II SA/Łd 203/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek (spr.) Protokolant Specjalista Aleksandra Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi D. I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej w związku z ustalonym prawem do świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. LS Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...], nr [...], po rozpoznaniu odwołania D. I., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta O. z dnia [...], nr [...] o odmowie przyznania pomocy finansowej do świadczenia pielęgnacyjnego. Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący: Burmistrz Miasta O. decyzją z dnia [...] roku odmówił przyznania D. I. pomocy finansowej do świadczenia pielęgnacyjnego dla S. I. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 24 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 2013 roku, poz. 182 ze zm., dalej jako: "u.p.s."), rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 marca 2013 roku w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania niektórych osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne (Dz. U. poz. 413) oraz art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 roku, nr 139, poz. 992 ze zm., dalej jako: "u.ś.r."). W odwołaniu D. I. wnosząc o uchylenie decyzji o odmowie przyznania dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego za okres od kwietnia do grudnia 2013 roku wskazała, iż przepisy uzależniające przyznanie tego dodatku od tego czy niepełnosprawny jest dzieckiem czy osobą dorosłą są niezgodne z konstytucją, bowiem stanowią ewidentną dyskryminację ze względu na wiek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania, utrzymało w mocy kwestionowaną decyzję pierwszoinstancyjną. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując następnie, iż zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia, prawo do pomocy przysługuje osobom mającym ustalone za miesiąc kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad lub grudzień 2013 roku prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przyznane na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych, spełniającym warunki określone w art. 17 ustawy. Pomoc przysługuje w wysokości 200 zł miesięcznie (§ 2 ust. 2) i jest przyznawana niezależnie od dochodu (§ 2 ust. 3). Odwołująca w dniu 2 kwietnia 2013 roku wystąpiła do organu pierwszej instancji o przyznanie, za okres od kwietnia do grudnia 2013 roku, pomocy finansowej do świadczenia pielęgnacyjnego wynikającej z rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. Organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] odmówił przyznania wnioskowanej pomocy. Jak wskazało Kolegium, w świetle ustalonego stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dniu wydania rozstrzygnięcia, ze stanowiskiem organu pierwszej instancji należy się zgodzić. Przyznanie dodatkowej pomocy finansowej dla osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne uzależnione zostało od spełniania warunków art. 17 u.ś.r., a tym także warunku określonego w ust. 1b tego przepisu. Stosownie do treści art. 17 ust. 1b u.ś.r., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2013 roku, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Z akt administracyjnych wynika, iż orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 10 listopada 1997 roku S. I., ur. dnia [...], został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy i niezdolnego do samodzielnej egzystencji trwale, niezdolność do pracy powstała w dniu wypadku i pozostaje w związku z wypadkiem przy pracy. Na tej podstawie organ ocenił, iż osoba wymagająca opieki – S. I. nie spełnia przesłanki art. 17 ust. 1b u.ś.r., zatem D. I., mimo iż posiada uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego przyznanego na podstawie przepisów w stanie prawnym obowiązujących do dnia 31 grudnia 2012 roku, nie spełnia przesłanki do uzyskania pomocy finansowej do świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od kwietnia do grudnia 2013 roku. W skardze do sądu administracyjnego D. I. wnosząc o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości domagała się przyznania wnioskowanej pomocy. W motywach skargi jej autorka powtórzyła argumenty odwołania wskazując, iż osoby opiekujące się niepełnosprawnym dzieckiem oraz osoby opiekujące się dorosłym i niepełnosprawnym członkiem rodziny należą do tej samej kategorii podmiotów, zatem ich różnicowanie nie znajduje uzasadnienia i jest sprzeczne z art. 18, art. 32 ust. 1 i art. 71 ust. 1 Konstytucji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2013 roku zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne, a następnie postanowieniem z dnia 18 marca 2015 roku podjął zawieszone postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" P.p.s.a.). W razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.). W ocenie składu orzekającego, organy prowadzące postępowanie nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie kwestionowanych decyzji. Wywody sądu winna rozpocząć uwaga, iż przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta o odmowie przyznania pomocy finansowej w związku z ustalonym prawem do świadczenia pielęgnacyjnego. W stanie faktycznym sprawy nie ulega wątpliwości, iż skarżąca sprawując opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny – mężem, od dnia 1 maja 2010 roku uzyskała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Mąż skarżącej jest, na mocy orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia 10 listopada 1997 roku, uznany za całkowicie niezdolnego do pracy i samodzielnej egzystencji na stałe. Powodem powstania niepełnosprawności był wypadek przy pracy, któremu uległ mąż skarżącej w wieku lat 36. Wnioskiem inicjującym postępowanie w sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie pomocy w ramach rządowego programu wspierania niektórych osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne, w wysokości 200 zł miesięcznie na okres od kwietnia do grudnia 2013 roku. Materialno – prawną podstawę przyznania wnioskowanego dodatku stanowi – wskazane już wcześniej – rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 marca 2013 roku w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. Stosownie do treści § 2 ust. 1 ww. rozporządzenia prawo do pomocy przysługuje osobom mającym ustalone za miesiąc kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad lub grudzień 2013 roku prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przyznane na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992, ze zm.), spełniającym warunki określone w art. 17 tej ustawy. Pomoc przysługuje w kwocie 200 zł (§ 2 ust. 2 rozporządzenia) i jest niezależna od dochodu (§ 2 ust. 3 rozporządzenia). Z treści zacytowanych przepisów wynika, iż osoba mająca ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego może uzyskać dodatkową pomoc w kwocie 200 zł w okresie od kwietnia do grudnia 2013 roku, ale tylko w sytuacji gdy spełnia warunki określone w art. 17 u.ś.r. Przepis art. 17 u.ś.r. określa przesłanki przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Co istotne w sprawie – art. 17 ust. 1b u.ś.r. stanowi, iż świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Zacytowany przepis jest jasny i jego interpretacja nie nasuwa trudności. Rzeczony przepis wymaga by niepełnosprawność osoby, nad którą sprawuje opiekę osoba pobierająca świadczenie pielęgnacyjne powstała przed 18. lub – w szczególnej sytuacji – przed 25. rokiem życia. Tymczasem – jak wskazano uprzednio – niepełnosprawność u męża skarżącej, nad którym sprawuje ona opiekę powstała w wieku 36 lat. Na tej podstawie ocenić należy – co słusznie dostrzegły organy orzekające – iż skarżąca nie spełnia przesłanek do przyznania pomocy w trybie przepisów rozporządzenia. W treści odwołania i skargi strona kwestionowała konstytucyjność regulacji § 2 ust. 1 rozporządzenia jako że stanowi ona ewidentną dyskryminację ze względu na wiek. Zarzut ten jednak nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie wyrażał pogląd, iż prawodawca może odmiennie ukształtować przesłanki wyjątkowej, okresowej i incydentalnej pomocy finansowej, takiej jak określona w rozporządzeniu, dla osób niepodejmujących bądź rezygnujących z pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną (por. np. wyrok TK z dnia 10 marca 2015 roku, P 38/12). Konkludując powyższe rozważania sąd uznał działanie organów administracji w przedmiotowej sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się również naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., sąd orzekł o oddaleniu skargi. k.ż.