. o zmianie wysokości alimentów. Zgodnie z nowym tytułem wykonawczym wyrokiem Sądu Rejonowego dla Ł.-Ś. w Ł. z dnia 30 marca 2011 r. sygn. akt [...], podwyższone zostały alimenty należne od G. M. na rzecz M. M. do kwoty po 500,00 zł miesięcznie od dnia 3 marca 2011 r. W związku z powyższym Prezydenta Miasta Ł. decyzją z dnia [...] znak: [...] zmienił decyzję własną z dnia [...] znak: [...] w części dotyczącej wysokości świadczenia i przyznał prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres od 1 października 2010 r. do 28 lutego 2011 r. w wysokości 200,00 zł miesięcznie, na okres od 1 marca 2011 r. do 31 marca 2011 r. w wysokości 480,65 zł oraz na okres od 1 kwietnia 2011 r. do 30 września 2011 r. w wysokości 500,00 zł miesięcznie. W dniu 20 września 2011 r. M. M. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres świadczeniowy 2011/2012, umieszczając w składzie rodziny siebie oraz swoją matkę G. P. Decyzją z dnia [...] znak: [...] Prezydent Miasta Ł. przyznał prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres od 1 października 2011 r. do 30 września 2012 r. w wysokości 500,00 zł miesięcznie uznając, iż zostały spełnione kryteria określone w ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W dniu 23 października 2012 r. M. M. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres świadczeniowy 2012/2013, umieszczając w składzie rodziny siebie oraz swoją matkę G. P. Decyzją z dnia [...] znak: [...] Prezydent Miasta Ł. przyznał prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres od 1 października 2012 r. do 30 września 2013 r. w wysokości 500,00 zł miesięcznie uznając, iż zostały spełnione kryteria określone w ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W dniu 5 kwietnia 2013 r. do Centrum Świadczeń Socjalnych w Ł. wpłynął odpis skrócony aktu małżeństwa z dnia 3 kwietnia 2013 r., wydany przez Urząd Stanu Cywilnego w Ł., z którego wynika, iż matka uprawnionej - G. M. w dniu 2 czerwca 2010 r. zawarła związek małżeński z T. P., przyjmując nazwisko męża. Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta Ł., działając na podstawie art. 104 k.p.a., art. 2 pkt 4, 5, 5a, 7 lit c, pkt 12, art. 9 ust. 2, art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 1228 z późn. zm.), art. 3 pkt l lit a, pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity Dz. U. 2006 r. nr 139, poz. 992 z późn. zm.) art. 3 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2011 r. nr 205, poz. 1212), orzekł o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenia z funduszu alimentacyjnego za okres od 1 października 2010 r. do 28 lutego 2011 r. w wysokości 200,00 zł miesięcznie, za okres od 1 marca 2011 r. do 31 marca 2011 r. w wysokości 480,65 zł, a za okres od 1 kwietnia 2011 r. do 31 marca 2013 r. w wysokości 500,00 zł miesięcznie. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że za nienależnie pobrane świadczenie w myśl art. 2 pkt 7 lit c ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów uważa się świadczenie z funduszu alimentacyjnego wypłacone bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, jeżeli stwierdzono nieważność decyzji przyznającej świadczenie albo w wyniku wznowienia postępowania uchylono decyzję przyznającą świadczenie i odmówiono prawa do świadczenia. W myśl z kolei art. 9 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł. Dodał, że w myśl art. 3 ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, sprawy o świadczenia rodzinne i świadczenia z funduszu alimentacyjnego, do których prawo powstało przed wejściem w życie ustawy zmieniającej tj. przed dniem 1 stycznia 2012 r. podlegają rozpatrzeniu na zasadach i w trybie określonych w przepisach dotychczasowych. Z tego względu przy rozpatrzeniu sprawy za okres od 1 października 2010 r. do 30 września 2012 r. organ zastosował przepisy obowiązujące przed 1 stycznia 2012 r. W związku zaś z ujawnionym przez organ faktem pozostawania w związku małżeńskim przez matkę wnioskodawczyni, Prezydent Miasta Ł. w wyniku wznowienia postępowania decyzją z dnia [...] uchylił w całości decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] zmienioną decyzją z dnia [...] i odmówił stronie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego od 1 października 2010 r. z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego. Następnie w wyniku wznowienia postępowania Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] Prezydent uchylił w całości decyzję z dnia [...] i tych samych przyczyn odmówił M. M. prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego od 1 października 2011 r. Również w wyniku wznowienia postępowania Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] uchylił w całości decyzję z dnia [...] i odmówił prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego od 1 października 2012 r. z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego. Organ podniósł, że w przypadkach, w których nie przysługuje prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, jak również o obowiązku niezwłocznego poinformowania organu o wszelkich zmianach mających wpływ na prawo do świadczeń strona była pouczona we wnioskach o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz w decyzjach przyznających świadczenia. Organ uznał, że strona nienależnie pobrała świadczenia z funduszu alimentacyjnego za okres od 1 października 2010 r. do 28 lutego 2011 r. w wysokości 200,00 zł miesięcznie, za okres od 1 marca 2011 r. do 31 marca 2011 r. w wysokości 480,65 zł, a za okres od 1 kwietnia 2011 r. do 31 marca 2013 r. w wysokości 500,00 zł miesięcznie. Wskazał ponadto, że decyzja w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego zostanie wydana po uostatecznieniu się decyzji, wydanych w następstwie wznowienia postępowań w sprawach dotyczących przyznania świadczeń. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła odwołanie M. M., która oświadczyła, że nie mieszka z mamą i nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego od 2008 r. oraz, że nie pozostaje w przyjaznych stosunkach z ojczymem T. P., który nie łoży na jej utrzymanie. W niektórych wnioskach o przyznanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego jako członka rodziny ujmowała swoją mamę, gdyż ta pomagała jej finansowo, a w niektórych jej nie ujmowała, ponieważ kierowała się sugestią urzędnika przyjmującego wniosek o wspólnym zamieszkaniu. Zdaniem wnioskodawczyni świadczenia, które pobrała z funduszu alimentacyjnego były jej należne. Do odwołania wnioskodawczyni załączyła zaświadczenie o nowym adresie zamieszkania, 3 umowy najmu lokalu, rachunki za prąd i gaz w wynajmowanym lokalu. Wspomnianą na wstępie decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ ustalił, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że M. M. (lat 24) od kilku lat pobiera świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Od 2008 r. strona nie mieszka z matką, która w dniu 2 czerwca 2010 r. zawarła związek małżeński z T. P. Strona od tego czasu we wnioskach o ustalenie prawa do świadczeń alimentacyjnych nie wykazywała swojego ojczyma, wobec czego wystąpiły nowe okoliczności w sprawie wskazujące na konieczność przeliczenia dochodu rodziny. Organ stwierdził, że w sprawie bezsporne jest, że w dniu [...] organ l instancji wydał trzy odrębne postanowienia o wznowieniu postępowania w sprawie ustalenia prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego za okresy świadczeniowe 2010/2011, 2011/2012, 2012/2013. W wyniku tego postępowania organ wydał trzy odrębne decyzje uchylające decyzje przyznające świadczenia w powyższym okresie i jednocześnie odmówił prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Decyzje te są ostateczne. W ocenie Kolegium, organ l instancji przeprowadził szczegółowo postępowanie wyjaśniające, nadto w świetle art. 2 pkt. 7 lit. c ustawy decyzja o uznaniu za nienależne pobrane świadczenia z funduszu alimentacyjnego jest prawidłowa, odpowiednia do dokumentów zebranych w aktach sprawy i unormowań dotyczących pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Wnioskodawczyni pomimo prawidłowego pouczenia nie skorzystała z przysługującego jej prawa do złożenia odwołania od trzech decyzji z dnia [...], uchylających w całości decyzje Prezydenta Miasta Ł. orzekające o przyznaniu świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz M. M. za okresy świadczeniowe 2010/2011, 2011/2012, 2012/2013 i jednocześnie odmawiających świadczeń z tego funduszu od dnia 1 października 2010 r. Wobec tego Kolegium nie może rozpatrywać zarzutów podniesionych w odwołaniu, które dotyczyły postępowań zakończonych decyzjami ostatecznymi. Skargę na powyższą decyzję wniosła M. M., zarzucając naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zakwestionowała zaskarżoną decyzję oraz decyzje orzekające o odmowie przyznania świadczeń z funduszu alimentacyjnego z dnia [...]. Zdaniem strony Kolegium błędnie ustaliło, że decyzje odmowne są prawomocne, bowiem strona wniosła od nich odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Wyraziła też pogląd na temat przewlekłości postępowania oraz bezczynności organu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej odrzucenie ewentualnie oddalenie. Organ podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wskazał, że skarga poza wskazaniem numeru i daty zaskarżonej decyzji oraz ogólnym stwierdzeniem, że jest wadliwa nie zawiera żadnego zarzutu jak również wskazania naruszenia prawa lub interesu prawnego. Strona skarży jednocześnie więcej jedną decyzję oraz czyni przedmiotem skargi bezczynność oraz przewlekłość postępowania. Tym samym zdaniem organu trudno wywodzić, iż skarga spełnia wymogi ustawowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012r., poz. 270, powoływanej dalej jako p.p.s.a.) sąd może zawiesić postępowanie w sprawie jeżeli jej rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Zgodnie z opinią wyrażaną w doktrynie, celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie pkt 1 § 1 art. 125 p.p.s.a. powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego zaskarżoną decyzją lub innym aktem (...), jak i przesłanek do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego (...)" (zob. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, Kraków 2005, s. 302). W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli sądowej jej decyzja uznająca za nienależnie pobrane świadczenia wypłacone skarżącej z funduszu alimentacyjnego w związku z wydanymi w wyniku wznowienia postępowania decyzjami, odmawiającymi skarżącej prawa do tychże świadczeń. Postanowienia odmawiające skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołań od tychże decyzji oraz stwierdzające uchybienie terminu do ich wniesienia są natomiast przedmiotem skarg w sprawach zawisłych przed tutejszym Sądem, oznaczonych sygnaturami akt II SA/Łd 1341/13, II SA/Łd 1342/13, II SA/Łd 1343/13, II SA/Łd 1344/13, II SA/Łd 1345/13 oraz II SA/Łd 1346/13. Z uwagi więc na fakt, że byt decyzji uznającej pobrane świadczenia za nienależne, uzależniony jest od obowiązywania i ostateczności, wydanych w następstwie wznowienia postępowania, decyzji odmawiających prawa do tych świadczeń, za celowe uznano zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie do czasu prawomocnego zakończenia wskazanych wyżej postępowań sądowo administracyjnych. Biorąc pod uwagę powyższe na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. LS