II SA/Łd 166/05

Dnia 3 sierpnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łuczaj, Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda (spr.), Protokolant asystent sędziego Arkadiusz Widawski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2005 roku sprawy ze skargi N. K. na decyzję[...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...](znak: [...]) w przedmiocie nakazania przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania budynku oddala skargę. - Ł. i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] (znak [...]) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] Nr [...] nakazującą N.K. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania funkcjonującej jako malarnia części budynku gospodarczego, znajdującego się na terenie nieruchomości przy ul. [...] we wsi D. Gm. S. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy powołał się na przepis art. 2 ust. 3 ustawy nowelizującej prawo budowlane (ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r.), art. 71 ust. 3, art. 50 i art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, wywodząc, iż w przypadku samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części należy stosować, zgodnie z art. 71 ust. 3 w brzmieniu sprzed dnia 31 maja 2004r., odpowiednio przepisy art. 50, art. 51 tej ustawy oraz podkreślając, iż ustawodawca w art. 51 ust. 1 pkt 1 nie określił terminu wykonania nałożonego obowiązku. Organ odwoławczy wskazał nadto, iż bezsporna jest okoliczność, iż N. K. dokonał samowolnej zmiany sposobu użytkowania części budynku gospodarczego na malarnię, a zmiana ta nastąpiła przed dniem 31 maja 2004r. To zaś obligowało organy nadzoru budowlanego stopnia podstawowego do przeprowadzenia postępowania mającego na celu wyjaśnienie, czy istnieje możliwość doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami (art. 51 prawa budowlanego). Wobec braku woli N. K. zalegalizowania zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu, uznał za niecelowe prowadzenie postępowania legalizacyjnego, tj. nakładanie na inwestora obowiązków określonych w art. 51 ust. 1 pkt. 2 w zw. z art. 71 ust. 3 prawa budowlanego. Konieczność doprowadzenia przedmiotowego obiektu do stanu zgodnego z prawem uzasadniała natomiast nakazane przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu. Odnosząc się do zarzutu odwołania wyjaśnił, iż przepis art. 51 ust. 1 pkt. 1 nie przewiduje określenia terminu wykonania nałożonego obowiązku, a w sprawie brak było podstaw do wstrzymania wykonania decyzji w trybie przepisów dotyczących rozstrzygnięcia organu odwoławczego, a także do zaniechania postępowania, które nie stało się bezprzedmiotowe. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie N.K. wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji w związku z rychłą likwidacją zakładu na terenie posesji przy ul. [...] we wsi D.. Oświadczył m.in., iż nabył działkę na terenie figurującym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako teren przeznaczony pod przemysł i usługi, a także posiada opinię urbanistyczną, wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, mapy geodezyjne do celów projektowych, warunki techniczne dotyczące zasilania w energię elektryczną i wodę oraz dokonał niezbędnych ustaleń z projektantami. Według niego, projekt miał powstać w ciągu 3-4 miesięcy, zaś budowa miała obejmować dwa etapy, przy czym w pierwszej kolejności miała powstać malarnia, do której ma zostać przeniesiony dotychczasowy zakład. Podkreślił, iż przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu powodowałoby konieczność likwidacji spornej malarni, co z kolei wiązałoby się z dużymi kosztami spowodowanymi karami umownymi za niewykonanie umów, demontażem, częściową rozbiórką, a także kosztami legalizacji obiektu, co wobec rychłego przeniesienia zakładu i sprzedaży całej nieruchomości powodowałoby dodatkowe koszty. Zauważył, iż "każda złotówka'' ma ogromne znaczenie, gdyż prowadzi do szybszego przeniesienia i uruchomienia zakładu. Podkreślił, iż nowy zakład będzie miał większą powierzchnię, większy park maszynowy i większą liczbę pracowników. Oświadczył, iż w chwili obecnej nie przeprowadza żadnych remontów. Powyższą skargę poparł w toku rozprawy pełnomocnik skarżącego -aplikant adwokacki P. W. z substytucji adwokat E. A. – G., zarzucając zaskarżonej decyzji brak określenia terminu, w którym miał być przywrócony poprzedni sposób użytkowania budynku oraz wnosząc o jej uchylenie i zasadzenie kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy podnieść, iż w myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą o u.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Nie przejmuje natomiast sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia. W konsekwencji nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a uwzględniając skargę może jedynie uchylić akt, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, przy czym może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 powołanej ustawy, jeśli stwierdzi: 1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, 2. naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, 3. inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga zgodnie z art. 151 ustawy podlega oddaleniu. Badając legalność decyzji Ł. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] (znak [...]), Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów materialnych czy procesowych, które miałyby wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Organy obu instancji, w ocenie Sądu, dokonały prawidłowej wykładni przepisów prawa, a także w sposób wszechstronny i wyczerpujący przeprowadziły postępowanie wyjaśniające. Przede wszystkim zauważyć należy, iż zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, stosownie do przepisu art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2000r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.) , wymaga pozwolenia właściwego organu. Sankcję za dokonanie samowolnej zmiany sposobu użytkowania określa ust. 3 art. 71, a treść tego przepisu w niniejszej sprawie wskazuje przepis art. 2 § 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. (Dz. U. Nr 93, poz. 888), wedle którego w sprawach zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. przed 31 maja 2004r. Stosownie do tegoż przepisu w tak ustalonym brzmieniu w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia na budowę, o której mowa w ust. 1, przepisy art. 50, art. 51 i art. 57 ust. 7 stosuje się odpowiednio. W decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1, właściwy organ ,,może nakazać właścicielowi albo zarządcy przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Zgodnie zaś ze stanowiącym podstawę prawną zaskarżonej decyzji przepisem pkt. 1 ust. 1 art. 51 w zw. z art. 71 ust. 3 powołanej ustawy, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W analizowanej sprawie nie budzi żadnych wątpliwości okoliczność, iż N.K. dokonał samowolnej zmiany sposobu użytkowania wybudowanego na podstawie pozwolenia na budowę budynku gospodarczego oraz że nie jest zainteresowany zalegalizowaniem dokonanej samowoli budowlanej z uwagi na podjęty przez niego zamiar budowy nowego zakładu i przeniesienie malarni na teren innej działki. Okoliczności te znajdują odzwierciedlenie w obszernym materiale dowodowym, w szczególności zaś w decyzji z dnia 7 czerwca 1979r. oraz projekcie budowlanym, będącym załącznikiem do tej decyzji, a także w piśmie Urzędu Miasta Gminy S. z dnia 1października 2001r., wyjaśnieniach N.K. z dnia [...] oraz z dnia [...], podpisanej przez skarżącego notatki służbowej z dnia 7 września 2004r., a oddają je takie sformułowania jak np sporny budynek zrealizowany jako budynek gospodarczy nie uzyskał decyzji na zmianę sposobu użytkowania z przeznaczeniem na malarnię, "pomieszczenia te w dalszym ciągu są garażem i pomieszczeniem gospodarczym, w części pomieszczenia wydzielone jest miejsce na malowanie proszkowe elementów metalowych, polegające na termicznym nakładaniu farby w proszku" czy malarnię wykonano w 2001r. Zwrócić uwagę także należy na złożone przez skarżącego w dniu 7 września 2004r. oświadczenie, wedle którego oczekuje on "aby rozstrzygnięcia sprawy prowadzonej w tutejszym organie dotyczącej malarni nie zmierzały w kierunku legalizacji tego zakładu, co wiązałoby się z dodatkowymi kosztami jego przebudowy i dostosowaniem do zgodności z obowiązującymi wymaganiami" oraz deklaracją "likwidacji zakładu, która jest uzależniona od możliwości przeniesienia go na inny odpowiedni teren". W świetle powyższych okoliczności faktycznych zasadnie organy obu instancji podjęły decyzję nakazująca przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku, tylko bowiem w ten sposób możliwe stało się doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami prawnymi w sytuacji kiedy inwestor jednoznacznie oświadcza, iż nie jest zainteresowany podjęciem jakichkolwiek działań zmierzających do legalizacji obiektu, uznając je za zbyt kosztowe wobec podjętego przez niego zamiaru budowy nowego zakładu. Podkreślić nadto trzeba, iż N.K. zawarte w decyzji pierwszoinstancyjnej rozstrzygnięcie uznał, na co wskazuje notatka z 16 listopada 2004r. czy odwołanie od decyzji z [...]Nr [...], za zasadne, a jedynie domagał się jego wstrzymania w związku z rozpoczęciem nowej inwestycji. Także w toku rozprawy w dniu 3 sierpnia 2005r. pełnomocnik N.K. poparł wniesioną osobiście przez skarżącego skargę, a jedyny zarzut sprowadzał się do nie określenia w zaskarżonej decyzji terminu, w którym należało przywrócić poprzedni sposób użytkowania budynku (protokół z rozprawy z dnia 3 sierpnia 2005r.). Ten ostatni zarzut nie znajduje jednak, w ocenie Sądu, uzasadnienia na gruncie obowiązujących przepisów prawa budowlanego. Powołany wyżej przepis art. 50 ust. 1 pkt. 1 nie przewiduje bowiem terminu jako dodatkowego elementu decyzji. W konsekwencji tej regulacji uznać należy, iż nakazany decyzją pierwszoinstancyjną obowiązek stanie się wymagalny z dniem, w którym decyzja administracyjna uzyska przymiot ostateczności, a spełnienie oczekiwań skarżącego i określenie terminu wykonania obowiązku skutkowałoby tym, iż decyzje te dotknięte byłyby wadą nieważności. Na marginesie zwrócić również należy uwagę, iż skarżący w licznych pismach, tj. np we wniosku z dnia 29 października 2003r. i 1 grudnia 2003r., w zażaleniu z dnia [...] na postanowienie z dnia [...] Nr [...], odwołaniu z dnia [...] od decyzji z dnia [...]Nr [...] czy notatce służbowej z dnia 16 listopada 2004r., zadeklarował, co już podniesiono wcześniej, likwidację zakładu i przeniesienie go na inną nieruchomość, podając nawet termin zaprzestania działalności tegoż zakładu w spornym budynku najpóźniej w pierwszym kwartale 2005r. Ponieważ nie uczynił nic w tym kierunku, uznać należy, iż nie ma on rzeczywistego zamiaru zastosowania się do obowiązującego porządku prawnego. Mając na uwadze fakt, iż decyzja Ł. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...]Nr [...], są zgodne z przepisami ustawy prawo budowlane i przepisami procesowymi oraz nie dostrzegając z urzędu uchybień mogących mieć czy też mających wpływ na rozstrzygnięcie, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd skargę oddalił.