II SA/Łd 124/25

WyrokWSA w Łodzi2025-07-16

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć, Agata Sobieszek-Krzywicka, Tomasz Porczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia jest prawidłowe, jeśli zostało wydane przed rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu?
Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia jest wadliwe, jeśli zostało wydane przed rozpatrzeniem wniosku strony o przywrócenie terminu. Organ odwoławczy ma obowiązek rozpoznać w pierwszej kolejności prośbę o przywrócenie terminu na zasadach określonych w art. 58 i 59 k.p.a., a dopiero po jej rozstrzygnięciu może stwierdzić uchybienie terminu.
Stan faktyczny
W.B. złożył zażalenie na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych dotyczące odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej. Organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, ponieważ zażalenie zostało złożone po upływie 7-dniowego terminu, a skarżący nie wystąpił o przywrócenie terminu. Skarżący podniósł, że złożył wniosek o przywrócenie terminu oraz wskazał na poważne problemy zdrowotne uniemożliwiające dochowanie terminu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 23 grudnia 2024 r. oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 16 lipca 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Sieniuć (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka, Asesor WSA Tomasz Porczyński, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 lipca 2025 roku sprawy ze skargi W. B. na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] grudnia 2024 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego W. B. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. dc Zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 grudnia 2024 r. Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art. 134 w związku z art. 127 § 3 i art. 141 § 1 i 2 oraz art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.) – powoływanej dalej jako: "k.p.a.", stwierdził uchybienie przez W.B. terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] grudnia 2024 r. dotyczące odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną tego organu z dnia [...] października 2024 r. w sprawie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej oraz osoby represjonowanej z powodów politycznych. Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 16 grudnia 2024 r. (data stempla pocztowego) W.B. złożył zażalenie na ww. postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] grudnia 2024 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej oraz osoby represjonowanej z powodów politycznych potwierdzanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 906). Wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia 23 grudnia 2024 r. Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia skarżącego z dnia 16 grudnia 2024 r. na ww. postanowienie z dnia [...] grudnia 2024 r. W uzasadnieniu postanowienia organ podkreślił, że skarżący został prawidłowo pouczony o prawie do złożenia zażalenia, w trybie art. 141 § 2 k.p.a., do Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w terminie 7 dni od otrzymania postanowienia z dnia [...] grudnia 2024 r. Jak wynika z wydruku z bazy Poczty Polskiej o elektronicznym poświadczeniu odbioru, przesyłka z postanowieniem Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] grudnia 2024 r. została doręczona skarżącemu w dniu 6 grudnia 2024 r. Mając na uwadze art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził, że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, a przedmiotowe zażalenie zostało nadane w dniu 16 grudnia 2024 r., czyli z uchybieniem terminu. Jednocześnie organ wskazał, że skarżący nie wystąpił z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zgodnie z art. 58 k.p.a., który stanowi, że należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy oraz jeżeli prośbę o przywrócenie terminu wniesie w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Skargę na powyższe postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył W.B., wnosząc: 1. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] grudnia 2024 r., albowiem złożenie zażalenia z uchybieniem terminu nastąpiło bez winy skarżącego wskutek okoliczności niemożliwych do przewidzenia oraz przezwyciężenia, tj. z powodu nagłego pogorszenia się stanu zdrowia i nasilenia się objawów depresji i nerwicowych od listopada 2024 r. oraz konieczności pilnej konsultacji psychiatrycznej, które to objawy uniemożliwiły normalne funkcjonowanie w życiu codziennym, w tym także i dochowania terminu, a kiedy tylko poczuł się lepiej, od razu wniósł zażalenie z prośbą o przywrócenie utraconych terminów, 2. ponownie zażalenie z dnia 13 grudnia 2024 r., które zawierało wniosek o przywrócenie wszystkich utraconych terminów, czyniąc tym samym zadość przesłance z art. 58 § 2 k.p.a., 3. o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] października 2024 r. (Nr [...]) oraz potwierdzenie statusu jako działacza opozycji antykomunistycznej oraz osoby represjonowanej z powodów politycznych potwierdzanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 marca 2015r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 906), 5. o dopuszczenie oraz przeprowadzenie dowodów z: a) dokumentów załączonych do skargi, tj.: postanowienia o odmowie wszczęcia śledztwa z dnia [...] marca 2017 r. (sygn. akt [...]), postanowienia o umorzeniu śledztwa z dnia [...] grudnia 2016 r. (sygn. akt [...]), kserokopii książeczki wojskowej W.B., wykazu poborowych powołanych do odbycia dwuletniej zasadniczej służby wojskowej zamieszczonego w książce "Inteligenta forma internowania. Ćwiczenia i powołania do Ludowego Wojska Polskiego jako forma represji po 13 grudnia 1981 r." autorstwa G.M. (Warszawa 2016, s.[...], ISBN 978-83-8098-085-3), zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] lutego 2023 r., karty wypisowej leczenia szpitalnego z dnia [...] października 2008 r., karty wypisowej leczenia szpitalnego z dnia [...] stycznia 2008 r., karty informacyjnej z dnia [...] października 2024 r., zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] listopada 2024 r., zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] lutego 2025 r., na okoliczności: faktu przebiegu i postaci działalności niepodległościowej W.B. oraz okresu w jakim była ona prowadzona, spełnienia wymogów przez skarżącego do uznania za działacza opozycji antykomunistycznej oraz osoby represjonowanej z powodów politycznych, przebiegu zatrzymania dnia [...] sierpnia 1982 r., przebiegu przesłuchań W.B. oraz stosowanej wobec niego przemocy fizycznej oraz psychicznej, odniesionych podczas zatrzymania oraz przesłuchań obrażeń ciała, stosowanych wobec W.B. gróźb utraty życia i zdrowia podczas przesłuchania oraz nakłaniania do podjęcia współpracy z SB, zachowania funkcjonariuszy podczas przesłuchania oraz nakłaniania W.B. do podjęcia współpracy z SB w charakterze tajnego współpracownika, warunków wykluczających swobodne podjęcie i wyrażenie przez W.B. stanowiska co do przedstawionego zobowiązania do współpracy, braku podjęcia współpracy ze Służbą Bezpieczeństwa przez W.B., niestawiania się W.B. na spotkania oraz wezwania do Komendy MO celem przekazywania jakichkolwiek informacji, nieudzielania jakichkolwiek informacji funkcjonariuszom Służby Bezpieczeństwa, braku współpracy z organami bezpieczeństwa państwa, niebycia tajnym i świadomym współpracownikiem, przyczyn oraz faktu powołania W.B. do odbycia zasadniczej służby wojskowej jako związanego z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, faktu i długości pozbawienia W.B. wolności przez władze PRL w postaci wcielenia do odbycia zasadniczej służby wojskowej w JW [...] w C. oraz [...] Pułku Kolejowym, popełnienia przez funkcjonariuszy MO i SB wobec W.B. dwóch czynów wyczerpujących znamiona zbrodni komunistycznej, tj. pobicia w związku z zatrzymaniem oraz wykorzystania przymusowej sytuacji, w której znalazł się W.B., w celu zmuszenia go do podjęcia współpracy ze Służbą Bezpieczeństwa, odmowy wszczęcia śledztwa w sprawie pobicia W.B. wobec przedawnienia karalności czynów, aktualnego stanu zdrowia W.B. i chorób, na które cierpi oraz ich przyczyn, braku możliwości pokierowania swoim postępowaniem od listopada 2024 r. z powodu nasilających się objawów depresyjnych oraz nerwicowych, skierowania na konsultację psychiatryczną, nagłego pogorszenia stanu zdrowia, przyjmowanych leków, braku winy W.B. w złożeniu zażalenia w sprawie z uchybieniem terminu, braku możliwości przewidzenia ww. przyczyny przez W.B., b) przesłuchania W.B. - na okoliczności jak powyżej w lit. a), Jednocześnie skarżący wniósł o zwrócenie się do: - Instytutu Pamięci Narodowej o przekazanie odpisów dokumentów znajdujących się w zasobach IPN, a dotyczących W.B. urodzonego w dniu [...] r. w S. i dołączenie do akt niniejszego postępowania, - Oddziałowego Biura Lustracyjnego Instytutu Pamięci Narodowej w Ł. o przekazanie odpisów dokumentów znajdujących się w zasobach Biura (w tym pod numerem [...]), w tym zwłaszcza oświadczenia skarżącego lustracyjnego z dnia [...] października 2010 r. oraz zarządzenia z dnia [...] stycznia 2014 r. o pozostawieniu sprawy bez dalszego biegu wobec niestwierdzenia wątpliwości co do zgodności złożonego oświadczenia lustracyjnego z prawdą i dołączenie do akt niniejszego postępowania - z których to dokumentów jednoznacznie wynika, że wobec skarżącego toczyło się postępowanie przygotowujące postępowanie lustracyjne w związku z ubieganiem się o objęcie funkcji publicznej radnego Rady Powiatu [...], które to postępowanie zostało zakończone wydaniem ww. zarządzenia z dnia [...] stycznia 2014 r. wobec niestwierdzenia wątpliwości co do zgodności złożonego oświadczenia lustracyjnego z prawdą, a zatem w postępowaniu tym prokurator poddał merytorycznej ocenie treść złożonego przez skarżącego oświadczenia lustracyjnego w kontekście znajdujących się w zasobach archiwalnych IPN dokumentów wytworzonych przez Służbę Bezpieczeństwa. W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśnił, że z powodu poważnych problemów zdrowotnych nie miał możliwości dochowania terminu, a gdy tylko jego stan zdrowia na to pozwolił, niezwłocznie podjął działania, co dodatkowo – w jego ocenie - potwierdza brak winy w uchybieniu terminowi. Skarżący wskazał na zaświadczenie lekarskie z dnia [...] lutego 2025 r. wystawione przez lekarza specjalistę psychiatrii, w którym stwierdzono u skarżącego, że: "objawy nerwicowe i depresyjne występują od wielu, w listopadzie 2024 zalecona przez lekarza była konsultacja psychiatryczna ze względu na nasilenie objawów depresji i nerwicowych". Zdaniem skarżącego, to właśnie te nasilające się z dnia na dzień objawy, bezsilność oraz brak możliwości normalnego funkcjonowania spowodowały, że termin ten nie został przez skarżącego dochowany. Jednocześnie dodał, że nikt nie jest w stanie wyobrazić sobie strachu, jaki towarzyszył i towarzyszy całemu jego życiu. W wieku [...] lat miał zawał serca, dalej cierpi na silną depresję i nerwicę, a kłopoty zdrowotne i traumy towarzyszą mu do dnia dzisiejszego. Ponadto skarżący wyjaśnił, że jego działalność, jako osoby, która nie godziła się z rzeczywistością zniewolonej Polski, została przez organy ścigania uznana za zagrażającą bezpieczeństwu Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej, wobec czego koniecznym stało się jak najszybsze zatrzymanie go oraz odizolowanie od społeczeństwa. Dlatego dnia [...] listopada 1982 r. został wcielony do odbycia zasadniczej służby wojskowej w JW Nr [...] w C. Była to jednostka, w której utworzono specjalną kompanię dla działaczy opozycji, czyli Wojskowy Obóz Internowania. Odbywał służbę w [...] [...] Pułku Artylerii w JW nr [...] w C. od [...] listopada 1982 r. do dnia [...] stycznia 1983 r., a następnie od dnia [...] stycznia 1983 r. do dnia [...] października 1984 r. w [...] Pułku Kolejowym. Zdaniem skarżącego, nie bez znaczenia pozostaje fakt, że został ujęty na wykazie poborowych powołanych do odbycia dwuletniej zasadniczej służby wojskowej, zamieszczonym w książce "Inteligenta forma internowania. Ćwiczenia i powołania do Ludowego Wojska Polskiego jako forma represji po 13 grudnia 1981 r." autorstwa G.M. Skarżący wskazał przy tym, że po zwolnieniu ze służby wojskowej nie podjął żadnej współpracy ze Służbą Bezpieczeństwa, nie spotykał się z funkcjonariuszami SB, nie udzielał żadnych informacji i nie zgłosił się również na wezwanie do Komendy. Nie był współpracownikiem SB. W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując przy tym stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) - powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada więc co do zasady, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wyjaśnić przy tym należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 120 w zw. z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z treścią art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W związku z tym zarządzeniem z dnia 28 maja 2025 r. przedmiotowa sprawa została skierowana do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu w powyższym trybie jest postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 23 grudnia 2024 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia [...] grudnia 2024 r. o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną tego organu z dnia [...] października 2024 r. w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej oraz osoby represjonowanej z powodów politycznych potwierdzanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 906). Biorąc pod uwagę wyżej zakreśloną kognicję sądów administracyjnych oraz przyczyny uchylenia postanowienia Sąd stwierdził, że wniesiona przez W.B. skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa w sposób określony w powołanych przepisach, co uzasadnia jego uchylenie w całości. Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.) - powoływanej w niniejszym uzasadnieniu także jako: "k.p.a.". Zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a., na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie – od dnia jego ogłoszenia stronie (art. 141 § 2 k.p.a.). W myśl art. 144 k.p.a. w sprawach nieuregulowanych do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Stosownie zatem do tych przepisów, w przypadku gdy organ stwierdzi wniesienie zażalenia po terminie wskazanym w art. 141 § 2 k.p.a., czyli po upływie siedmiu dni od daty doręczenia postanowienia, wydaje postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia w sprawie. Przyjmując za podstawę swego rozstrzygnięcia powołane przepisy Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazał, że skarżący postanowienie z dnia [...] grudnia 2024 r., będące przedmiotem zażalenia, odebrał w dniu 6 grudnia 2024 r., natomiast zażalenie zostało złożone w dniu 16 grudnia 2024 r. (data stempla pocztowego), tj. po terminie. Należy przy tym zauważyć, że wskazanych powyżej dat, tj. odebrania postanowienia i wniesienia zażalenia, skarżący nie kwestionuje. Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził również, że skarżący składając zażalenie po terminie, nie zawarł w nim prośby o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Skarżący w skardze podniósł, że wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia przedmiotowego zażalenia. Zdaniem Sądu, analiza treści tego zażalenia bezspornie dowodzi, że skarżący, wbrew twierdzeniom organu, zawarł w nim wniosek o przywrócenie terminu, choć sformułował go jako prośbę "o przywrócenie utraconych terminów". W tej sytuacji, w ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych miał obowiązek rozpoznać prośbę skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia i powinien był to uczynić w pierwszej kolejności. Nie ulega bowiem wątpliwości, że od rozstrzygnięcia tej kwestii zależą dalsze losy zażalenia skarżącego, a w szczególności to, czy zażalenie będzie rozpatrywane merytorycznie, czy też postępowanie zażaleniowe zostanie zakończone postanowieniem, o którym mowa w art. 134 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a., czyli stwierdzeniem, że wniesione zostało z uchybieniem terminu. Jednocześnie Sąd w składzie niniejszym w pełni podziela ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, dotyczący odwołania, ale mający zastosowanie także do zażalenia, że zamieszczenie przez stronę w odwołaniu prośby o przywrócenie terminu do jego wniesienia zobowiązuje organ odwoławczy do rozpatrzenia w pierwszej kolejności tej prośby w trybie i na zasadach określonych w art. 58 i 59 k.p.a. (zob. np. wyrok WSA w Łodzi z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt II SA/Łd 1344/13, a także wyrok NSA z dnia 9 listopada 1994 r., sygn. akt SA/Gd 312/94, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to zatem, że postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia będzie wadliwe wówczas, gdy zostanie wydane przed rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Sąd pragnie przy tym zauważyć, że również w literaturze przedmiotu podnosi się, że stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminowi wniesienia odwołania - a zatem odpowiednio także zażalenia - nie może nastąpić przed rozstrzygnięciem w przedmiocie wniosku strony o przywrócenie tego terminu. Dopiero kiedy zapadnie ostateczne postanowienie o odmowie przywrócenia terminu, organ może postanowić o uznaniu odwołania – i odpowiednio zażalenia – za wniesione z naruszeniem obowiązującego terminu (zob. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, opublikowany w LEX/el., 2014 i cyt. tam W. Dawidowicz, Zarys procesu, 1989, s. 153). Natomiast postanowienie przywracające termin wyłącza możliwość wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. Reasumując, w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie w sprawie przywrócenia terminu do złożenia zażalenia powinno poprzedzać postępowanie dotyczące rozpoznania zażalenia, a właściwie jego wstępne badanie zmierzające do ustalenia zachowania terminu do złożenia tego środka zaskarżenia w trybie i na zasadach określonych w art. 58 i art. 59 k.p.a. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ zastosuje się do powyższej oceny prawnej zawartej w niniejszym wyroku i rozpatrzy w pierwszej kolejności zawartą w zażaleniu prośbę skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia ww. zażalenia z zachowaniem trybu i zasad określonych w art. 58 i 59 k.p.a. Mając na uwadze zawarty w skardze wniosek o przeprowadzenie dowodu ze wskazanych dokumentów (pkt 5 skargi), należy stwierdzić, że przeprowadzenie tych dowodów nie było niezbędne dla rozpoznania niniejszej sprawy dotyczącej skargi na postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia [...] grudnia 2024 r. Sąd przy tym wyjaśnia, że postępowanie dowodowe w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma charakter jedynie uzupełniający ograniczony do dowodu z dokumentów, przy spełnieniu przesłanek określonych przez ustawodawcę w art. 106 § 3 p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu, sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Stąd też przeprowadzenie dowodów z przedstawionych dokumentów i pozostałych zgłoszonych środków dowodowych może być przedmiotem rozważań organu jedynie w postępowaniu administracyjnym. Ponadto także zawarty w skardze wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego nie mógł zostać uwzględniony w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż jego adresatem, stosownie do przepisów k.p.a., może być jedynie organ, który wydał decyzję kończącą postępowanie w sprawie rozstrzyganej w postępowaniu administracyjnym. Uwzględniając powyższe, z uwagi na fakt, że zaskarżone postanowienie zostało wydane przed rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia i tym samym narusza wskazane powyżej przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania, obejmujących wpis od skargi (200 zł), Sąd orzekł w punkcie 2 sentencji wyroku, na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a. dc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło