II SA/Łd 1548/03
WyrokWSA w Łodzi2005-02-17
Skład orzekający: Anna Łuczaj, Ewa Markiewicz, Ewa Cisowska-Sakrajda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wydać pozwolenie na budowę, jeśli na terenie inwestycji znajduje się obiekt, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki, a obowiązek ten nie został wykonany?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej jest związany przepisem art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego i musi odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeśli na terenie inwestycji znajduje się obiekt, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki, a obowiązek ten nie został wykonany. Kontrola wykonania decyzji o nakazie rozbiórki należy do organu nadzoru budowlanego, a nie organu architektoniczno-budowlanego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. L. na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Starosty i odmówiła zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku szkolno-dydaktycznego. Powodem odmowy był istniejący na działce obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki, a który nie został wykonany. Skarżący zarzucił błędną wykładnię art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego, twierdząc, że nakaz rozbiórki został wykonany poprzez przeniesienie obiektu w inne miejsce.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łuczaj, Sędziowie: NSA Ewa Markiewicz, Asesor Ewa Cisowska-Sakrajda (spr.), Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...], znak: [...] w przedmiocie odmowy pozwolenia na budowę oddala skargę. -
Syg. akt II SA/Łd 1548/03
Uzasadnienie
Wojewoda [...] decyzją nr [...], znak: [...] z dnia [...] uchylił decyzję Starosty K. nr [...] z dnia [...] i odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku szkolno – dydaktycznego – Społecznej Szkoły Podstawowej na działkach o nr ew. [...] i [...] położonych w miejscowości B. gmina B.
W uzasadnieniu powołał się na przepis art. 35 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2000 roku Nr 106, poz. 1126) oraz art. 28 k.p.a., wywodząc, iż organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeśli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki, a stroną w postępowaniu o udzielenie tegoż pozwolenia jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Mając powyższe na uwadze oraz uznając zarzuty Wójta Gminy B. zawarte w skardze na decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] umarzającą postępowanie odwoławcze, organ odwoławczy w ramach samokontroli, zgodnie z art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o NSA uznał, iż Wójt Gminy B. jest stroną w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, dlatego merytorycznie rozpoznał odwołanie Wójta i uchylił własną decyzję oraz decyzję Starosty K. z dnia [...] oraz odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku szkolno – dydaktycznego. Zauważył, iż Gmina B. jest właścicielem działki nr [...] i [...] obciążonej służebnością gruntową na rzecz działki, na której ma być prowadzona budowa budynku szkolno - dydaktycznego, to zaś oznacza, iż sprawa dotyczy interesu prawnego tej gminy.
Wojewoda [...] podkreślił nadto, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] nakazał Stowarzyszeniu Przyjaciół B., jako zarządcy obiektu budowlanego, rozbiórkę wykonanego kontenerowego obiektu budowlanego zrealizowanego bez pozwolenia na budowę na działkach nr [...] i [...] położonych w B.. Nakaz nałożony tą decyzją nie został wykonany, co potwierdziło przeprowadzone przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. postępowanie skargowe. To zaś oznacza, iż Starosta K. udzielając decyzją nr [...] w dniu [...] pozwolenia na budowę rażąco naruszył powołany wyżej przepis art. 35 ust. 5 prawa budowlanego.
Skargę na decyzję Wojewody [...] nr [...], znak: [...] z dnia [...] wniósł J. L., zarzucając mu naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 35 ust. 5 prawa budowlanego. W skardze opisał stan faktyczny sprawy, zauważając, iż przeprowadzone oględziny w dniu 17 lipca 2003r. nie wyjaśniły jednoznacznie, czy rozbiórka nakazana przez PINB w K. została wykonana, żadna ze stron postępowania nie przedstawiła bowiem dokumentów, które mogłyby niezbicie świadczyć o prawdziwości ich oświadczeń. Z tego względu, zdaniem skarżącego, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał własnej interpretacji stanu faktycznego, uznając, iż "czynności, jakie miałyby być wykonane z obiektem, nie można uznać za jego rozbiórkę, a co za tym idzie wykonanie ww decyzji, gdyż obiekt nie został rozmontowany na elementy, z których był montowany, ani nie był usunięty z terenu działki". Skarżący, wskazując na brak w prawie budowlanym legalnej definicji rozbiórki, powołał się na art. 3 pkt 6 prawa budowlanego zawierający definicję rozbiórki oraz art. 3 pkt 6 tegoż prawa zawierający definicję budowy i stosując analogię wywiódł z tych przepisów, iż rozbiórka to usunięcie obiektu budowlanego z określonego miejsca. Powołał się także na wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie z dnia 6 marca 2002r., SA/Rz 1333/2000, wedle którego w pojęciu budowy mieści się także ustawienie obiektu gotowego i jego zamocowanie na danej działce, a rozbiórka obiektu budowlanego nie musi oznaczać niszczenia domu, gdyż może on być przesunięty w miejsce gdzie budowa jest dozwolona na podstawie pozwolenia organu administracji, o które skarżący może czynić starania. Według skarżącego, podjęte przez Stowarzyszenie Przyjaciół B. w dniu 13 maja 2003r. działania polegające na podniesieniu za pomocą dźwigu obiektu w całości i posadowieniu go bezpośrednio na gruncie w miejscu składowania należy uznać za wykonanie rozbiórki, a tym samym wykonanie obowiązku wynikającego z decyzji nr [...] z dnia [...] Starosta K. udzielając pozwolenia na budowę decyzją z dnia [...] nie naruszył więc art. 35 ust. 5 prawa budowlanego.
Skarżący odwołał się także do wyroku NSA z 15 listopada 1990, IV SA 719/90, wedle których "istnienie podlegającej wykonaniu decyzji o przymusowej rozbiórce obiektu budowlanego znajdującego się na określonym terenie samo przez się nie wyklucza możliwości wzniesienia na tym terenie innego obiektu budowlanego i nie może stanowić wystarczającej podstawy wydania odmownej decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego, czy pozwolenia na budowę" oraz wyrok NSA z dnia 26 listopada 1996r., II SA/Kr 545/96 wedle którego "decyzja uzależniająca rozpoczęcie robót budowlanych, objętych zawartym w niej pozwoleniem na budowę określonego obiektu budowlanego od uprzedniej rozbiórki takiego samego obiektu, wzniesionego przy zachowaniu tych samych warunków technicznych i przez tego samego inwestora bez pozwolenia na budowę, w zakresie uwarunkowania tegoż obiektu od wcześniejszej rozbiórki - rażąco narusza prawo".
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona, a żaden z jej zarzutów nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarga na decyzję Wojewody [...] nr [...], znak: [...] z dnia [...] została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone przed tą datą. Zatem niniejsza sprawa, zgodnie z treścią przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z treścią przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zobligowany był przeto rozpoznać skargę w oparciu o przepisy nowej ustawy. O wpisie i innych kosztach sądowych, stosownie do § 2 art. 97 powołanej ustawy, orzekł na podstawie przepisów dotychczasowych.
W myśl art. 3 § 1 powołanej ustawy sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga zgodnie z art. 151 ustawy podlega oddaleniu.
Przedmiotem niniejszego postępowania jest legalność decyzji Wojewody [...] nr [...], znak: [...] z dnia [...] uchylająca decyzję Starosty K. nr [...] z dnia [...] i odmawiająca zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku szkolno – dydaktycznego – Społecznej Szkoły Podstawowej na działkach o nr ew. [...] i [...] położonych w miejscowości B. gmina B.. Podstawę prawną tych decyzji stanowi przepis art. 35 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2000, Nr 106, poz. 1126 ze zm.). Stosownie do tego przepisu właściwy organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeśli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki.
W analizowanej sprawie nie budzi żadnej wątpliwości okoliczność, iż na terenie objętym wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę znajduje się obiekt kontenerowy, co do którego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podjął decyzję nr [...] w dniu [...] nakazująca rozbiórkę tego obiektu. Przeprowadzone przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. postępowanie skargowe wykazało ponadto, iż obowiązek nałożony decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nr [...] nie został wykonany nie tylko przed datą udzielenia pozwolenia na budowę, tj. przed dniem [...], ale nawet w dniu 17 lipca 2003r., tj. w dniu przeprowadzania kontroli spornej nieruchomości. Z tego względu, w ocenie Sądu, organy, stosownie do powołanego przepisu, prawidłowo odmówiły udzielenia pozwolenia na budowę.
Podniesiony w skardze zarzut, iż nałożony przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nakaz został przez zobowiązanego wykonany poprzez podniesienie obiektu kontenerowego za pomocą dźwigu i przeniesienie go w inne miejsce, nie może być przedmiotem oceny w toku postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę tak przez organy administracji architektoniczno – budowlanej, jak i przez sąd administracyjny. Uprawnienie do kontroli wykonania decyzji wydanej przez organ nadzoru budowlanego należy bowiem do tego organu, nie zaś organu administracji architektoniczno - budowlanej. Te pierwsze zresztą są organem egzekucyjnym i zarazem wierzycielem obowiązku, stosownie do art. 1a i art. 5 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2002r. Nr 110, poz. 968) i to do nich należy doprowadzenie do przymusowego wykonania nałożonych obowiązków. Rozstrzygnięcia podjęte przez te organy są wiążące, służy im domniemanie ważności od momentu podjęcia do momentu wyeliminowania z obrotu prawnego. To zaś oznacza, że dopóki rozstrzygnięcia te nie zostaną w trybie określonym w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) wyeliminowane z obrotu prawnego, albo obowiązek wynikający z tych rozstrzygnięć wykonany, nie jest możliwe udzielenie pozwolenia na budowę jakiegokolwiek obiektu na przedmiotowej nieruchomości. Organy administracji architektoniczno - budowlanej są bowiem związane przepisem art. 35 ust. 5 prawa budowlanego.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podkreślił nadto, iż gdyby nawet w stosunku do jakiegokolwiek obiektu znajdującego się na spornej nieruchomości nie orzeczono nakazu rozbiórki, to przedmiotowe pozwolenie nie mogłoby zostać udzielone, zgodnie bowiem z art. 32 ust. 2 i art. 34 powołanej ustawy pozwolenie na budowę może być udzielone temu, kto złożył wniosek o pozwolenie na budowę w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeśli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym oraz wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zgodnie zaś z art. 35 ust. 1 przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ stwierdza:
1.zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z;
a)miejscowym planem zagospodarowania terenu i wymaganiami ochrony środowiska,
b)wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
c)przepisami, w tym techniczno – budowlanymi,
2.kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
3.wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane.
W myśl ust. 4 przepisu art. 35 powołanej ustawy właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w razie spełnienia wymagań określonych w powołanym wyżej art. 32 ust. 4 i ust. 1 art. 35.
Z powołanych przepisów wynika, iż pozwolenie na budowę może być udzielone jedynie wówczas, gdy wszystkie wymienione w powołanych przepisach warunki zostaną spełnione łącznie. Użyty w ust. 4 art. 35 powołanej ustawy zwrot "organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę" oznacza, że organ administracji architektoniczno – budowlanej w razie spełnienia tych przesłanek jest związany powyższymi przepisami i ma obowiązek podjąć rozstrzygniecie zgodne z żądaniem wnioskodawcy. A contrario rozumując dopiero brak którejkolwiek z tych przesłanek uniemożliwia podjęcie decyzji o pozwoleniu na budowę.
Z ustaleń poczynionych w analizowanej sprawie wynika wprawdzie, iż inwestor J. L. złożył wniosek o pozwolenie na budowę w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...], a do wniosku, oprócz decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, załączył akt notarialny działek nr [...] i [...] w miejscowości B., decyzję z dnia [...] o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej oraz projekt budowlany zaopiniowany przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych oraz przez rzeczoznawcę do spraw sanitarno – higienicznych oraz do spraw bezpieczeństwa i higieny pracy. Przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany nie został jednakże uzgodniony w ZUD w K.. W aktach administracyjnych brak jest również odrębnego opracowania dotyczącego przyłączy energetycznego, wodnego i kanalizacyjnego /zbiornika bezodpływowego/, o którym była mowa w projekcie budowlanym części opis techniczny oraz dokumentu, z którego wynikałoby, iż projekt ten sporządziła osoba posiadająca uprawnienia do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie.
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, iż w toku postępowania nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego oraz prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zaskarżona decyzja Wojewody [...] nr [...], znak: [...] z dnia [...] jest zgodna z prawem.
Mając to na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło