II SA/Łd 1347/11

Dnia 18 kwietnia 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział II - Leszek Foryś po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego postanawia oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy lf II SA/Łd 1347/11 Uzasadnienie Z.K. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o zwolnienie jej od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego. Jak wynika ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach Z.K. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Skarżąca utrzymuje się z emerytury i zasiłku pielęgnacyjnego w łącznej wysokości 1268,48 zł. Mieszka u córki, gdzie zajmuje lokal o powierzchni 12 m2. Skarżąca wykazała tez oszczędności w kwocie 8109,54 zł, które otrzymała od syna i które ma zamiar przeznaczyć na budowę łazienki. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, że jest osobą niepełnosprawną (ma orzeczony na stałe stopień niepełnosprawności), cierpiącą m.in. na cukrzycę. Skarżąca oświadczyła również, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem i radcą prawnym. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Problematyka zwolnienia od kosztów sądowych uregulowana jest w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270), dalej p.p.s.a. W art. 239 tego aktu określony został krąg podmiotów podlegających zwolnieniu od kosztów sądowych z mocy ustawy. Zgodnie z pkt 1 lit. a) powołanego przepisu, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest odmowa przyznania specjalnego zasiłku celowego. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. a) wskazywanej ustawy, a wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta już ze zwolnienia od konieczności ich poniesienia. Z tego też względu wniosek skarżącej w tym zakresie należało oddalić jako bezzasadny. Z kolei w myśl art. 262 p.p.s.a. przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego za zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie do przepisów art. 243 § 1 i art. 246 § 1 ww. ustawy osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Zgodnie zaś z art. 245 § 3 prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje m.in. tylko ustanowienie adwokata. Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania, a wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie uczyniła zadość tym wymaganiom. Najważniejszą okolicznością w niniejszej sprawie jest fakt, że skarżąca posiada zasoby pieniężne w wysokości 8109,54 zł. Posiadanie środków majątkowych w tak dużej kwocie pozwala sądzić, że ich część, bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania, skarżąca może przeznaczyć na wynajęcie profesjonalnego doradcy. Fakt, ze strona posiada wolne środki finansowe w znacznej wysokości oraz stały dochód (1268,48 zł), uzasadnia twierdzenie, że pokrycie kosztów związanych z wynajęciem adwokata w niniejszej sprawie nie będzie się dla wnioskodawczyni wiązało z brakiem środków na konieczne utrzymanie. Przez uszczerbek dla utrzymania koniecznego należy rozumieć pozbawienie środków na pokrycie najbardziej podstawowych potrzeb, a więc kosztów wyżywienia, ubrania i zamieszkania. Uszczerbek w majątku strony, który wiąże się wyłącznie z obniżeniem, choćby niezbyt wysokiej, stopy życiowej nie uzasadnia przyznania prawa pomocy. Wobec powyższego, na podstawie art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. lf