II SA/Łd 137/04

WyrokWSA w Łodzi2005-03-11

Skład orzekający: Tomasz Zbrojewski, Anna Stępień, Arkadiusz Blewązka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji administracyjnej osobie trzeciej, która podjęła się oddania pisma adresatowi, jest skuteczne, jeśli nie ustalono, czy osoba ta jest dorosłym domownikiem, sąsiadem lub dozorcą domu w rozumieniu art. 42 k.p.a.?
Ratio decidendi
Doręczenie pisma administracyjnego osobie trzeciej, która podjęła się oddania pisma adresatowi, jest skuteczne tylko wtedy, gdy organ ustali, że osoba ta jest dorosłym domownikiem, sąsiadem lub dozorcą domu w rozumieniu art. 42 k.p.a. Brak takiego ustalenia przez organ prowadzi do naruszenia przepisów postępowania, co uzasadnia uchylenie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Stan faktyczny
Skarżący M.K. i H.K. wnieśli skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi, który stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji nakazującej rozbiórkę szamba. Organ odwoławczy uznał, że decyzja organu I instancji została doręczona skarżącym w dniu 23 września 2003 roku, co skutkowało upływem terminu do wniesienia odwołania. Skarżący kwestionowali datę doręczenia, twierdząc, że otrzymali decyzję później i zachowali termin. W skardze zarzucili naruszenie art. 134 k.p.a. poprzez bezzasadne zastosowanie.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 marca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Tomasz Zbrojewski, Sędziowie Sędzia NSA: Anna Stępień, Asesor WSA: Arkadiusz Blewązka (spr.), Protokolant Referendarz sądowy: Magdalena Sieniuć, po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2005 roku na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi M.K. i H.K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie nakazania rozbiórki szamba - uchyla zaskarżone postanowienie. Sygn. akt II SA/Łd 137 / 04 U Z A S A D N I E N I E Postanowieniem Nr [...] (znak: [...]) z dnia [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku Nr 98, poz. 1071 ze zm.) stwierdził, iż odwołanie M. i H. małżonków K., od decyzji Nr [...], z dnia [...] wydanej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., wniesione zostało z uchybieniem terminu do jego wniesienia "przewidzianego w przepisie art. 141 par. 2 k.p.a". W uzasadnieniu organ podniósł, iż w toku postępowania prowadzonego w sprawie, decyzją Nr [...] z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nakazał M. i H. małżonkom K. rozbiórkę szamba dwuzbiornikowego usytuowanego na terenie nieruchomości położonej w B. przy ulicy A 68a. W dniu 18 grudnia 2003 roku od powyższej decyzji odwołanie do [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. wywiedli M. i H. małżonkowie K. Organ odwoławczy w następstwie analizy akt postępowania doszedł do wniosku, iż decyzję Nr [...] doręczono stronom w dniu 23 września 2003 roku, a zatem ostatnim dniem do wniesienia odwołania był dzień 8 października 2003 roku. W ocenie organu wniesienia odwołania po terminie uzasadnia w oparciu o przepis art. 134 k.p.a. stwierdzenie "niedopuszczalności odwołania oraz uchybienie terminu do jego wniesienia". W dniu 5 lutego 2004 roku M. i H. małżonkowie K. wnieśli na powyższe postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zarzucając naruszenie przepisu art. 134 k.p.a. poprzez bezzasadne jego zastosowanie. Skarżący powołując się na powyższe naruszenie prawa wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż organ nadzoru budowlanego I instancji decyzją z dnia [...] nałożył na skarżących obowiązek rozbiórki szamba dwuzbiornikowego usytuowanego na nieruchomości przy ulicy A 68a w B. W dniu 18 grudnia 2003 roku skarżący wnieśli odwołanie od powyższej decyzji do [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. Organ ten "stwierdził jednak niedopuszczalność wniesionego odwołania z uwagi na uchybienie terminu do jego wniesienia". Skarżący oświadczyli, iż wnosząc odwołanie w dniu 18 grudnia 2003 roku zachowali czternastodniowy termin. Podnieśli, iż nie są w stanie zgodzić się z twierdzeniem organu odwoławczego, iż decyzję organu I instancji nakazującą rozbiórkę szamba otrzymali w dniu 23 września 2003 roku. Wskazali, iż decyzję tą otrzymali znacznie później i termin do jej zaskarżenia odwołaniem został zachowany. Skarżący podnieśli również, iż nie są w stanie stwierdzić jakim i przez kogo podpisanym zwrotnym poświadczeniem odbioru przesyłki zawierającej kwestionowaną decyzję dysponują organy nadzoru budowlanego. Pewnym jest natomiast w ocenie skarżących to, iż to nie oni otrzymali przesyłkę zawierającą kwestionowaną decyzję w dacie, na którą powołuje się organ odwoławczy. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 par. l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (w skrócie: u.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 par. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 u.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję sądu oraz przyczyny wzruszenia postanowienia, a także nie będąc ograniczony zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 par. 1 u.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny dopatrzył się w zaskarżonym postanowieniu naruszeń prawa, rodzących konieczność jego uchylenia. Zbędne jest w niniejszej sprawie przywoływanie regulacji prawnych tyczących możliwości i terminu zaskarżenia kwestionowanej przez strony decyzji wydanej w przedmiocie nakazania rozbiórki szamba. Przepisy art. 127 par. 1 i art. 129 par. 2 k.p.a. określające możliwość wniesienia odwołania i zakreślające ustawy termin do dokonania tej czynności zostały prawidłowo przez organ w uzasadnieniu decyzji zastosowane i jak się wydaje nie budzi to również zastrzeżeń skarżących. Podnieść jedynie wypada, iż organ nieprawidłowo przywołał przepis art. 141 par. 2 k.p.a wskazując, iż jest to norma prawna określająca termin do wniesienia odwołania w sytuacji, gdy przepis ów określa termin do wniesienia zażalenia. Zarzut wniesionej skargi sprowadza się wyłącznie do kwestionowania uznania przez organ administracji określonej daty, wynikającej ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki poleconej, za datę doręczenia stronie decyzji organu I instancji. Z przyjętą przez organ datą doręczenia decyzji nie zgadzają się skarżący podnosząc, iż rzeczywiste doręczenie decyzji nastąpiło w innej dacie, pozwalającej zachować czternastodniowy termin do wniesienia odwołania. Rozstrzygnięcie niniejszego sporu możliwe jest na gruncie zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego przepisów o doręczeniach. Przepis art. 39 k.p.a. stanowi, iż organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. W realiach niniejszej sprawy organ uznał, iż doręczenie przesyłki kierowanej wspólnie do obojga małżonków K. nastąpiło w dniu 23 września 2003 roku. Organ na poparcie powyższego stanowiska dysponuje zwrotnym potwierdzeniem odbioru z tej właśnie daty. Analiza powyższego potwierdzenia odbioru pozwala dojść do wniosku, iż przesyłkę, na której doręczenie powołuje się organ odebrała w dniu 23 września 2003 roku J.M. wskazując, iż jest córką adresatów. Powyższy sposób doręczenia przesyłki stanowi naruszenie przepisu art. 42 k.p.a. stanowiącego, iż w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Ze zwrotnego poświadczenia odbioru przesyłki nie można wyprowadzić wniosku o tym, iż J.M. jest uprawniona w rozumieniu powyższego przepisu, do dokonania zastępczego odbioru przesyłki dla małżonków K. W szczególności nie wiadomo, mając na uwadze realia niniejszej sprawy, czy jest ona dorosłym domownikiem adresatów, czy też ich sąsiadem. Brak ustalenia przez organ kim, w rozumieniu przywołanego powyżej przepisu, jest osoba wskazania na dokumencie zwrotnego poświadczenia odbioru nie pozwala uznać, iż mamy do czynienia ze skutecznym doręczeniem skarżącym decyzji organu I instancji w dacie, na która powołuje się organ. Powyższa konstatacja podważa legalność zaskarżonego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, a tym samym zachodzi konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego. Komentarza wymaga kwestia odebrania owej przesyłki przez J.M. Na potwierdzeniu odbioru znajduje się co prawda data 23 sierpnia 2003 roku, ale mając na uwadze datę wydania decyzji (późniejszą niż data figurująca na dokumencie odbioru) oraz daty wynikające ze stempli pocztowych znajdujących się na samej przesyłce, nie może budzić wątpliwości, iż faktyczną datą jej odebrania przez J.M. jest wrzesień 2003 roku, zaś zapis odbierającej przesyłkę jest oczywistą pomyłką. Niezależnie od tego co zostało powiedziane powyżej stwierdzić wypada, iż przesyłka zawierająca kwestionowaną decyzję organu I instancji nie mogła zostać skutecznie doręczoną obojgu małżonkom. Organ I instancji postąpił bowiem wbrew dyspozycji przepisu art. 39 k.p.a. w związku z art. 129 par. 2 k.p.a. i wydaną decyzję zamierzał doręczyć wspólnie małżonkom K. jedną przesyłka poleconą. Zbiorcze doręczanie pism o charakterze urzędowym nie jest znane prawu polskiemu i to nie tylko z uwagi na tajemnicę korespondencji, ale również z uwagi na konieczność precyzyjnego i zindywidualizowanego określenia termu dostarczenia pisma każdej z osobna stronie postępowania, od czego uzależniona jest między innymi możliwość kwestionowania rozstrzygnięć organów w toku instancji. Oznacza to, iż każdy z podmiotów uczestniczących w postępowaniu winien mieć ową decyzję doręczoną w sposób indywidualny. Z przytoczonych powyżej względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisu art. 145 par. 1 pkt 1 "c" u.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie. Z tych wszystkich względów orzeczono jak powyżej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło