II SA/Łd 1293/11
PostanowienieWSA w Łodzi2011-12-19
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona ubiegająca się o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony, ponieważ strona nie wykazała, że jej sytuacja materialna uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych. Deklarowane dochody i wydatki, w tym znaczne kwoty przeznaczane na raty pożyczki i utrzymanie samochodu, nie świadczą o stopniu ubóstwa warunkującym przyznanie prawa pomocy. Strona jest w stanie znaleźć pokrycie w dochodach przez ograniczenie wydatków niebędących koniecznymi.Stan faktyczny
Z.W. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. dotyczącą ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia. Jednocześnie skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, a ich łączne dochody z emerytur wynoszą 3556,51 zł. Posiada mieszkanie i nieruchomość rolną. Wskazał na znaczne miesięczne wydatki, w tym raty pożyczki, leki, utrzymanie samochodu, mieszkania i gospodarstwa.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II – Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. AG
II SA/Łd 1293/11
U Z A S A D N I E N I E
Z.W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia. Jednocześnie skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, dochodach i majątku skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Łączne dochody skarżących z tytułu emerytur kształtują się na poziomie 3556,51 zł. Skarżący posiada mieszkanie o powierzchni 54,34 mkw. i nieruchomość rolną o powierzchni 3,5469 ha. W uzasadnieniu skarżąca podała, że ponosi znaczne miesięczne wydatki: raty pożyczki – 350 zł, leki – 400 zł, utrzymanie samochodu – 600 zł, utrzymanie mieszkania – 600 zł, utrzymanie gospodarstwa – 300 zł, wyżywienie, ubrania, środki czystości – 700 zł.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje:
Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie zaś z art. 246 § 1 p.p.s.a. osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przede wszystkim należy zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżąca uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada ona majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych.
Skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Oznacza to, iż strona zobowiązana była do wykazania, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przedstawione przez stronę informacje nie dają jednak podstaw do twierdzenia, iż rodzinę skarżącego zaliczyć można do kręgu osób, którym przypisać można jakikolwiek stopień ubóstwa, warunkujący przyznanie prawa pomocy.
Referendarz sądowy miał na uwadze przede wszystkim fakt, iż rodzina skarżących dysponuje dochodem w łącznej kwocie 3.556 złotych, zaś podstawowym argumentem przemawiającym za zasadnością złożonego wniosku jest zdaniem strony wysokość wydatków. Otóż należy stwierdzić, że wysokość deklarowanych dochodów, a także ponoszonych wydatków nie świadczy o trudnej sytuacji materialnej skarżącego. Odnosząc się zatem do wskazywanej przez stronę wysokości wydatków, które uniemożliwiają zdaniem skarżącego uiszczenie kosztów sądowych, stwierdzić należy, iż dla oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy nie tyle jest istotna wysokość deklarowanych przez stronę wydatków, co kwota wydatków uznawanych za niezbędne do zaspokojenia podstawowych potrzeb rodziny i zapewnienia jej prawidłowego funkcjonowania. Tymczasem analiza struktury wydatków, jakie zostały wskazane przez skarżącego nie uzasadnia twierdzenia, iż były to wydatki, których ponoszeniu w całości należy przyznać pierwszeństwo przed wydatkami związanymi z udziałem w postępowaniu przed sądem administracyjnym. O ile bowiem nie ulega wątpliwości, iż za wydatki konieczne uznać należy koszty zakupu żywności, leków czy środków czystości, to jednak posługiwanie się argumentem o przeznaczeniu znacznej kwoty na spłatę pożyczki czy utrzymanie samochodu nie może zasługiwać na aprobatę. W przypadku samochodu należy uznać, że choć jego posiadanie mieści się w ramach współczesnych standardów życiowych, to w przypadku osoby ubiegającej się o prawo pomocy standard ten przekracza (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 25 listopada 2009 r. o sygn. akt V SA/Wa 1473/09).
Reasumując - strona dla wydatków związanych z postępowaniem sądowym jest w stanie znaleźć pokrycie w swych dochodach przez odpowiednie ograniczenie innych wydatków niebędących koniecznymi dla utrzymania oraz poczynienie oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
AG
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło