II SA/Łd 208/06
WyrokWSA w Łodzi2006-11-07
Skład orzekający: Ewa Markiewicz, Anna Stępień, Renata Kubot-Szustowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zastosowaniu wykonania zastępczego w celu usunięcia tymczasowego obiektu budowlanego jest zasadne, gdy zobowiązany uchyla się od wykonania obowiązku usunięcia obiektu po upływie terminu określonego w zgłoszeniu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że postanowienie o wykonaniu zastępczym było zasadne. Obowiązek usunięcia tymczasowego obiektu budowlanego po upływie 120 dni wynikał bezpośrednio z przepisów Prawa budowlanego, a wszelkie zarzuty skarżącej dotyczące innych postępowań administracyjnych lub decyzji nie miały znaczenia dla postępowania egzekucyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. K. na postanowienie Wojewody utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Ł. o zastosowaniu wykonania zastępczego w celu usunięcia obiektu handlowego (kiosku). Skarżąca nie usunęła obiektu po upływie 120 dni od zgłoszenia jego ustawienia, mimo wezwań i nałożenia grzywny. Skarżąca podnosiła argumenty dotyczące pozytywnych opinii innych organów i trudnej sytuacji finansowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 listopada 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Markiewicz, Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2006 roku sprawy ze skargi K. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie wykonania zastępczego oddala skargę.
IISA/Łd 208/06
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] podjętym na podstawie art. 127, 128 § 1 i 2 i art. 129 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz.U. nr 110 z 2002r., poz. 968 ze zm. ) Prezydent Miasta Ł. postanowił:
- zastosować w stosunku do K. K. wykonanie zastępcze na kosz i niebezpieczeństwo zobowiązanego, wynikające z obowiązku określonego w załączonym odpisie tytułu wykonawczego z dnia [...];
- zlecić [...] Zakładowi Usług Komunalnych z siedzibą w Ł. usunięcie obiektu handlowego znajdującego się na terenie nieruchomości przy ul. A 91A w Ł. oraz przeniesienie go na teren składowiska odpadów komunalnych i rekultywacji w Ł., z opłatą dzienną za przechowywanie obiektu w kwocie 10 zł;
- wezwać zobowiązaną K. K. do wpłacenia kwoty w wysokości 1500 zł tytułem zaliczki na poczet kosztów wykonania zastępczego - na wskazane konto, w zakreślonym 7-dniowym terminie, pod rygorem ściągnięcia jej w trybie egzekucji należności pieniężnych.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ stwierdził, że K. K. nie wykonała obowiązku określonego w piśmie [...] z dnia 13 grudnia 2000r., polegającego na usunięciu obiektu handlowego do dnia 10 kwietnia 2001r.
Wydane w dniu 17 kwietnia 2001r. upomnienie z zagrożeniem okazało się bezskuteczne.
W związku z powyższym postanowieniem z dnia [...] została na skarżącą nałożona grzywna w celu przymuszenia w wysokości 4 278 zł.
Z uwagi na brak zapłaty nałożonej grzywny sprawę przekazano do organu egzekucyjnego należności finansowych, który ze względu na stan materialny zobowiązanej grzywny nie wyegzekwował.
Ponieważ do chwili obecnej obowiązek nie został wykonany, zdecydowano o zastosowaniu innego środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego.
W zażaleniu na powyższe postanowienie K. K. podniosła między innymi, że organ architektoniczno-budowlany w dniu 13 grudnia 2000r. przyjął zgłoszenie na ustawienie kiosku nietrwale związanego z gruntem do dnia 10 kwietnia 2001r.
Do tej daty również Zarząd Dróg i Transportu Publicznego wydał pozytywną opinię na zajęcie pasa drogowego ze względu na ustawienie kiosku przenośnego. Zgodę tego Zarządu na zajęcie pasa drogowego skarżąca uzyskiwała jeszcze trzykrotnie, do dnia 3 czerwca 2004r. włącznie.
K. K. podniosła ponadto, iż ubiegała się o zgodę na użytkowanie kiosku, ale decyzje były negatywne.
Zwróciła również uwagę na swoją trudną sytuację rodzinną i finansową.
Postanowieniem z dnia [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art.144 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu stwierdził między innymi, że w dniu 28 września 2000r. K. K. wniosła do Referatu Urbanistyki i Administracji Architektoniczno-Budowlanej UM[...] Delegatury Ł. podanie, w którym wnioskowała o wyrażenie zgody na ustawienie kiosku na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 91A, na okres 120 dni.
Po uzupełnieniu przez skarżącą brakujących dokumentów, organ, pismem z dnia 13 grudnia 2000r., zawiadomił inwestora, iż na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 5a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane przyjął zgłoszenie i nie zgłasza sprzeciwu na ustawienie kiosku, jako tymczasowego obiektu nietrwale związanego z gruntem, na okres 120 dni, tj. od dnia 13 grudnia 2000r. do dnia 10 kwietnia 2001r. Organ ten stwierdził także, iż po upływie wskazanego wyżej terminu K. K. zobowiązana jest do usunięcia obiektu handlowego i powiadomienia o tym fakcie organu.
Organ "Upomnieniem z zagrożeniem" z dnia 17 kwietnia 2001r. wezwał skarżącą na podstawie art. 15 wskazanej wyżej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji do wykonania w terminie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia obowiązku polegającego na usunięciu z dniem 10 kwietnia 2001r. tymczasowego kiosku handlowego zlokalizowanego przy u. A 91A w Ł. na okres 120 dni., uprzedzając, iż w razie niewykonania obowiązku w podanym terminie zostanie wszczęte przeciwko zobowiązanemu postępowanie egzekucyjne.
Powyższe upomnienie skarżąca otrzymała w dniu 20 kwietnia 2001r., jednakże nie zareagowała na nie i nie wykonała ciążącego na niej obowiązku.
Prezydent Miasta Ł. na podstawie art. 2 § 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w dniu [...] wydał tytuł wykonawczy znak: [...], a nadto postanowieniem z tej samej daty w trybie art. 121 § 4 i 5 ustawy nałożył na skarżącą grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 4 278 zł, z powodu uchylania się przez nią od wykonania obowiązku określonego w załączonym tytule wykonawczym.
Postanowieniem tym wezwano skarżącą do uiszczenia powyższej grzywny, pouczając jednocześnie, iż niewykonanie określonego tytułem wykonawczym obowiązku spowoduje zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego na koszt zobowiązanego.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] podjętym na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 Kpa stwierdził, iż zażalenie, które skarżąca wniosła od powyższego postanowienia o nałożeniu grzywny, zostało złożone z uchybieniem ustawowego terminu.
Konsekwencją tego, iż K. K. nie wykonała obowiązku polegającego na usunięciu kiosku handlowego, było wydanie przez organ I instancji postanowienia z dnia [...] o zastosowaniu wykonania zastępczego.
Organ odwoławczy rozpatrując zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie stwierdził, iż podniesione w nim argumenty nie zasługują na uwzględnienie.
Powołał się na przepisy art. 29 ust. 1 pkt 5a i art. 30 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane ( Dz.U.nr 89, poz. 414 ze zm. ) i zwrócił uwagę na to, iż organ zawiadomił K. K. pismem z dnia 13 grudnia 2000r. o przyjęciu zgłoszenia i niewniesieniu sprzeciwu na ustawienie obiektu handlowego na okres 120 dni, tj. od dnia 13 grudnia 2000r. do dnia 10 kwietnia 2001r. W piśmie tym znalazł się ponadto zapis nakazujący usunięcie przedmiotowego obiektu w określonym terminie.
Tryb zgłoszenia przedmiotowego kiosku mógł zatem obejmować tylko termin nie dłuższy niż 120 dni. Rozbiórka tymczasowego obiektu budowlanego wzniesionego na okres nie przekraczający 120 dni na podstawie zgłoszenia w oparciu o art. 29 ust. 1 pkt 5a Prawa budowlanego powinna być wykonana przez inwestora bez dodatkowych czynności administracyjnych.
Organ odwoławczy uznał, iż materiał zebrany w sprawie wskazuje na to, że K. K. uchyla się od wykonania obowiązku wynikającego z art. 29 ust. 1 pkt 5a Prawa budowlanego, a tym samym organ zasadnie przyjął, że konieczny jest środek egzekucyjny w postaci wykonania zastępczego, znajdujący oparcie w art. 127 i 128 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( tekst jedn. Dz.U. nr 110 z 2002r., poz. 968 ze zm. ).
Zdaniem Wojewody, zarzuty skarżącej, mówiące o niemożliwości wydania przez Wydział Urbanistyki i Architektury decyzji zezwalającej na ustawienie kiosku handlowego na tym terenie, jako że nie dotyczą postępowania organu administracji architektoniczno-budowlanej I instancji, nie mogą być rozpatrywane przez Wojewodę [...] , bowiem decyzja zezwalająca na umieszczenie obiektu handlowego w pasie drogowym ulicy powiatowej, jaką jest ulica A w Ł., wydawana może być w oparciu o odrębne przepisy, tj. o ustawę z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych ( tekst jedn. Dz.U. nr 204 z 2004r., poz. 2086 ) i jest ona jednym z dokumentów wymaganych przy zgłoszeniu.
Organ odwoławczy podniósł ponadto, że również zarzuty dotyczące postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego w sprawie legalizacji przedmiotowego kiosku nie powinny być kierowane do Wojewody [...] .
Wojewoda podkreślił, że decyzje Zarządu Dróg i Transportu Publicznego zezwalające na zajęcie pasa drogowego na okres późniejszy, tj. po dniu 10 kwietnia 2001r., nie mają znaczenia dla postępowania egzekucyjnego, będącego przedmiotem niniejszej sprawy.
Tryb zgłoszenia przedmiotowego kiosku mógł tylko obejmować termin nie dłuższy niż 120 dni. Po upływie tego terminu, o ile usunięty zostałby przedmiotowy kiosk, K. K. mogła złożyć nowe zgłoszenie dotyczące umieszczenia tego kiosku w miejscu i w czasie wskazanym w innej decyzji Zarządu Miasta Ł., natomiast nie mogła domagać się przedłużenia tego terminu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej I instancji, gdyż termin 120 dni jest terminem zawitym, którego nie można przedłużyć.
Z tych względów organ odwoławczy orzekł, jak wyżej.
K. K. złożyła skargę na postanowienie Wojewody [...] poprzez swego pełnomocnika w osobie adwokata, domagając się jego uchylenia oraz przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
W skardze zarzucono istotne naruszenie przepisów postępowania polegające na nierozważeniu przez Wojewodę:
1/ pozytywnej oceny lokalizacji kiosku przez Wydział Dróg i Transportu Publicznego Urzędu Miasta Ł.;
2/ braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla przedmiotowego terenu;
3/ wydania czterech pozytywnych dla skarżącej decyzji przez Prezydenta Miasta Ł. w przedmiocie zezwolenia na użytkowanie w pasie drogi powiatowej przedmiotowego kiosku.
Wniesiono ponadto o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia z uwagi na fakt, iż przedmiotowy obiekt handlowy stanowi jedyne źródło utrzymania skarżącej i jej rodziny.
W uzasadnieniu stwierdzono, że z akt sprawy nie wynikają żadne merytoryczne zastrzeżenia Wydziału Urbanistyki i Architektury Delegatury Urzędu Miasta Ł. dla dzielnicy G. co do lokalizacji obiektu handlowego w pasie drogowym przy ul. A, a organ domaga się likwidacji obiektu wyłącznie z powodu niedopełnienia formalności, do których uzupełnienia skarżąca była wzywana.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie wywodząc, jak w treści zaskarżonego postanowienia.
Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wydanym w niniejszej sprawie wstrzymano wykonania zaskarżonego aktu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych w ramach prowadzonego postępowania.
W art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ) kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest przez sądy administracyjne pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje zatem ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa oraz dokonanej przez organy administracji ich wykładni.
Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpatrując przedmiotową skargę Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów w sposób, o którym mowa wyżej, dlatego też skarga podlega oddaleniu.
Sąd podziela stanowisko organu zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu, że zarzuty podnoszone przez K. K. nie zasługują na uwzględnienie i nie mają znaczenia w sprawie.
Postępowanie egzekucyjne było prowadzone zgodnie z przepisami zawartymi w ustawie z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( tekst jedn. Dz.U. nr 110 z 2002r. , poz. 968 ze zm. ).
Z akt sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżąca dokonała w organie architektoniczno-budowlanym zgłoszenia tymczasowego obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem – kiosku handlowego, na nieruchomości w Ł. przy ul. A 91A na okres 120 dni, zobowiązując się po upływie wskazanego terminu do usunięcia powyższego kiosku.
Zgłoszenie to nastąpiło w trybie art. 30 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 5a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane ( tekst jedn. Dz.U. nr 106 z 2000r., poz. 1126 ze zm. ).
W świetle wskazanych przepisów tymczasowy obiekt budowlany, nie połączony trwale z gruntem i przewidziany do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż w okresie 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, nie wymagał pozwolenia na budowę, lecz zgłoszenia właściwemu organowi. Zgłoszenia należy dokonać przed zamierzonym terminem rozpoczęcia robót budowlanych, a do wykonania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu ( art. 30 ust. 2 wskazanego wyżej Prawa budowlanego ).
Organ, do którego wpłynęło zgłoszenie dokonane przez skarżącą, pismem z dnia 13 grudnia 2000r. znak: [...] poinformował K. K., iż przyjmuje zgłoszenie i nie stawia sprzeciwu na ustawienie kiosku handlowego na nieruchomości w Ł. przy ul. A 91A na okres 120, tj. od 13 grudnia 2000r. do 10 kwietnia 2001r. Jednocześnie w piśmie tym zaznaczono, iż po upływie wskazanego terminu skarżąca zobowiązana jest do usunięcia obiektu i powiadomienia o tym fakcie organu.
W tym miejscu należy zaznaczyć, że zarówno skierowanie do skarżącej wskazanego wyżej pisma z dnia 13 grudnia 2000r. o braku sprzeciwu odnośnie zgłoszenia, jak i informowanie o konieczności usunięcia obiektu nie było konieczne, co wynika z treści przytoczonego unormowania zawartego w Prawie budowlanym, a skarżąca i tak po upływie 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy byłaby zobligowana do usunięcia obiektu.
Takie zobowiązanie wynika bowiem z treści samego przepisu Prawa budowlanego ( por. np. wyrok NSA z dnia 7 listopada 2000r. sygn. I SA/Ka 1187/99 – LEX nr 45538 ).
Niewniesienie sprzeciwu przez właściwy organ w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia ( lub od dnia usunięcia braków zgłoszenia, jeżeli był do tego wzywany inwestor ), w praktyce oznacza udzielenie zgody na realizację zamierzeń inwestycyjnych określonych w zgłoszeniu. Zgodnie bowiem z konstrukcją redakcyjną przepisu art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego niewniesienie sprzeciwu przez organ w określonym terminie, jest również formą rozstrzygnięcia sprawy co do istoty, gdyż kończy to sprawę w danej instancji – art. 104 § 1 Kpa ( por. np. wyrok NSA z dnia 17 maja 1999r. sygn. IV SA 747/97 – LEX nr 47285 ).
Akta wskazują bezspornie na to, iż K. K. nie wykonała ciążącego na niej obowiązku.
W tej sytuacji wierzyciel – Prezydent Miasta Ł., doręczył zobowiązanej w dniu 20 kwietnia 2001r. upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego.
Wobec niewykonania nałożonego obowiązku rozbiórki wierzyciel w dniu [...] wystawił prawidłowo sporządzony tytuł wykonawczy, którego odpis wraz z postanowieniem o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia został skarżącej doręczony w dniu 6 lipca 2001r. ( art. 122 § 1 i 2 ustawy ).
Nałożona w sposób prawomocny grzywna nie została wyegzekwowana ze względu na stan materialny skarżącej. Ponieważ jednak obowiązek usunięcia obiektu handlowego nie został przez skarżącą zrealizowany, zachodziła podstawa do wydania postanowienia o wykonaniu zastępczym.
Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa.
Należy zauważyć, iż kontrola rozstrzygnięć wydanych w toku postępowania egzekucyjnego nie może się sprowadzać do oceny zgodności z prawem decyzji, czy innych aktów o charakterze merytorycznym, którymi zostały nałożone na zobowiązanego konkretne obowiązki, a których nie wykonał on bez zastosowania środków przymusu przewidzianych w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W przedmiotowej sprawie, jak to wyżej wykazano, obowiązek usunięcia kiosku handlowego po upływie 120 dni wynikał z samej ustawy – Prawo budowlane.
Wszelkie zarzuty zgłoszone w trakcie postępowania egzekucyjnego winny dotyczyć tylko tego postępowania. Dlatego też bez znaczenia są podnoszone przez K. K., jak i jej pełnomocnika, argumenty związane z tym, iż uzyskiwała ona pozytywne dla skarżącej decyzje o wyłączeniu pasa drogowego dla istniejącego obiektu handlowego w oparciu o ustawę z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych, czy brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla przedmiotowego terenu.
Poza kognicją Sądu i bez znaczenia dla sprawy jest również kwestia oceny zgodności z prawem decyzji załączonych do akt administracyjnych wydanych przez organy nadzoru budowlanego odnośnie przedmiotowego obiektu budowlanego.
Reasumując, Sąd uznał, że organ w sposób prawidłowy podjął działania w celu zrealizowania ciążącego na skarżącej obowiązku i dlatego też oddalił przedmiotową skargę w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło