II SA/Łd 1623/03

Dnia 12 października 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki /spr./, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, p.o. Sędziego WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant asystent sędziego Żywilla Krac, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2004 roku sprawy ze skargi T. S. na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie cofnięcia prawa jazdy 1/ stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2/ orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do daty uprawomocnienia się wyroku. Decyzją nr [...] z dnia [...] Starosta Rawski na podstawie art.140 ust.1 pkt.4b ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. prawo o ruchu drogowym/Dz.U. nr 98 poz.602 z późn. zm./ cofnął T. S. prawo jazdy kategorii A,B,T nr 1924/89 wydane w dniu [...] przez Burmistrza Miasta i Gminy w B. i nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu stwierdzono, iż T. S. w wymaganym terminie do dnia [...] nie poddał się kontrolnemu badaniu lekarskiemu na które został skierowany. Mając to na uwadze organ administracji orzekł jak w sentencji decyzji. Odwołanie od wymienionej decyzji złożył T. S. podnosząc, iż nie stawił się w wymaganym terminie na badania lekarskie gdyż w okresie od 29 lipca 2003r. do dnia 22 sierpnia 2003r. przebywał w szpitalu. Decyzją nr [...] z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. na podstawie art.138 § 1 pkt.1 kpa utrzymało w mocy zaskarżoną decyzje organu administracji I instancji. W uzasadnieniu stwierdzono, iż zgodnie z treścią art.140 ust.1 pkt.4b ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie nie poddania się badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art.122 ust.1 pkt.4 wymienionej ustawy. Skierowanie na takie badanie T.S. otrzymał w dniu 9 lipca 2003 roku w związku z zastrzeżeniami co do stanu zdrowia powstałymi na skutek otrzymania postanowienia Sądu Rejonowego w Rawie Mazowieckiej z dnia 17 lutego 2003r.,gdzie wskazano, że "na podstawie badań biegłych lekarzy psychiatrów T.S. nie posiada predyspozycji zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi." Faktu niepoddania się badaniom w wyznaczonym terminie nie jest kwestionowany przez odwołującego. Podnoszony przez niego argument, że od 29 lipca przebywała w szpitalu nie może mieć znaczenia dla sprawy bowiem decyzję o skierowaniu na badania otrzymał w dniu 9 lipca 2003 roku, a więc miał czas na poddanie się badaniu. Nie wnosił także do organu I instancji o przedłużenie terminu wykonania decyzji. Mając to na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu administracji I instancji. Na wymienioną decyzje skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył T. S.. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż zaskarżona decyzja jest dla niego krzywdząca i nie posiada on pieniędzy na poddanie się badaniu lekarskiemu. W konkluzji wnosił o ponowne rozpoznanie jego sprawy. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga T. S.a jest uzasadniona aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesione w skardze. Należy zaznaczyć, iż z dniem 1 stycznia 2004r., na podstawie art.1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę-prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1271/ weszła w życie ustawa z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych/Dz.U. nr 153 poz.1269/ oraz ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1270/. Zgodnie z treścią art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę-prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga T. S. została wniesiona przed dniem 1 stycznia 2004r. i do tego dnia postępowanie nie zostało zakończone. Skarga ta winna więc zostać rozpoznana na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaś sądem właściwym do jej rozpatrzenia jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, utworzony z dniem 1 stycznia 2004r. dla obszaru województwa łódzkiego. Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych/Dz.U. nr 153 poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art.1 § 2 wymienionej ustawy kontrola o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy 2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach 3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art.156 § 1 pkt.2 kpa. Zaznaczyć należy, iż rażące naruszenie prawa następuje wtedy gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić wówczas gdy proste zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią zastosowanego przepisu wskazuje na ich oczywistą niezgodność. Dotyczy to sytuacji gdy uchybienie prawu ma charakter oczywisty, jasny, bezsporny i nie dopuszczający możliwości odmiennej wykładni. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku w sprawie III S.A. 565/95 z dnia 17 kwietnia 1996r./Biuletyn Skarbowy nr 2 z 1997r. str.26/, w sprawie II S.A. 1531/94 z dnia 6 lutego 1995r./ONSA nr 1 z 1996r. poz.37/, w sprawie III S.A. 1705/93 z dnia 11 maja 1994r./Wspólnota nr 42 z 1994r. str.16/, w sprawie V S.A. 86/92 z dnia 21 października 1992r. ONSA nr 1 z 1993r. poz.23/ i w sprawie III S.A. 1425/96 z dnia 17 września 1997r./Lex nr 32626/. Zgodnie z treścią art.127 § 1 i 129 § 2 kpa od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji. W myśl zaś art.16 § 1 kpa decyzje od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne. Przepis art.16 § 1 kpa jest gwarantem trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej. Decyzja natomiast jest ostateczna m.in. wówczas gdy strona nie złożyła w terminie odwołania. W sytuacji więc gdy strona wniosła odwołanie z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony niedopuszczalne jest jego rozpatrzenie. Rozpoznanie takiego odwołania stanowi rażące naruszenie prawa. Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym ostatecznej decyzji. Pogląd, iż rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 grudnia 1999r. w sprawie IV S.A. 2028/97/Lex nr 48735/, z dnia 18 listopada 1999r. w sprawie I S.A. 330/99/Lex nr 48749/ i z dnia 10 listopada 1999r. w sprawie IV S.A. 2273/98/Lex nr 48734/. W rozpoznawanej sprawie organ administracji rozpoznał odwołanie T. S. wniesione po upływie wymaganego terminu. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego decyzja organu I instancji została doręczona skarżącemu w dniu 4 sierpnia 2003r. Na dowodzie doręczenia znajduje się podpis teściowej skarżącego, a więc zgodnie z treścią art.43 kpa, decyzja została prawidłowo doręczona. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 18 sierpnia 2003r. zaś odwołanie zostało złożone w dniu 2 września 2003r. czyli z uchybieniem wymaganego terminu. Organ odwoławczy nie mógł zatem rozpoznać odwołania lecz zostało ono rozpatrzone mimo, że decyzja z dnia [...] była już ostateczna. Stanowi to rażące naruszenie prawa w rozumieniu art.156 § 1 pkt.2 kpa. Nie ma tutaj znaczenia fakt, iż T. S. w okresie od 29 lipca do 22 sierpnia 2003r. przebywał w szpitalu. Decyzja organu I instancji została prawidłowo doręczona w dniu 4 sierpnia 2003r. i od tego dnia rozpoczął bieg termin do wniesienia odwołania. Okoliczność hospitalizacji T. S. miałaby istotne znaczenie w razie złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Wniosek taki nie został jednak złożony. W sytuacji gdyby samo odwołanie potraktować także jako wniosek o przywrócenie uchybionego terminu to organ administracji winien wydać w tej kwestii postanowienie. Postanowienie takie nie zostało jednak wydane zaś organ odwoławczy rozpoznał odwołanie pomijając w ogóle fakt uchybienia terminu o którym mowa w art.129 § 2 kpa. Nie ma także znaczenia fakt, iż w dniu 7 sierpnia 2003r. żona skarżącego złożyła pismo informujące o pobycie męża w szpitalu. Pisma tego nie można bowiem traktować jako odwołanie. Reasumując sąd uznał, iż organ administracji rozpatrzył odwołanie skarżącego wniesione z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony co stanowi rażące naruszenie prawa. Mając to na uwadze, na podstawie art.145 § 1 pkt.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. Z uwagi na to, iż zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, na podstawie art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. sąd wstrzymał jej wykonanie do czasu uprawomocnienia się wyroku.