II SA/Łd 128/09
PostanowienieWSA w Łodzi2009-05-21
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej odmowy przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, skarżąca, która jest osobą niepełnosprawną, bezrobotną, otrzymującą niskie alimenty i pozostającą na utrzymaniu córki, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych i czy należy jej ustanowić adwokata w ramach prawa pomocy?Ratio decidendi
Sąd przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że jej sytuacja osobista i materialna (brak dochodów, niepełnosprawność, pozostawanie na utrzymaniu córki) uzasadnia spełnienie przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA. Jednocześnie oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a PPSA, w sprawach z zakresu pomocy społecznej strona jest ustawowo zwolniona z obowiązku ich uiszczania.Stan faktyczny
Skarżąca B.W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni jest osobą niepełnosprawną, bezrobotną, otrzymuje niskie alimenty i pozostaje na utrzymaniu córki. Wcześniejszy wyrok WSA w Łodzi z dnia 13 marca 2009 r. oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. dotyczącą odmowy przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka.Rozstrzygnięcie
Referendarz sądowy postanowił przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata oraz oddalić wniosek w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 maja 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku B.W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stronie dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka p o s t a n a w i a: 1) przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata; 2) oddalić wniosek w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. AG
Wyrokiem z dnia 13 marca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę B.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie odmowy przyznania stronie dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka.
W dniu 27 kwietnia 2009 r. do tut. Sądu wpłynął wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca jest osobą niepełnosprawną, bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Skarżąca pozostaje na utrzymaniu córki, otrzymuje alimenty od byłego męża w wysokości 100 złotych miesięcznie. Strona nie zadeklarowała posiadania żadnego wartościowego majątku, oszczędności ani papierów wartościowych. Z nadesłanej na wezwanie Sądu kopii zeznania podatkowego za rok 2008 (niepotwierdzonej za zgodność z oryginałem) wynika, że strona w ubiegłym roku nie uzyskała dochodów.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W rozpoznawanej sprawie kwestią wymagającą rozważenia jest prawo skarżącej do przyznania prawa pomocy jedynie w zakresie częściowym, tj. dotyczącym ustanowienia adwokata.
Stosownie bowiem do przepisu art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej strona skarżąca nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W związku z treścią cytowanego przepisu należy podkreślić, iż udział skarżącej w postępowaniu nie wiąże się z mocy ustawy z obowiązkiem uiszczania kosztów sądowych. Wobec powyższego wniosek skarżącej w tym zakresie nie podlega uwzględnieniu z uwagi na ustawowe zwolnienie strony od kosztów sądowych.
Jeśli natomiast idzie o żądanie przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata, to stwierdzić należy, iż analiza przedstawionego przez skarżącą stanu rodzinnego i majątkowego daje podstawy do twierdzenia, iż wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie. Otóż, strona w sposób dostateczny wykazała, iż zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., o czym świadczy przede wszystkim sytuacja osobista i materialna, którą kształtuje w znacznej mierze brak osiąganych dochodów i pozostawanie na wyłącznym utrzymaniu córki.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
AG
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło