II SA/Łd 124/03

Dnia 16 listopada 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, p.o. Sędziego WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant Referendarz sądowy Magdalena Sieniuć, po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi K.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podziału nieruchomości 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...]; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz K.J. kwotę 30 (trzydziestu) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. II SA/Łd 124/03 U Z A S A D N I E N I E Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję wydaną przez Dyrektora Wydziału Geodezji, Katastru i Inwentaryzacji Urzędu Miasta Ł., działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta Ł., z dnia [...], którą dokonano z urzędu zatwierdzenia podziału nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A nr 2, uregulowanej w księdze wieczystej KW [...], oznaczonej jako działka nr 62/3 na działki oznaczone numerami: 62/9, 62/10, 62/11, zgodnie z mapą zaewidencjonowaną w Miejskim Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Ł. w dniu 22 sierpnia 2002 r. za numerem ewidencyjnym [...], stanowiącą załącznik do decyzji. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ II instancji stwierdził, iż przeprowadzony podział jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego m. Ł., przyjętego przez Radę Miejską w Ł. w drodze uchwały Nr [...] z dnia [...] (Dz.Urz. Woj. [...] nr 6, poz. 71 z 1993 r.) i nie koliduje z aktualnym sposobem zagospodarowania i użytkowania nieruchomości przy ul. A 2. Potwierdzają to również decyzje Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] i z dnia [...] nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na przebudowie ciągu ulic B-C na odcinku od Al. D do ul. E. Konieczność przeprowadzenia owego podziału podyktowana jest potrzebą realizacji celu publicznego, jakim jest wydzielenie gruntu pod drogę publiczną w związku z inwestycją polegającą na przebudowie ciągu wyżej wskazanych ulic. Odnosząc się zaś do zarzutów odwołania dotyczących braku możliwości wniesienia przez odwołującego się zastrzeżeń do projektu podziału oraz ewentualnej kolizji między zamierzoną przebudową drogi a planami inwestycyjnymi właściciela działki, organ odwoławczy - przedstawiając kolejne etapy działań zmierzających do realizacji owej przebudowy oraz czynności służące zapewnieniu udziału skarżącego w owych działaniach (doręczenie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] nr [...], zapewnienie udziału skarżącego w uzgodnieniach dotyczących planszy zbiorczej uzbrojenia dla budowanego wiaduktu drogowego oraz w czynnościach przyjęcia przebiegu granic nieruchomości objętej podziałem) – uznał, iż zarzuty te są nie zasadne i nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Ł. K.J. wniósł o uchylenie decyzji zarówno organu I jak i II instancji. Kwestionowanym decyzjom zarzucił naruszenie art. 93 ust. 1 i 2, art. 103 ust. 1, 3, 4, 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz naruszenie art. art. 7, 8, 9 i 10 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu. Tym niemniej w pierwszym rzędzie wyjaśnić należy, iż stosownie do postanowień art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny zobligowany był rozpoznać skargę w oparciu o przepisy nowej ustawy. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 powołanego aktu). Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przeprowadzając taką kontrolę, sąd zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca. Niemniej uwzględnienie skargi skutkujące uchyleniem zaskarżonej decyzji może nastąpić tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy /art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz postępowania administracyjnego, mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawę materialno-prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. W rozdziale I działu III tejże ustawy - art. 93 i następne - w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania obu decyzji (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.) mowa jest o podziale nieruchomości i postępowaniu w sprawie podziału nieruchomości. Podstawową przesłanką dopuszczalności podziału jest zgodność podziału z ustaleniami planu miejscowego, a o samym podziale rozstrzyga decyzja o podziale lub orzeczenie sądu. W powołanym art. 93 ust. 4 i 5 ustawy stwierdza się, iż zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Wyrażanie opinii, o której mowa w art. 93 ust. 4 i 5 ustawy, następuje w sprawie o podział nieruchomości. Należy przy tym mieć na względzie, że żaden z przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wyłącza wydania opinii w sprawie dotyczącej podziału nieruchomości na wniosek lub z urzędu (art. 97 ustawy). Ponadto podkreślić należy, iż już na gruncie uprzednio obowiązującej ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, w uchwale z dnia 1 marca 1999 r.( sygn. akt OPK 1/99), Sąd ten zajął stanowisko, że postanowienie wyrażające opinię, o której mowa w art. 93 ust. 4 ustawy jest wydane w toku postępowania administracyjnego w sprawie o podział nieruchomości. Przepis art. 93 ust. 4 i 5 ustawy jest szczególną normą, odrębną od art. 106 kpa, gdyż postanowienie zawierające opinię w przedmiocie zgodności proponowanego podziału nieruchomości z planem miejscowym dotyczy jednej z kwestii wynikającej w toku postępowania o zatwierdzenie podziału nieruchomości, ale nie kończy postępowania w sprawie o zatwierdzenie podziału. Są to dwa etapy postępowania, a mianowicie opiniowanie wstępnego projektu podziału nieruchomości i zatwierdzenie podziału nieruchomości. Niewątpliwie pogląd wyrażony w tejże uchwale zachowuje swą aktualność na gruncie obecnie obowiązującej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tymczasem, jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy, organ I instancji orzekając z urzędu o podziale nieruchomości pominął pierwszy etap postępowania, tj. opiniowanie wstępnego projektu podziału i wydał decyzję z dnia [...] zatwierdzającą projekt podziału nieruchomości. Organ zaś II instancji utrzymując tę decyzję w mocy, nie zwrócił uwagi na występujące uchybienie. Na postanowienie zawierające opinię służyło zaś stronie zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a po jego rozpoznaniu przez organ II instancji ewentualna skarga do sądu administracyjnego. Niewątpliwie za pomocą tychże środków zaskarżenia strona mogła kwestionować legalność projektowanego podziału. Możliwości tej jednak ze względu na zaniechanie przeprowadzenia pierwszego etapu przedmiotowego postępowania została pozbawiona. W dalszej kolejności uwagę zwraca fakt, iż organy orzekające w rozpoznawanej sprawie w żadnej mierze nie ustosunkowały się do wniosku skarżącego i jego zamierzeń inwestycyjnych związanych z podziałem nieruchomości, przyznając tym samym prymat interesowi społecznemu i koncepcji podziału nieruchomości z urzędu nad interesem skarżącego, bez wskazania przy tym przyczyn uzasadniających przyjęty sposób załatwienia sprawy. Stąd też działania organów I i II instancji w tym względzie ocenione być muszą jako naruszające ogólną zasadę postępowania administracyjnego – zasadę uwzględniania z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, uregulowaną wprost w art. 7 k.p.a. in fine. Naruszenie zaś tej zasady skutkuje pośrednio także naruszeniem wskazanych przez skarżącego art. 8, 9 i 10 k.p.a. Powyższe uwagi prowadzą do wniosku, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze przytoczone powyżej argumenty, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w pkt. 1 i 3 wyroku. O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368), w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) - pkt 2 wyroku.