II SA/Łd 1595/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi-Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Małgorzata Stahl (spr.), Sędziowie : WSA: Barbara Rymaszewska, p.o. Sędziego WSA: Arkadiusz Blewązka, , , Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 14 września 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. Ł., I. Ł.o na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] ([...]) w przedmiocie: uchylenia nakazu wykonania oceny stanu technicznego ściany rozgraniczającej budynek mieszkalny 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz I. Ł. kwotę 10 zł (dziesięć) uiszczonego wpisu sądowego; 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. II SA/Łd 1595/02 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] (Nr [...]) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. ,działając na podstawie art. 104 i art. 138 § 2 k.p.a., po rozpoznaniu odwołania Z. i R. M. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] (Nr [...]) nakazującej I. Ł. wykonanie oceny stanu technicznego ściany rozgraniczającej budynek mieszkalny przy A 16 w P. od budynku sąsiedniego oznaczonego nr 16 a uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego wskazano, iż Kierownik Urzędu Rejonowego w Z. w dniu 17 września 1997 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił W. i I. Ł. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego usytuowanego przy A 16, w tym wykonanie ściany rozgraniczającej ten budynek od budynku do niego przyległego, usytuowanego na działce nr ew. [...], której zarówno usytuowanie, jak i rozwiązanie zostało ustalone w wyniku postępowania sądowego postanowieniem Sądu Rejonowego w Łasku z dnia 15 listopada 1996 r. sygn. akt I NS 349/94. Po złożeniu przez powyższych inwestorów zawiadomienia o zamierzonym przystąpieniu do użytkowania rozbudowanego budynku, Starosta Powiatu P. postanowieniem z dnia [...] ([...]) zawiesił z urzędu postępowanie, gdyż w tym okresie toczyło się już postępowanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. w sprawie tego obiektu. W jego efekcie organ nadzoru budowlanego powiadomił Starostę, iż roboty w budynku nie zostały zakończone, a opisana wyżej ściana odbiega od zatwierdzonego projektu budowlanego, gdyż wykonana została jako jednowarstwowa o grubości 25 cm, zamiast trzywarstwowej grubości 45 cm. Z tego powodu PINB w P. decyzją z dnia [...] (nr [...]) zobowiązał inwestora I. Ł. do wykonania oceny stanu technicznego ww. ściany. Od decyzji tej odwołali się sąsiedzi R. i Z. M., wyrażając sprzeciw wobec dokonanego nią rozstrzygnięcia. Skarżący zarzucili organowi zajęcie stanowiska odmiennego od ustaleń Sądu powszechnego, który swoim postanowieniem zadecydował o podziale budynków i sposobie dokonania tej czynności. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. rozpatrując sprawę uchylił decyzję I instancji, argumentując to tym, iż podział budynku mieszkalnego usytuowanego przy A 16 na działce nr ew. [...] i [...] ustalony został w dniu 15 listopada 1996 r. postanowieniem Sądu Rejonowego w Łasku o sygnaturze akt I Ns 349/94, w którym dokonano wyboru jednego z dwóch projektów budowlanych poddanych wcześniej ocenie biegłego sądowego. Wybrany przez Sąd projekt zatwierdzony został następnie decyzją z dnia [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w Z., którą organ udzielił W. i I. Ł. pozwolenia na budowę. W projekcie tym określone zostało nie tylko usytuowanie ściany, ale też sposób jej wykonania, jako dwuwarstwowej przedzielonej wkładką dociepleniową, a jej 45 cm grubość uzasadniona została przede wszystkim potrzebą oparcia na niej elementów konstrukcyjnych przedzielonych nią budynków. Inwestor zachował usytuowanie warstwy nośnej ściany nie wykonał jednak warstwy ocieplającej i dociskowej, pozostawiając w ten sposób sobie większą szerokość korytarza niż sąsiadom. Faktem jest, iż z punktu widzenia konstrukcyjnego możliwe byłoby zalegalizowanie takiego stanu do czego zmierzał swą decyzją organ I instancji. Jednak mając na uwadze powagę rzeczy osądzonej, organ administracji rządowej nie może swym działaniem doprowadzić do niewykonania postanowienia sądowego. Godziłoby to bowiem w obowiązujący system prawny. Dlatego w tym szczególnym wypadku postępowanie organów nadzoru budowlanego nie może zmierzać do innych rozwiązań niż ustalone to zostało w prawomocnym postanowieniu Sądu. Powyższą decyzję zaskarżyli do Sądu W. Ł. i I. Ł., wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, iż Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uzasadniając swoją decyzję oparł się na błędnej interpretacji postanowienia Sądu Rejonowego w Łasku z dnia 15 listopada 1996 r. Skarżący wskazali, że ww. ściana została wybudowana zgodnie z projektem i sztuką budowlaną, a tylko na około 20 % jej powierzchni ogólnej brak jest warstwy ocieplającej, po części spowodowany koniecznością jej suszenia po systematycznym zalewaniu wodami opadowymi przez sąsiada. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie. W uzasadnieniu pisma wskazano, iż motywy którymi kierował się organ zostały szczegółowo wyjaśnione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Niezależnie jednak od powyższego należało wyjaśnić, iż nie jest prawdą jakoby przedmiotowa ściana wykonana została zgodnie z zatwierdzonym projektem. Projekt ten bowiem przewiduje wykonanie ściany warstwowej o łącznej grubości 45 cm a nie, jak wykonano, o grubości 25 cm. Wprawdzie motywy takiego postępowania są jasne , gdyż rezygnacja z laminowanego ocieplenia sprawia, że poszerzony został w ten sposób korytarz po stronie skarżących na parterze, a w następstwie tego zwiększyła się powierzchnia części należącej do nich w stosunku do drugiej części dzielonego budynku, jednak tego rodzaju wybieg nie może być akceptowany. Taki układ ściany, o wyborze której zadecydował w dniu 15 listopada 1996 r. Sąd umotywowany został nie tylko względami technicznymi, ale potrzebą oparcia na niej elementów konstrukcyjnych przedzielonych budynków , zarówno po jej jednej jak i drugiej stronie. Zrealizowanie wybranego przez Sąd projektu ściany zatwierdzonego w dniu 17 września 1997 r. przez organ udzielający pozwolenia na jej budowę, stanowiło podstawę do wyrażenia przez Sąd zgody na podział budynku przy A oznaczonego Nr 16 i 16 a. Z tego to powodu niemożliwe jest w chwili obecnej złamanie tego warunku i zrealizowanie ściany w sposób inny niż przewidywał zatwierdzony projekt. Natomiast podnoszone w skardze odstąpienie od wykonania na części ściany warstwy docieplającej z uwagi na zalewanie przedmiotowej ściany wodą opadową spływającą z dachu budynku sąsiada do niej przylegającego, zdaniem organu nie znajduje żadnego uzasadnienia. To właśnie zatwierdzony w dniu 17 września 1997 r. projekt winien przewidzieć zabezpieczenie ściany przed wodą spływającą z dachu budynku do niej przylegającego. Natomiast o ile projektant sprawy tej nie uwzględnił, to w gestii kierownika budowy jest wykonanie w sposób prawidłowy styku ściany z dachem budynku sąsiada. W sprawie tego zarzutu organ odwoławczy zawarł swoje stanowisko w znajdującym się w aktach sprawy piśmie z dnia 18 września 2001 r., skierowanym do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P., a przekazanym do wiadomości skarżących. W piśmie procesowym z dnia 8 września 2004 r.(data wpływu do Sądu) skarżący poszerzył argumentację skargi podnosząc, że z przebiegu procesu cywilnego wynikało jasno, że określenie grubości ściany ma charakter informacyjny. W II instancji przewodniczący składu s. J. S. zwrócił uwagę na niewłaściwość takiego określenia jako wkraczającego w kompetencje zarezerwowane dla organu wydającego pozwolenie na budowę. Wszystkie opinie w sprawie mówią o tym ,że ściana szczytowa dzieląca zabudowę powinna mieć zgodnie z przepisami grubość od 0,25 m. do 0,45 m. Wykonana ściana ma w przeważającej części grubość 0,45 m a około 20 % wewnątrz starej zabudowy ma grubość konstrukcyjną 0,25 m. bez warstwy ocieplającej, która nie jest w tym miejscu konieczna. Ten fragment ściany był systematycznie zalewany przez sąsiada i wobec braku odpowiednich działań organów budowlanych skarżący musi być przygotowany na nowe zalania. W trakcie budowy były liczne kontrole, wszystkie pozytywne a dopiero z chwilą jej zakończenia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że nawet kilka metrów brakującej warstwy nie pozwala stwierdzić, że budowa została zakończona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Uchylona przez organ odwoławczy decyzja I instancji nakazywała skarżącemu, który zgłosił zakończenie robót budowlanych, na podstawie art. 51 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r., Nr 106, poz.1126), wykonanie oceny stanu technicznego ściany rozgraniczającej budynek mieszkalny przy A 16 w P. od budynku sąsiedniego oznaczonego numerem 16a. Wykonanie tego obowiązku dałoby właściwemu organowi podstawę do oceny zgodności wykonanych robót budowlanych z pozwoleniem budowlanym i przepisami budowlanymi i oceny, czy ewentualne odstępstwa mają charakter istotny, czy też nie. Uzasadniając rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy powołał się na postanowienie Sądu Rejonowego w Łasku z dnia 15 listopada 1996 r. (sygn. I Ns 349/94), w którym dokonano wyboru projektu budowlanego i zobowiązano I. Ł. do wybudowania w ciągu 2 miesięcy na własny koszt ściany wzdłuż ustalonej linii podziału budynku na dwie części, pozostawiającej korytarze po 80 cm dla zainteresowanych. Zdaniem Sądu orzekającego w sprawie niniejszej ani ten Sąd ani też organ nadzoru budowlanego nie jest w sprawie będącej przedmiotem skargi związany ustaleniami sądu powszechnego dokonanymi w postępowaniu w sprawie o zniesienie współwłasności, w którym oparto rozstrzygnięcie na projekcie sporządzonym na potrzeby wyłącznie tego postępowania. W postępowaniu, w którym podjęto zaskarżoną decyzję podstawę ustaleń powinna stanowić decyzja zatwierdzająca projekt budowlany, ustalenia dokonane w następstwie wykonania przez inwestora nałożonego nań obowiązku, przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (w dacie wydawania decyzji Dz.U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126) oraz warunki techniczno-budowlane. Postanowienie sądu powszechnego w przedmiocie zniesienia współwłasności nie może być interpretowane w sposób, który prowadzi do pozbawienia strony wynikających z przepisów Prawa budowlanego uprawnień do ubiegania się o ewentualną legalizację odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego wykonanych robót budowlanych. Uchylając decyzję I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia ze wskazaniem, że postępowanie organów nadzoru budowlanego nie może zmierzać do innych rozwiązań niż ustalone w prawomocnym postanowieniu sądu powszechnego – Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. z jednej strony pozbawił inwestorów przyznanych im ustawowo uprawnień, z drugiej strony pozbawił organ nadzoru budowlanego I instancji kompetencji do rozstrzygnięcia sprawy, również ustawowo określonych (które organ administracji publicznej musi wykonywać), a jego ustalenia w przedmiocie wykonanych robót ( bez wskazania zresztą na jakiej podstawie zostały dokonane) w świetle dołączonej do skargi oceny technicznej z dnia 26 czerwca 2002 r. są zbyt ogólnikowe i nie mogą być uznane za wystarczającą podstawę rozstrzygnięcia. Tym samym naruszone zostały przepisy art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 138 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z uwagi na powyższe, na podstawie art.145 § 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz.1270) oraz art.97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz.1271 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.