II SA/Łd 1316/03
WyrokWSA w Łodzi2004-09-23
Skład orzekający: Andrzej Kozerski, Czesława Nowak-Kolczyńska, Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawo do zasiłku dla bezrobotnych na okres uzupełniający, wynikające z ponownej rejestracji po krótkotrwałym zatrudnieniu, jest wystarczające do spełnienia przesłanki posiadania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, wymaganej do przyznania świadczenia przedemerytalnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do zasiłku dla bezrobotnych na okres uzupełniający, wynikające z art. 25 ust. 11 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, stanowi spełnienie przesłanki posiadania prawa do zasiłku dla bezrobotnych wymaganej do przyznania świadczenia przedemerytalnego zgodnie z art. 37k ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Fakt, że zasiłek jest przyznany na czas skrócony, nie ma znaczenia dla spełnienia tej przesłanki, gdyż samo jego istnienie tworzy podstawę do nabycia innego prawa. Organ odwoławczy błędnie powołał się na uchwałę NSA dotyczącą innego stanu faktycznego i prawnego.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni W. K. ubiegała się o świadczenie przedemerytalne. Po utracie statusu bezrobotnego z powodu podjęcia zatrudnienia na okres krótszy niż 365 dni, ponownie zarejestrowała się jako bezrobotna i uzyskała prawo do zasiłku dla bezrobotnych na okres uzupełniający. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia przedemerytalnego, uznając, że prawo do zasiłku na okres uzupełniający nie jest tożsame z prawem do zasiłku wymaganym przez przepisy dotyczące świadczenia przedemerytalnego. W. K. zaskarżyła decyzję Wojewody do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kozerski, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.), p.o. Sędziego WSA Małgorzata Łuczyńska, Protokolant asystent sędziego Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu 23 września 2004 r. na rozprawie przy udziale sprawy ze skargi W. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego uchyla zaskarżoną decyzję
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm. ) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania W. K. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] Nr [...] odmawiającej przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 4 lutego 2003 r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu wyjaśniono, iż W. K. nabyła prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 14.02.2002 r. po rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. w dniu 6.02.2002 r. W związku z podjęciem pracy Starosta [...] orzekł o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 11 lipca 2002 r..
Po ustaniu zatrudnienia ponownie zgłosiła się do Powiatowego Urzędu Pracy w P. celem dokonania rejestracji. Starosta [...] uznał W. K. za osobę bezrobotną z dniem 3 lutego 2003 r. i przyznał prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 4 lutego 2003 r. do dnia 9 marca 2003 r. tj. na okres pomniejszony o poprzedni okres pobierania zasiłku stosownie do dyspozycji art. 25 ust. 11 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, gdyż była to ponowna rejestracja po zatrudnieniu trwającym krócej niż 365 dni.
Na wniosek W. K. ZUS ustalił wysokość emerytury dla celów świadczenia przedemerytalnego.
Decyzją z dnia [...] Starosta [...] odmówił W. K. przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 4 lutego 2003 r.. W uzasadnieniu wskazano, iż wnioskodawczyni w dniu rejestracji nie spełniła wszystkich warunków wskazanych w art. 37 k ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Od powyższej decyzji W. K. złożyła odwołanie. Podała, że rejestrując się ponownie w dniu 3 lutego 2003 r. spełniała wszystkie warunki wymagane do otrzymania zasiłku przedemerytalnego.
Organ odwoławczy rozpatrując odwołanie uznał decyzję pierwszej instancji za zasadną. Stwierdził, iż w dniu ponownej rejestracji W. K. nabyła prawo do zasiłku dla bezrobotnych "na okres uzupełniający" na podstawie art. 25 ust. 11 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Powołując się uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2000 r. ( OPS 9/2000 ) uznał, że w przypadku spełnienia jednocześnie warunków nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego i warunków nabycia prawa zasiłku dla bezrobotnych, bezrobotnemu przysługuje wyłącznie prawo do zasiłku "na okres uzupełniający".
Powyższą decyzję W. K. zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze podniosła argumenty jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Ponadto wskazała, iż przepracowała łącznie 32 lata 6 miesięcy i 8 dni i na zasiłek przedemerytalny zapracowała.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1271 ) – sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 poz. 1269 ) - sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem.
Oznacza to, że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron, oraz procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Decyzja zaś lub postanowienie stosownie do art. 145 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ) podlega uchyleniu jeżeli sąd stwierdzi :
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania
c/ inne naruszenie przepisów postępowania , jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, iż doszło do naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 37k ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14.12.1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( tekst jednolity
Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ) w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji - świadczenie przedemerytalne przysługuje, osobie, spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn,
W przedmiotowej sprawie jest bezsporne i organy administracji tego nie kwestionują iż skarżąca w dniu ponownej rejestracji to jest w dniu 3 lutego 2003 r spełniała warunki określone w cytowanym art. 37k ust. 1 pkt 2 dotyczące wieku
( 50 lat ), okresu uprawniającego do emerytury ( 30 lat ) oraz przyczyn rozwiązania stosunku pracy ( leżących po stronie zakładu pracy ) po okresie zatrudnienia trwającym co najmniej 6 miesięcy.
Należy tu dodać, o czym organ nie wspomniał, ale nie budzi to wątpliwości, iż w chwili ponownej rejestracji skarżąca spełniała określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego.
Sporna pozostaje jedynie okoliczność, czy w świetle
art. 37k cytowanej ustawy można było uznać, że skarżącej przysługiwało w dacie ponownej rejestracji prawo do zasiłku. Zdaniem organu odwoławczego posiadane prawo do zasiłku na okres uzupełniający nie jest tożsame z prawem do zasiłku na nowy pełny okres zasiłkowy. Uzasadnienie tego stanowiska w decyzji organu odwoławczego jest niejasne. Organ wyjaśnia tę interpretację powołując się na stanowisko zawarte w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2000 r. OPS 9/00 ( ONSA z 2001 r nr 1 poz. 5 ).
W uchwale tej Sąd stwierdził, że : "Bezrobotny, który w okresie posiadania prawa do zasiłku utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia, po ponownej
( kolejnej ) rejestracji uzyskuje wyłącznie prawo do zasiłku na okres pomniejszony o poprzedni okres pobierania zasiłku stosownie do dyspozycji art. 25 ust. 11 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz. U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128 ze zm. )".
Uchwała ta dotyczyła więc innego stanu faktycznego i prawnego, niż w sprawie niniejszej. Ani w tej uchwale, ani w jej uzasadnieniu nie został rozstrzygnięty problem dotyczący sytuacji skarżącej. Powoływanie się zatem przez organ na uchwałę bez wskazania konkretnej treści z której organ wywodzi przedstawioną interpretację przepisu ustawy w celu oceny sytuacji prawnej i faktycznej skarżącej jest w tym wypadku niezasadne. Uzasadnienia takiego nie stanowi odpowiedź Ministerstwa Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej Departament Polityki Rynku Pracy w Warszawie na pytanie z dnia 17 lutego 2003 r. skierowane przez Powiatowy Urząd Pracy w P., gdyż nie wiadomo jaka była treść pytania i jakiego stanu faktycznego dotyczyła.
Zdaniem Sądu w tym składzie - skarżąca w dniu ponownej rejestracji to jest w dniu 3 lutego 2003 r. posiadała prawo do zasiłku wynikające z art. 25 ust. 11 cyt. ustawy, zgodnie z którym - bezrobotny, który utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, pozarolniczej działalności lub uzyskiwania dochodu w wysokości przekraczającej połowę najniższego wynagrodzenia miesięcznie i zarejestrował się w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotny w okresie 7 dni od dnia ustania zatrudnienia, zaprzestania wykonywania innej pracy zarobkowej, prowadzenia pozarolniczej działalności lub osiągania dochodu przekraczającego połowę najniższego wynagrodzenia miesięcznie, posiada prawo do zasiłku na czas skrócony o okres pobierania zasiłku przed utratą statusu bezrobotnego oraz o okresy, o których mowa w ust. 8.
Fakt, iż jest to prawo do zasiłku na czas skrócony nie ma w przypadku skarżącej znaczenia, gdyż w tej sprawie posiadanie prawa do zasiłku jest jedną z koniecznych przesłanek do uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego, stanowi zatem źródło powstania innego prawa i samo jego zaistnienie powoduje spełnienie tej przesłanki.
Należy przy tym zauważyć, iż ustawodawca w cytowanej ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu dokonuje rozróżnienia prawa do zasiłku na okres pełny i skrócony jedynie dla celów ustalenia okresów zasiłku dla bezrobotnych. Brak natomiast w ustawie takiego rozróżnienia w przypadku gdy prawo do zasiłku dla bezrobotnych jest źródłem powstania innego prawa.
Skoro zatem w takim przypadku tego rozróżnienia nie ma, należy przyjąć, iż prawo do zasiłku wynikające z cyt. art. 25 ust. 11 ustawy stanowi spełnienie przesłanki wymaganej przepisem art. 37k ustawy.
Podkreślić jednocześnie należy, iż przepisy ustawy określają sytuację prawną osób bezrobotnych. Z tych przepisów osoby te wywodzą swoje uprawnienia będąc często w trudnej sytuacji życiowej. Przepis prawa zatem winien być tak skonstruowany, aby bezrobotni mogli być świadomi swoich praw wynikających z ustawy.
Nie można zastępować przepisu prawa z którego bezrobotni wywodzą swoje uprawnienia - skomplikowaną interpretacją przepisów ustawy z powołaniem się na uchwałę NSA, czy stanowisko MGPiPS dotyczące innego stanu faktycznego i prawnego.
Natomiast w przypadku skarżącej należy wskazać na treść uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2002 r OPS 14/01 ONSA z 2002 r nr 4 poz. 133 w której stwierdzono iż : Osobie bezrobotnej, która w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy lub w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych spełniała warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego określone w art. 37j ust. 1 lub w art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 ze zm., w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r.), przysługuje na jej wniosek prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego na podstawie art. 37l ust. 1 tej ustawy, mimo wygaśnięcia prawa do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu okresu jego pobierania, jeżeli w dniu złożenia wniosku spełnia określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego.
Sąd w tym składzie w pełni podziela pogląd wyżej wyrażony.
Reasumując stwierdzić należy, iż skoro jest bezsporne, że w dniu ponownej rejestracji skarżąca spełniała wszystkie warunki dotyczące, wieku, okresu uprawniającego do zasiłku i przyczyn rozwiązania umowy o pracę, a jak wyżej wskazano należy również uznać, że spełniała warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i posiadała prawo do zasiłku – to organy administracji odmawiając przyznania skarżącej prawa do świadczenia przedemerytalnego naruszyły art. 37k ust. 1 pkt. 2 cyt. ustawy o zatrudnieniu i bezrobociu i miało to wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji .
Mając na uwadze treść art. 152 cyt. ustawy Sąd stwierdza, iż z uwagi na brak przymiotu wykonalności – orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji jest w tym przypadku bezprzedmiotowe.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło