II SA/Łd 1638/01

Dnia 11 marca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, del. Sędzia NSA Ewa Markiewicz (spr.), p.o. Sędziego WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant Anna Urbańska, po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2004 roku przy udziale na rozprawie sprawy ze skargi H. G. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę. - H. G. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] nr [...] o niedopuszczalności odwołania oraz o uchybieniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wydane na podstawie art. 134 w związku z art.127 § 3 i art. 129 § l i 2 kpa, stwierdzające niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do złożenia przez H. G. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, dotyczącej pozbawienia uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu z dnia [...] Nr [...]. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia podano, że H. G. złożył pismo (bez daty) z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, ponieważ Kierownik Urzędu wydał decyzję z dnia [...] o pozbawieniu uprawnień kombatanckich. Jak wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru decyzji o pozbawieniu uprawnień kombatanckich, strona otrzymała ją dnia 22.08.2000 r., zaś wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został nadany 6.09.2000 r., czyli 15 dni od daty odebrania decyzji. Organ orzekający wskazał, że skoro strona wraz z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy nie złożyła uzasadnionej prośby o przywrócenie terminu, Kierownik Urzędu był obowiązany wydać zaskarżone postanowienie. Kwestionowane postanowienie zostało doręczone H. G. w dniu 24 lipca 2001 roku, co potwierdza dokumentacja dołączona do akt administracyjnych tej sprawy. W dniu 20 sierpnia 2001 roku, skarżący złożył skargę na wymienione postanowienie, do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc "pozew o przywrócenie praw kombatanta" i o przywrócenie "prawa odwoławczego". W skardze, H. G. wyjaśnił, że jest inwalidą z pierwszą grupą inwalidzką, wymagającym opieki. W tej sytuacji, zdaniem skarżącego, "odwołanie jest skuteczne i przywraca prawa kombatanckie". W odpowiedzi na skargę, organ orzekający wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że mimo pouczenia, zawartego w decyzji, o możliwości i terminie złożenia do Kierownika Urzędu, wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarżący z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wystąpił 6 września 2000 r., czyli z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Wobec powyższego Kierownik Urzędu na podstawie art. 134 w zw. z art. 127 § 3 i art. 129 § 1 i 2 Kpa, wydał powołane postanowienie z dnia [...] o uchybieniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarżący wraz z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie wystąpił z prośbą o przywrócenie uchybionego terminu, zgodnie z art. 58 § 1 i 2 Kpa. Zdaniem organu orzekającego, w świetle przedstawionych wyżej dowodów dotyczących terminu doręczenia decyzji oraz daty złożenia przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, okoliczności podniesione w skardze do NSA nie mają wpływu na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie może być uwzględniona z braku podstaw prawnych. Tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, decyzja lub postanowienie, zaskarżone do Sądu, podlega uchyleniu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Sąd administracyjny dokonuje bowiem (w zakresie swojej właściwości), oceny zgodności z prawem, co wprost wynika z treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Badając zaś pod tym kątem zaskarżone postanowienie, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa w stopniu, obligującym Sąd do uchylenia aktu zaskarżonego do tego Sądu. W pierwszej kolejności należało wyjaśnić, że w Kodeksie postępowania administracyjnego zostały ustanowione terminy dokonania czynności procesowych przez strony. Oznacza to, że dokonanie szeregu czynności procesowych przez strony powinno następować w terminach ustawowych, pod rygorem bezskuteczności czynności. Jednym z takich terminów jest określony w art. 129 § 2 kpa czternastodniowy termin do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej, wydanej w pierwszej instancji. Termin ten liczy się od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie, od dnia jej ogłoszenia stronie. W wypadku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 kpa), jak miało to miejsce w sprawie niniejszej, do wniosku tego stosuje się odpowiednio "przepisy dotyczące odwołań od decyzji". Przepis art. 58 kpa, przewiduje możliwość przywrócenia terminu, między innymi także terminu do wniesienia odwołania oraz do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jednakże przywrócenie terminu jest uwarunkowane prośbą zainteresowanego, który obowiązany jest uprawdopodobnić, że uchybienie terminu do złożenia takiego wniosku, nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, a jednocześnie z wniesieniem prośby, należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Przywrócenie terminu do złożenia prośby, przewidzianej w § 2 art. 58 kpa, jest niedopuszczalne (§ 3 art. 58 kpa). O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania (a zatem - także do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) postanawia "ostatecznie" organ właściwy do rozpatrzenia odwołania (art. 59 § 2 kpa). W przedmiotowej sprawie, powyższe oznacza, że organem właściwym do rozpatrzenia prośby osoby zainteresowanej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej wydaniem powołanej wcześniej decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...], był ten organ orzekający, a nie Sąd administracyjny. Wyjaśnienie to jest niezbędne z uwagi na żądanie skarżącego, zawarte w skardze, skierowanej do Sądu administracyjnego. Już tylko dodatkowo trzeba wskazać, że skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nawet nie wspomniał o jakichkolwiek przyczynach, uniemożliwiających mu złożenie tego wniosku w ustawowym terminie. Gdyby nawet przyjąć, że pismo procesowe skarżącego z dnia 20 sierpnia 2001 roku (podczas gdy zaskarżone postanowienie doręczono skarżącemu w dniu 24.VII.2001 r.) zatytułowane "pozew o przywrócenie praw kombatanta", zawierał także prośbę o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, skierowane do organu orzekającego (do czego nie ma dostatecznych podstaw, m.inn. wobec złożenia tego pisma procesowego bezpośrednio w Sądzie) to i tak przywrócenie terminu do złożenia tego rodzaju prośby, zgodnie z art. 58 § 3 kpa, byłoby niedopuszczalne. W sprawie niniejszej jest zatem bezsporne, że wniosek skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej wydaniem powołanej decyzji z dnia [...], został złożony z uchybieniem terminu ustawowego do jego wniesienia, co trafnie podniósł organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia oraz w odpowiedzi na skargę. W sprawie rozpoznawanej jest także bezsporne, że skarżący nie złożył do organu właściwego w tym zakresie, prośby o przywrócenie terminu do złożenia tego rodzaju wniosku. Przywrócenie tego terminu bez wniosku strony, jest niedopuszczalne, jak to już wcześniej wyjaśniono. W tych okolicznościach nie można stwierdzić występowania przesłanek niezbędnych do zarzucenia organowi orzekającemu, że stwierdzając uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, naruszył obowiązujące prawo, tym bardziej, że kwestionowana decyzja zawierała pełne i poprawne pouczenie o trybie i terminie do wniesienia tego środka odwoławczego. Sąd administracyjny w sprawie niniejszej nie mógł zatem oceniać zgodności z prawem wskazanej wcześniej decyzji z dnia [...] o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich. Zadaniem Sądu w tej sprawie było jedynie zbadanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z tych względów na podstawie art. 151 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji wyroku.