II SA/Łd 1244/10
WyrokWSA w Łodzi2011-08-31
Skład orzekający: Anna Stępień, Wiktor Jarzębowski, Jolanta Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo odmówiły wydania nakazu rozbiórki komina, opierając się na ocenie technicznej wykonanej przez osobę nieposiadającą wymaganych uprawnień oraz na nieaktualnym protokole kontroli przewodów kominowych?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7, 8, 9, 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Uzasadnieniem było oparcie rozstrzygnięć na ocenie technicznej wykonanej przez osobę, której uprawnienia nie zostały jednoznacznie potwierdzone, oraz na nieaktualnym protokole kontroli przewodów kominowych, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie stanu technicznego komina i jego zgodności z prawem, w szczególności w kontekście art. 66 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. B. i H. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. odmawiającą wydania nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego komina. Skarżący zarzucali organom naruszenie przepisów postępowania, błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów Prawa budowlanego oraz K.p.a., w szczególności poprzez zaniechanie powołania biegłego do oceny szkodliwości usytuowania komina i jego wpływu na sąsiednią nieruchomość.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz D. B. i H. B. zwrot wpisu sądowego oraz koszty zastępstwa adwokackiego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 31 sierpnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień, Sędziowie Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Protokolant Asystent sędziego Marcin Olejniczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2011 roku przy udziale - sprawy ze skargi D. B. i H. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...]; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz D. B. i H. B. solidarnie kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego; 3. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz H. B. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego.
Decyzją z dnia [...] nr [...] znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm., dalej ustawa) oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) odmówił wydania nakazu rozbiórki komina znajdującego się w budynku mieszkalno-gospodarczym na posesji nr 59 przy ul. A w Ł.
Analizując zgromadzony materiał dowodowy ustalono, że postępowanie w niniejszej sprawie został wszczęte z wniosku H. B. z dnia 9 lutego 2004r. W trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 27 lutego 2004r. organ I instancji ustalił, iż na budynku przy ulicy A 59 w Ł. znajduje się komin murowany z widocznym wkładem z blachy kwasoodpornej wewnątrz i na zewnątrz komina. Komin ten znajduje się w ścianie zachodniej przy granicy z działką H. B. w odległości ok. 4,5 m od okna znajdującego się w ścianie budynku mieszkalnego. Z wyjaśnień Pana H. B. złożonych podczas kontroli i wpisanych do protokołu wynika, iż przedmiotowy komin powstał w 1988 r., a wkłady kominowe wykonano po otrzymaniu zawiadomienia o kontroli. Natomiast według A. K., ówczesnego właściciela nieruchomości przy ulicy A 59 w Ł., komin wykonany został samowolnie w latach 1978-1979, zaś w 2004r. w budynku wykonano instalację gazową i w przedmiotowy komin wmontowano wkład z blachy kwasoodpornej. Roboty wykonano zgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę z dnia [...] nr [...] Starosty [...].
W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. w dniu [...] decyzją Nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wykonania komina i dwóch okien w budynku na działce przy ulicy A 59 bez wymaganych prawem zezwoleń, jako bezprzedmiotowe wskazując na fakt, iż Starostwo Powiatowe w Ł. wydało decyzję zezwalającą na budowę wewnętrznej instalacji gazowej. Powyższe rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...].
W wyniku złożenia skargi przez H. B., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 9 maja 2005 r., sygn. akt II SA/Łd 643/04 uchylił ww. rozstrzygnięcia obu instancji. W uzasadnieniu sąd wskazał, iż udzielone pozwolenie na budowę dotyczyło instalacji gazowej wewnętrznej, nie zaś komina, którego nieprawidłowe działanie stało się podstawą wszczęcia postępowania. Sąd nie podzielił opinii organów, iż udzielenie pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji gazowej, z której spaliny odprowadzane są do przedmiotowego komina, skutkuje brakiem możliwości dokonywania ustaleń co do legalności jego budowy i ewentualnej ingerencji, dla prawidłowości jego funkcjonowania. Sąd wskazał, iż dla prawidłowego załatwienia sprawy konieczne jest poczynienie stosownych ustaleń co do daty i zgodności z prawem budowy spornego komina.
W ponownie prowadzonym postępowaniu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...] Nr [...] zobowiązał A. K. do wykonania w terminie do dnia 31 lipca 2006r. powykonawczej dokumentacji budynku wraz z oceną techniczną wykonaną przez uprawnioną osobę lub instytucję, celem doprowadzenia samowolnie wykonanego komina w ścianie znajdującej się w granicy, budynku mieszkalno-gospodarczego przy ul. A 59 w Ł., do stanu zgodnego z prawem.
Po przedłożeniu przez zobowiązanego wymaganych dokumentów organ stopnia podstawowego decyzją z dnia [...] Nr [...] ponownie umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wykonanego komina i okien znajdujących się w budynku mieszkalno — gospodarczym przy ulicy A 59 w Ł.
Po rozpatrzeniu odwołania H. B., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. w dniu [...] decyzją Nr [...] uchylił powyższą decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania wskazując, iż m. innymi organ stopnia podstawowego nie odniósł się do wytycznych zawartych w wyroku WSA w Łodzi z dnia 9 maja 2005r.
W konsekwencji powyższego, organ I instancji w dniu 24 sierpnia 2007r. ponownie przeprowadził czynności kontrolne w niniejszej sprawie, a następnie w dniu [...] postanowieniem Nr [...] na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego nałożył na A. K. obowiązek przedłożenia "oceny technicznej przewodów kominowych znajdujących się w budynkach zlokalizowanych na posesji nr 59 przy ulicy A w Ł. z uwzględnieniem lokalizacji przewodów względem budynku mieszkalno - usługowego znajdującego się na sąsiedniej działce ".
W związku z wykonaniem powyższego obowiązku organ I instancji decyzją z dnia [...] Nr [...] kolejny raz umorzył postępowanie w sprawie przewodów kominowych znajdujących się w budynku zlokalizowanym na posesji 59 przy ulicy A w Ł.
W toku postępowania odwoławczego Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego odmówił wydania nakazu rozbiórki komina znajdującego się w budynku mieszkalno-gospodarczym na posesji przy ul. A 58 w Ł.
Rozpatrując odwołanie Pana H. B., organ odwoławczy decyzją z dnia [...], Nr [...] uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Na skutek ponownie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] ponownie odmówił wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego komina.
W toku postępowania odwoławczego, organ uzupełnił materiał dowodowy o decyzję Starosty [...] z dnia [...] Nr [...], udzielającą J. i T. W. pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę i przebudowę budynku gospodarczego o część mieszkalną i zmianę sposobu użytkowania części pomieszczeń gospodarczych tego budynku na pomieszczenia mieszkalne na działce o nr ewid. [...], położonej w Ł. przy ulicy A 59 wraz z projektem budowlanym stanowiącym załącznik do ww. decyzji. Ze znajdującej się w aktach sprawy notatki wynika, że w dniu 27 lutego 2008r. do organu stopnia podstawowego zgłosił się T. W. i przedłożył akt notarialny repertorium A Nr [...] z dnia 20 września 2006r., na mocy którego działka nr [...] w Ł., przekazana została przez A. i K. K. w drodze darowizny córce i zięciowi – J. i T. W.
Decyzją z dnia [...], Nr [...] organ II instancji po raz kolejny uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji, z uwagi na konieczność przestrzegania procedury administracyjnej w przypadku działania strony poprzez pełnomocnika.
Kontynuując postępowanie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wydał na podstawie art. 51 Prawa budowlanego decyzję z dnia [...] Nr [...] znak: [...], którą ponownie odmówił wydania nakazu rozbiórki komina znajdującego się w budynku mieszkalno-gospodarczym zlokalizowanym w Ł. przy ulicy A 59.
W toku postępowania odwoławczego, stosownie do art. 136 K.p.a., organ I instancji na zlecenie organu odwoławczego uzupełnił akta sprawy o protokół z oględzin przeprowadzonych w dniu 29 października 2009 r., w wyniku których stwierdzono, że przedmiotowy komin o wymiarach: 93 cm x 45 cm i wysokości 30 cm, oraz odległości od krawędzi ściany - 25 cm, znajduje się w odległości 4,90 m od budynku państwa B. Organ I instancji przekazał też kserokopię decyzji Burmistrza Gminy i Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] o ustaleniu H. B. lokalizacji inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalno-handlowego przy ul. A 61 w Ł. oraz kserokopię decyzji z dnia [...] Nr [...] udzielającej H. B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-usługowego na ww. działce. Postępowanie odwoławcze zakończone zostało wydaniem przez organ II instancji decyzji z dnia [...], Nr [...] znak: [...] uchylającej decyzję pierwszoinstancyjną i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Kontynuując postępowanie organ stopnia podstawowego na podstawie odpisów z ksiąg wieczystych ustalił, że aktualnym właścicielem działki nr [...] przy ul. A 61 w Ł. są: D. i H. B., zaś właścicielami działki nr [...] - P. i B. M. Zgodnie z dokumentami znajdującymi się w aktach sprawy, pełnomocnikiem P. i B. M. jest T. W. (ojciec P. M.).
Po dokonaniu powyższych ustaleń Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] znak: [...], ponownie odmówił wydania nakazu rozbiórki komina znajdującego się w budynku mieszkalno-gospodarczym zlokalizowanym w Ł. przy ulicy A 59.
W wyniku postępowania odwoławczego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] uchylił ww. decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, z uwagi na uchybienia proceduralne.
Po usunięciu wskazanych przez organ odwoławczy uchybień, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...] decyzję Nr [...], którą po raz kolejny odmówił wydania nakazu rozbiórki rzeczonego komina. Organ I instancji własne rozstrzygnięcie uzasadnił pozytywnymi ocenami uprawnionych osób co do stanu technicznego i lokalizacji komina.
Od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. nr [...] z dnia [...] złożyli D. B. oraz H. B., jednocześnie wnosząc o jej uchylenie lub zmianę i wydanie nakazu rozbiórki komina znajdującego się w budynku mieszkalno - gospodarczym na posesji nr 59 przy ul. A w Ł.
Zdaniem odwołujących Starosta [...] wydając pozwolenie na budowę wewnętrznej instalacji gazowej w budynku stanowiącym własność A. K. nie uwzględnił budynku sąsiedniego, odległości budynków względem siebie, wysokości komina i odległości w celu zapobieżenia nadmiernym wyziewom spalin na posesję skarżącego H. B., uniemożliwiając w ten sposób prawidłowe korzystanie z jego nieruchomości. Organy nadzoru budowlanego przyjęty, iż budowa komina w budynku stanowiącym własność A. K. położonego w Ł. przy ul. A 59 nie była i nie jest zgodna z przepisami prawa, a komin wybudowany bez zezwolenia, nie spełnia żadnych norm Prawa budowlanego, zwłaszcza pod względem prawidłowości i celowości jego wybudowania oraz ochrony przeciwpożarowej i środowiska, co powoduje naruszenie art. 107 K.p.a.
Zdaniem skarżących zaskarżona decyzja była wydana bez uwzględnienia argumentów, co do szkodliwych immisji na ich nieruchomość, w postaci dymów i osadów węglowych, zatruwających powietrze i zanieczyszczających elewację budynku, okna i balkony. Z oględzin jasno wynika, że kominy są usytuowane w granicy nieruchomości, w bliskiej odległości od tarasu, okien i drzwi nieruchomości skarżącego, co jedynie potwierdza zarzuty o szkodliwym wpływie kominów na nieruchomość sąsiednią.
Ponadto ocena techniczna komina nie zawiera żadnych danych dotyczących zagrożenia dla higieny i zdrowia sąsiadów w wyniku wydzielania gazów toksycznych i nieprawidłowego usuwania dymu - § 309 pkt 1 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 200r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, póz. 960 ze zm.).
Decyzją z dnia [...] nr [...] znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z oraz art. 51 Prawa budowlanego, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Oceniając zebrany materiał dowodowy organ odwoławczy stwierdził, że z przedłożonej przez A. K. inwentaryzacji z oceną techniczną wykonanego komina, sporządzonej przez osobę uprawnioną wynika, że komin murowany obecnie z wkładami z blachy kwasoodpornej wykonany został zgodnie z zasadami wiedzy technicznej i może być użytkowany zgodnie z jego przeznaczeniem. Nadto budynek mieszkalno-usługowy zlokalizowany na działce sąsiedniej - nr [...], należącej do H. B., wybudowany został na podstawie decyzji Urzędu Rejonowego w Ł. z dnia [...] Nr [...], czyli w okresie, kiedy przedmiotowy komin już istniał.
Zdaniem organu odwoławczego żaden przepis nie określa usytuowania kominów w stosunku do sąsiedniej zabudowy. Natomiast przewody kominowe powinny spełniać warunki określone w przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze. zm.), w szczególności w § 142, którego ust. 1 stanowi, że przewody kominowe powinny być wyprowadzone ponad dach na wysokość zabezpieczającą przed niedopuszczalnym zakłóceniem ciągu, zaś zgodnie z ust. 2 tego przepisu, że wymagania ust. 1 uznaje się za spełnione, jeżeli wyloty przewodów zostaną wyprowadzone ponad dach w sposób określony Polską Normą dla kominów murowanych. Z materiału dowodowego wynika, że przedmiotowy komin spełnia wszystkie określone w Polskiej Normie PN-89/B-10425 wymogi dotyczące sytuowania kominów.
Ponadto organ odwoławczy ustalił, że decyzją Starosty [...] z dnia [...] Nr [...] udzielono J. i T. W. pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę i przebudowę budynku gospodarczego o część mieszkalną i zmianę sposobu użytkowania części pomieszczeń gospodarczych tego budynku na pomieszczenia mieszkalne, na działce nr ewid. [...], położonej w Ł. przy ul. A 59. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...]. W uzasadnieniu tej decyzji stwierdzono, że według projektu budowlanego warunek dotyczący wysokości komina ponad dachem został spełniony. Ww. decyzja Wojewody [...] podlegała kontroli sądowoadministracyjnej, w wyniku której Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 2 grudnia 2008r., sygn. akt II SA/Łd 673/08 oddalił skargę H. B. i D. B. na tę decyzję.
W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego należy podkreślić, że przedmiotowe postępowanie przeprowadzone zostało zgodnie z zakresem wniosku H. B. z dnia 9 lutego 2004 r. oraz oświadczeniem złożonym i dołączonym do protokołu z dnia 24 sierpnia 2007r., w którym zażądał likwidacji komina.
W omawianej sprawie przepisem, który miałby zastosowanie w celu doprowadzenia samowolnie wybudowanego komina do stanu zgodnego z przepisami jest art. 51 Prawa budowlanego. Jednakże z materiału dowodowego, w tym oceny technicznej wynika, iż rzeczony komin jest zgodny z przepisami i brak jest podstaw do wydawania decyzji nakazującej dokonywanie zmian bądź przeróbek, a tym bardziej likwidacji komina. Zatem w istniejącym stanie faktycznym sprawy odmowa wydania decyzji na likwidację komina będącego przedmiotem żądania H. B. została prawidłowo wydana w tym trybie.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ odwoławczy wyjaśnił, iż z uwagi na okoliczności przedstawione w niniejszym uzasadnieniu, nie mogą one mieć wpływu na wydane rozstrzygnięcie. Uznać należy za niezasadny zawarty w odwołaniu zarzut naruszenia przepisów § 309 pkt 1 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które stanowią, że budynek powinien być zaprojektowany i wykonany z takich materiałów i wyrobów oraz w taki sposób, aby nie stanowił zagrożenia dla higieny i zdrowia użytkowników lub sąsiadów, w szczególności w wyniku wydzielania się gazów toksycznych, nieprawidłowego usuwania dymu i spalin oraz nieczystości i odpadów w postaci stałej lub ciekłej. W znajdującym się w aktach sprawy protokóle z okresowej kontroli przewodów kominowych z dnia 8 października 2007r. Nr [...] w budynku przy ul. A 59 stwierdzono, że komin gazowy z wkładem ochronnym jest drożny, zakończenie prawidłowe, ciąg powietrza dobry, komin murowany drożny, stan techniczny poprawny, brak pęknięć - otynkowany, głowica dobra, wentylowanie oraz podłączenia do komina sprawne, bez zmian, dostęp do komina i urządzeń dogodny, konstrukcje palne od komina w odległości poprawnej; kontrolowane urządzenia nadają się do dalszej eksploatacji, usytuowany komin emitujący spaliny z pieca gazowego posiada wystarczające elementy sztuki kominiarskiej i nie zagraża mieszkańcom działki obok [...].
Na powyższą decyzję skargę do sądu administracyjnego wnieśli D. i H. B. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów postępowania przez błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie art. 7, 77 § 1 art. 84 §1 K.p.a. przez zaniechanie powołania biegłego na okoliczność braku szkodliwości usytuowania kominów na sąsiedniej nieruchomości w odległości niezgodnej z przepisami Prawa budowlanego. Interes prawny skarżących wynika z faktu powodowania szkody przez wyziewy z komina sąsiada, uniemożliwiające właściwe korzystanie z budynku mieszkalnego, a tym samym naruszenie przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.
Zdaniem skarżących przedłożona przez A. K. inwentaryzacja z oceną techniczną wykonanego komina sporządzona została przez osobę nieuprawnioną, ponadto jest niemiarodajna i niezgodna z dyspozycją § 309 pkt 1 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, bowiem takowa ocena techniczna winna być wykonana przez wyspecjalizowaną osobę, którą w tym zakresie powinien być powołany biegły z zakresu budownictwa.
W ocenie skarżących organ odwoławczy naruszył art. 77 K.p.a. przez niepodjęcie żadnych czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie sprawy, w tym niepowołanie biegłego na okoliczność ustalenia szkodliwości wyziewów z komina dla mieszkańców sąsiedniej nieruchomości. Organ nie wziął pod uwagę, że przedmiotowy komin usytuowany jest w odległości 4,5 metra od tarasu, okien i drzwi skarżących.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej: p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem tej kontroli jest zbadanie, czy organy administracji publicznej, w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni się to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, ale rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Oznacza to obowiązek wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, a także wszystkich przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze.
Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, w tym art. 7, 8, 9, 77 § 1 i art. 80 K.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Naruszenie to rzutuje zaś na prawidłowe zastosowanie powołanych przez organy przepisów Prawa budowlanego.
Z ustaleń poczynionych przez organy obu instancji wynika, że sporny komin wzniesiony został w okresie obowiązywania ustawy z dnia 24 października 1974 r. –Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.), zaś obecny właściciel nieruchomości nie przedstawił dokumentu potwierdzającego legalność jego wykonania, co uzasadnia uznanie, iż komin ten wzniesiono w warunkach samowoli budowlanej. Niemniej jednak do omawianego przypadku mają w ocenie organów zastosowanie przepisy ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), w tym art. 51. Co prawda, w podstawie prawnej decyzji organu I instancji nie wskazano konkretnego ustępu tego przepisu, to jednak wydaje się, iż tenże organ prowadził postępowanie i wydał decyzję kierując się unormowaniem zawartym w art. 51 ust. 7. Przepis ten przewiduje możliwość prowadzenia postępowania naprawczego, jeżeli roboty budowlane w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo 49 b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.
Istotnym elementem tego postępowania w rozpoznawanej sprawie była inwentaryzacja z oceną techniczną wykonanych robót przy budowie komina z dnia 31 lipca 2006 r. sporządzona na zlecenie A. K. przez technika bud. J. K., zgodnie z obowiązkiem nałożonym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem Nr [...] z dnia [...].
Ustalenia i wnioski tej ekspertyzy stanowiły podstawowy dowód w postępowaniu prowadzonym przez organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego, a zatem uprawnienia osoby, która ją wykonała nie mogły budzić jakichkolwiek wątpliwości.
W złożonej do Sądu skardze skarżący podnieśli, iż przedłożona przez A. K. inwentaryzacja z oceną techniczną wykonanego komina sporządzona została przez osobę nieuprawnioną. Zarzut ten może być o tyle zasadny, że autor oceny nie załączył dokumentu potwierdzającego posiadanie wymaganych uprawnień w sposób określony w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego. Przepis ten stanowi wszak, iż podstawę do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie stanowi wpis, w drodze decyzji, do centralnego rejestru, o którym mowa w art. 88 a ust. 1 pkt 3 lit. a, oraz - zgodnie z odrębnymi przepisami - wpis na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, potwierdzony zaświadczeniem wydanym przez tę izbę, z określonym w nim terminem ważności. Organ brak ten przeoczył przyjmując domniemanie sporządzenia ekspertyzy przez podmiot do tego uprawniony.
W zaistniałej sytuacji, nie można wykluczyć, iż ekspertyza sporządzona została przez osobę, która nie legitymowała się w dacie jej opracowania ważnym uprawnieniem do oceny prawidłowości wykonania robót budowlanych. Okoliczność ta wymaga wyjaśnienia zwłaszcza wobec kwestionowania przez skarżących uprawnienia autora opinii do jej opracowania.
Wskazać również należy, iż w uzasadnieniu wyroku z dnia 9 maja 2005 r. w sprawie sygn. akt II SA/Łd 643/04 Sąd zalecił ustalenie stanu technicznego przedmiotowego komina pod kątem podjęcia działań w trybie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Przepis ten stanowi, iż w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:
1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo
2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo
3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo
4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia
- właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.
Z mocy art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Rzeczą organu było zatem jednoznaczne i nie budzące jakichkolwiek wątpliwości ustalenie, czy nie zachodzi którakolwiek z przesłanek przewidzianych w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, przy czym organ winien uwzględnić stan rzeczy istniejący na dzień wydania zaskarżonej decyzji. Tymczasem swoją ocenę w zakresie prawidłowości stanu technicznego i działania przewodów kominowych oparł na protokole okresowej kontroli przewodów kominowych w budynku przy ul. A 59 z dnia 8.10.2007 r. przyznając jednocześnie, iż protokół ten jest nieaktualny, gdyż okresowa kontrola przewodów kominowych, stosownie do art. 62 ust. 1 pkt 1 c Prawa budowlanego winna być wykonywana co najmniej raz w roku.
Nie można wykluczyć, iż stan przewodów kominowych w okresie 3 lat mógł ulec zmianie tym bardziej, że na terenie nieruchomości przy ul. A 59 dokonano rozbudowy, nadbudowy i przebudowy budynku gospodarczego o część mieszkalną oraz zmiany sposobu użytkowania części pomieszczeń gospodarczych tego budynku na pomieszczenia mieszkalne w oparciu o decyzję Starosty [...] nr [...] z dnia [...]. Z załączonej do akt sprawy dokumentacji wynika, iż projekt nadbudowy obejmował również zmianę wysokości spornego komina. Skoro roboty budowlane, także w odniesieniu do komina wykonane zostały po kontroli przewodów kominowych, przeprowadzonej w dniu 8.10.2007 r. uzasadnione jest w ocenie Sądu ponowne sprawdzenie prawidłowości ich działania. Obowiązek ten wynika wszak z powołanego przez organ art. 62 ust. 1 pkt 1 c Prawa budowlanego i obciąża właściciela bądź zarządcę nieruchomości. Organ winien zatem zobowiązać właściciela nieruchomości do przedłożenia aktualnego protokołu kontroli przewodów kominowych i poczynić ustalenia w zakresie prawidłowości ich działania.
Wskazane wyżej uchybienia procesowe, jakich dopuściły się organy obu instancji skutkowały koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji, co orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło