II SA/Łd 208/20

PostanowienieWSA w Łodzi2020-05-20

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska, Joanna Sekunda-Lenczewska, Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uwzględnienie skargi przez organ w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 PPSA powoduje bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego i uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA?
Ratio decidendi
Organ, który w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 PPSA uwzględnił w całości skargę strony, eliminując z obrotu prawnego zaskarżone postanowienie, powoduje bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji sąd powinien umorzyć postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA, ponieważ przedmiot zaskarżenia przestał istnieć przed wydaniem wyroku.
Stan faktyczny
Strona skarżyła postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Kolegium pierwotnie stwierdziło uchybienie terminu, jednak po analizie zarzutów skargi uznało je za słuszne i w trybie autokontroli uchyliło własne postanowienie. Strona podtrzymała skargę, wskazując na zasadę sygnalizacji przewlekłego postępowania. Sąd uznał, że uwzględnienie skargi przez organ w trybie autokontroli czyni postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 20 maja 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Sędzia WSA Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 maja 2020 roku sprawy ze skargi A. W. n a postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku n r [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania p ostanawia: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne. A. P. II SA/Łd 208/20 U Z A S A D N I E N I E W dniu 28 stycznia 2020r. A. W. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ostateczne postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. nr [...] z dnia [...] roku stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. nr: [...] orzekającej: o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne: zasiłek rodzinny na dziecko Z. W. w wysokości 95,00 zł. miesięcznie za okres od 01.02.2019r. do 31.05.2019r. oraz o zwrocie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych: zasiłku rodzinnego na dziecko Z. W. za okres od 01.02.2019r. do 31.05.2019r. w wysokości 380,00 zł. wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie naliczonymi do dnia wydania przez organ I instancji decyzji w kwocie 15,38 zł., co w sumie stanowi kwotę 395,38 zł. Przebieg postępowania jest następujący: Na podstawie akt administracyjnych Kolegium ustaliło, że decyzja organu I instancji z dnia [...] r. została odebrana osobiście przez pełnomocnika skarżącej w dniu 30 listopada 2019r. , zaś odwołanie nadano w Urzędzie Pocztowym w dniu 16 grudnia 2019 roku (co potwierdza data stempla pocztowego na kopercie). W związku z powyższym Kolegium badając termin do wniesienia odwołania stwierdziło na podstawie art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r.- Kodeks postępowania administracyjnego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania i w dniu 9 stycznia 2019r. wydało w tej sprawie postanowienie nr [...]. Następnie Kolegium przeanalizowało zarzuty skargi A. W. i uznało je za słuszną. Organ doszedł do wniosku, że skoro koniec terminu do wniesienia odwołania od zaskarżonej decyzji przypadł na dzień 14 grudnia 2019r. (sobota) to termin do wniesienia odwołania zgodnie z art. 57 § 4 k.p.a. upływał w dniu 16 grudnia 2019r. (a właśnie w tym dniu nadano na poczcie odwołanie strony). Uwzględniając powyższe, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. doszło do przekonania, iż skarga zasługuje na uwzględnienie w całości w trybie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, co stanowiło o podjętym w sprawie rozstrzygnięciu autokontrolnym (postanowienie SKO z dnia [...] r. nr [...], którym organ uchylił własne postanowienie nr [...] z dnia [...] r.). Na wezwanie Sądu strona wyjaśniła, iż podtrzymuje skargę "albowiem chodzi o zasadę sygnalizacji przewlekłego postępowania w niniejszej sprawie i wykorzystywanie maksymalnych ustawowych terminów kiedy to sprawa winna być załatwiona niezwłocznie z powodu zawinionego rażącego naruszenia prawa albo rażącej nieznajomości prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W przypadku skargi na decyzję, uwzględniając skargę w całości, organ uchyla zaskarżoną decyzję i wydaje nową decyzję. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z przyczyn innych, niż te wskazane w § 1 pkt 1 i 2. Postępowanie w sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe "z innych przyczyn", gdy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Tym samym do okoliczności uzasadniających umorzenie postępowania na podstawie powyższego przepisu należy bez wątpienia uwzględnienie skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. (w ramach tzw. autokontroli). Powoduje ono bowiem wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu, co czyni zbędnym dalsze procedowanie w sprawie. Sąd stoi na stanowisku, że uwzględnienie przez organ skargi w trybie autokontroli polega na skorygowaniu zaskarżonego działania w kierunku pożądanym przez skarżącego a zadośćuczynienie skardze w całości w rozumieniu przepisu art. 54 § 3 p.p.s.a. to "doprowadzenie do stanu, w którym istota sprawy zostaje rozstrzygnięta ostatecznie, zgodnie z oczekiwaniami strony wynikającymi z treści skargi. Oczekiwania strony co do załatwienia sprawy należy odnosić do meritum sprawy, a nie do formalnej kwestii brzmienia rozstrzygnięcia" (vide: wyrok NSA z 22 maja 2014 r., sygn. I OSK 1379/14, LEX nr 1989832). Powyższe oznacza, że uchylając w trybie autokontroli wcześniejsze postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania Kolegium doprowadziło do sytuacji, w której jest zobligowane rozpoznać odwołanie i wydać rozstrzygnięcie co do meritum. Reasumując, jako że organ w całości uwzględnił skargę i wyeliminował zaskarżone postanowienie z obrotu prawnego, należało umorzyć postępowanie zainicjowane jej wniesieniem jako bezprzedmiotowe. W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że w przypadku wniesienia skargi na postanowienie, przedmiotem kontroli sądu administracyjnego pozostaje legalność tego postanowienia, nie zaś kwestie dotyczące przewlekłego prowadzenia postępowania. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 w związku z art. 54 § 3 p.p.s.a., orzekł w postanowieniu. A.B.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło