II SA/Łd 1307/13

PostanowienieWSA w Łodzi2014-02-19

Skład orzekający: Arkadiusz Blewązka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazali przesłanki uzasadniające przyznanie im prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata), czy jedynie w zakresie częściowym (zwolnienie od części kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie wykazali przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ ich dochody, mimo przeznaczenia części na naukę syna i bieżące wydatki, pozwalały na pokrycie części kosztów sądowych oraz pełnomocnika z wyboru. Przyznano prawo pomocy jedynie w zakresie częściowym – zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 200 zł.
Stan faktyczny
Skarżący I. G. i M. G. zaskarżyli decyzję Wojewody dotyczącą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W toku postępowania wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata). Referendarz sądowy przyznał prawo pomocy częściowo, odmawiając ustanowienia adwokata. Skarżący wnieśli sprzeciw od tego postanowienia. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącym prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 200 (dwieście) złotych; 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałej części (ustanowienie adwokata).

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 19 lutego 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku I. G. i M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi I. G. i M. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: 1. przyznać skarżącym prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 200 (dwieście) złotych; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałej części. a.bł. Skargą z dnia 14 listopada 2013r. I. G. i M. G. zaskarżyli do sądu administracyjnego decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W toku postępowania skarżący wnieśli o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia [...] Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącym prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 200 zł, natomiast w pozostałej części odmówiono przyznania prawa pomocy. W ocenie Referendarza sądowego wniosek skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż wynikające z niego informacje nie potwierdziły, że sytuacja materialna skarżących uzasadniała przyznanie im prawa pomocy w żądanym zakresie. Pismem z dnia 5 lutego 2013r. skarżący wnieśli sprzeciw od powyższego postanowienia Referendarza sądowego z dnia [...] oświadczając, że ich niskie dochody ledwie wystarczają na utrzymanie siebie i rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., w skrócie P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. (art. 245 § 1, 2 i 3 P.p.s.a.). Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 P.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiste i obiektywnie niemożliwe. Należy zatem zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpili z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Oznacza to, iż skarżący zobowiązani byli do wykazania, iż nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Tymczasem przedstawione przez skarżących informacje o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie dają jednak podstaw do twierdzenia, iż skarżący nie mają jakichkolwiek środków na opłacenie kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z wyboru. Jak wynika z formularza PPF skarżący pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z synem. Na dochody rodziny składają się wynagrodzenia za pracę każdego z członków rodziny w łącznej kwocie 4.260 złotych. Skarżący posiadają dom o powierzchni 60mkw. W uzasadnieniu skarżący wskazali, że syn jest studentem studiów zaocznych i swoje dochody przeznacza na opłacenie kosztów nauki. Część dochodów skarżących przeznaczana jest natomiast na leki. Ponadto skarżący oświadczyli, że nie posiadają żadnego innego wartościowego majątku, oszczędności ani papierów wartościowych. W związku z powyższym stwierdzić należy, że pomimo tego, że część dochodów rodziny przeznaczana jest na naukę syna skarżących, a także na zaspokajanie bieżących wydatków związanych z zakupem żywności, środków czystości, leków itp., to jednak trzeba przyjąć, że pozostała część dochodu skarżących pozwala na opłacenie kosztów sądowych chociażby w części, jak również na opłacenie pełnomocnika z wyboru. Poza ogólnymi twierdzeniami, że niskie dochody ledwie wystarczają na utrzymanie siebie i rodziny, skarżący nie przedstawili żadnych dokumentów świadczących o wysokości faktycznie ponoszonych kosztów utrzymania. Dlatego zwolnienie skarżących od kosztów sądowych ponad kwotę 200 złotych jest usprawiedliwione okolicznościami wynikającymi ze złożonego formularza PPF. Natomiast przyznanie skarżącym prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata nie znalazło w sprawie uzasadnienia. W tym stanie rzeczy sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 i § 3 oraz art. 260 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. a.bł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło