II SA/Łd 1741/02

Dnia 6 lipca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Stahl (spr.), Sędziowie : Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Protokolant Referendarz sądowy : Leszek Foryś, po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi H. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] ([...]) w przedmiocie zaniechania prowadzenia robót budowlanych 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr ([...]), 2) zasądza na rzecz H. P. od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowla- nego w Ł. kwotę 10 (dziesięć) zł tytułem zwrotu wpisu sądowego. Decyzją Nr [...] z dnia [...] ([...]) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. w związku z art. 51 ust. 2 ustawy-Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 roku (Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania M. i H. małż. P. zam. w Ł. ul. A , od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. Nr [...] z dnia [...] w sprawie nakazania D. i M. małż. S. zaniechania prowadzenia robót budowlanych w budynku mieszkalnym usytuowanym w granicy działki przy ul. B nr 27 w Ł., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż postanowieniem z dnia [...] ([...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. na skutek interwencji sąsiadów – właścicieli sąsiedniej nieruchomości wstrzymał roboty budowlane wykonywane przy wymianie konstrukcji dachu. Od przedmiotowego postanowienia odwołał się H. P. Postanowieniem Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I-ej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wskazał, iż po przeprowadzeniu postępowania organ stopnia podstawowego uznał że roboty te można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem i decyzją Nr [...] z dnia [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy-Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. ( Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) zobowiązał współwłaścicieli budynku do przedłożenia szeregu dokumentów w terminie do dnia 30 maja 2002 r. w celu uzyskania pozwolenia na dokończenie robót budowlanych. D. i M. S. nie przedłożyli w terminie żądanych dokumentów, natomiast wnioskiem z dnia 5 czerwca 2002 r. wystąpili o sprawie przedłużenie terminu do złożenia dokumentów nakazanych ww. decyzją , z uwagi na trudną sytuację finansową. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia 18 czerwca 2002 r.( Nr [...]) zobowiązał D. S. do przedłożenia zgody sąsiadów na zmianę terminu przedłożenia dokumentów określonych w decyzji. Państwo S. wymaganych dokumentów nie przedłożyli. Wobec tego faktu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia 29 lipca 2002 r. uprzedził Państwa S. o konsekwencji wypływającej z art. 51 ust. 2 ustawy –Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. ( Dz.U. Nr 89 poz. 414 ze zm.) tj. wydania decyzji nakazującej zaniechanie robót w budynku mieszkalnym. W efekcie powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją Nr [...] z dnia [...] nakazał D. i M. małż. S. zaniechanie prowadzenia robót budowlanych w budynku mieszkalnym na nieruchomości przy ul. B 27 w Ł. Od przedmiotowej decyzji wnieśli odwołanie M. i H. P. W dalszej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ II-ej instancji powołał treść przepisów art.50 ust.1 pkt 1, art.51 ust.1 pkt 2 i art.51 ust.2 Prawa budowlanego z 1994 r. Z przedłożonych dokumentów wynika, że inwestor nie przedstawił dokumentów do przedłożenia których został zobowiązany decyzją z dnia [...]. Wobec powyższego organ stopnia podstawowego , na podstawie art. 51 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. ustawy-Prawo budowlane, nakazał inwestorom zaniechanie prowadzenia robót budowlanych w budynku mieszkalnym. Zgodnie bowiem z art. 51 ust. 2 cytowanej powyżej ustawy w razie niewykonania obowiązków, o których mowa w ww. przepisie , właściwy organ może nakazać w drodze decyzji, zaniechanie dalszych robót. Działania organu stopnia podstawowego są zgodne z obowiązującym prawem. Odnosząc się do zarzutu skarżących , którzy twierdzili w odwołaniu , że organ winien nakazać rozbiórkę części dobudowanej wyjaśniono, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż inwestor dokonał wymiany dachu a tym samym zlikwidował zagrożenie życia i zdrowia mieszkańców. Ponadto z oświadczenia A. M. wynika, że konstrukcja dachu została wykonana zgodnie z zasadami sztuki budowlanej. Różnica wysokości obiektu wynika z faktu, że nowa konstrukcja dachu została zamontowana powyżej starej konstrukcji, obecnie zdemontowanej, co spowodowało poprawienie kąta nachylenia dachu, a tym samym lepsze odprowadzenie wód opadowych z dachu. Powyższą decyzję zaskarżył do Sądu H. P. wnosząc o jej uchylenie i podnosząc argument niewykonania przez inwestorów ogniomuru przeciwpożarowego w granicy nieruchomości. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumenty tożsame z zawartymi w zaskarżonej decyzji oraz podkreślając, iż decyzja Nr [...] nakazuje zaniechanie prowadzenia robót w granicy nieruchomości a srawa wykonania ogniomuru przeciwpożarowego, podniesiona dopiero w skardze, będzie przedmiotem odrębnego postępowania. W piśmie z dnia 4 lutego 2003 r. skarżący zawarł uzupełnienie skargi, podniósł też , iż działania inspektorów nadzoru budowlanego są sprzeczne z prawem. W uzupełnieniu odpowiedzi na skargę organ nadzoru budowlanego podtrzymał argumenty tożsame z zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji a ponadto wskazał, iż w odpowiedzi na skargę z dnia 8 stycznia 2001 r. skierowaną do Sądu zawarto mylną informację dotyczącą podnoszonych przez H. P. zarzutów braku ogniomuru na działce sąsiada , gdyż argument ten był już przez skarżącego podnoszony w odwołaniu od decyzji, a nie dopiero w treści skargi. Jednakże wobec nie wywiązania się Państwa S. z decyzji Nr [...] z dnia [...] zobowiązującej inwestora do przedstawienia dokumentów celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem argumenty skargi pozostają bez wpływu na zapadłe rozstrzygnięcie . Natomiast brak przedstawienia wymaganych dokumentów uniemożliwia nakazanie wykonania ogniomuru. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. W toku postępowania skarżący domagał się poszanowania jego uzasadnionego interesu prawnego m.in. z uwagi na możliwe zagrożenie pożarowe. Zagrożenie to nie jest wydumane w sytuacji gdy skarżący przeżyli już dwa pożary a nadbudowa kondygnacji powiązana z przeróbką dachu to zagrożenie według nich pogłębia. W czasie prac budowlanych uszkodzono dach skarżących. Nadbudowany budynek jest trzecim budynkiem mieszkalnym na działce, bardzo starym i drewnianym , co zwiększa niebezpieczeństwo. Lakoniczne stwierdzenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji , niepoparte jakąkolwiek opinią biegłych z zakresu ochrony przeciwpożarowej, że inwestor dokonując wymiany dachu zlikwidował tym samym zagrożenie życia i zdrowia mieszkańców potwierdza zasadność zarzutów skargi w kwestii braku wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych sprawy( nie bardzo zresztą wiadomo o jakich mieszkańców chodzi skoro z wyjaśnień na rozprawie wynika, ze w budynku nikt nie mieszka a to sąsiedzi czują się zagrożeni). Zagrożenie to nie sprowadzało się do samej konstrukcji dachu choć i ona mogłaby mieć wpływ na zagrożenie pożarowe, czego nie rozważono. Organy nadzoru budowlanego nie mogą przerzucać na strony , w tym wypadku skarżącego ,konsekwencji samowoli budowlanej sąsiadów i stwierdzać swą bezradność w sytuacji niewykonania przez inwestorów decyzji nakazującej przedłożenie określonych dokumentów. Wskazanie dopiero w odpowiedzi na skargę i to błędnie , że sprawa ogniomuru została zgłoszona dopiero w tej skardze, i że sprawa ta będzie przedmiotem dalszego postępowania którego do chwili rozpoznania skargi nie uruchomiono , nie może być uznane za odpowiadające wymogom kodeksu postępowania administracyjnego . W myśl art. 7 k.p.a., art.77 § 1, art.80 k.p.a. organy administracji publicznej są zobowiązane do wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych sprawy w oparciu o całokształt materiału dowodowego. Z kolei uzasadnienie decyzji powinno zawierać odniesienie do wszystkich podnoszonych przez strony argumentów(art.107 § 3 k.p.a.) i wnikliwe ich rozważenie. W sytuacji gdy przepis stanowiący podstawę zaskarżonej decyzji wskazuje dwie konsekwencje prawne w postaci nakazania zaniechania robót lub nakazania rozbiórki obiektu lub jego części a strona domaga się zastosowania jednej z nich to uzasadnienie powinno zawierać rozważenie – w oparciu o całokształt materiału dowodowego dlaczego wybiera konsekwencję prawną odmienną od żądanej i nie wystarczy samo przytoczenie treści zastosowanych przepisów. Ponadto zamiast pozostawiać, także po wniesieniu skargi do sądu , skarżącego w przekonaniu że w sprawie nic się nie da zrobić bo inwestorzy nie przedłożyli wymaganych dokumentów , można zastosować przepisy o egzekucji administracyjnej i podjąć działania np. w formie wykonania zastępczego. Organ nadzoru budowlanego zobowiązany do czuwania nad prawidłowością procesów budowlanych zamiast podkreślać swoją bezradność powinien podejmować wszelkie działania zmierzające do usunięcia nieprawidłowości. Ich brak prowadzi do naruszenia wyrażonej w art. 9 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa i do prawa w nim obowiązującego. Zważywszy że naruszenia wskazanych przepisów postępowania administracyjnego mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153,poz.1270) w związku z art. 97 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz.1271 ze zm.),orzeczono jak w sentencji. Z uwagi na charakter i przedmiot zaskarżonej decyzji brak było podstaw do zastosowania przepisu art. 152 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.