II SA/Łd 142/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędziowie: WSA Krzysztof Szczygielski (spr.) p.o. WSA Monika Krzyżaniak Protokolant: asystent sędziego K. Rybicki po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2004 roku na rozprawie przy udziale ---- sprawy ze skargi I. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] Nr [..] 3 II SA/ Łd 142/03 Uzasadnienie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 138 §1 pkt.1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania I. C., od decyzji znak [...] z dnia [...] Starosty Powiatowego w O. w sprawie odmowy dokonania zmian w ewidencji gruntów polegających na ujawnieniu w ewidencji granicy pomiędzy działkami 589 i 590 na podstawie mapy sytuacyjno-wysokowościowej w skali 1:1000 oraz planu realizacyjno-sytuacyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono: Pan J. C., pełnomocnik Pani I. C. właścicielki działki ewidencyjnej nr 589 położonej w obrębie S. gmina O., pismem z dnia 21 sierpnia 2002 r. wniósł o ujawnienie w ewidencji gruntów granicy pomiędzy działkami nr 589 i 590 zgodnej ze stanem użytkowania na gruncie, wynikającej zdaniem skarżącego z załączonych do w/w pisma dokumentów, tj. kopii mapy sytuacyjno-wysokościowej oraz planu realizacyjno-sytuacyjnego. Rozpatrując sprawę organ pierwszej instancji podniósł, iż ewidencja gruntów obrębu S. założona została w roku 1970 na podstawie operatu Nr[...] . Wykonana w ramach w/w pracy dokumentacja stanowiła podstawę utworzenia rejestru gruntów i wydania aktów własności ziemi Nr [...] z dnia [...] oraz Nr [...] z dnia [...] odpowiednio dla działek 590 oraz 589. Starosta stwierdził, iż nie jest władny zmieniać zapisów w ewidencji, gdyż ewidencja gruntów nie kształtuje nowego stanu prawnego, a potwierdza jedynie stan prawny zaistniały wcześniej. Pan C. we wniosku stwierdza, że granica wykazana na szkicu polowym nr 2 z powołanego wyżej operatu ewidencji gruntów, jest błędna, niezgodna ze stanem prawnym wynikającym z zasiedzenia i jako dowody przedstawia mapę sytuacyjno-wysokościową oraz plan realizacyjno-sytuacyjny. W dalszym ciągu uzasadnienia organ I instancji stwierdza, iż istnieje spór graniczny pomiędzy właścicielką działki 589 I. C., a Panią M. R. użytkującą po zmarłych rodzicach działkę 590. Powyższy fakt został stwierdzony na podstawie analizy materiałów powstałych w wyniku pracy geodezyjnej wykonanej przez geodetę uprawnionego G. E. polegającej na wznowieniu w terenie, zgodnie z art.39 ust.5 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne przedmiotowej, ujawnionej w ewidencji gruntów, granicy. Ewidencja gruntów pełni funkcje informacyjno-techniczne, zatem nie rozstrzyga sporów o prawo do gruntu ani nie nadaje tych praw, a zatem żądaniem zmiany w ewidencji nie można udowadniać swoich praw właścicielskich. W związku z powyższym Starosta odmówił decyzją z dnia [...] wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów. Rozpoznając złożone odwołanie organ II instancji ustalił: - istnieje rozbieżność pomiędzy dokumentacją geodezyjną znajdującą się w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej, a stanem użytkowania przedmiotowych nieruchomości na gruncie, - wniosek skarżącego o wyjaśnienie tych rozbieżności jest tożsamy z wnioskiem o dokonanie zmiany w ewidencji gruntów polegającej na zmianie przebiegu granicy nieruchomości zgodnie z §46 ust.1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2001 r. Nr 38, poz. 454), - szkic polowy nr 2, którego treść jest kwestionowana przez skarżącego jest dokumentem włączonym do Powiatowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego, - w dokumentacji Powiatowego Zasobu Geodezyjnego brak jest innej dokumentacji geodezyjnej spełniającej wymogi przepisów zawartych w §45 ust.2 i §35 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2001 r., Nr 38 poz.454) mogących stanowić podstawę zmiany przebiegu granic w operacie ewidencji gruntów i budynków, - strona nie przedstawiła dokumentacji geodezyjnej oraz innych dowodów mogących stanowić podstawę dokonania żądanych zmian w operacie ewidencji gruntów, - analiza danych zawartych na szkicu polowym nr 2 operatu 211/15/123/70 nie wykazuje oznak dokonania zmian w szerokościach działek co sugeruje skarżący Uwzględniając powyższe organ odwoławczy stwierdził, że zmiany ewidencji dokonuje się na podstawie dokumentów oddających bezspornie stan prawny i faktyczny dotyczący nieruchomości, a dokumenty przedstawione przez Pana C. nie spełniają tego warunku. Decyzję organu II instancji zaskarżył w dniu 27 stycznia 2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik I. C. – J. C., zarzucając: 1) błędną ocenę zebranego materiału w sprawie, a przyjętego za podstawę wydania zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił, iż nie chodzi mu o zmianę ewidencji gruntu, tylko o wyeliminowanie fałszu urzędowego z polowego szkicu Nr 2 z 1970 r. operatu wsi S. gmina O. 2) - uchybienia w postępowaniu wyjaśniającym, gdyż nie ustalono kto z urzędników i w jakim celu na wspomnianym szkicu na w/w działkach nakreślił niezgodne szerokości - dlaczego pominięto wywody pełnomocnika w skardze, tzn. nie pobrano od autora szkicu pisemnego oświadczenia co do tego, że jego szkic nie odpowiada szerokościom na gruncie. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Pan J. C. – ojciec skarżącej, reprezentujący ją także przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, na rozprawie w dniu 13 maja 2004 r. wyjaśnił, że jego wniosek nie dotyczył zmian w ewidencji gruntów, ale chciał by organ wyeliminował fałsz co do szerokości i przywrócił szkic polowy nr 2 z 1970 r. do pierwotnego stanu, gdyż na nim bez skali poglądowo w linii prostej nakreślono granice bez żadnych skosów i nakreślono tylko kolejne numery działek o długości i szerokości w rejestrze pomiarowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim wyjaśnić należy, że zgodnie z art.97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1271) – sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art.1 §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz przepisami postępowania regulującymi działanie organów administracji publicznej. Decyzja stosownie do art.145 §1 ust.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1270) podlega uchyleniu jeżeli sąd stwierdzi: 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, 2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, 3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpoznawanej sprawie Sąd stwierdził naruszenie przez organy administracyjne artykułu 9 k.p.a. Naruszenie to miało decydujący wpływ na końcowy wynik sprawy. Organ I instancji wydał decyzję odmawiającą dokonania zmian w ewidencji gruntów, powołując się na pismo pełnomocnika skarżącej z dnia 21.08.2002 r. Tymczasem w piśmie tym nie został zawarty wniosek o dokonanie zmian w ewidencji gruntów. Nawiązano w nim jedynie do poprzedniej korespondencji. Ze wszystkich pism pełnomocnika skarżącej znajdujących się w aktach sprawy wynika, że nie jest on zorientowany jakie przysługują stronie uprawnienia wynikające z procedury administracyjnej. W pismach pełnomocnik (ojciec skarżącej) nieumiejętnie formułuje wnioski. Obowiązkiem organu administracyjnego – przewidzianym w art.9 k.p.a. – jest dokładne ustalenie treści żądania strony, które wyznacza rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania. Jeżeli organ, do którego zgłoszony został wniosek o wszczęcie postępowania ma wątpliwości co do tego, czego dotyczy wniosek – obowiązkiem organu jest podjecie z urzędu czynności wyjaśnienia żądania strony (por. wyrok NSA IV SA 1991/99 – LEX 78924). Pełnomocnik skarżącej jest starszą osobą, nie potrafiącą dokładnie precyzować wnioski procesowe. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sadu Administracyjnego "Powinność wyjaśnienia treści żądania strony, w sytuacji nieumiejętności formułowania przez nią wniosków, wynika z ciążącego na organie administracyjnym obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy (wyrok NSA z dn. 3 kwietnia 1986 r. SA/KA GAP 1988 nr 11 s 45). Organ administracyjny II instancji w uzasadnieniu swej decyzji nie doniósł się do treści odwołania, w którym wyraźnie stwierdzono, cyt.: "Niniejszym zaskarżam w całości decyzję Wydziału Geodezyjnego, Kartograficznego, Katastru i Gosp. Nieruchomościami Starostwa Powiatowego w Opocznie... z dnia[...] , ponieważ nie żądałem zmiany w ewidencji gruntu w obrębie wsi S. w gm.O., a tylko wyeliminowania fałszu co do szerokości w działkach Nr 588, 589, 590". Również w skardze do sądu administracyjnego i na rozprawie sądowej pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że złożony wniosek nie dotyczył zmian w ewidencji. Wobec niepodjęcia przez organy administracyjne działań, które umożliwiłyby jednoznaczne ustalenie treści żądania strony, doszło w trakcie postępowania do wydania decyzji nierozstrzygających o istocie sprawy. Decyzje te nie mogą być uznane za zgodne z prawem. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 §1 pkt.1c) w zw. z art.135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą. Sąd w wyroku nie określił w jakim stopniu uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Decyzje te dotyczą odmowy dokonania zmian w ewidencji gruntów, a zatem nie miały przymiotu wykonalności. Organ rozpoznając ponownie sprawę podejmie z urzędu czynności zmierzające do wyjaśnienia treści żądań strony.