II SA/Łd 208/19

WyrokWSA w Łodzi2019-07-16

Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Magdalena Sieniuć, Barbara Rymaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy świadczenie wychowawcze nienależnie pobrane z powodu przekroczenia kryterium dochodowego podlega zwrotowi wraz z odsetkami, mimo trudnej sytuacji zdrowotnej i rodzinnej świadczeniobiorcy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że świadczenie wychowawcze wypłacone po utracie prawa do niego na skutek przekroczenia kryterium dochodowego jest świadczeniem nienależnie pobranym i podlega zwrotowi wraz z ustawowymi odsetkami. Obowiązek zwrotu wynika z ostatecznej decyzji organu administracji, która stwierdziła utratę prawa do świadczenia. Trudna sytuacja osobista skarżącego nie wpływa na obowiązek zwrotu, lecz może być podstawą do odrębnego postępowania w sprawie umorzenia lub rozłożenia spłaty na raty.
Stan faktyczny
Skarżący A. M. otrzymał świadczenie wychowawcze na dziecko E. M. w wysokości 500 zł miesięcznie. Po podjęciu zatrudnienia w kwietniu 2018 r. przekroczył kryterium dochodowe uprawniające do świadczenia. Organ I instancji i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi uznały, że świadczenie od czerwca do sierpnia 2018 r. zostało nienależnie pobrane i nakazały jego zwrot wraz z odsetkami. Skarżący podniósł, że nie wiedział o obowiązku zgłoszenia zmiany dochodów oraz wskazał na trudną sytuację zdrowotną i rodzinną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę; przyznał i nakazał wypłacić pełnomocnikowi skarżącego kwotę 240 zł wraz z podatkiem VAT tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 16 lipca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Sieniuć (spr.) Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Protokolant asystent sędziego Nina Krzemieniewska-Oleszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2019 roku sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i zwrotu świadczenia wychowawczego 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokat O. B. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. A , kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. a.bł. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm.), powoływanej dalej jako: "k.p.a." i art. 25 w związku z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2134), powoływanej dalej jako: "u.p.p.w.d.", oraz art. 3 pkt. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 2220), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. Jak wynika z akt sprawy, ww. decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta Ł. orzekł o: 1. uznaniu za nienależnie pobrane przez A. M. świadczenie wychowawcze na dziecko E. M. za okres od 1 czerwca 2018 r. do 31 sierpnia 2018 r. w wysokości 500,00 zł miesięcznie; 2. zwrocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego na dziecko E.M. za okres od 1 czerwca 2018 r. do 31 sierpnia 2018 r. w kwocie 1.500,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie naliczonymi do dnia wydania tej decyzji w kwocie 28,77 zł, co łącznie stanowi kwotę 1.528,77 zł. Odwołanie od powyższej decyzji organu I instancji złożył A.M., wnosząc o uchylenie tej decyzji z uwagi na fakt, że nie wiedział, iż musi natychmiast po podjęciu pracy zgłosić organowi tę okoliczność. Jednocześnie skarżący wskazał na swą trudną sytuację zdrowotną, rodzinną i dochodową, podkreślając, że pieniądze przeznaczył na wydatki córki, którą sam wychowuje. Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wyjaśniło, że warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego oraz zasady ich ustalania, przyznawania i wypłacania zostały określone w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2134). Odwołując się przy tym do treści art. 25 ust. 1-3, ust. 7-9 tej ustawy, organ II instancji wskazał, że A. M. złożył w dniu 9 sierpnia 2017 r. wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko E.M. Do wniosku załączył dokumenty potwierdzające sytuację dochodową rodziny. Prezydent Miasta Ł., po rozpatrzeniu powyższego wniosku - uznając, że zostały wypełnione kryteria określone w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci - decyzją z dnia [...] września 2017 r. orzekł o przyznaniu A. M. prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko E.M., w wysokości 500,00 zł miesięcznie, na okres od 1 października 2017 r. do 30 września 2018 r. W dalszej kolejności Kolegium wskazało, że pismem z dnia 7 sierpnia 2018 r. organ I instancji wezwał A. M. do dostarczenia w terminie 14 dni od daty doręczenia wezwania zaświadczenia pracodawcy o wysokości dochodu netto za maj 2018 r. oraz październik 2017 r. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w dniu 8 sierpnia 2018 r. przedstawił umowę o pracę zawartą z A oraz kartę wynagrodzeń potwierdzającą, iż wynagrodzenie za miesiąc maj 2018 r. wynosi 1.801,23 zł netto. Do oświadczenia załączył zaświadczenie nr [...] z dnia 14 sierpnia 2018 r. potwierdzające wysokość dochodu netto za miesiąc październik 2017 r. Biorąc pod uwagę powyższe, organ II instancji wskazał, że dochód za miesiąc październik 2017 r. pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, bowiem wnioskodawca odbył szkolenie zawodowe w dniach od 26.09.2017 r. do 06.10.2017 r., za które otrzymał stypendium w kwocie 398,96 zł - dochód utracony. Organ I instancji dokonał ponownego przeliczenia dochodu rodziny z uwzględnieniem dochodu uzyskanego przez skarżącego za miesiąc maj 2018 r. i na podstawie zgromadzonych dokumentów ustalił, że dochód na osobę w rodzinie wnioskodawcy wynosi 925,62 zł i przekracza kryterium dochodowe uprawniające do pobierania świadczenia wychowawczego na dziecko – E. M. W dalszych motywach Kolegium wskazało, że w konsekwencji powyższego, Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. na podstawie art. 27 ust. 1 u.p.p.w.d. - uchylił od dnia 1 września 2018 r. własną ostateczną decyzję z dnia [...] września 2017 r. orzekającą o przyznaniu A. M. prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko E. M. w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2018 r. Decyzja powyższa stała się ostateczna, bowiem strona nie złożyła od niej odwołania. Następnie Prezydent Miasta Ł. decyzja z dnia [...] r. nr [...] orzekł o: 1. uznaniu za nienależnie pobrane przez A. M. świadczenie wychowawcze na dziecko E. M. w wysokości 500,00 zł miesięcznie za okres od 1 czerwca 2018 r. do 31 sierpnia 2018 r.; 2. zwrocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego na dziecko E.M. za okres od 1 czerwca 2018 r. do 31 sierpnia 2018 r. w kwocie 1.500,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie naliczonymi do dnia wydania decyzji w kwocie 28,77 zł, co łącznie stanowi kwotę 1.528,77 zł. Zdaniem organu odwoławczego, należy zgodzić się ze stanowiskiem organu I instancji, że w związku z podjęciem zatrudnienia przez skarżącego od dnia 24 kwietnia 2018 r. mamy do czynienia z dochodem uzyskanym na podstawie art. 7 ust. 3 w zw. z art. 2 pkt 20 lit. c u.p.p.w.d. W związku z przekroczeniem kryterium dochodowego wynikającego z art. 5 ust. 3 u.p.p.w.d. świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko – E. M. - wnioskodawcy nie przysługuje od dnia 1 czerwca 2018 r. Zgodnie bowiem z art. 18 ust. 6 ww. ustawy, w przypadku gdy uzyskanie dochodu powoduje utratę prawa do świadczenia wychowawczego, świadczenie nie przysługuje od miesiąca następującego po pierwszym miesiącu od miesiąca, w którym dochód został osiągnięty. Biorąc pod uwagę powyższe, Kolegium wskazało, że świadczenie wychowawcze zostało wypłacone skarżącemu do dnia 31 sierpnia 2018 r. Na podstawie art. 18 ust. 6 u.p.p.w.d. świadczenie nie przysługiwało od dnia 1 czerwca 2018 r. (od miesiąca następującego po pierwszym miesiącu od miesiąca, w którym dochód został osiągnięty). W ocenie Kolegium, po przeliczeniu dochodu strona przekracza kryterium dochodowe, zatem świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko nie przysługuje. Konsekwencją powyższego jest uznanie, że świadczenie wychowawcze wypłacone za okres od 1 czerwca 2018 r. do 31 sierpnia 2018 r. w wysokości 1.500,00 zł (500,00 zł x 3 miesiące) jest na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 1 u.p.p.w.d. świadczeniem nienależnie pobranym podlegającym zwrotowi. Nadto organ II instancji wskazał, że kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego podlegają zwrotowi łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie na rachunek bankowy wskazany przez organ właściwy. Odsetki są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia wychowawczego do dnia spłaty (art. 25 ust. 9 u.p.p.w.d.). Kolegium zauważyło również, że na mocy art. 20 ust. 1 u.p.p.w.d. strona była zobowiązana do niezwłocznego powiadomienia organu właściwego wypłacającego świadczenie wychowawcze o wystąpieniu zmian mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego. Pouczenie takie znajduje się zarówno we wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, z treścią którego strona się zapoznała, potwierdzając to własnoręcznym podpisem, jak i w decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze. Strona nie wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku, w konsekwencji nienależnie pobrała świadczenia wychowawcze, które podlegają zwrotowi. Ponadto organ II instancji pouczył skarżącego o treści art. 25 ust. 10 u.p.p.w.d., stanowiącego o możliwości umorzenia, odroczenia terminu płatności albo rozłożenia na raty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł A. M., wskazując, że nie wiedział o tym, iż należy od razu zgłosić organowi fakt podjęcia pracy. Umowa została zawarta na okres próby na trzy miesiące i nie wiedział, czy będzie ona przedłużona. Skarżący podniósł także, iż sam wychowuje córkę i każdy "wolny grosz" przeznacza na jej naukę, zdrowie, ubranie oraz życie, a przekroczona kwota jest niewielka. Podkreślił przy tym, że jest schorowanym człowiekiem po usunięciu nerki z powodu raka, do tego ma problemy z ciśnieniem, astmą oraz bólami stawów kolanowych. Ledwo wiąże "koniec z końcem". Mając na uwadze powyższe, skarżący wniósł o powtórne rozpatrzenie sprawy oraz umorzenie całkowite lub częściowe zadłużenia i o rozłożenie na raty. Wniósł również o zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 16 lipca 2019 r. pełnomocnik skarżącego, ustanowiony z urzędu, poparła skargę i wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, oświadczając, że nie zostały one pokryte w całości ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018r., poz. 2107 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W stanie faktycznym kontrolowanej sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. zaskarżoną decyzją, po rozpoznaniu odwołania skarżącego, utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. orzekającą o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenia wychowawczego na dziecko E. M. za okres od 1 czerwca 2018 r. do 31 sierpnia 2018 r. w wysokości 500,00 zł miesięcznie i o zwrocie tego świadczenia w kwocie 1.500,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, łącznie w kwocie 1.528,77 zł. W ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, organy obu instancji nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie kwestionowanych decyzji. Materialno–prawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowił przepis art.25 ust. 1 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2134), powoływanej w niniejszym uzasadnieniu także jako: "u.p.p.w.d.". Stosownie do jego treści, osoba, która pobrała nienależnie świadczenia wychowawcze, jest obowiązana do jego zwrotu. Natomiast za nienależnie pobrane świadczenia wychowawcze – zgodnie z art. 25 ust. 2 pkt 1 u.p.p.w.d. – uważa się m.in. świadczenia wychowawcze wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczenia wychowawczego albo wstrzymanie wypłaty świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba pobierająca to świadczenie była pouczona o braku prawa do jego pobierania. Kluczowe zatem znaczenie dla kwestii prawidłowości zaskarżonej decyzji miało w niniejszej sprawie ustalenie, iż w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] sierpnia 2018 r. uchylająca od dnia 1 września 2018 r. jego własną ostateczną decyzję z dnia [...] września 2017 r. orzekającą o przyznaniu skarżącemu prawa do świadczenia wychowawczego na córkę E. M. w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2018 r. Wskazana decyzja nie była przedmiotem odwołania skarżącego, w związku z tym nie była również kwestionowana w drodze skargi do sądu administracyjnego. Co zatem istotne na obecnym etapie, w aktualnie zakreślonym przedmiocie sprawy, nie może być przedmiotem sporu okoliczność, iż skarżący nie miał prawa do świadczenia wychowawczego, które we wskazanym w zaskarżonej decyzji okresie jednak pobrał. Oznacza to, iż jakakolwiek argumentacja w tym zakresie nie może na obecnym etapie odnieść oczekiwanego skutku. Jak zostało już wskazane, sprawa orzeczenia o braku prawa do ww. świadczenia wychowawczego została ostatecznie zakończona i co za tym idzie nie podlega kontroli w tym postępowaniu. W rozważanym kontekście należy podkreślić, że ostateczna decyzja uchylająca od dnia 1 września 2018 r. ostateczną decyzję Prezydenta Miasta Ł. o przyznaniu skarżącemu prawa do świadczenia wychowawczego na córkę E.M. w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2018 r. wiąże nie tylko organ, ale również sąd administracyjny. Aby można było uznać świadczenie za nienależnie pobrane i nakazać jego zwrot, to najpierw należy ostatecznie stwierdzić, iż konsekwencją przekroczenia progu dochodowego (800 zł) na jednego członka rodziny jest utrata prawa do przedmiotowego świadczenia, a taka niewątpliwie sytuacja ma miejsce w rozważanej sprawie. Fakt ten bowiem potwierdza ww. ostateczna decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] sierpnia 2018 r., wskazująca na utratę przez skarżącego tego prawa od czerwca 2018 r., w oparciu o którą została wydana decyzja stanowiąca podstawę rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, należało przyjąć, że w kontrolowanej sprawie spełnione zostały przesłanki do zastosowania przez organy administracji przepisu art. 25 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 u.p.p.w.d. i nakazania skarżącemu zwrotu pobranego ww. okresie świadczenia wychowawczego. Wydanie zaskarżonej decyzji zostało poprzedzone wnikliwym ustaleniem stanu faktycznego i prawnego, co znajduje odzwierciedlenie w prawidłowej i wyczerpującej argumentacji organu sformułowanej w sposób wymagany przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślić przy tym należy, że ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego została dokonana z zachowaniem reguł określonych przepisami tego kodeksu i w pełni zasługuje na aprobatę. Uwzględniając powyższe, Sąd w pełni podziela stanowisko Kolegium, że w związku z podjęciem zatrudnienia przez skarżącego od dnia 24 kwietnia 2018r. mamy do czynienia w sprawie z dochodem uzyskanym na podstawie art. 7 ust. 3 w związku z art. 2 pkt 20 lit. c u.p.w.d. W myśl bowiem art. 7 ust. 3 tej ustawy, w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego. Stosownie zaś do treści art. 2 pkt 20 lit. c ww. ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o uzyskaniu dochodu – oznacza to uzyskanie dochodu spowodowane uzyskaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W konsekwencji tego Kolegium, podzielając stanowisko organu I instancji, trafnie stwierdziło, że w związku z przekroczeniem kryterium dochodowego wynikającego z art. 5 ust. 3 u.p.p.w.d. (800 zł) świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko – E. M. – skarżącemu nie przysługuje od dnia 1 czerwca 2018 r. Stwierdzenie to znajduje bowiem w pełni podstawę w art. 18 ust. 6 powołanej ustawy, zgodne z którym w przypadku gdy uzyskanie dochodu powoduje utratę prawa do świadczenia wychowawczego, świadczenie nie przysługuje od miesiąca następującego po pierwszym miesiącu od miesiąca, w którym dochód został osiągnięty. Wychodząc z powyższych przesłanek Kolegium prawidłowo następnie przyjęło, że konsekwencją powyższego jest uznanie, iż świadczenie wychowawcze wypłacone za okres od 1 czerwca 2018 r. do 31 sierpnia 2018 r. w wysokości 1.500,00 zł (500,00 zł x 3 miesiące) jest na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 1 powołanej powyżej ustawy świadczeniem nienależnie pobranym podlegającym zwrotowi. Prawidłowo przy tym wskazało, że kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego podlegają zwrotowi łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie na rachunek bankowy wskazany przez organ właściwy, a odsetki są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia wychowawczego do dnia spłaty, stosownie do art. 25 ust. 9 ww. ustawy. Jednocześnie nie budzi w ocenie Sądu wątpliwości przyjęte przez Kolegium stanowisko, iż strona była pouczona o wynikającym z art. 20 ust. 1 u.p.p.w.d. obowiązku niezwłocznego powiadomienia organu właściwego wypłacającego świadczenie wychowawcze o wystąpieniu zmian mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego, w tym o fakcie podjęcia zatrudnienia. Pouczenie w tym zakresie, jak prawidłowo podniosło Kolegium, znajduje się zarówno we wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, z treścią którego strona się zapoznała potwierdzając to własnoręcznym podpisem, jak i w decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze. Niewątpliwie skarżący nie wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku, co w konsekwencji spowodowało, iż nienależnie pobrał świadczenia wychowawcze, które podlegają zwrotowi. Oceny tej nie zmieniają, w ocenie Sądu, powołane w skardze okoliczności, jakoby skarżący nie wiedział o powyższym obowiązku i inne podnoszone okoliczności dotyczące jego zdrowia i sytuacji rodzinnej. Okoliczności te, wskazujące niewątpliwie na trudną sytuację zdrowotną i dochodową skarżącego, mogą mieć natomiast znaczenie w kontekście wskazanej przez Kolegium regulacji zawartej w art. 25 ust. 10 u.p.p.w.d. dotyczącej m.in. możliwości umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia czy też rozłożenia spłaty na raty, o co wnosił skarżący w skardze. Jednakże postępowanie prowadzone na podstawie art.25 ust. 10 powołanej ustawy w przedmiocie umorzenia, rozłożenia na raty lub odroczenia terminu płatności, jest odrębnym postępowaniem administracyjnym inicjowanym stosownym wnioskiem strony. Ostateczna zatem decyzja w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia i jego zwrotu daje stronie możliwość ubiegania się o przyznanie powyższej ulgi, o czym Kolegium prawidłowo pouczyło skarżącego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślić przy tym należy, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym Sąd nie rozpoznaje wniosków o zastosowanie powyższych ulg wynikających z art. 25 ust. 10 u.p.p.w.d., gdyż w zakresie jego właściwości, jak wskazano na wstępie, mieści się jedynie kontrola aktów i czynności oraz bezczynności organów administracji publicznej. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę (pkt 1 sentencji wyroku). O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. oraz § 2 w związku z § 21 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016 r., poz. 1714) – pkt 2 sentencji wyroku. dc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło