II SA/Łd 1552/03

Dnia 4 marca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Sędziowie: Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska, po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki Akcyjnej w Ł. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych oddala skargę. - IISA/Łd 1552/03 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] podjętą na podstawie art. 138 § 2 kpa [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. po rozpatrzeniu odwołania B. L. od decyzji z dnia [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. uchylił zaskarżoną decyzję i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania przez organ i instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy między innymi stwierdził, że postępowanie administracyjne w sprawie ciepłociągu zlokalizowanego na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 15 organ I instancji wszczął na skutek interwencji B. L., współwłaścicielki nieruchomości. Podniósł, że A S.A. w Łodzi wystąpił do współwłaścicieli w/w nieruchomości z prośbą o wyrażenie zgody na udostępnienie terenu nieruchomości w celu wykonania remontu - modernizacji sieci ciepłowniczej zlokalizowanej na tej nieruchomości. W dniu 16 września 2002r. organ I instancji przeprowadził wizję, w trakcie której ustalił, że w dniu 28 sierpnia 2002r. przystąpiono do usunięcia awarii ciepłowniczej i wykonano prace remontowe polegające na wymianie skorodowanego i uszkodzonego odcinka sieci. A S.A. w Łodzi przy piśmie z dnia 31 stycznia 2003r. dostarczył do organu I instancji dokumentację inwentaryzacyjną przedmiotowego ciepłociągu z orzeczeniem technicznym oraz projekt zmian i przeróbek, mających na celu doprowadzenie ciepłociągu do stanu zgodnego z przepisami prawa i warunkami technicznymi, a po dostarczeniu tej dokumentacji złożył pisemne oświadczenie, iż nie posiada dokumentu stwierdzającego jego prawa do dysponowania nieruchomością przy ul. A 15 na cele budowlane. Wówczas to Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974r. - Prawo budowlane ( Dz.U. nr 38, poz. 229 ze zm. ) w zw. z art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( tekst jedn. Dz.U. nr 106 z 2000r., poz. 1126 ) nakazał A w Ł. wykonanie w terminie do dnia 30 listopada 2003r. robót budowlanych koniecznych dla doprowadzenia do zgodności z prawem ciepłociągu zlokalizowanego na nieruchomości w Ł. przy ul. A 15, zgodnie z projektem budowlanym stanowiącym integralną część decyzji, zobowiązując do zachowania warunków realizacji robót budowlanych wyszczególnionych w sentencji decyzji. Odwołanie od powyższej decyzji organu I instancji wniósł pełnomocnik B. L., domagając się jej uchylenia i nakazania A rozbiórki odcinka ciepłociągu przebiegającego przez nieruchomość przy ul. A 15, bądź uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania I instancji ewentualnie - uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W odwołaniu zarzucono między innymi naruszenie art. 40 Prawa budowlanego z 1974r. poprzez błędne jego zastosowanie i bezpodstawne pominięcie art. 37 tejże ustawy, nakazującego rozbiórkę obiektu budowlanego, a także naruszenie art. 7, 10 i 107 kpa. Organ II instancji po zapoznaniu się z aktami sprawy i treścią odwołania podzielił zgłoszone zarzuty. Podniesiono, iż przed wydaniem decyzji organ I instancji nie powiadomił B. L. o ustaleniach dokonanych w czasie wizji lokalnej, w której skarżąca nie wzięła udziału z przyczyn niezależnych od siebie, o przedłożeniu przez A dokumentów oraz o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie i zamiarze wydania decyzji merytorycznej. Ponadto w ocenie organu odwoławczego organ I instancji w uzasadnieniu swej decyzji nie wyjaśnił, dlaczego wydał rozstrzygnięcie na podstawie ustawy Prawo budowlane z 1974r. oraz dlaczego w sprawie nie ma zastosowania art. 37 ust. 1 pkt 1 tegoż prawa, a w aktach brak jest materiału dowodowego dotyczącego tej kwestii. Wobec powyższych istotnych uchybień organ odwoławczy uznał za konieczne uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W dniu 9 października 2003r. A S.A. w Ł. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., domagając się jej uchylenia jako niezgodnej z prawem i zarzucając naruszenie art. 127, art. 79 w zw. z art. 6, 28 i 61 § 1 kpa, a także naruszenie przepisu art. 40 Prawa budowlanego z 1974r. w zw. z art. 103 Prawa budowlanego 1994r. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że B. L. nie przysługiwało prawo odwołania się w trybie art. 127 kpa od decyzji organu I instancji, gdyż sprawa została wszczęta z urzędu, a B. L. nie była stroną w sprawie. Zarzucono ponadto, że organ I instancji nie miał podstaw do działania w trybie art. 37 Prawa budowlanego z 1974r., bowiem w sprawie brak jest dokumentu stwierdzającego, że inwestor Zakłady B wybudowały sieć w sposób niezgodny z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, a w szczególności z przepisami o planowaniu przestrzennym. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie wywodząc, jak w treści decyzji. Uczestniczka postępowania B. L. wniosła o oddalenie skargi, kwestionując zarzut, iż nie przysługuje jej przymiot strony, gdyż nieruchomość, której dotyczą roboty, stanowi jej współwłasność. Kwestionuje ponadto zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 40 Prawa budowlanego z 1974r. w zw. z art. 103 Prawa budowlanego z 1994r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy podnieść, iż stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1271 i nr 228 z 2003r., poz. 2261 ), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpatrując przedmiotową sprawę Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów, a zarzuty podniesione w skardze są całkowicie bezpodstawne, dlatego też skarga podlega oddaleniu. Należy stwierdzić, iż stanowisko skarżącego, iż B. L. nie przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego, nie zasługuje na uwzględnienie. Z akt sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, iż B. L. jest jedną z trzech współwłaścicielek nieruchomości ( udział 5/8 ) położonej w Ł. przy ul. A 15, której dotyczą przedmiotowe decyzje, gdyż przez tę nieruchomość przebiega sieć ciepłownicza. Fakt wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie z urzędu nie może przesądzać o tym, iż współwłaściciele nieruchomości, co do której wydane są decyzje administracyjne, nie legitymują się interesem prawnym w rozumieniu ar. 28 kpa. Interes ten powinien być bowiem rozumiany jako zobiektywizowana, realnie istniejąca potrzeba ochrony prawnej, która wynika z przepisów prawa materialnego, a tej trudno odmówić właścicielowi czy współwłaścicielowi nieruchomości, co do której prowadzone są określone inwestycje dokonywane przez inny podmiot. Stanowisko skarżącego jest tym bardziej niezrozumiałe, skoro powszechnie przyjmuje się, iż interes prawny, a tym samym przymiot strony może przysługiwać również właścicielowi nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością, której dotyczy dana decyzja ( por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 25 października 1999r. sygn. IV SA 1714/97 - LEX nr 47916 i z dnia 18 grudnia 2001r. sygn. IV SA 6/00 - LEX nr 80656 ). Mając na uwadze powyższe stanowisko Sąd podziela argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż postępowanie przeprowadzone przez organ I instancji nastąpiło z licznym naruszeniem reguł postępowania administracyjnego, w tym określonych w art. 7- 10, 77 § 1, 80 i 107 kpa. Należy przy tym podkreślić, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. wydana została wręcz z istotnym naruszeniem § 3 art. 107 kpa, gdyż mimo prowadzenia długotrwałego postępowania, zebrania określonych dowodów, nie zawiera ona stosownego uzasadnienia odpowiadającego wymogom wskazanego przepisu. Zgodzić się należy również z argumentacją wskazaną w zaskarżonej decyzji, że organ I instancji nie tylko nie zabrał odpowiedniego materiału dowodowego, ale i nie wyjaśnił w sposób należyty podstawy prawnej wydanego rozstrzygnięcia. Stosownie bowiem do treści art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974r. - Prawo budowlane ( Dz.U. nr 38, poz. 229 ze zm. ), który powołano w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( tekst jedn. Dz.U. nr 106 z 2000r., poz. 1126 ze zm. ), w wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego (...) do stanu zgodnego z przepisami. Przytoczony wyżej przepis wskazuje więc w sposób nie budzący wątpliwości, iż do jego zastosowania konieczne jest wcześniejsze wykluczenie przesłanek, o których mowa w art. 37 tejże ustawy, czego organ I instancji nie uczynił ( por. np. dodatkowo wyroki NSA: z dnia 6 października 1999r. sygn. IV SA 1079/97 - LEX nr 47806, z dnia 28 kwietnia 1999r. sygn. IV SA 895/97 - LEX nr 47186 i z dnia 9 listopada 1998r. sygn. IV SA 2013/96 - LEX nr 43731 ). Należy przy tym zwrócić uwagę, iż B. L. niejednokrotnie w kierowanych do organu pismach zarzucała, iż przedmiotowa inwestycja została zrealizowana samowolnie, w sprzeczności z planem zagospodarowania przestrzennego, a ponadto, że zrealizowano nowy odcinek, który nie podlega przepisom Prawa budowlanego z 1974r., lecz art. 48 Prawa budowlanego z 1994r. Zarzuty te wymagają stosownego zebrania dowodów i ustosunkowania się do nich. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że organ odwoławczy miał podstawy ku temu, by zastosować uregulowanie zawarte w art. 138 § 2 kpa i uchylić zaskarżoną decyzję organu I instancji, przekazując mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Ilość i rodzaj stwierdzonych uchybień nie pozwalał bowiem na podjęcie decyzji w ramach art. 138 § 1 kpa ( por. dodatkowo np. wyroki NSA: z dnia 10 stycznia 2002r. sygn. V SA 1227/01 - LEX nr 109326, z dnia 26 lipca 2001r. sygn. II SA/Gd 814/99 - LEX nr 76088 i z dnia 21 lipca 2001r. sygn. IV SA 1287/96 - LEX nr 47910 ). Reasumując, Sąd oddalił przedmiotową skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ).