II SA/Łd 165/11

Dnia 13 kwietnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Protokolant asystent sędziego Jarosław Moraczewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2011 roku sprawy ze skargi A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie wstrzymania prowadzenia robót budowlanych i nałożenia obowiązku przedłożenia inwentaryzacji dokonanych robót budowlanych oddala skargę. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., postanowieniem z dnia [...], nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 50 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...] znak [...], którym organ pierwszej instancji nakazał A Spółce z o.o. z siedzibą w Ł., wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych związanych z remontem stropów w byłym nieużytkowanym budynku pofabrycznym (o kształcie litery L), położonym na terenie nieruchomości w Ł. przy ul. A 12 w części południowo-zachodniej działki. Nadto organ nadzoru budowlanego zarządził wykonanie zabezpieczenia ściany szczytowej południowej poprzez jej całkowitą rozbiórkę i nałożył obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od daty doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych, Od powyższego postanowienia zażalenie wniosła A Spółka. z o.o. w Ł, zarzucając obrazę - art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego, poprzez wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych w sytuacji, gdy na ich prowadzenie nie było wymagane prawem zgłoszenie; - art. 70 ust. 1 Prawa budowlanego, poprzez uznanie, iż na prowadzenie robót budowlanych związanych z remontem stropów we wskazanym wyżej budynku, w sytuacji, gdy prace te były wyłącznie przeprowadzone w trybie tego przepisu, a przepis ten nie uzależnia rozpoczęcia robót budowlanych od dokonania zgłoszenia lub też uzyskania jakiejkolwiek zgody organu, - art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów i całkowicie dowolne uznanie, iż na prowadzone przez stronę skarżącą prace było wymagane zgłoszenie w sytuacji, gdy były one w rzeczywistości prowadzone w trybie art. 70 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, w związku z istniejącym zagrożeniem. Kończąc Spółka zarzuciła, iż udzielony 30 dniowy termin od daty doręczenia zaskarżonego postanowienia jest terminem wystarczającym dla Spółki na wykonanie inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych. W uzasadnieniu wskazanego na wstępie postanowienia organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu 8 lipca 2010r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. wpłynęło pismo Państwowej Inspekcji Pracy - Okręgowego Inspektoratu Pracy w Ł., informujące o prowadzeniu na nieruchomości przy ul. A 12 w Ł. prac rozbiórkowych polegających na demontażu drewnianej więźby dachowej i stropów, ingerujących w konstrukcję budynku, wykonywanych w sposób zagrażający bezpieczeństwu konstrukcji i pracujących ludzi. W wyniku oględzin przeprowadzonych w dniu 27 października 2010r. ustalono, że na w/w nieruchomości, stanowiącej własność A sp. z o.o. z siedzibą w Ł., w części zachodnio-południowej znajduje się nieużytkowany budynek pofabryczny, wybudowany przed 1939r. Budynek ten ma kształt litery L (część wzdłuż ul. A jest czterokondygnacyjna, a część poprzeczna trzykondygnacyjna). Budynek był wybudowany w konstrukcji tradycyjnej (ściany murowane, stropy drewniane wsparte na żeliwnych słupach). Stwierdzono, że ściana szczytowa, południowa, na wysokości czwartej kondygnacji została rozebrana w 75%, a na wysokości drugiej i trzeciej kondygnacji występuje wyraźne wybrzuszenie ściany i pęknięcia. Na podstawie oględzin stwierdzono, że może dojść do zawalenia się ściany. Uczestniczący w oględzinach Dyrektor Zarządzający A Społki. z o.o. z siedzibą w Ł. oświadczył, że rozbiórka ściany jest wykonywana etapami w nocy, metodą alpinistyczną. Budynek od dawna jest wyłączony z użytkowania. Oględziny wnętrza budynku wykazały, że część poprzeczna (trzy kondygnacje) na długości około 18 m i całej szerokości została rozebrana do poziomu stropu nad parterem. Pozostawiona została ściana zewnętrzna pomocna, a przeciwległa południowa została rozebrana. Przed rozbiórką tej części budynku nastąpiło częściowe zawalenie się dachu i stropu, co spowodowało konieczność rozbiórki pozostałości po zawaleniu się. W budynku wzdłuż ulicy A zostały wykonane następujące roboty: w części północnej rozebrano dach na długości 15 m (wcześniej częściowo się zawalił), rozebrano stropy międzykondygnacyjne drewniane i wykonano nowe żelbetowe, od strony południowej od wewnątrz została wybudowana ściana żelbetowa do stropu nad II piętrem, ściana ta jest oddylatowana od ściany murowanej szczytowej, która uległa wybrzuszeniu. Stwierdzono, że do zakończenia robót budowlanych pozostało wykonanie stropów międzykondygnacyjnych na długości około 15 m w części północnej budynku, odbudowa w tej części dachu, budowa ściany żelbetowej szczytowej od strony południowej na czwartej kondygnacji. Rozpoczęcie robót nastąpiło w maju 2010r., inwestorem była A Spółka. z o.o. z siedzibą w Ł., a roboty wykonane zostały bez pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia. W ocenie organu odwoławczego wykonywane roboty należy zakwalifikować, jako częściową rozbiórkę obiektu budowlanego oraz jego przebudowę - zdefiniowaną w art. 3 pkt 7a, w myśl, którego przez przebudowę należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Przedmiotowe roboty budowlane, przed ich rozpoczęciem, bezspornie wymagały uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę, gdyż nie zostały zwolnione z tego obowiązku na mocy art. 29 ust. 2 oraz art. 31 ust. 1 Prawa budowlanego. Jak wynika z akt sprawy inwestor nie uzyskał wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje nieprawidłowe zakwalifikowanie przedmiotowych robót jako remont, a nie rozbiórka części obiektu budowlanego i jego przebudowa, gdyż przewidziane ustawą sankcje są dla tych przypadków takie same. Organ wskazał jednocześnie, iż na wykonanie tych robót inwestor winien uzyskać pozwolenie na budowę. Nietrafny zdaniem organu jest pogląd strony skarżącej, że na prowadzenie przedmiotowych robót nie było wymagane zezwolenie, na podstawie art. 70 ust. 1 Prawa budowlanego. Zgodnie z treścią tego przepisu właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu budowlanego, na których spoczywają obowiązki w zakresie napraw, określone w przepisach odrębnych bądź umowach, są obowiązani w czasie lub bezpośrednio po przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 62 ust. 1 usunąć stwierdzone uszkodzenia oraz uzupełnić braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska, a w szczególności katastrofę budowlaną, pożar, wybuch, porażenie prądem elektrycznym albo zatrucie gazem. W omawianej sprawie zdaniem organu mamy zaś do czynienia z wykonywaniem robót budowlanych wymagających uzyskania pozwolenia na budowę. Odnosząc się zaś do zarzutu wyznaczenia zbyt krótkiego terminu na wykonanie inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych wyjaśniono, że 30 dniowy termin wynika wprost z przepisu art. 50 ust. 3 Prawa budowlanego. W skardze na powyższe postanowienie A Spółka z o.o. z siedzibą w Ł. wniosła o jego uchylenie, podtrzymując zarzuty zawarte w zażaleniu. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu. Podstawę wydania zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r.Nr 243, poz. 1623 ze zm.). Przede wszystkim stwierdzić trzeba, że przywołany przez stronę skarżącą przepis art. 70 ust.1 Prawa budowlanego jako podstawa podjętych bez zezwolenia na budowę działań na nieruchomości przy ul. A 12 nie mógł stanowić podstawy działań Spółki, wskazany został zupełnie błędnie. Stanowi on, że właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu budowlanego, na których spoczywają obowiązki w zakresie napraw, określone w przepisach odrębnych bądź umowach, są obowiązani w czasie lub bezpośrednio po przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 62 ust. 1, usunąć stwierdzone uszkodzenia oraz uzupełnić braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska, a w szczególności katastrofę budowlaną, pożar, wybuch, porażenie prądem elektrycznym albo zatrucie gazem. Przepis ten został umiejscowiony w dziale III, rozdziale 6 zatytułowanym "utrzymanie obiektów budowlanych", regulującym obowiązki właścicieli i zarządców nieruchomości związane właśnie z utrzymaniem obiektów, zwłaszcza w sytuacjach nagłych.. Regulacja art. 70 Prawa budowlanego nie jest jednakże regulacją samodzielną, określa obowiązki właściciela (zarządcy, użytkownika) związane z wykonaniem zaleceń pokontrolnych, ustalonych w trybie art. 62 Prawa budowlanego. Obowiązek usunięcia nieprawidłowości wynikać winien z ustaleń przeprowadzonej kontroli stanu technicznego utrzymania obiektu, o której mowa w art. 62 ust. 1 ustawy. Sam obowiązek zaś musi znaleźć potwierdzenie w protokole z kontroli obiektu budowlanego. Przepis ten upoważnia zatem podmiot zobowiązany do utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym do podejmowania działań nawet takich, które wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, bez takowego pozwolenia, w zakresie pozwalającym na usunięcie stanu zagrożenia. Jednakże - jak wcześniej wskazano - zakres wykonywanych prac musi bezspornie wynikać z ustaleń kontroli, o której mowa w art. 62 ust. 1 ustawy. Ze złożonych przez stronę skarżacą (załączone do odwołania) dwóch dokumentów zatytułowanych "opinia w zakresie stanu technicznego budynku frontowego pofabrycznego zlokalizowanego przy ul. A 12 z dnia 2.09.2009 roku oraz "Opinia w zakresie stanu technicznego zewnętrznych (dobudowanych) szybów windowych zlokalizowanych na nieruchomości przy ul. A 12 w Ł." z dnia 15 marca 2010 roku nie wynika, aby były to protokoły kontroli przeprowadzonej w trybie art. 62 Prawa budowlanego. Pierwszy z dokumentów zaleca pilne prace zmierzające do rozbiórki budynków gospodarczych dobudowanych w latach 70. XX wieku, drugi z nich mówi o konieczności rozbiórki szybów windowych zewnętrznych. Nie potwierdzają one zatem zakresu prac prowadzonych przez skarżącą. Ponadto należy zwrócić uwagę na dużą rozpiętość między datą ich sporządzenia - wrzesień 2009 i marzec 2010 - a przystąpieniem do prac – lipiec 2011, według skarżącej bardzo pilnych wobec zagrożenia, stwarzanego przez budowlę. Nie potwierdzają one też zakresu prac wykonanych przez inwestora. Trafnie jedynie skarżąca podnosi, że do podjęcia prac w trybie art. 70 Prawa budowlanego nie jest wymagana decyzja czy postanowienie organów nadzoru budowlanego, co jednak nie zwalnia właściciela od zachowania trybu określonego w art. 62 i następnych Prawa budowlanego.. Skoro zatem przepis art. 70 Prawa budowlanego nie stanowił p[odstawy prawnej prac prowadzonych przy ul. A 12 w Ł., trafnie organy zastosowały reguły ogólne Prawa budowlanego. Stosownie do treści art. 28. ust 1. wskazanej ustawy roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 ustawy. Podzielić należy stanowisko [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., iż zakres robót budowlanych wykonanych przez skarżącą spółkę w budynku zlokalizowanym w Ł., przy ul. A 12, wykracza poza definicję remontu, zawartą w art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego (zgodnie z którym remontem jest wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji) i powinien być zakwalifikowany jako częściowa rozbiórka obiektu budowlanego i jego przebudowa, zdefiniowana w treści art. 3 pkt 7a . w myśl którego przez przebudowę należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Wobec powyższych ustaleń nie może budzić wątpliwości, że zrealizowane roboty budowlane, wbrew stanowisku strony skarżącej wymagały uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę, bowiem wobec ustalonego stanu faktycznego nie można uznać, iż zostały one zwolnione z takiego obowiązku. W tym miejscu należy wskazać, iż strona skarżąca na żadnym etapie postępowania nie kwestionowała braku takiego pozwolenia. Zasadne jest zatem stanowisko organu odwoławczego, iż roboty budowlane wykonane przez Spółkę na przedmiotowej nieruchomości były wykonane samowolnie, co musiało skutkować wydaniem postanowienia o wstrzymaniu tychże robót, wydanego na podstawie art. 50 ust. 1 – 3 Prawa budowlanego. Zgodnie bowiem z art. 50 ust. 1 ustawy właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych należy podać przyczynę wstrzymania robót i ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń (ust. 2), a nadto można nałożyć obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz (ust. 3). W ocenie Sądu zarówno zaskarżone postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., jak i poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. spełniają wskazane wyżej warunki. Ze względu na powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., oddalił skargę. m.o.