II SA/Łd 176/14

PostanowienieWSA w Łodzi2014-03-26

Skład orzekający: Czesława Nowak-Kolczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazuje niskie dochody i wysokie wydatki związane z leczeniem oraz utrzymaniem gospodarstwa domowego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał spełnienie przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Pomimo posiadania dochodu, jego wysokość w połączeniu z udokumentowanymi, znacznymi wydatkami na leczenie, utrzymanie gospodarstwa domowego oraz innymi zobowiązaniami, uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, co uzasadnia przyznanie pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący J. H. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie dotyczącej nakazu rozbiórki. Skarżący jest niepełnosprawny, otrzymuje niską emeryturę, a jego żona również ma niewielki dochód. Wykazał wysokie miesięczne wydatki na leczenie, leki, utrzymanie domu i inne zobowiązania. Wcześniejsze postanowienie referendarza przyznało pomoc jedynie częściowo (ustanowienie adwokata), oddalając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wniósł sprzeciw, ponownie przedstawiając swoją trudną sytuację materialną i życiową.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu J. H. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 26 marca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. H. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu J. H. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. a.bł. J. H. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. Następnie wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. Z informacji zawartych we wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu, piśmie z dnia 24 lutego 2014 roku oraz dołączonych do wniosku dokumentów wynika, że skarżący jest niepełnosprawny, nie opuszcza samodzielnie miejsca zamieszkania, ma trudności z komunikowaniem się. Prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Razem z żoną są współwłaścicielami w ½ części nieruchomości siedliskowej o pow. 913 m.kw. i znajdującego się na niej domu o pow. 109 m.kw. Skarżący otrzymuje świadczenie emerytalne w wysokości 1791,57 złotych netto, zaś jego żona 815,09 złotych netto. Miesięczne wydatki to: energia elektryczna - 250 złotych, opał – 380 złotych, dostawy wody, odbiór ścieków i śmieci – 135 złotych, lekarstwa – 380 złotych, leczenie – 240 złotych, alimenty – 434 złotych. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia [...] przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie adwokata, jednocześnie oddalono wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. Odpis postanowienia doręczono skarżącemu w dniu 14 marca 2014 roku. Pismem z dnia 17 marca 2014 roku (nadanym 18 marca 2014 roku) J. H. wniósł sprzeciw od postanowienia. W jego treści ponownie przedstawił swoją sytuację życiową i materialną, podkreślając że łączny dochód jego i żony to 2606,66 złotych netto miesięcznie. Dodał, że obecnie jest stroną wielu postępowań sądowych i administracyjnych, a średnie miesięczne koszty tych postępowań to 300 złotych. Nadto, przedstawił wyciągi z rachunku bankowego żony (od stycznia do marca 2014 roku, na którym saldo na dzień 25 lutego 2014 roku wynosi 1468,37 złotych, po wpływie emerytury za marzec 2014 roku), szczegółowe zestawienie wydatków na leki oraz rachunki za: zakup opału na zimę (4005 złotych), zakup energii elektrycznej (876,61 złotych) wodę i ścieki (183,81 złotych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., zasadą postępowania sądowo-administracyjnego jest ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tym samym podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Pomoc ta ma charakter wyjątkowy, stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub posiadających bardzo skromny dochód, a więc wobec tych osób, które znajdują się w bardzo ciężkiej sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. W ocenie sądu, skarżący wykazał, że spełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., warunkujące przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. J. H. otrzymuje świadczenie emerytalne, w kwocie 1791,57 złotych netto miesięcznie. Łączny dochód skarżącego i jego żony, którzy prowadzą dwuosobowe gospodarstwo domowe wynosi 2609,66 złotych netto miesięcznie. Wykazane przez skarżącego, średnie miesięczne stałe wydatki (energia, opał, koszty wody, wywozu śmieci odprowadzania ścieków, alimenty) wynoszą około 1200 złotych. Po pomniejszeniu osiąganego dochodu o wskazaną kwotę, do dyspozycji skarżącego i jego żony pozostaje około 1400 zł miesięcznie (tj. po 700 złotych na osobę). Z tej kwoty skarżący ponosi koszty leków podstawowych wymienionych w karcie wypisowej ze szpitala z dnia 8 maja 2013 roku (k - 70 akt sądowych), które miesięcznie według jego oświadczenia wynoszą 380 złotych oraz w razie konieczności dodatkowe koszty leczenia np. kolejnych leków przy występowaniu bólu w klatce piersiowej. Powyższe okoliczności odnoszące się do sytuacji materialnej i życiowej skarżącego winny skutkować przyznaniem skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata z urzędu. Kwota miesięcznego dochodu J. H. i jego żony, przy uwzględnieniu wymienionych wyżej kosztów nie może zostać uznana za wystarczającą do tego, aby można było z niej ponieść jakąkolwiek część kosztów postępowania sądowego, przy uwzględnieniu kosztów bieżącego życia (tj. kosztów żywności, ubrań, środków czystości, itp.). Nie sposób pominąć, że skarżący jest osobą chorą, wymagającą stałej opieki i pomocy innych osób. Nie posiada oszczędności, bowiem za takie nie można uznać bieżącego świadczenia emerytalnego znajdującego się aktualnie na rachunku bankowym jego żony. Wobec powyższego sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. a.bł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło