II SA/Łd 1251/02

WyrokWSA w Łodzi2004-10-12

Skład orzekający: Ewa Markiewicz, Anna Stępień, Renata Kubot-Szustowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej prawidłowo wydał pozwolenie na budowę, nie wyjaśniając dostatecznie stanu technicznego rozbudowywanego obiektu oraz nie weryfikując prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie przepisów prawa materialnego i procedury administracyjnej. Organ nie wykazał, że inwestorka wykazała prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a także nie wyjaśnił dostatecznie zarzutów dotyczących złego stanu technicznego budynku, poprzestając na opinii sporządzonej przez autora projektu.
Stan faktyczny
Skarżący kwestionowali decyzję o pozwoleniu na budowę rozbudowy budynku mieszkalnego, podnosząc zarzuty dotyczące złego stanu technicznego obiektu, naruszenia przepisów prawa budowlanego oraz wpływu inwestycji na ich nieruchomość (zacienienie, brak funkcjonalności). Organy administracji utrzymały w mocy decyzję, uznając projekt za zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego i nie znajdując podstaw do uwzględnienia zarzutów dotyczących zacienienia czy stanu technicznego, opierając się na opinii projektanta. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy nie wykazały prawa inwestora do dysponowania nieruchomością i nie wyjaśniły dostatecznie stanu technicznego budynku.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta S. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania. Nakazano zwrócić skarżącym uiszczony wpis sądowy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 października 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Markiewicz, Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień, p.o. Sędziego WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Porczyński, po rozpoznaniu w dniu 12 października 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi G. C., Z. S., A. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] Nr [...] (znak [...]); 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz G. C., Z. S., A. W. solidarnie kwotę 10,00 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 4. nakazuje zwrócić ze Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz: a) Z. S. kwotę 10 (dziesięć) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego w dniu 11 września 2002 r. zaksięgowaną pod poz. 1434 b) G. C. kwotę 10 (dziesięć) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowe- go w dniu 12 września 2002 r. zaksięgowana pod poz. 1444. Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta S., działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7.lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. Nr 106 z 2000r.,poz. 1126 ze zm.), zatwierdził projekt budowlany i udzielił I. S. pozwolenia na budowę, obejmującą rozbudowę budynku mieszkalnego, położonego w S., przy ul. A 10, według przedłożonego projektu budowlanego, sporządzonego przez T. G. Orzekając, organ nie uwzględnił zastrzeżeń, zgłaszanych w toku postępowania przez współwłaścicieli nieruchomości sąsiedniej - G. C., Z. S. i A. W., dotyczących stanu technicznego rozbudowywanego obiektu i związanego z tym "zagrożenia dla ludzi i mienia", które może stwarzać nadbudowa na " fundamentach z cegły i pękających ścianach". Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożyli G. C., Z. S. i A. W., zarzucając mu "rażące naruszenie prawa, a zwłaszcza art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7.lipca 1994r. prawo budowlane". W uzasadnieniu wskazali, iż decyzja organu I instancji pomija okoliczność, iż budynek będący przedmiotem rozbudowy jest usytuowany w linii granicznej z nieruchomością odwołujących. Podnieśli nadto, iż nadbudowa spowoduje zacienienie terenu ich nieruchomości oraz "pozbawi jej funkcjonalności". Wskazali na naruszenie przepisów postępowania, zwłaszcza zaś art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz uchybienie normie § 12 "rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12. 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie". W konkluzji wnieśli o zmianę zaskarżonej decyzji i odmowę udzielenia pozwolenia na budowę. W dniu 12.lipca 2002r. Z. S., uzupełniając dodatkowo skargę ustnie, w siedzibie organu odwoławczego wskazała, iż "architekt sporządzający projekt budowlany nie uwzględnił faktycznego stanu technicznego budynku (...) tj. popękanych ścian w granicy", co stwarza zagrożenie dla odwołującej, jako użytkownika działki. Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie, wskazując, iż rozbudowa budynku mieszkalnego polegać będzie na podwyższeniu istniejącej ścianki kolankowej z 80 cm do 120 cm, wymianie istniejącego dachu oraz wykonaniu płyty balkonowej od strony zachodniej. Organ odwoławczy uznał, iż projektowana rozbudowa jest zgodna z obowiązującym miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta S., zatwierdzonym uchwałami Rady Miejskiej w S. Nr X/47/90 z dnia 19.grudnia 1990r. (Dz.Urz. Nr 3 z 1991r., poz. 28) oraz Nr IX z dnia 19.stycznia 1994r. (Dz.Urz. Nr 3 z 1994r., poz. 38), bowiem opisana wyżej nieruchomość (obejmująca teren działki o numerze geodezyjnym 31), przeznaczona jest pod zabudowę mieszkaniową o niskiej intensywności. Natomiast, zdaniem Wojewody [...], przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz.U. Nr 15 z 1999r., poz. 140 ze zm.), określają dostęp światła do budynków i pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, nie odnoszą się natomiast do zacienienia terenów używanych rolniczo. Tym samym, zarzut zacienienia działki odwołujących nie znajduje uzasadnienia. Odnośnie zarzutu naruszenia § 12 cytowanego rozporządzenia, organ odwoławczy wskazał, iż w badanej sprawie, rozbudowywany obiekt istnieje w granicy od wielu lat, zaś planowana rozbudowa nie wpłynie na zagospodarowanie działki sąsiedniej. W ścianie budynku od strony nieruchomości sąsiedniej został zaś zaprojektowany ogniomur. Kwestia stanu technicznego obiektu została zaś, zdaniem organu, wyjaśniona dostatecznie, złożoną przez inwestorkę opinią techniczną, sporządzoną przez projektanta rozbudowy, z treści której wynika, iż planowana rozbudowa nie wpłynie negatywnie na stan budynku. Skargę na powyższe orzeczenie złożyli Z. S., G. C. i A. W. podnosząc zarzuty, zawarte już w uprzednio złożonym odwołaniu. Dodatkowo wskazali, iż nie byli stroną postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, co stanowi naruszenie art. 28 k.p.a. Podnieśli również, iż ustalenia zawarte w opinii technicznej o stanie rozbudowywanego obiektu są niezgodne z rzeczywistością, bowiem ściany obiektu posiadają spękania na długości około 2 metrów, nie zaś niewielkie "zarysowania tynku na ścianie szczytowej". Zdaniem skarżących nic też nie stoi na przeszkodzie, ażeby rozbudowa obiektu inwestorki dokonana została "po długości działki", nie kolidując w ten sposób z ich interesami. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł ojej oddalenie, odwołując się do szczegółowego uzasadnienia zawartego w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się zaś do zarzutów skargi, organ odwoławczy wskazał, iż opinia techniczna projektanta rozbudowy nie budzi żadnych zastrzeże, bowiem sporządzona została przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia. Natomiast decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu przedłożona przez inwestorkę w toku postępowania o udzielenia pozwolenia na budowę posiadała walor ostateczności, zatem nie podlegała ocenie organu orzekającego w niniejszej sprawie. WojeW.ki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po myśli art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) natomiast, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części rozważań p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.s.a.). Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia decyzji, Sąd stwierdził, że zaskarżone orzeczenie narusza przepisy prawa materialnego oraz normy procedury administracyjnej, w stopniu określonym w cytowanym przepisie. Zgodnie z treścią art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7. lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. nr 106 z 2000r., poz. 1126 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, pozwolenie na budowę mogło być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym oraz wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W przedmiotowej sprawie inwestorka dysponowała ważną decyzją o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, bowiem decyzja ta miała walor ostateczności w dacie orzekania przez organy administracji architektoniczno-budowalnej. Fakt, iż skarżący nie uczestniczyli w postępowaniu, poprzedzającym jej wydanie, może stanowić co najwyżej podstawę do wzruszenia tejże decyzji w postępowaniu nadzwyczajnym (np. w trybie wznowienia postępowania), pozostaje natomiast bez wpływu na ocenę kwestii związania wspomnianą decyzją, organu orzekającego w przedmiocie pozwolenia na budowę. Tym niemniej przedłożony do kontroli sądowej materiał dowodowy, znajdujący się w załączonych aktach administracyjnych, nie pozwala na konstatację, iż I. S., wnioskując o udzielenie pozwolenia na budowę wykazała prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Akta wspomniane nie pozwalają nawet na przesądzenie, do kogo należy nieruchomość objęta inwestycją. Znajdująca się w aktach administracyjnych kopia pisma z dnia 27.czerwca 2001 r., którego autora trudno ustalić ze względu po pierwsze na nieczytelność złożonego podpisu (lub podpisów), po wtóre niewskazanie instytucji od której pochodzi, w żadnym razie nie stanowi dokumentu w rozumieniu art. 75 § 1 ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej w dalszej części rozważań k.p.a., mogącego służyć za dowód w sprawie. Niezależnie od tego, nawet treść wspomnianej kopii pisma nie przesądza, kto jest właścicielem nieruchomości, objętej inwestycją. Za trafny uznać należy również zarzut skargi, dotyczący naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Skoro bowiem, już w toku postępowania przed organem I instancji skarżący podnosili zły stan techniczny budynku, eksponując go nadto w postępowaniu odwoławczym, kwestia wspomniana wymagała szczegółowego wyjaśnienia, bez prostego odwołania się do opinii technicznej, sporządzonej przez osobę, będącą autorem projektu rozbudowy obiektu (następnie zaś kierownikiem budowy). Skarżący kwestionowali prawidłowość ustaleń tejże opinii, wskazując na spękania ścian i złą jakość fundamentów ("protokół przyjęcia podania, wniesionego ustnie z dnia 12.lipca 2002r.") Tymczasem kwestia ta nie została należycie wyjaśniona przez organy, poprzez przeprowadzenie koniecznego postępowania dowodowego (np. dowodu z oględzin czy ewentualnie, w zależności od ich wyniku, dowodu z opinii biegłego) i poprzestanie na ustaleniach zawartych w opinii, przedłożonej i sporządzonej przez osoby zainteresowane w sprawie. W tym kontekście rozważanie zasadności zarzutów skargi, dotyczących naruszenia uzasadnionego interesu osób trzecich, w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, wobec wskazanych wyżej braków postępowania dowodowego, jest przedwczesne. Faktem pozostaje bowiem, iż budowa w granicy nieruchomości nie wymaga zgody sąsiada, zaś kwestia nasłonecznienia, regulowana przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz.U. Nr 15 z 1999r., poz. 140 ze zm.) dotyczy jedynie obiektów i pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, tym niemniej stan techniczny obiektu podlegającego rozbudowie oraz możliwość zagospodarowania nieruchomości sąsiedniej, winny podlegać ocenie organów udzielających pozwolenia na budowę. Dotyczy to także, podnoszonej przez skarżących, kwestii możliwości rozbudowy obiektu inwestora "przez długość działki", nie kolidującej z interesami współwłaścicieli nieruchomości sąsiedniej. Wskazane wyżej naruszenie prawa materialnego oraz uchybienia w toku postępowania administracyjnego, mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia w badanej sprawie przeto, po myśli art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.s.a. w zw. z art. 135 p.s.a. orzeczono po uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającego ją orzeczenia organu I instancji. Po myśli art. 152 p.s.a. natomiast, orzeczono w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11.maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) w zw. z 97 § 2 ustawy z dnia ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), wobec tego, iż zasądzeniu na rzecz skarżących solidarnie podlegał jedynie uiszczony przezeń wpis sądowy. Na podstawie art. 36 ust. 3 ustawy z dnia 11.maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) w zw. z art. 36 ust. 3 ustawy z dnia 13.czerwca 1967r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jednolity Dz.U. nr 9 z 2002r., póz. 88 ze zm.) i w zw. z art. 97 § 2 ustawy z dnia ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) natomiast, nakazano zwrócenie skarżącym nadpłaconego wpisu sądowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło