II SA/Łd 1399/10

PostanowienieWSA w Łodzi2010-12-28

Skład orzekający: Barbara Rymaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona przez pełnomocnika po śmierci strony, której pełnomocnictwo wygasło, podlega odrzuceniu?
Ratio decidendi
Skarga wniesiona przez pełnomocnika po śmierci strony, której pełnomocnictwo wygasło z dniem śmierci mocodawcy, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Pełnomocnik procesowy, zgodnie z art. 43 p.p.s.a., działa do czasu zawieszenia postępowania, jednak w przypadku śmierci strony, jego uprawnienia ograniczają się do czynności zmierzających bezpośrednio do zawieszenia postępowania.
Stan faktyczny
Radca prawny wniosła skargę na decyzję odmawiającą zwrotu nieruchomości w imieniu J. S. Okazało się, że J. S. zmarła przed wniesieniem skargi kasacyjnej, a jej pełnomocnictwo wygasło. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na nieważność postępowania przed WSA z powodu śmierci strony i wygaśnięcia pełnomocnictwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę ponownie i odrzucił skargę.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono wpis od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Barbara Rymaszewska po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz radcy prawnej M. A. wpis od skargi, uiszczony w kwocie 200,00 (dwieście) złotych, zaksięgowany w dniu 21 kwietnia 2009r. pod poz. 887. W dniu 18 kwietnia 2010r., radca prawny M. A., działając jako pełnomocnik J. S., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...], którą odmówiono zwrotu nieruchomości. Wyrokiem z dnia 7 sierpnia 2009r., sygn. akt II SA/Łd 366/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę J. S. na powyższą decyzję. Od powyższego wyroku skargi kasacyjne do Naczelnego Sądu Administracyjnego w imieniu skarżącej i uczestniczki postępowania D. T. wniosła radca prawny M. A.. W skardze kasacyjnej J. S. został zawarty wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie z uwagi na jej śmierć. Z załączonego do skargi kasacyjnej odpisu aktu zgonu wynikało, iż zmarła ona w dniu 5 lutego 2009r. Wyrokiem z dnia 13 października 2010r., sygn. akt I OSK 1726/09, Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę kasacyjną J. S. oraz ze skargi kasacyjnej D. T. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż z datą 5 lutego 2009r., tj. datą zgonu J. S. utraciła ona zdolność sądową, a więc również przymiot strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Udzielone przezeń pełnomocnictwo radcy prawnej M. A., która sporządziła skargę kasacyjną, z tym dniem wygasło, o czym stanowi art. 43 p.p.s.a. Co prawda przepis ten wskazuje, że pełnomocnik procesowy działa aż do czasu zawieszenia postępowania, lecz zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem należy przyjąć, że w takim przypadku pełnomocnik uprawniony jest do podejmowania wyłącznie czynności zmierzających bezpośrednio do zawieszenia postępowania. W tej sytuacji skarga kasacyjna J. S., datowana na dzień 29 października 2009r. została sporządzona przez nieumocowaną do dokonania tej czynności osobę. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał również, iż okoliczności te świadczą o tym, że postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi, w jakim zapadł zaskarżony wyrok, dotknięte było nieważnością. Mianowicie toczyło się w wyniku wniesienia skargi przez nienależycie umocowanego pełnomocnika, gdyż udzielone mu pełnomocnictwo wygasło na skutek wcześniejszej śmierci J. S., czyli zostało wszczęte przez osobę nie mającą zdolności sądowej (art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.). Ponadto, w okolicznościach sprawy następcy prawni tej skarżącej zostali pozbawieni możności obrony swych praw, co wyczerpuje przesłankę nieważności z art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. Jednocześnie, z uwagi na to, że postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym dotknięte było nieważnością, ze skargi kasacyjnej D. T. zaskarżony wyrok podlega uchyleniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 190 p.p.s.a. zd. 1 sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie wykładnią prawa, o jakiej stanowi ten przepis oznacza związanie ustaleniami poczynionymi przez Naczelny Sąd Administracyjny w przedmiocie naruszenia prawa i wynikającymi z tego wnioskami, co do dalszego postępowania. Oznacza to konieczność ścisłego i pełnego respektowania ustaleń, ocen oraz wskazań sformułowanych przez Naczelny Sąd Administracyjny. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wprawdzie skargę kasacyjną, ale uchylił zaskarżony wyrok w związku ze skargą kasacyjną D. T., uczestniczki postępowania. Nadal zatem pozostała zawisła przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi sprawa ze skargi J. S., ale z udziałem jedynie uczestniczki postępowania D. U. W dalszym ciągu pozostaje ona jedynie uczestniczką postępowania. Oznacza to, że aktualne pozostają zarzuty podniesione przez Naczelny Sąd Administracyjny co do dopuszczalności skargi, bowiem wniesiono ją nie w imieniu D. T., a J. S. Jak wskazano w wydanym w niniejszej sprawie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z uwagi na to, iż J. S. zmarła w dniu 5 lutego 2009r., z tą datą utraciła ona zdolność sądową i przymiot strony w postępowaniu sądowoaministracyjnym. Udzielone przez nią pełnomocnictwo radcy prawnej M. A. również z tym dniem wygasło. Dodać przy tym należy, że zdolność prawną osoba fizyczna posiada od chwili urodzenia do chwili śmierci (art. 8 § 1 k.c.). W tej sytuacji wniesienie skargi przez radcę prawnego M. A., działającą jako pełnomocnik J. S. uznać należy za niedopuszczalne co skutkować musi jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze na mocy art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. i § 3 p.p.s.a. sąd orzekł, jak w pkt 1 postanowienia. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. m.o.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło