II SA/Łd 203/19

WyrokWSA w Łodzi2019-09-27

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć, Barbara Rymaszewska, Bogusław Klimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo uznał świadczenia z funduszu alimentacyjnego za nienależnie pobrane i nakazał ich zwrot, uwzględniając dochód uzyskany przez stronę po przyznaniu świadczeń, mimo jej trudnej sytuacji życiowej i zdrowotnej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Kluczowe było stwierdzenie, że istnieje ostateczna decyzja uchylająca prawo do świadczeń od daty wstecznej, co uzasadniało uznanie pobranych świadczeń za nienależne i nakazanie ich zwrotu wraz z odsetkami. Trudna sytuacja życiowa i zdrowotna skarżącej nie stanowiła podstawy do uchylenia decyzji, a jedynie mogła być rozpatrywana w kontekście umorzenia lub rozłożenia na raty przez właściwy organ.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi o uznaniu za nienależnie pobrane i nakazaniu zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego na dzieci K. R. i D. R. za okres od stycznia do lipca 2018 roku. Skarżąca E. R. podnosiła, że nie popełniła przewinienia, a problemy wynikały z obiegu dokumentów w urzędzie. Wskazywała na swoją trudną sytuację materialną, zdrowotną i rodzinną. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając działania organów za prawidłowe.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano i nakazano wypłatę z funduszu Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 27 września 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Magdalena Sieniuć (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędzia NSA Bogusław Klimowicz, , Protokolant Specjalista Aleksandra Błaszczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2019 roku sprawy ze skargi E. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi B. G. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. a.bł. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096; powoływanej dalej jako: "k.p.a."), art. 2 pkt 7 lit. a, art. 23 ust. 1, ust. 1a i ust. 7 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (tekst jedn. Dz.U z 2018 r. poz. 554; powoływanej dalej jako: "u.p.o.u.a."), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., znak: [...], orzekającą o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dziecko: K. R. w wysokości 500 zł miesięcznie, za okres od 01.01.2018 r. do 31.07.2018 r., oraz świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dziecko: D.R. w wysokości 500 zł miesięcznie za okres od 01.01.2018 r. do 31.07.2018 r., oraz orzekającą o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dzieci: K. R. i D. R. za okres od 01.01.2018 r. do 31.07.2018 r. w wysokości 7.000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie naliczonymi do dnia wydania zaskarżonej decyzji, w kwocie 244,90 zł. Jak wynika z akt sprawy, ww. decyzją z dnia [...] r. organ I instancji uznał za nienależnie pobrane świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dziecko K.R. w wysokości 500 zł m-cznie za okres od 01.01.2018 r. do 31.07.2018 r., oraz świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dziecko D. R. w wysokości 500 zł miesięcznie za okres od 01.01.2018 r. do 31.07.2018 r., oraz orzekł o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dzieci: K. R., D. R. za okres od 01.01.2018 r. do 31.07.2018 r. w wysokości 7.000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie naliczonymi do dnia wydania zaskarżonej decyzji w kwocie 244,90 zł. W odwołaniu od tej decyzji E. R. podniosła, iż jej sytuacja materialna nie pozwala na spłatę świadczeń. Podkreśliła, że nie popełniła wobec urzędu żadnego przewinienia. Nie jest jej winą, że przez niewłaściwy obieg dokumentów i pracę urzędników mają ją dotykać tak surowe konsekwencje. Odwołująca się wniosła o ponowne zapoznanie się Kolegium ze wszystkimi aktami sprawy i mądre rozpatrzenie odwołania. Jednocześnie wniosła o umorzenie w całości należności i uchylenie decyzji organu I instancji, a jeśli nie będzie to możliwe o umorzenie w 50% kwoty należnej i w całości odsetek, a kwotę 3500 zł rozłożenie na raty lub potrącenie z bieżących świadczeń alimentacyjnych. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wyjaśniło, że stosownie do art. 9 ust. 2 u.p.o.u.a. świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł. Następnie organ II instancji, odwołując się uprzednio do treści art. 2 pkt 4 i pkt 5-5a, art. 9 ust. 3, art. 2 pkt 17 lit. c, art. 9 ust. 4a, art. 2 pkt 18 lit. c, art. 23 ust. 1, ust. 1a i ust. 7 oraz art. 2 pkt 7 lit. a u.p.o.u.a., wskazał, że na podstawie zgromadzonych w sprawie dokumentów decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] września 2017 r., znak: [...] [...]; [...] przyznano E. R. prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na dziecko K. R. na okres od 01-10-2017 r. do 30-09-2018 r. w wysokości 500,00 zł miesięcznie oraz świadczeń z funduszu alimentacyjnego na dziecko D. R. na okres od 01-10-2017 r. do 30-09-2018 r. w wysokości 500,00 zł miesięcznie, uznając, iż zostały spełnione kryteria określone w ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że z posiadanego przez Centrum Świadczeń Socjalnych w Ł. zaświadczenia z dnia 10 stycznia 2018 r. wynika, iż E. R. podjęła zatrudnienie w Izbie Administracji Skarbowej w Ł. od dnia 27 listopada 2017 r. oraz za miesiąc grudzień 2017 r. osiągnęła wynagrodzenie netto w wysokości 2.941,76 zł. Zdaniem Kolegium, powyższa okoliczność stanowi podstawę do ponownego przeliczenia dochodu rodziny wnioskodawczyni. W związku z tym organ odwoławczy, odwołując się do treści art. 9 ust. 4a u.p.o.u.a., stwierdził, że powiększono dochód rodziny skarżącej o kwotę dochodu uzyskanego przez stronę za miesiąc grudzień 2017 r. w wysokości 2.941,76 zł. Organ podniósł przy tym, że w wyniku ponownego przeliczenia dochodu rodziny skarżącej za 2016 rok ustalono, iż: 1. łączny dochód rodziny wyniósł: 23.004,25 zł (dochód opodatkowany podatkiem dochodowym od osób fizycznych osiągnięty przez E. R. w wysokości 21.998,53 zł, dochód niepodlegający opodatkowaniu z tytułu ulgi na dziecko PIT/UZ w wysokości 1.005,72 zł), 2. dochód utracony w 2016 roku wyniósł - 21.998,53 zł (utrata zatrudnienia), 3. dochód uzyskany w 2017 r. (grudzień 2017 roku) wyniósł - 2.941,76 zł, 4. miesięczny dochód rodziny po zastosowaniu instytucji dochodu utraconego i uzyskanego wyniósł - 3.025,57 zł (1.005,72 zł: 12 miesięcy + 2.941,76 zł), 5. ilość osób w rodzinie: 3, 6. miesięczny dochód na jednego członka rodziny wynosi 1.008,52 zł (3.025,57 zł : 3 osoby), czyli przekracza ustawowy próg dochodowy 725,00 zł, wynikający z art. 9 ust. 2 u.p.o.u.a. W odniesieniu do powyższego Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 18 ust. 5 u.p.o.u.a. w przypadku gdy dochód rodziny powiększony o uzyskany dochód powoduje utratę prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, świadczenia nie przysługują od miesiąca następującego po pierwszym miesiącu od miesiąca, w którym dochód został osiągnięty. Wychodząc z powyższych przesłanek organ odwoławczy stwierdził, że świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dzieci: K. R. i D. R. nie przysługują skarżącej od dnia 1 stycznia 2018 r. Kolegium wskazało przy tym, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, iż zarówno zmiana decyzji pierwotnej przyznającej świadczenie, jak i jej uchylenie, ma charakter konstytutywny, albowiem wpływa na dotychczasowy zakres przyznanych świadczeń - odmiennie je kształtuje lub wręcz je odbiera. Zasadą jest, iż decyzja wydana w trybie art. 24 ust. 1 u.p.o.u.a. może wywrzeć skutki wyłącznie na przyszłość (ex nunc). Podkreślenia przy tym wymaga, iż w sytuacji, w jakiej to miało miejsce w niniejszej sprawie - gdy w części upłynął okres, na jaki świadczenia zostały przyznane (od 01-10-2017 r. do 31-07-2018 r.), a decyzja wygasła, to brak jest podstaw do uchylenia lub zmiany decyzji przyznających świadczenia w trybie art. 24 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów z mocą wsteczną, tj. od 01-01-2018 r. W takim wypadku zastosowanie znajduje jedynie materialnoprawna instytucja zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za okres od 01-01-2018 r. do 31-07-2018 r. Jednocześnie organ II instancji wyjaśnił, że decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] sierpnia 2018 r., uchylono z dniem 1 sierpnia 2018 r. (tj. od miesiąca zaprzestania wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego) decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] września 2017 r., znak: [...]; [...] orzekającą o przyznaniu E. R. prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na dzieci: K. R., D. R.. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., które decyzją z dnia [...] września 2018 r., znak: [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję ww. Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. Od decyzji tej strona nie złożyła odwołania, a więc stała się ona ostateczna. W dalszej kolejności organ odwoławczy podniósł, że w związku z nowym brzmieniem art. 23 ust. 2 i ust. 4 ww. ustawy nadanym ustawą z dnia 24 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz ustawy o świadczeniach rodzinnych zasadnym jest wydanie jednej decyzji orzekającej o uznaniu za nienależnie pobrane i zwrocie nienależnie pobranych świadczeń (Dz. U. z dnia 3 września 2015 r., poz. 1302). Organ II instancji dodał przy tym, że o przypadkach, w których nie przysługuje prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, skarżąca była pouczona we wniosku o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Zdaniem Kolegium, w świetle powyższych ustaleń skarżąca nienależnie pobrała świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dzieci: K. R., D. R. za okres od 01-01-2018 r. do 31-07-2018 r. i jest zobowiązana do ich zwrotu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Kolegium podkreśliło przy tym, iż postanowieniem z dnia [...] r., [...], przekazało odwołanie E. R. w części dotyczącej umorzenia kwoty nienależnie pobranych świadczeń, zgodnie z właściwością Prezydentowi Miasta Ł., wyrażając zrozumienie dla ciężkiej sytuacji życiowej, w jakiej znalazała się odwołująca. Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła E. R. Zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji skarżąca zarzuciła naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zdaniem skarżącej, organ II instancji nie tylko rażąco naruszył ww. artykuł, ale naruszył także ustawę o ochronie danych osobowych, wydając postanowienie nr [...] i podając dane innej osoby fizycznej. Z tych względów skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności ww. decyzji i uchylenie ich w całości. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że w dniu 11 stycznia 2018 r. do Urzędu Miasta Ł. do Centrum Świadczeń Socjalnych wpłynęło, po wcześniejszym ustaleniu z pracownikiem telefonicznie (Oświadczenie i zawarta umowa słowna), że podjęła pracę oraz, że prześle umowę o pracę i dochód za poprzedni miesiąc. W ocenie skarżącej mail wywiera moc prawną, bo każda korespondencja urzędowa wpływająca do urzędu jest oznaczona sygnaturą akt danego działu. Skarżąca wskazała również, że bezpośrednio po tym fakcie otrzymała decyzję, która z uwagi na przekroczenie progu dochodowego uchyliła prawo do świadczenie 500+ na pierwsze dziecko. Zdaniem skarżącej, świadczy to o prawidłowym odbiorze powyższego maila. Poza tym skarżąca nadmieniła, że jest użytkownikiem od 4 lat profilu zaufanego EPUAP i urząd też ma kłopot z regularnym obsługiwaniem tego profilu, dlatego często osoby, którym przydzielono wydanie decyzji, komunikują się listownie bądź mailowo. W ocenie skarżącej, nie jest jej winą, że w urzędzie, jak zauważa Kolegium, w jednej z decyzji jest nieprawidłowy obieg dokumentów. Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze narusza podstawowe zasady i ustawy m.in. o ochronie danych osobowych. W ocenie skarżącej organy w sprawie tej nie tylko naruszyły zasady prawdy obiektywnej, a w konsekwencji art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., ale przede wszystkim nie chronią ustawy o ochronie danych osobowych. Ponadto skarżąca wskazała, że jest matką samotnie wychowującą dwójkę dzieci, a w ubiegłym roku zachorowała na złośliwy nowotwór tarczycy. Jej jedyne dochody to wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę oraz do października 2019 roku przyznano jej świadczenia alimentacyjne na dzieci. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na rozprawie w dniu 27 września 2019 r. pełnomocnik skarżącej w osobie adwokata, ustanowiony z urzędu, poparł skargę i wniósł o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, oświadczając, że zostały one uiszczone w całości ani w części. Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpatrzeniu wniosku skarżącej przywrócił termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018r., poz. 2107 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W stanie faktycznym kontrolowanej sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. zaskarżoną decyzją, po rozpoznaniu odwołania skarżącej, utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. orzekającą o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dziecko: K. R. w wysokości 500 zł miesięcznie, za okres od 01.01.2018 r. do 31.07.2018 r., oraz świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dziecko: D. R. w wysokości 500 zł miesięcznie za okres od 01.01.2018 r. do 31.07.2018 r., oraz orzekającą o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dzieci: K. R. i D. R. za wskazany okres w wysokości 7.000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie naliczonymi do dnia wydania zaskarżonej decyzji, w kwocie 244,90 zł. W ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, organy obu instancji nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w kontrolowanej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 554 z późn. zm.), powoływanej w niniejszym uzasadnieniu także jako: "u.p.o.u.a.". Zgodnie z art. 23 ust. 1 tej ustawy, osoba, która pobrała nienależnie świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu. Definicję "nienależnie pobranego świadczenia" z funduszu alimentacyjnego zawiera z kolei art.2 pkt 7 tej ustawy, wymieniając sytuacje, w których świadczenie z funduszu alimentacyjnego należy zakwalifikować jako świadczenie pobrane nienależnie. W rozpatrywanej sprawie organy odwołały się do treści art. 2 pkt 7 lit. a) ww. ustawy. Zgodnie z tym przepisem, gdy jest mowa o nienależnie pobranym świadczeniu oznacza to świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie albo wstrzymanie wypłaty świadczenia w całości lub w części. Stosownie zaś do treści art. 19 ust. 1 u.p.o.u.a. w przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania lub utraty dochodu albo innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego osoba uprawniona albo jej przedstawiciel ustawowy, którzy złożyli wniosek o przyznanie świadczenia z funduszu, są obowiązani do niezwłocznego powiadomienia o tym organu wypłacającego świadczenia. Kluczowe zatem znaczenie dla kwestii prawidłowości zaskarżonej decyzji miało w niniejszej sprawie ustalenie, iż w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] sierpnia 2018 r. uchylająca z dniem 1 sierpnia 2018 r. jego własną ostateczną decyzję z dnia [...] września 2017 r. orzekającą o przyznaniu skarżącej prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na dzieci: K. R. i D. R. Wskazana decyzja była przedmiotem odwołania skarżącej, lecz w jego wyniku decyzją z dnia [...] września 2018 r. Kolegium utrzymało w mocy wskazaną decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] sierpnia 2018 r. Decyzji Kolegium skarżąca nie kwestionowała w drodze skargi do sądu administracyjnego. Co zatem istotne na obecnym etapie, w aktualnie zakreślonym przedmiocie sprawy, nie może być przedmiotem sporu okoliczność, iż skarżąca nie miała prawa do ww. świadczeń z funduszu alimentacyjnego, które we wskazanym w zaskarżonej decyzji okresie jednak pobrała. Oznacza to, iż jakakolwiek argumentacja w tym zakresie nie może na obecnym etapie odnieść oczekiwanego skutku. Jak zostało już wskazane, sprawa orzeczenia o braku prawa do ww. świadczeń została już ostatecznie zakończona i co za tym idzie, nie podlega kontroli w tym postępowaniu. W rozważanym kontekście należy podkreślić, że ostateczna decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] sierpnia 2018 r., utrzymana bowiem w mocy ww. decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] września 2018r., uchylająca z dniem 1 sierpnia 2018 r. jego własną ostateczną decyzję z dnia [...] września 2017 r. orzekającą o przyznaniu skarżącej prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na dzieci: K. R. i D. R. wiąże nie tylko organ, ale również sąd administracyjny. Aby można było uznać świadczenie za nienależnie pobrane i nakazać jego zwrot, to najpierw należy ostatecznie stwierdzić, iż konsekwencją przekroczenia progu dochodowego (725 zł) na jednego członka rodziny jest utrata prawa do przedmiotowych świadczeń, a taka niewątpliwie sytuacja ma miejsce w rozważanej sprawie. Fakt ten bowiem potwierdza ww. ostateczna decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] sierpnia 2018 r., wskazująca na utratę przez skarżącą tego prawa od 1 stycznia 2018 r., w oparciu o którą została wydana decyzja stanowiąca podstawę rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, należało przyjąć, że w kontrolowanej sprawie spełnione zostały przesłanki do zastosowania przez organy administracji przepisu art. 23 ust. 1, ust. 1a i ust. 7 u.p.o.u.a. i nakazania skarżącej zwrotu pobranych ww. okresie świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Wydanie zaskarżonej decyzji zostało poprzedzone prawidłowym ustaleniem stanu faktycznego i prawnego, co znajduje odzwierciedlenie w argumentacji organu sformułowanej w sposób wymagany przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślić przy tym należy, że ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego została dokonana z zachowaniem reguł określonych przepisami tego kodeksu i w pełni zasługuje na aprobatę. Jednocześnie nie budzi w ocenie Sądu wątpliwości przyjęte przez Kolegium stanowisko, iż strona była pouczona o wynikającym z art. 19 ust. 1 u.p.o.u.a. obowiązku niezwłocznego powiadomienia organu o wystąpieniu zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania lub utraty dochodu albo innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, w tym o fakcie podjęcia zatrudnienia. Pouczenie w tym zakresie znajduje się zarówno we wniosku o ustalenie prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego, jak i w decyzji przyznającej te świadczenia. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, Kolegium prawidłowo przyjęło, że skarżąca jako osoba, która nienależnie pobrała świadczenia, a była pouczona o obowiązku informowania organu przyznającego świadczenie o wszelkich zmianach mających wpływ na prawo do tych świadczeń, zobowiązana jest do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami naliczonymi od dnia wypłaty do dnia spłaty nienależnie pobranych świadczeń. Nie mogą przy tym wywrzeć oczekiwanego przez skarżącą skutku zawarte w skardze argumenty dotyczące przesłanej przez nią do organu wiadomości mailowej, faktem jest bowiem, że skarżąca pobrała powyższe świadczenia. Zgodzić należy się przy tym z Kolegium, że w związku z nowym brzmieniem art. 23 ust. 2 i ust. 4 ww. ustawy nadanym ustawą z dnia 24 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz ustawy o świadczeniach rodzinnych zasadnym było w niniejszej sprawie wydanie jednej decyzji orzekającej o uznaniu za nienależnie pobrane i zwrocie nienależnie pobranych świadczeń (Dz. U. z dnia 3 września 2015 r., poz. 1302). Powyższej oceny Sądu nie mogą zmieniać również powołane w skardze okoliczności, wskazujące niewątpliwie na trudną sytuację zdrowotną i rodzinną skarżącej, mogą mieć natomiast znaczenie w kontekście możliwości umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia czy też rozłożenia na raty, o której mowa w powołanej ustawie. Prawidłowo zatem Kolegium postanowieniem z dnia [...] r. przekazało odwołanie skarżącej w części dotyczącej umorzenia kwoty nienależnie pobranych świadczeń, zgodnie z właściwością Prezydentowi Miasta Ł. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę (pkt 1 sentencji wyroku). O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. oraz § 2 w związku z § 21 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 18) – pkt 2 sentencji wyroku. dc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło