II SA/Łd 1232/12

WyrokWSA w Łodzi2013-03-05

Skład orzekający: Anna Stępień, Barbara Rymaszewska, Joanna Sekunda-Lenczewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdy PINB wydał decyzję po wznowieniu postępowania, ale na podstawie niewłaściwego przepisu (art. 155 k.p.a. zamiast art. 151 k.p.a.)?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, ponieważ PINB wydał decyzję po wznowieniu postępowania na podstawie art. 155 k.p.a., który nie jest właściwą podstawą prawną dla rozstrzygnięcia po wznowieniu. Tryby nadzwyczajne postępowania administracyjnego są odrębne i nie można stosować przepisów właściwych dla jednego trybu w ramach innego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na użytkowanie budynku magazynowo-garażowego. Po wydaniu decyzji przez PINB, A. W. wniosła o wznowienie postępowania, podnosząc zarzuty dotyczące czasu budowy i właściciela obiektu. PINB wznowił postępowanie i uchylił własną decyzję, udzielając pozwolenia na użytkowanie na podstawie art. 155 k.p.a. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na naruszenie przepisów postępowania przez PINB. Skarżący D. W. domagał się uchylenia decyzji WINB i umorzenia postępowania. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 5 marca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Protokolant specjalista Dominika Janicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2013 roku sprawy ze skargi D. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie uchylenia decyzji własnej oraz udzielenie pozwolenia na użytkowanie oddala skargę. LS Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...], znak [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. po rozpatrzeniu odwołania A. W. reprezentowanej przez radcę prawnego M. K. oraz T. Z. reprezentowanego przez radcę prawnego H. I., uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] r. nr [...], znak: [...], uchylającą w trybie art. 155 k.p.a. własną decyzję z dnia [...] r. nr [...], znak: [...] i udzielającą PPHU A pozwolenia na użytkowanie budynku magazynowo - garażowego, zlokalizowanego na działce nr ewid. 2476 w miejscowości K., gm. R. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy niniejszej w dniu 28 grudnia 2007 r. E. D., działając w imieniu Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego A, określonego jako właściciel obiektu, zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z wnioskiem o pozwolenie na użytkowanie budynku garażowo-magazynowego. Do wniosku załączono inwentaryzacją powykonawczą wraz z protokołem odbioru instalacji elektrycznej, sporządzonymi przez E. D. W treści wniosku wskazano, iż budowa obiektu została zakończona po dniu 31 grudnia 1994 r., a przed dniem 11 lipca 1998 r. W trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu 11 marca 2008 r. przez pracowników PINB ustalono, że na przedmiotowej nieruchomości znajduje się budynek magazynowo - garażowy o konstrukcji murowanej, dach konstrukcji stalowej, kryty blachą trapezową jednospadowy, który zrealizowano w latach 1995-1997. Budynek o wymiarach 30,40 x 16,5 x 11m wyposażony jest w instalację elektryczną, stan techniczny dobry, użytkowany. Opracowana inwentaryzacja zgodna ze stanem faktycznym. Obiekt nadaje się do użytkowania. W świetle poczynionych ustaleń decyzją z dnia [...]r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. na podstawie art. 3 pkt 4 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo Budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 99, poz. 665) udzielił PPHU A pozwolenia na użytkowanie budynku magazynowo - garażowego, zlokalizowanego na działce nr ewid. 2473 w miejscowości K. gm. R. W dniu 14 listopada 2008 r. do organu I instancji wpłynęło pismo A. W., w którym wskazała ona, że współwłaścicielami nieruchomości objętej decyzją PINB z dnia [...] r. są T. Z., A. W. oraz D. W., natomiast właścicielem budynków jest T. Z. Do pisma dołączono wypisy z ksiąg wieczystych prowadzonych dla nieruchomości w miejscowości K., z których wynika, że nieruchomość stanowi pięć odrębnych działek geodezyjnych, przy czym działka nr ewid. 2473 stanowi współwłasność A.W. i D. W. Rzeczone pismo w dniu 1 grudnia 2008 r. zostało następnie sprecyzowane przez A. W. jako wniosek o wznowienie postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Wnioskodawczyni oświadczyła, że D. W. podał nieprawdziwe dane co do czasu budowy legalizowanych budynków, a więc co do właściciela, który je budował. Wskazała także, że mapka, na której były wyrysowane budynki do legalizacji, ma inne numery działek i inne podziały niż mapka sporządzona przez tę samą firmę geodezyjną, znajdująca się w Gminie R. Natomiast mapa w Urzędzie Gminy w R. zawiera takie same podziały i numery ewidencyjne działek, jak mapa otrzymana ze Starostwa Powiatowego z Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] organ I instancji na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej własną decyzją ostateczną z dnia [...]r. nr [...]. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...]r. nr [...] na podstawie art. 155 k.p.a. uchylił własną decyzję z dnia [...]r. nr [...], znak: [...] i udzielił PPHU A pozwolenia na użytkowanie budynku magazynowo - garażowego zlokalizowanego na działce nr ewid. 2476 w m. K., gm. R. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ, odnosząc się do daty budowy obiektów, stwierdził, że zeznania świadków w tej kwestii nie są jednoznaczne, przy czym nie wskazał na czym ta niejednoznaczność polega w sytuacji, kiedy zeznania wszystkich świadków są zgodne. Od tej decyzji odwołali się T. Z. oraz A. W. T. Z., reprezentowany przez radcę prawnego H. I., zarzucił organowi I instancji sprzeczność ustaleń z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności niezbędnych do rozpatrzenia sprawy. A. W., reprezentowana przez radcę prawnego M. K., podniosła zarzut błędnego ustalenia osoby inwestora, jak również daty budowy obiektu stanowiącego przedmiot postępowania, wskazując, że PINB orzekł w oparciu o przepis art. 155 k.p.a. w zw. z art. 3 pkt 4 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, wywodząc, że decyzja o pozwoleniu na użytkowanie jest wydawana wyłącznie wnioskodawcy, podczas gdy przepisy art. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. wprost określają, iż adresatem rozstrzygnięcia jest właściciel obiektu budowlanego. Odwołująca zarzuciła ponadto naruszenie art. 7, art. 8 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a., poprzez ocenę dowodów według dowolnych kryteriów oraz brak uzasadnienia faktycznego, pozwalającego ustalić fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności, a także nieodniesienie się do dowodu z przesłuchania stron postępowania oraz świadków. W toku postępowania odwoławczego PINB decyzją z dnia [...] r., nr [...] w trybie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdził z urzędu nieważność własnej decyzji z dnia [...]r. nr [...] o pozwoleniu na użytkowanie budynku magazynowo - garażowego. Następnie decyzją z dnia [...]r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości decyzję PINB z dnia [...]r. i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji PINB z dnia [...]r. nr [...]. Postanowieniem z dnia [...]r. organ szczebla centralnego wznowił postępowanie administracyjne w sprawie, w której zapadła ostateczna decyzja GINB z dnia [...]r., a następnie decyzją z dnia [...]r., znak: [...] odmówił uchylenia decyzji, w przedmiocie której toczyło się postępowanie w trybie wznowienia. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy decyzją z dnia [...]r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił własną decyzję z dnia [...]r. i orzekł o wydaniu decyzji GINB z dnia [...] r., znak: [...] z naruszeniem prawa, jednocześnie odmawiając jej uchylenia z uwagi na fakt, że w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Wyrokiem z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 96/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa i odmowy uchylenia decyzji. Wskazaną na wstępie decyzją [...]r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. w trybie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił decyzję organu I instancji z dnia [...]r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Wyjaśniając motywy rozstrzygnięcia organ, przywołując brzmienie art. 153 p.p.s.a., wskazał, iż wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 96/12 dotyczył postępowania prowadzonego w trybie nadzwyczajnym - stwierdzenia nieważności w stosunku do decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...]r., a następnie, po jego ostatecznym zakończeniu decyzją organu GINB z dnia [...]r., prowadzonego w trybie nadzwyczajnym wznowienia postępowania. Powyższe orzeczenie wiąże zatem organ odwoławczy w zakresie wad kwalifikowanych, określonych przepisami art. 156 k.p.a. w stosunku do pierwotnie toczącego się przed organem I instancji postępowania zakończonego decyzją z dnia [...]r. nr [...]. Następnie organ II instancji wskazał, że decyzja PINB została wydana na podstawie art. 155 k.p.a. w toku postępowania prowadzonego w trybie nadzwyczajnym, w wyniku postanowienia organu I instancji z dnia [...]r. nr [...] o wznowieniu na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. postępowania w sprawie zakończonej własną decyzją ostateczną z dnia [...]r. nr [...]. Zdaniem organu odwoławczego rodzaje decyzji kończących wznowione postępowanie określa przepis art. 151 k.p.a. System nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, przewidziany przepisami k.p.a., a służący weryfikacji decyzji dotkniętych wadliwościami kwalifikowanymi lub niekwalifikowanymi oraz decyzji prawidłowych, oparty jest na zasadzie niekonkurencyjności, co oznacza, że poszczególne tryby nadzwyczajne mają na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości i nie mogą być stosowane zamiennie. Naruszenie wyłączności stosowania określonego trybu nadzwyczajnego weryfikacji decyzji stanowi rażące naruszenie prawa, będące podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji. Nie ma w tej sytuacji możliwości prawnych zakończenia postępowania prowadzonego w jednym z trybów nadzwyczajnych, decyzją wydaną w odmiennym, niezależnym trybie postępowania. Już sama tego rodzaju wadliwość przesądza o konieczności wyeliminowania weryfikowanego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Jednakże w analizowanej sprawie nie jest to jedyna wadliwość prowadzonego postępowania, jak też zapadłego w jego wyniku rozstrzygnięcia. Zaskarżoną decyzją PINB uchylił własną decyzję z dnia [...]r. nr [...], znak: [...] i udzielił PPHU A pozwolenia na użytkowanie budynku magazynowo - garażowego, zlokalizowanego na działce nr ewid. 2470 w m. K., gm. R., w trybie art. 3 pkt 4 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 106, poz. 1126). Regulacja ta ma charakter wyjątkowy, stanowiąc odstępstwo od zasady orzekania na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i ma zastosowanie jedynie w ściśle określonych sytuacjach. Dla zastosowania omawianego trybu, wprowadzonego ustawą z dnia 10 maja 2007 r., muszą zostać spełnione kumulatywnie następujące warunki: obiekt lub jego część musi zostać wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ administracji publicznej; budowa obiektu musi zostać zakończona po dniu 31 grudnia 1994 r., a przed dniem 11 lipca 1998 r. i przed dniem 11 lipca 2003 r. nie zostało wszczęte postępowanie administracyjne przez właściwy organ nadzoru budowlanego; właściciel obiektu do dnia 1 stycznia 2008 r. złoży wniosek o pozwolenie na użytkowanie, dołączając dokumenty określone w art. 3 ust. 3 ustawy. Jedynie ustalenie spełniania wszystkich powyżej określonych przesłanek uprawnia organ nadzoru budowlanego do przeprowadzenia postępowania w analizowanym trybie. Uprawnionym do żądania wydania rozstrzygnięcia w tym trybie, zgodnie z przepisem art. 3 ust. 2 ustawy, jest właściciel obiektu. W analizowanym postępowaniu ustalono, iż działka nr ewid. 2476 stanowi współwłasność A. W. i D. W. Obiekty budowlane zlokalizowane na nieruchomości nie są przedmiotem odrębnej własności. Tym samym wniosek złożony przez pełnomocnika "PPHU A nie mógł uruchomić skutecznie postępowania w omawianym trybie. Dodatkowo w toku postępowania prowadzonego przez organ I instancji w trybie wznowienia ustalono, iż dokonywano odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych między innymi budynku garażowo-magazynowego od dnia 1 stycznia 1992 r. Wszyscy świadkowie, od których odebrano zeznania, wskazywali, że obiekt stanowiący przedmiot postępowania został wybudowany w latach 1979-1981. Okoliczności te nie były kontestowane przez żadną ze stron. Tymczasem tryb określony przepisami ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw znajduje zastosowanie wyłącznie w stosunku do obiektów budowlanych, których budowa została zakończona po dniu 31 grudnia 1994 r., a przed dniem 11 lipca 1998 r. Zdaniem WINB, organ I instancji nie podjął natomiast żadnych czynności dowodowych, umożliwiających zweryfikowanie tej kwestii. W szczególności celowym było zwrócenie się do Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w W. z prośbą o informację, czy na terenie, którego dotyczy postępowanie, były wykonywane prace geodezyjne, w szczególności zdjęcia lotnicze, dokumentacja geodezyjna, szkice inwentaryzacji, ortofotomapy, materiały fotogrametryczne lub też, czy zgłaszano wykonywanie mapy sytuacyjno-wysokościowej. W tych okolicznościach PINB naruszył art. 7 k.p.a. i ciążący na nim obowiązek podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Dodatkowo organ II instancji zauważył, że "PPHU A''' jest odrębnym podmiotem prawa od D. W. - osoby fizycznej, natomiast nie wykazano żadnego tytułu prawnego przedsiębiorstwa do nieruchomości stanowiącej przedmiot postępowania. Tym samym nie ma możliwości udzielenia pozwolenia na użytkowanie obiektu PPHU A. WINB stwierdził nadto, że z uwagi na fakt, iż postępowanie należy przeprowadzić w innym trybie, określonym odrębnymi przepisami, nie miał możliwości skorzystania z kompetencji kasacyjno-reformatoryjnych przyznanych normą art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., gdyż godziłoby to w zasadę dwuinstancyjności postępowania określoną art. 15 k.p.a. W tej sytuacji uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Odnosząc się do zarzutów odwołania WINB wyjaśnił, że ustalenia co do osoby inwestora nie mają znaczenia dla postępowania prowadzonego w trybie ustawy z dnia 10 maja 2007 r., ponieważ adresatem trybu określonego art. 3 tej ustawy, jest właściciel obiektu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi D. W. reprezentowany przez adwokata A. Z. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego, celem wydania przez ten organ rozstrzygnięcia o uchyleniu decyzji PINB w B. z dnia [...] r. nr [...] i umorzeniu postępowania prowadzonego w przedmiotowej sprawie w całości oraz zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. • naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, gdy istniały podstawy do umorzenia postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość związaną z tym, iż instytucja wznowienia postępowania służy wyeliminowaniu z obrotu prawnego ostatecznych decyzji, które zostały wydane w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w wadliwy sposób, a w sprawie nie budziło wątpliwości, że decyzja PINB w B. z dnia [...]r. odpowiada przepisom prawa i przy jej wydawaniu nie doszło do jakichkolwiek naruszeń, co zostało wykazane w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej decyzji, które zostało ostatecznie zakończone poprzez odmowę stwierdzenia nieważności tej decyzji; • art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 105 k.p.a., poprzez niezastosowanie tych przepisów i niewydanie rozstrzygnięcia o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i umorzeniu postępowania w całości w sytuacji, kiedy ziściły się przesłanki warunkujące umorzenie postępowania. Stało się ono bowiem w całości bezprzedmiotowe, co jest wynikiem zmiany stanu faktycznego sprawy wskutek ostatecznej oceny prawidłowości postępowania prowadzonego przez PINB w B. w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie spornego obiektu budowlanego, jak i samej decyzji PINB w B. z dnia [...] r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w ramach innego postępowania nadzwyczajnego, która to ocena przesądziła o tym, iż brak jest podstaw do wydawania w sprawie decyzji w trybie art. 151 k.p.a., gdyż mogłoby to prowadzić do tego, że w obrocie prawnym funkcjonowałyby dwie sprzeczne ze sobą decyzje, tj. wydana w wyniku przeprowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności i wydana po wznowieniu postępowania. Umorzenie postępowania powinno nastąpić także w sytuacji, kiedy strona wnioskująca zarówno w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji, jak i w postępowaniu prowadzonym na skutek wznowienia podnosiła dokładnie te same okoliczności, świadczące rzekomo o wydaniu decyzji PINB w B. z dnia [...]r. z naruszeniem prawa i mające uzasadniać uchylenie tej decyzji w postępowaniu wznowieniowym, a organ taki, jak Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, czy Wojewódzki Sąd Administracyjny wypowiedział się, że takie okoliczności nie zachodzą i w/w decyzja nie zapadła z naruszeniem prawa, a postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy. Brak jest zatem podstaw, aby kontynuować postępowanie wznowieniowe, skoro WSA w Warszawie w wyroku z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 96/12 (str. 13, 14, 15 wyroku) wypowiedział się co do zarzutów strony A. W. i T. Z., które podnosi ona w niniejszym postępowaniu, a które miałyby uzasadnić kontynuowanie postępowania wznowieniowego i wydanie w jego wyniku rozstrzygnięcia o uchyleniu decyzji PINB w B. z dnia [...] r. uznając je za bezzasadne i ostatecznie przesądzając o kwestii prawidłowości w/w decyzji PINB w B. oraz postępowania poprzedzającego wydanie tej decyzji. Brak jest także podstaw, aby kontynuować postępowanie wznowieniowe w sytuacji, kiedy strona wnioskująca nie powoływała się we wniosku o wznowienie na przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1-3 oraz pkt 5-8, a także art. 145a k.p.a., jak i nie wskazała jakichkolwiek okoliczności związanych z zaistnieniem przesłanek, które ewentualnie mogłyby rodzić konieczność kontynuowania tego postępowania ze względu na to, że nie były one poddawane ocenie w toku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji PINB w B. z dnia [...]r.; • naruszenie art. 77 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a., co przejawiło się m.in. w: - pominięciu dowodu z dokumentu w postaci wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 96/12 oddalającego skargę, w którym Sąd wskazał, iż GINB przeanalizował również decyzję PINB w B. z dnia [...]r. pod kątem stwierdzenia wszelkich kwalifikowanych wad, które eliminowałyby ją z obiegu prawnego, nie stwierdzając ich istnienia. W ocenie Sądu, zarzuty skarżącej, z uwagi na prowadzone postępowania i zebrany w sprawie materiał dowodowy, nie zasługiwały na uwzględnienie; - pominięciu okoliczności, iż w stosunku do decyzji PINB w B. z dnia [...]r. toczyło się postępowanie nadzwyczajne w przedmiocie stwierdzenia nieważności w/w decyzji oraz okoliczności związanej z zakończeniem tego postępowania poprzez pozostawienie tej decyzji w obrocie prawnym jako pozostającej w zgodności z przepisami prawa, w tym w/w stanowiska, jakie zajął m.in. w odniesieniu do prawidłowości przedmiotowego rozstrzygnięcia WSA z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 96/12, które to pominięcie skutkowało przesądzeniem przez [...]WINB o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, celem orzeczenia w związku z postępowaniem wznowieniowym, czy decyzja PINB w B. z dnia [...]r. powinna pozostać w obrocie prawnym, co otworzyło możliwość do powstania takiej sytuacji, w której - w oparciu o te same fakty i okoliczności, na jakie wskazuje strona - A. W. i T. Z., w obrocie prawnym mogłyby funkcjonować dwa sprzeczne ze sobą rozstrzygnięcia organów administracji publicznej, tj. wydane w wyniku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji oraz wydane w wyniku wznowienia postępowania; - pominięciu okoliczności, iż stwierdzenie nieważności decyzji powoduje następstwa prawne dalej idące niż zastosowanie trybu wznowienia postępowania i skoro postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji nie wykazało uchybień w działaniu organu pierwszej instancji, to tym bardziej w oparciu o te same fakty i dowody nie ma podstaw do wydawania rozstrzygnięcia co do istoty w sprawie o wznowienie postępowania, kiedy fakty te i dowody były już oceniane przez GINB, jak i WSA, na dodatek brak jest takich podstaw, kiedy strona wnioskująca o wznowienie powołała się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a nie na inne przesłanki wznowieniowe, które ewentualnie mogłyby uzasadniać ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy, w oparciu o okoliczności, które nie były brane pod uwagę przy rozpatrywaniu sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji. Odpowiadając na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w motywach zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 p.p.s.a.). Rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a.). Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, Sąd nie stwierdził, by zaskarżona decyzja naruszała prawo w stopniu opisanym w powołanych wyżej przepisach. Godzi się również pokreślić, iż - co do zasady - w myśl art. 133 § 1 p.p.s.a, sąd administracyjny wyrokuje na podstawie akt sprawy, opierając się o stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Oznacza to, że podstawą orzekania jest cały materiał dowodowy sprawy, zgromadzony przez organy administracji publicznej w postępowaniu w obu instancjach, zakończonym zaskarżonym aktem. Zaskarżoną decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...]r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Istota niniejszej sprawy sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy przy uwzględnieniu ustalonego stanu faktycznego, organ odwoławczy prawidłowo uczynił wydając decyzję kasacyjną. W ocenie Sądu stanowisko wywiedzione przez organ II instancji w zaskarżonym akcie zasługuje w pełni na akceptację. Przede wszystkim nie sposób bowiem nie dostrzec sprzeczności powstałej w ramach postępowania przed organem I instancji. Należy przypomnieć, iż decyzję z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wydał na skutek wznowienia - na wniosek A. W. - postępowania w sprawie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...]r. udzielającej PPHU A pozwolenia na użytkowanie budynku magazynowo - garażowego. Wobec ustalenia przez organ I instancji, iż wniosek o wznowienie postępowania jest uzasadniony i został złożony z zachowaniem odpowiednich terminów, organ postanowił o wznowieniu postępowania. W następstwie wydał decyzję z dnia [...]r. przy czym jako podstawę prawną tegoż rozstrzygnięcia nie wskazał chociażby na przepis art. 151 k.p.a., który zawiera podstawowy katalog rozstrzygnięć podejmowanych po wznowieniu postępowania. Wskazał bowiem na przepis art. 155 k.p.a., który wprawdzie przewiduje, iż decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. Niemniej jednak nie jest to podstawa wydania aktu po wznowieniu postępowania. Trzeba pamiętać, że wady z art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 są istotnymi wadami postępowania. Nie jest jednak wiadome, jaki wpływ wywarły one na decyzję administracyjną, mogą spowodować więc jedynie wzruszalność decyzji. Wznowienie postępowania polega zatem na ponownym rozpatrzeniu sprawy w celu sprawdzenia, czy jakaś wada postępowania nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia. Skutki prawne decyzji wzruszalnych są zatem uznane przez prawo, a nowym aktem pozbawia się jedynie zdolności ich wywoływania na przyszłość. Zestawiając uregulowanie powyższych trybów nie budzi wątpliwości, iż inne przesłanki warunkują skuteczność ich wszczęcia, a co za tym idzie ustawodawca wskazał na odmienne rozstrzygnięcia, jakie organ uprawniony jest wydać po wszczęciu tych postępowań. Uwzględniając powyższe w pełni należy podzielić stanowisko organu odwoławczego, iż nie ma prawnych możliwości zakończenia postępowania prowadzonego w jednym z trybów nadzwyczajnych, decyzją wydaną w odmiennym, niezależnym trybie postępowania. W ocenie Sądu bezspornym jest, iż tego rodzaju wadliwość decyzji organu I instancji obligowała organ odwoławczy do wydania decyzji kasacyjnej. Stosownie do art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Naruszenie przepisów postępowania, którego nie ustrzegł się organ I instancji, nie budzi wątpliwości w świetle wcześniejszych rozważań, a utrzymanie w mocy takiego wadliwego rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy i tak musiałoby skutkować wyeliminowaniem tej decyzji z obrotu prawnego w postępowaniu sądowym. W tej sytuacji przepis art. 138 § 2 k.p.a. stanowił jedyną prawidłową podstawę dla zaskarżonego aktu, tym bardziej, że organ odwoławczy dostrzegł również konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie wykraczającym poza jego uprawnienia. Organ I instancji obowiązany jest zatem w pierwszej kolejności uwzględnić w swych rozważaniach tryb, w jakim prowadzi postępowanie, by następnie - wypełniwszy wskazania organu odwoławczego - wydać odpowiednie rozstrzygnięcie. Tryby nadzwyczajne wzruszenia decyzji ostatecznej, a mianowicie tryby wznowienia, nieważności, uchylenia/zmiany są odrębnymi trybami obwarowanymi własnymi, indywidualnymi przesłankami umożliwiającymi ich skuteczne wykorzystanie. Ich przesłanki nie nakładają się, nie przenikają pomiędzy trybami, stąd niedopuszczalne jest stwierdzenie nieważności w oparciu o przesłanki wznowienia, ani wydanie decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. po wznowieniu postępowania, który to tryb w przepisie art. 151 k.p.a. przewiduje własne, określonego rodzaju rozstrzygnięcia. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. LS

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło