II SA/Łd 1380/01

WyrokWSA w Łodzi2004-03-17

Skład orzekający: Zygmunt Zgierski, Małgorzata Stahl, Anna Stępień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy fakt wykonywania pracy przymusowej przez osobę deportowaną wraz z rodzicami, która od 12 roku życia uczestniczyła w pracach rolnych, może być uznany za spełnienie przesłanki represji w rozumieniu ustawy o kombatantach i osobach represjonowanych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wiek osoby deportowanej wraz z rodzicami nie może przesądzać o braku represji. Na podstawie przedstawionych dokumentów, w tym zaświadczeń mera i Rady Generalnej, fakt wykonywania przez skarżącą pracy przymusowej należy uznać za potwierdzony. Ustalenia organu administracji, które nie uwzględniały całokształtu materiału dowodowego i nie odnosiły się do wszystkich okoliczności faktycznych, naruszały przepisy k.p.a. dotyczące dokładnego wyjaśnienia sprawy i rzetelnego uzasadnienia decyzji.
Stan faktyczny
H. B. złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej na rzecz III Rzeszy. Organ odmówił przyznania świadczenia, uznając, że skarżąca nie udokumentowała pracy przymusowej, a jedynie fakt pobytu. Skarżąca odwołała się, przedstawiając dokumenty wskazujące na jej deportację wraz z rodzicami i uczestnictwo w pracach rolnych od 12 roku życia. Organ utrzymał w mocy swoją decyzję. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz zasądzono od organu na rzecz H. B. zwrot kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 17 marca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski, Sędziowie NSA: Małgorzata Stahl (spr.), Anna Stępień, Protokolant asystentka sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. B. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie świadczeń pieniężnych z tytułu deportacji 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] (Nr[...]); 2) zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowa- nych kwotę 10 (dziesięć) zł na rzecz H. B. tytułem zwrotu kosztów sądowych. II S.A./Łd 1380/01 UZASADNIENIE Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 127 § 3 i 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 2 pkt 1,2 i art. 4 ust. 1,2 i 4 u deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR ( Dz.U. Nr 87, poz. 395 ze zm.) po rozpoznaniu wniosku H. B. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] Nr [...] W uzasadnieniu decyzji Kierownik wskazał, iż strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji Kierownika Urzędu z dnia [...] Nr [...] odmawiającej jej uprawnienia do świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej na rzecz III Rzeszy. Wniosek H. B. był rozpatrywany na podstawie art. 2 pkt 2 a ustawy z dnia 31 maja 1996 r. który stanowi, iż represją w rozumieniu ustawy jest deportacja ( wywiezienie) do pracy przymusowej na okres co najmniej 6 miesięcy z terytorium państwa polskiego w jego granicach sprzed dnia 1 września 1939 r., na terytorium III Rzeszy i terenów przez nią okupowanych w okresie wojny w latach 1939-1945. Ze zgromadzonego w sprawie materiału wynika, że strona udokumentowała jedynie fakt pobytu we wnioskowanym czasie i miejscu jednak nie udokumentowała pracy przymusowej, zatem nie spełniła warunku zawartego w ww przepisach ustawy. Powyższą decyzję zaskarżyła do Sądu H. B. , wnosząc o jej uchylenie. Skarżąca podniosła, iż z przedstawionych Kierownikowi dokumentów min. zaświadczenia Merostwa w M.- C. z dnia [...] wynika, iż ,,zainteresowana była deportowana wraz ze swoimi rodzicami i już od 12 roku życia uczestniczyła w pracach rolnych wiosennych i letnich w gospodarstwach rolnych w gminie M.- C." W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o oddalenie skargi, podnosząc argumenty tożsame z zawartymi w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje. Skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, że sprawy , w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W świetle art.7 , art.77 § 1 i art.80 kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej jest zobowiązany do dokładnego wyjaśnienia sprawy i do jej załatwienia zgodnie z interesem społecznym i słusznym interesem stron w oparciu o całokształt materiału dowodowego. W rozpoznawanej sprawie powołana zasada została naruszona a uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. W orzecznictwie sądowym dominuje pogląd, który podziela też skład orzekający w sprawie niniejszej, iż wiek wywiezionego wraz z rodzicami do pracy przymusowej dziecka nie może przesądzać o braku represji .W świetle akt sprawy i dołączonych przez skarżącą zaświadczeń ( zaświadczenia mera M. – C. z 18 kwietnia 2000 r. –kopia oryginału i urzędowe tłumaczenie, zaświadczenia Rady Generalnej Departamentu A. z dnia 8 października 1999 r. – kopia oryginału i urzędowe tłumaczenie a także dowodów złożonych na rozprawie - kserokopia koperty i listu do rodzeństwa) fakt wykonywania przez skarżącą pracy przymusowej należy uznać za potwierdzony. W tej sytuacji odmienne ustalenia zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] i utrzymanej przez nią w mocy decyzji z dnia 20 lipca 2000 r . ogólnikowe i nierzetelne(wbrew twierdzeniom zawartym w odpowiedzi na skargę ) , nie uwzględniające całokształtu materiału dowodowego i nie ustosunkowujące się do wszystkich okoliczności faktycznych naruszają powołane przepisy prawa. Naruszony został także przepis art.art.107 § 3 k.p.a. ustalający wymogi jakie powinno spełniać uzasadnienie faktyczne decyzji – wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł ,oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności procesowej – uzasadnienie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji tych wymogów nie spełnia. Z uwagi na powyższe, zważywszy że wskazane naruszenia prawa miały istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 pkt 1 lit.c i art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz.1270) orzeczono jak w sentencji. Z uwagi na charakter zaskarżonej decyzji – odmawiającej przyznania świadczenia – przepis art.152 pow. wyżej ustawy nie miał zastosowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło