II SA/Łd 131/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Asesor Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant Referent-stażysta Izabela Wędrak, po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę. - Decyzją Nr [...] z dnia [...] Wojewoda Ł., po rozpatrzeniu odwołania B. K. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] Nr [...] z dnia [..] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielającą B. K. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego (kategoria I) o powierzchni zabudowy – 12,40 m2, powierzchni całkowitej – 67,10 m2, powierzchni użytkowej – 58,20 m2, kubaturze – 220,00 m3 na działce położonej we wsi W. nr ew[...] , gmina B. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że B. K. jest właścicielką niezabudowanej działki, oznaczonej nr 551 sąsiadującej bezpośrednio z działką inwestorki. Budynek, którego dotyczy pozwolenie na rozbudowę usytuowany jest w granicy obu działek. Skarżąca nie może pogodzić się z faktem, że budynek mieszkalny jak i budynki gospodarcze stoją w granicy z jej nieruchomością, w tym jeden z nich wybudowany został samowolnie, zamierza w przyszłości wybudować dom i obawia się o jego dobre nasłonecznienie. W ocenie organu II instancji Starosta [...] kierując się unormowaniem zawartym w art. 35 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) nie mógł odmówić zatwierdzenia przedstawionego przez inwestorkę projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego. B. K. złożyła bowiem wszystkie wymagane przepisem art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) dokumenty, w tym postanowienie Starosty [...] z dnia [...] wydane z upoważnienia Ministra Infrastruktury, w którym udzielono zgody na odstępstwo od warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) w zakresie umożliwiającym wykonanie ściany bez otworów okiennych i drzwiowych w projektowanej rozbudowie budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną nr ew. [...] Inwestorka złożyła ponadto sporządzone przez projektanta opracowanie zawierające trzy możliwe warianty usytuowania budynku mieszkalnego na działce o nr ew. [...] uwzględniające interes B. K. jako osoby trzeciej. Jest to działka wąska, o szerokości 16 m i istniejąca już zabudowa na działce oznaczonej nr [...] powoduje jej częściowe zacienienie. Istnieje jednak taki możliwy wariant usytuowania ewentualnego budynku mieszkalnego na działce B. K., który pozwoli na dobre jego nasłonecznienie. Rozpatrując interes osób trzecich należy, należy zdaniem organów obu instancji wziąć pod uwagę istniejące uwarunkowania na gruncie, zarówno prawne jak i faktyczne. W rozpoznawanej sprawie należało uwzględnić wielkość działek w kontekście przeznaczenia gruntów pod budownictwo mieszkaniowe w planie zagospodarowania przestrzennego gminy B. które same w sobie wpływają na ograniczenia możliwości właścicieli tych działek. Uwzględniając zaś uzasadniony interes sąsiada nie można pominąć faktu, że jego interes jest tak samo ważny jak interes inwestora i nie może być uznany za nadrzędny nad interesem inwestora. Ze względu na powyższe uwarunkowania, zachodzą pewne ograniczenia w dysponowaniu nieruchomością, z którymi właściciel winien liczyć się w momencie nabywania tej nieruchomości. Organ wydając pozwolenie na budowę musiał uwzględnić możliwości zabudowy na tych niewielkich działkach z wypośrodkowaniem interesu inwestora i sąsiadów. Skargę na decyzję Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła B. K. domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji i podnosząc, że decyzje te wydane zostały z naruszeniem art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 106 § 2 i 5 Kpa poprzez niedoręczenie jej decyzji Starosty [...] z dnia [...] Skarżąca zarzuciła również, że plan zagospodarowania przestrzennego gminy B. zatwierdzony uchwałą nr 112/88 z dnia 24.03.1988 r. stracił ważność, a tym samym organ nie mógł wydać decyzji o pozwoleniu na budowę w oparciu o przepisy tego planu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie. W ocenie tego organu łączenie przez skarżąca postępowania w niniejszej sprawie z postępowaniem w sprawie ewentualnej rozbiórki budynku gospodarczego na działce inwestora jest niesłuszne, gdyż oba postępowania nie pozostają ze sobą w związku. Ponadto zgodnie z obowiązującymi przepisami postanowienie z dnia [...] jest ostateczne, gdyż nie przysługuje na nie zażalenie. Należy również wyjaśnić, że plan zagospodarowania przestrzennego gminy B. utracił moc z dniem 1.01.2004 r., natomiast obowiązywał w dacie złożenia wniosku przez inwestora i udzielenia pozwolenia na budowę i utrata jego mocy nie miała wpływu na wydanie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej . Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( § 2 art. 1 powołanego aktu ). Analogiczne unormowanie zawarte zostało w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ). Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu. Przeprowadzając taką kontrolę, sąd zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca. Oceniając prawidłowość zaskarżonej decyzji sąd zobligowany jest również uwzględnić stan prawny obowiązujący w dacie jej wydania. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w tak zakreślonej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Powołany przez skarżącą przepis art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stanowi, że wszyscy są wobec prawa równi, mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne, a ponadto nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny. W ocenie Sądu zasada ta w podlegającym kontroli postępowaniu administracyjnym nie została naruszona. Postępowanie to zmierzało bowiem do zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania decyzji zezwalającej na rozbudowę budynku mieszkalnego na działce sąsiadującej bezpośrednio z niezabudowaną działką skarżącej. Nie ulega przeto wątpliwości, że organ winien rozważyć jej uzasadniony interes prawny jako osoby trzeciej w kontekście unormowania przewidzianego przepisem art. 5 ustawy – Prawo budowlane. Organom obu instancji nie sposób zarzucić w tym zakresie jakiejkolwiek dowolności. Art. 4 powołanej ustawy stanowi wyraźnie, że każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Trafnie organy obu instancji wskazały, że interesy właścicieli sąsiadujących ze sobą nieruchomości mają charakter równoważny i nie może być takiej sytuacji, w której interes jednego z nich będzie dominował nad interesem drugiego. W stanie prawnym obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji przepisy prawa nie przewidywały zgody właściciela sąsiedniej działki na zabudowę w granicy, czy też z odstępstwami od warunków określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Organ I instancji zasadnie powołał w uzasadnieniu swojej decyzji przepis art. 9 powołanej powyżej ustawy – Prawo budowlane, jako dopuszczający odstępstwo od przepisów techniczno – budowlanych, o których mowa w art. 7. Przedstawiony przez inwestorkę projekt rozbudowy budynku mieszkalnego przewidywał bowiem rozbudowę w granicy działki o powierzchni 12, 4 m2 oraz nadbudowę poddasza użytkowego. Starosta [...] działając z upoważnienia Ministra Infrastruktury wydał postanowienie Nr [...] udzielające zgody na odstępstwo od warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wbrew odmiennemu stanowisku skarżącej, do sytuacji określonej wskazanym przepisem art. 9 prawa budowlanego nie ma zastosowania przepis art. 106 Kpa, który w § 1 uzależnia wydanie decyzji merytorycznie rozstrzygającej wniosek strony od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie) , ale tylko w takim przypadku, w którym przepis prawa przewiduje takie uzależnienie. W odniesieniu do przepisów powołanej ustawy – Prawo budowlane "uzależnienie" to występuje tylko w art. 23 ust. 2, art. 27 ust. 1, art. 29 ust. 2 i art. 42 ust. 4, a zatem nie w przypadku wyrażenia zgody na odstępstwo, o którym mowa w art. 9. Na postanowienie o udzieleniu bądź odmowie zgody na odstępstwo od przepisów techniczno – budowlanych, w myśl ogólnej zasady zawartej w art. 141 § 1 Kpa nie służy zażalenie, a strona niezadowolona może je zaskarżyć w odwołaniu od decyzji (piśmiennictwo powołane w wydawnictwie LEX OMEGA, nr publikacji: 27092 – Tadeusz B. Babiel, Rzeczpospolita 2000/9/8). W rozpoznawanej sprawie organ należycie rozważył uzasadniony interes skarżącej jako osoby trzeciej w rozumieniu przepisu art. 5 prawa budowlanego i trafnie wywiódł, że planowana inwestycja nie spowoduje naruszenia tego interesu. Nie ulega wszak wątpliwości, że pozwolenie na rozbudowę dotyczy budynku już istniejącego w granicy, a tym samym rzutującego na zacienie działki skarżącej i ograniczającego możliwość wzniesienia budynku w każdym jej miejscu bez ewentualnego przesłaniania. W orzecznictwie NSA ugruntowany jest pogląd, iż ewentualne zacienie działek nie może uzasadniać kwestionowania decyzji o pozwoleniu na budowę, prawo budowlane nie przewiduje bowiem ograniczeń z tytułu zacienienia działek, normując jedynie kwestie zacienienia pomieszczeń mieszkalnych i użytkowych istniejących na działkach (vide: wyrok NSA z dnia 6.06.2001r. – IV SA 532/00, LEX nr 55771 w Warszawie). Bezspornym jest, że na działce skarżącej nie został dotychczas wzniesiony budynek mieszkalny, a jej obawa wynika wyłącznie z ewentualnej możliwości zacienienia pomieszczeń takiego budynku. Zagadnienie to zostało rozstrzygnięte w opracowaniu projektanta planowanej rozbudowy zawierającym trzy koncepcje zagospodarowania działki stanowiącej własność skarżącej. Z opracowania tego wynika, że istnieje możliwość takiego usytuowania budynku przez skarżącą, które zminimalizuje zacienienie ( wariant 3 – budynek za budynkiem inwestorki na działce nr 562), czy też znacznie je ograniczy ( wariant 2 – posadowienie budynku maksymalnie blisko drogi w odległości ok. 8 m ). Planowana rozbudowa nie zakłóci zatem możliwości prawidłowego zagospodarowania działki stanowiącej własność skarżącej, aczkolwiek występują pewne ograniczenia związane chociażby z jej szerokością, która wynosi zaledwie 16 m, zachowaniem odległości od granicy z sąsiednimi działkami i istniejąca już zabudową. Ograniczenia te nie mogą być jednak argumentem przemawiającym za odmową udzielenia pozwolenia na budowę właścicielce działki o nr [...]. Ochrona interesów osób trzecich w prawie budowlanym nie może oznaczać w praktyce konieczności wyrażenia zgody na budowę przez właścicieli sąsiednich działek, a do tego – jak się wydaje – zmierza skarżąca (vide: wyrok NSA z 2.04.1998 r. IV SA 1517/97, LEX nr 43323 w Warszawie ). Zgodnie z art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), utrata mocy obowiązującej planu miejscowego nie powoduje wygaśnięcia decyzji administracyjnych wydanych na podstawie tego planu, z zastrzeżeniem art. 65 ust. 1 pkt 2 i ust. 2., który przewiduje stwierdzenie przez organ wygaśnięcia decyzji o warunkach zabudowy, jeżeli inny wnioskodawca uzyskał pozwolenie na budowę albo dla tego terenu uchwalono plan miejscowy, którego ustalenia są inne niż w wydanej decyzji. Taka zaś sytuacja nie zaistniała w rozpoznawanej sprawie, a zatem organ niewadliwie uznał, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydana dla przedmiotowej inwestycji nie wygasła i w oparciu o nią prawidłowo wydane zostało pozwolenie na budowę. Za niezasadny należało również uznać podniesiony przez skarżącą zarzut nieuwzględnienia przez organ postępowania administracyjnego, które toczy się w sprawie samowoli budowlanej związanej z budynkiem gospodarczym posadowionym na działce inwestorki. Postępowanie to, związane z innym obiektem budowlanym, co do którego w dacie zaskarżonej decyzji nie wydano nakazu rozbiórki nie pozostawało w związku z postępowaniem o wydanie pozwolenia na rozbudowę innego obiektu budowlanego. Z przytoczonych względów, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, a toku postępowania administracyjnego nie naruszono przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ), skargę jako bezzasadną oddalił.