II SA/Łd 1244/03

WyrokWSA w Łodzi2004-12-21

Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Anna Stępień, Sławomir Wojciechowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy budynków mieszkalnych wielorodzinnych może zostać wydana, jeśli inwestycja może zacienić sąsiednią działkę rolniczą, na której prowadzone są uprawy szklarniowe?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zarzuty dotyczące zacienienia sąsiedniej działki rolniczej i wpływu inwestycji na uprawy szklarniowe nie mogą być skutecznie podnoszone na etapie wydawania decyzji o warunkach zabudowy. Ochrona interesów osób trzecich, w tym prawa sąsiedzkie, jest rozważana w granicach zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a ewentualne naruszenia mogą być przedmiotem postępowania o pozwolenie na budowę.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych. Skarżący, właściciel sąsiedniej działki rolnej z uprawami szklarniowymi, zarzucił naruszenie przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu cywilnego, wskazując na potencjalne zacienienie jego działki przez planowaną inwestycję, co miałoby negatywny wpływ na uprawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie: NSA Anna Stępień, WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [..] Nr [..] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę. - II SA / Łd 1244 / 03 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [..] Nr [..] Prezydent Miasta Ł. ustalił na wniosek A warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegajacej na budowie dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami w parterze i budynku garażowego, przewidzianej do realizacji w Ł. przy ul. A, dz. nr 60/28. Inwestycja obejmuje budowę dwóch budynków mieszkalnych, budynku garażowego, zjazdu drogowego, miejsc postojowych, drogi wewnętrznej, przyłaczy energetycznego, gazowego, wodociagowego i kanalizacyjnego oraz zieleni. Podstawą wydania pozytywnej decyzji były warunki wynikające z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego to jest: w/w nieruchomość leży na zrealizowanych terenach mieszkaniowych budownictwa wielorodzinnego oznaczonych w planie symbolem 02.01.05/ M.Z1.1., dla których obowiazują następujace ustalenia: - zakaz budowy, rozbudowy i modernizacji obiektów produkcyjnych i magazynowych o szkodliwym oddziaływaniu na środowisko, -zakaz budowy rozbudowy i modemizacji obiektów usługowych i magazynowych o uciażliwym oddziaływaniu na środowisko, - obowiazek zachowania lub zagospodarowania min. 20% powierzchni aktywnej przyrodniczo liczonej w granicach nieruchomości, -zakaz działalności wymagajacej użycia transportu ciężkiego powyżej 3,5t. -zaopatrzenie w wodę -strefa 1; w systemie centralnym z [..] wodociag komunalnego, -odprowadzenie ścieków -strefa 1; odprowadzanie i oczyszczanie ścieków w centralnym systemie GOŚ, -system energetyczny -strefa 1; w obiektach nowych i modernizowanych zakaz używania palenisk indywidualnych i kotłowni na paliwo stałe. -tereny w części przeznaczone pod trasę [..] -przedłużenie Alei A na odcinku od Alei B do torów PKP. Ponadto inwestor winien spełnić warunki wynikające z przepisów szczególnych, infrastruktury technicznej, zapewnić ochronę osób trzecich. Data ważności decyzji została ustalona do dnia 5 maja 2005 roku. Odwołanie od powyższej decyzji Prezydenta Miasta Ł. Nr [..] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu złożył P. K., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisu art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego. Odwołujący się wnosił o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z Akademii Rolniczej w P. lub w W. na okoliczność szkodliwości i ograniczeń planowanego budynku na uprawy rolne prowadzone przez skarżącego. Zaskarżona decyzja wydana została, w ocenie pełnomocnika P. K. z naruszeniem przepisów prawa budowlanego dotyczących ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Pan P. K. jest właścicielem działki sąsiadującej z działką, której dotyczy zaskarżona decyzja. Działka ta jest działką rolniczą, na której skarżący prowadzi uprawy szklarniowe. Dokonanie zabudowy działki sąsiedniej zgodnie z projektem spowoduje znaczne zacienienie działki skarżącego przez większą część dnia. Nieograniczony dostęp światła słonecznego do działki skarżącego jest niezbędny dla swobodnego prowadzenia upraw bez uszczerbku dla ich jakości. Według informacji, które skarżący uzyskał od właściciela przedmiotowej działki planowany budynek ma być budynkiem czteropiętrowym o wysokości ok. 10 - 12 m. Budynek taki całkowicie odetnie dopływ światła słonecznego do części upraw od godziny 15. Wzajemne usytuowanie działek sprawia, że wzniesienie na działce sąsiedniej nawet jednokondygnacyjnych zabudowań zablokuje swobodny dopływ światła słonecznego do działki skarżącego. Działka, której dotyczy pozwolenie położona jest bowiem wyżej, natomiast szklarnie w obniżeniu terenu. W ocenie skarżącego ograniczenie dopływu światła słonecznego znacznie ograniczy a wręcz uniemożliwi korzystanie z działki zgodnie z jej przeznaczeniem. Skarżący zaś utrzymuje się z prowadzonych upraw. Organ I instancji przesyłając odwołanie strony podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Decyzją Nr [..] z dnia [..] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że ustawa z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz.139 ze zm.) określa zakres oraz sposoby postępowania w sprawach przeznaczenia terenów na określone cele i ustalenia zasad ich zagospodarowania. Przedmiotowe postępowanie dotyczy inwestycji przewidzianej do realizacji na działce dz. nr 60/28 obręb B-04 położonej w Ł. przy ul. A, a planowana inwestycja obejmuje budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami w parterze i budynku garażowego. Postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu polegające na wydaniu stosownej decyzji stanowi wstępny etap procesu zmierzającego do realizacji określonej inwestycji. Wydana w tym postępowaniu decyzja stanowi warunek konieczny do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, która będąc decyzją ostateczną uzasadniającą rozpoczęcie robót budowlanych . Zgodnie z dyspozycją art. 39 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym zmiana zagospodarowania terenu polegająca w szczególności na wykonaniu, odbudowie, rozbudowie i nadbudowie obiektu budowlanego wymaga ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. W sprawie niniejszej wniosek inwestora o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu był zasadny, bowiem określona wnioskiem inwestycja nie zmierza do zmiany zagospodarowania terenu, na którym będzie realizowana. W myśl zaś przepisu art. 43 powołanej ustawy - nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z zastrzeżeniem art. 2 ust.2. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [..], Nr [..], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. Nr [..] z dnia [..] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu złożył Pan P. K.. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i wniósł o jej uchylenie oraz o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Przede wszystkim zaś wniósł o wstrzymanie wykonania skarżonej decyzji do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez NSA. Nadto skarżący przywołał podstawę prawną i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu swego odwołania od decyzji organu I instancji jako kolejny zarzut skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowaną argumentację w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z uwagi natomiast na treść art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego. Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 33 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami prawa sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. W sprawie niniejszej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewidywał dla nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A, dz. nr 60/28, obręb B- 04 następujące warunki zabudowy i zagospodarowania terenu: w/w nieruchomość leży na zrealizowanych terenach mieszkaniowych budownictwa wielorodzinnego oznaczonych w planie symbolem 02.01.05/ M.Z1.1., dla których obowiazują następujace ustalenia: - zakaz budowy, rozbudowy i modernizacji obiektów produkcyjnych i magazynowych o szkodliwym oddziaływaniu na środowisko, -zakaz budowy rozbudowy i modemizacji obiektów usługowych i magazynowych o uciażliwym oddziaływaniu na środowisko, - obowiazek zachowania lub zagospodarowania min. 20% powierzchni aktywnej przyrodniczo liczonej w granicach nieruchomości, -zakaz działalności wymagajacej użycia transportu ciężkiego powyżej 3,5t. -zaopatrzenie w wodę -strefa 1;w systemie centralnym z [..] wodociag komunalnego, -odprowadzenie ścieków -strefa 1; odprowadzanie i oczyszczanie ścieków w centralnym systemie GOŚ, -system energetyczny -strefa 1; w obiektach nowych i modernizowanych zakaz używania palenisk indywidualnych i kotłowni na paliwo stałe. -tereny w części przeznaczone pod trasę [..] -przedłużenie Alei B na odcinku od Alei B do torów PKP. Powyższe oznacza tyle, że wiodąca funkcja dla terenu planowanej inwestycji to budownictwo mieszkaniowe wielorodzinne z ograniczeniami wynikającymi z planu. Ograniczenia te, przywołane wyżej nie sprzeciwiają się zamierzonej inwestycji firmy A, która uzyskała kwestionowaną decyzję. W myśl przepisu art. 43 powołanej ustawy - nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z zastrzeżeniem art. 2 ust.2. Skarżący podnosił w swej skardze sprzeczność wydanej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego to jest ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, rozumianych jako zacienienie działki, którą wykorzystuje pod uprawy szklarniowe, co na skutek postawienia bloku wielorodzinnego spowoduje spadek jakości i ilości otrzymywanych płodów rolnych. Wskazał również na sprzeczność decyzji z przepisami prawa powołując się na art. 43 ustawy, a sprzeczności tej upatrywał również w naruszeniu normy art. 144 kodeksu cywilnego - prawo sąsiedzkie - immisje. Z całą pewnością planowana inwestycja była zgodna z zamierzeniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego bowiem przewidywał on na tych terenach funkcję wiodącą - zrealizowane tereny mieszkaniowe budownictwa wielorodzinnego dopuszczającą ten rodzaj inwestycji jaki stanowi budowa dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami w parterze i budynku gospodarczego. Zauważyć należy, że zastrzeżenia strony mogą być skutecznie podnoszone i rozważane dopiero na etapie wydawania pozwolenia na budowę. Ochrona interesów osób trzecich w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania przestrzennego może następować w granicach określonych ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego. Skoro celem decyzji, która zapada w tym postępowaniu jest przesądzenie zgodności zamierzonej inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego, to ochrona interesów osób trzecich może być rozważana w tych właśnie granicach. Należy zauważyć, iż w niniejszej sprawie skarżący nigdy nie kwestionował zgodności zamierzenia inwestycyjnego i wydanej - zaskarżonej decyzji jako sprzecznych z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Podnoszone były argumenty odnoszące się w istocie do kolejnego etapu procesu inwestycyjnego, a mianowicie uzyskania pozwolenia na budowę. W tym miejscu wypada przywołać wyrok NSA w Warszawie z dnia 05 października 1999 roku sygnatura akt IV SA 667/97 ( LEX nr 48764 ) Pkt 1 tezy nieaktualny 1. Zasada ochrony interesu prawnego osób trzecich znajduje konkretyzację w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z 1994 r. - Prawo budowlane. Równocześnie jednak zasada ochrony interesów osób trzecich podlega ograniczeniom wynikającym z ustaw, w tym między innymi z przepisów cytowanej ustawy Prawo budowlane, jak również z treści obowiązujących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. 2. Decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania ma charakter promesy, uprawniającej co prawda do uzyskania pozwolenia na budowę, na warunkach w niej określonych, ale dopiero wówczas, gdy spełnione zostaną warunki przewidziane w przepisach Prawa budowlanego. Powołane orzeczenie potwierdza tezę, iż ochrona praw osób trzecich z art. 5 ust. 1 pkt. 6 prawa budowlanego nie jest realizowana na etapie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Co ważniejsze ochrona ta nie może być jedynym tylko kryterium wydania decyzji administracyjnej. Odwołać w tej kwestii należy się do wyroku NSA w Warszawie z 04 kwietnia 1998 roku w sprawie sygnatura akt IV SA 1517/97 ( LEX nr 43323 ) , którego teza wprawdzie dotyczy wprost decyzji o pozwoleniu na budowę, ale tym bardziej potwierdza przedstawioną przez organ II instancji argumentację zaskarżonej decyzji. "Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich w prawie budowlanym nie może oznaczać w praktyce konieczności wyrażenia zgody na budowę przez właścicieli sąsiednich działek. Interesy osób trzecich winny być brane pod uwagę na etapie prac projektowanych i przez organ przygotowujący decyzję - pozwolenie na budowę. Nie można jednak oczekiwać, aby interes osób trzecich był najważniejszym i jedynym kryterium, jakie bierze się pod uwagę przy wydawaniu pozwolenia na budowę.". Powyższe uzasadnia również, brak podstaw do prowadzenia na etapie wydawania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dowodów z opinii biegłego do spraw rolnictwa z Akademii Rolniczej w P. lub w W. na okoliczność szkodliwości i ograniczeń planowanego budynku na uprawy rolne prowadzone przez skarżącego, o co wnosił w odwołaniu jego pełnomocnik. Podnoszone przez skarżącego naruszenie prawa rozumiane jest jednostronnie. W przypadku nieruchomości sąsiadujących istnieje zawsze możliwość pewnego oddziaływania na tereny przyległej nieruchomości. W sprawie niniejszej, jeżeli chciałoby się zadośćuczynić argumentom podnoszonym przez skarżącego, wtedy działka sąsiednia straciłaby zupełnie swój charakter działki budowlanej przeznaczonej pod budownictwo wielorodzinne czy jednorodzinne. Odwołując się do tych samych norm prawa cywilnego, które przywołuje skarżący należy wskazać, że stosownie do treści przepisu art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks Cywilny (Dz. U. nr 16, poz.93 ze zm.) w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać- z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą. Pan P. K. jako właściciel sąsiedniej nieruchomości korzysta z ochrony prawa, z takiej samej ochrony korzysta inwestor na działce sąsiadującej a granice tej ochrony wyznaczają przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz ustalenia wynikające z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, natomiast jak wykazano wyżej planowana inwestycja pozostaje w zgodzie z założeniami planu zagospodarowania przestrzennego miasta Ł.. Reasumując powyższe stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa a przedstawiona przez organ w uzasadnieniu wykładnia przepisów prawa oraz przytoczona argumentacja zasługują na uwzględnienie. Wskazane w skardze uchybienia nie stanowią naruszenia prawa materialnego ani naruszenia przepisów postępowania, a już z pewnością nie miały ani nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy - w rozumieniu art. 145 § 1 pkt. 1 k.p.a. Nie zachodzą, też kodeksowe przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji ( art. 145 § 1 pkt. 2 k.p.a.), ani też kodeksowe lub wynikajace z innych przepisów przesłanki do stwierdzenia naruszenia prawa ( art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a.). Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził więc naruszenia prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogłoby ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze i na podstawie powołanych przepisów orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło