II SA/Łd 182/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Czerw Sędziowie Sędzia WSA Piotr Mikołajczyk Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 9 stycznia 2024 r. nr 3/2024 znak WOP.7721.237.2023.ATK w przedmiocie stwierdzenia wniesienia z uchybieniem terminu odwołania od decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego oddala skargę. Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2024 r., nr 3/2024 wydanym na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2023 r. poz. 775) – dalej: k.p.a., Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania A.M. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Pabianicach z dnia 6 września 2023 r., nr 130/23 orzekającej o nakazie dokonania rozbiórki samowolnie zrealizowanego budynku gospodarczego, zlokalizowanego w K., przy ul. [...], działka ew. nr [...], obręb [...] -K.. Z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, iż wskazana wyżej decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Pabianicach z dnia 6 września 2023 r. wydana została na podstawie art. 49e pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. : Dz.U. z 2023 r. poz. 682 ze zm.), z uwagi na nie złożenie przez skarżącego, pomimo stosownego pouczenia, wniosku o legalizację przedmiotowego w wymaganym terminie. Odpis powyższej decyzji został doręczony skarżącemu w dniu 11 września 2023 r. Odwołanie od powyższej decyzji, A.M., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł w dniu 28 września 2023 r. (data nadania przesyłki w UP-Łódź [...]). Wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia 9 stycznia 2024 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Uzasadniając organ wskazał, iż wobec skutecznego doręczenia stronie kwestionowanej odwołaniem decyzji organu I instancji, w dniu 11 września 2023 r., ustawowy 14 dniowy termin, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a., otwarty do wniesienia odwołania, rozpoczął swój bieg w dniu 12 września 2023 r. i upłynął z dniem 25 września 2023 r. Tym samym wniesione w dniu 28 września 2023 r. odwołanie uznać należy za wniesione z uchybieniem ustawowego terminu. Jednocześnie strona skarżąca nie wnosiła o przywrócenie terminu do dokonania uchybionej czynności procesowej. Powyższe obligowało organ odwoławczy do wydania rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 134 k.p.a. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A.M., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucał naruszenie art. 129 § 2 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że doręczenie skarżącemu decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Pabianicach z dnia 6 września 2023 r. nastąpiło w dniu 11 września 2023 r. , a nie jak miało to miejsce w dniu 25 września 2023 r. Jednocześnie strona skarżąca podniosła zarzuty, co do naruszenia art. 7, art. 10 § 1 art. 77 § 1, art. 80, art. 81, art. 81a § 1 k.p.a., odnoszące się do decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Pabianicach z dnia 6 września 2023 r., wywodząc brak prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz oceny zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności wskazywanego przez stronę skarżącą braku obiektywnej możliwości wystąpienia z wnioskiem o legalizację budynku gospodarczego, z uwagi na istniejący konflikt z współwłaścicielem nieruchomości, co doprowadziło do nieuprawnionego orzeczenia nakazującego rozbiórkę przedmiotowego budynku. Pełnomocnik skarżącego wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 lit. a i lit. b p.p.s.a., a nadto o przeprowadzenie dowodu z załączonych do skargi dokumentów – aktów notarialnych z dnia [...] listopada 2023 r., rep. [...] nr [...] oraz z dnia [...] grudnia 2023 r. rep. [...] nr [...] dla wykazania odpowiednio: zawarcia przez skarżącego umowy przedwstępnej nabycia od współwłaściciela nieruchomości (siostry skarżącego) udziału 1/3 całości nieruchomości, oraz następnie nabycia tego udziału. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony skarżącej nie przedstawił jakiejkolwiek argumentacji, co do wadliwości objętego nią postanowienia. Zakwestionował jedynie stanowisko organu odwoławczego, co do daty doręczenia skarżącemu decyzji organu I instancji, co według strony skarżącej miało miejsce w dniu 14 września 2023 r. W odpowiedzi na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga A. M. została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2023 r. poz. 1634) - dalej: p.p.s.a. W myśl powołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano przedmiotem skargi A.M., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, uczynił postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 stycznia 2024 r. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania skarżącego od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Pabianicach z dnia 6 września 2023 r., nr 130/23 orzekającej o nakazie dokonania rozbiórki samowolnie zrealizowanego budynku gospodarczego, zlokalizowanego w K., przy ul. [...], działka ew. nr [...], obręb [...] -K.. Podstawę prawną kwestionowanego skargą rozstrzygnięcia stanowił art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2023 r. poz. 775) – dalej: k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Powyżej powołany przepis nakłada na organy administracji obowiązek przeprowadzenia kontroli danego środka odwoławczego pod względem formalnym. Inaczej mówiąc pierwszą czynnością jaką winien podjąć organ po otrzymaniu odwołania jest sprawdzenie, czy wniesiony środek zaskarżenia jest dopuszczalny i czy został wniesiony w przepisanym terminie. Stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż przysługujący stronie środek zaskarżenia został wniesiony z uchybieniem terminu, powoduje bezskuteczność odwołania czego następstwem jest ostateczność decyzji wykluczająca merytoryczną kognicję organu odwoławczego. Wskazać również należy, że kategoryczne określenie "organ odwoławczy stwierdza" oznacza obowiązek organu odwoławczego stwierdzenia uchybienia terminu w sytuacji, gdy odwołanie zostało wniesione po jego upływie. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Przy czym pamiętać należy, iż stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 k.p.a. winno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego, co do tego czy strona odwołująca się przekroczyła termin określony w art. 129 § 2 k.p.a. Sąd rozpoznający niniejszą skargę stwierdza, iż objęte nią postanowienie odpowiada prawu, co czyni wniesioną skargę niezasadną. Z załączonych do skargi akt administracyjnych bezspornie wynika, iż kwestionowana odwołaniem decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Pabianicach z dnia 6 września 2023 r. została skutecznie doręczona stronie w trybie art. 43 k.p.a. (dorosłemu domownikowi), w dniu 11 września 2023 r. Podkreślić należy, iż strona skarżąca nie kwestionuje skuteczności doręczenia powyższej korespondencji dorosłemu domownikowi, a jedynie przyjętą przez organ datę doręczenia, wskazując, iż miało to miejsce w dniu 14 września 2023 r. Jednakże powyższe twierdzenie pełnomocnika skarżącego nie znajduje jakiegokolwiek odzwierciedlenia w materiale dowodowym sprawy. W aktach sprawy znajduje się bowiem zwrotne potwierdzenie odbioru, kierowanej do skarżącego przesyłki poleconej nr [...], zawierającej odpis w/w decyzji z dnia 6 września 2023 r. Z zamieszczonych na nim adnotacji wynika, iż kierowana do skarżącego korespondencja została doręczona w dniu 11 września 2023 r., co potwierdza zarówno adnotacja wydającego przesyłkę, jak i widniejąca na dokumencie pieczęć placówki oddawczej. Zaznaczenia w tym miejscu wymaga, iż potwierdzenie odbioru przesyłki stanowi dokument urzędowy, który stanowi dowód twego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone i jako takie korzysta on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą, co zostało w nim stwierdzone (por. wyrok WSA w Gdańsku z 28 lipca 2020 r., I SA/Gd 1224/19; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Co więcej, wskazywana przez organ odwoławczy data doręczenia stronie przedmiotowej przesyłki koresponduje z danymi zawartymi na ogólnodostępnej stronie internetowej Poczty Polskiej S.A. (www.emonitoring.poczta-polska.pl). Jednocześnie pełnomocnik skarżącego, poza wskazaniem, iż doręczenie decyzji organu I instancji nastąpiło w dniu 14 września 2023 r., nie przedstawił jakiegokolwiek przeciwdowodu, który uzasadniałby jego stanowisko w tym zakresie. Wobec powyższego uznać należy, iż Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi zasadnie uznał, że 14 dniowy termin, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a. rozpoczął swój bieg w dniu 12 września 2023 r. i upłynął w dniu 25 września 2023 r. Nie ulega również wątpliwości, iż strona nie występowała z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej. Tym samym wniesione w dniu 28 września 2023 r. odwołanie, jako wniesione po terminie nie mogło zostać rozpatrzone merytorycznie, a organ zobligowany był do podjęcia kwestionowanego skargą rozstrzygnięcia. Stąd też zarzut, co do naruszenia art. 129 § 2 k.p.a. nie znajduje uzasadnienia. Natomiast, co do pozostałych podniesionych w skardze zarzutów przepisów proceduralnych, Sąd stwierdza, iż odnoszą się one do merytorycznych kwestii, związanych z orzeczonym wobec skarżącego obowiązkiem rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego i jako takie pozostają bez wpływu na kwestionowane skargą rozstrzygnięcie, które co należy raz jeszcze podkreślić jest rozstrzygnięciem o charakterze procesowym. Z tych samych względów Sąd nie uwzględnił zawartych w skardze wniosków dowodowych z dokumentów - przedłożonych kopii aktów notarialnych z dnia 9 listopada 2023 r. oraz z dnia 4 grudnia 2023 r. Wskazać również należy, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest orzekanie przez sąd na podstawie akt sprawy (art. 133 p.p.s.a.), przy czym ustawa p.p.s.a. dopuszcza możliwość przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, ograniczonego jedynie do dowodu z dokumentu, uzależniając jednak możliwość jego przeprowadzenia od łącznego spełnienia przesłanek, o których mowa w powołanym art. 106 § 3 p.p.s.a., tj.: 1) jeśli przeprowadzenie dowodu jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie i 2) nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Tego rodzaju wątpliwości w sprawie nie wystąpiły. Stąd też brak spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. skutkował oddaleniem przez Sąd wniosków dowodowych strony skarżącej. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.