II SA/Łd 2127/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.), Sędziowie NSA Teresa Rutkowska, p.o. sędziego WSA Małgorzata Łuczńska, Protokolant asystent sędziego Krzysztof Rybicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2004 r. przy uzdiale sprawy ze skargi L. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. nr [...]z dnia[...] Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ł. decyzją nr [...] z dnia [...] stwierdził brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u L. B.. L. B. w odwołaniu od tej decyzji podniosła, że zmiany laryngologiczne - suchy przewlekły nieżyt gardła i krtani z niewydolnością głośni, niedowład fałdu głosowego wynikają z długoletniego /28 lat/ posługiwania się głosem w pracy nauczyciela akademickiego. [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Wyjaśnił, że zgodnie ze współczesnym stanem wiedzy medycznej schorzeniami zawodowymi spowodowanymi stałym i długotrwałym wysiłkiem głosowym są guzki śpiewacze, obustronny niedowład /porażenie/ strun głosowych bądź zmiany przerostowe krtani. W orzeczeniu Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Ł. wymieniono wprawdzie niedowład prawego fałdu głosowego, ale nie jest to jednoznaczne z chorobą zawodową charakteryzującą się jako obustronny niedowład /porażenie/ fałdów głosowych. Stwierdził, że L. B. została poddana badaniom specjalistycznym w uprawnionych jednostkach służby zdrowia, tj. w Przychodni Konsultacyjno-Diagnostycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Ł. i w Instytucie Medycyny Pracy w Ł. oraz dodatkowo w formie analizy dokumentacyjnej przeprowadzonej przez Instytut Medycyny Pracy w Ł.. Jednostki te wydały orzeczenie, że stwierdzone zmiany chorobowe nie wykazują cech choroby zawodowej. Samo zaś narażenie zawodowe nie jest jednoznaczne z chorobą zawodową. L. B. w skardze na tę decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła o jej zmianę poprzez uznanie jej schorzenia za chorobę zawodową. Zarzuciła, że rozstrzygnięcie jest niezgodne z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych /Dz.U Nr 65, poz.294/, w którym ustawodawca wskazał, że chorobą zawodową są niedowłady strun głosowych, nie zawężając ich do obustronnego niedowładu. Na podobnym stanowisku stanął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 28 czerwca 2000 r. ( III RN 202/99) wskazując, że brak jest podstaw do wyłączenia z pojęcia choroby zawodowej uszkodzenia słuchu jedynie ze względu na stopień stwierdzonego uszkodzenia, jeżeli wykazano, że uszkodzenie zostało spowodowane hałasem w miejscu pracy. Zdaniem skarżącej nie ma podstaw do wyłączenia z pojęcia choroby zawodowej niedowładu prawego fałdu głosowego, skoro przepis stanowi o niedowładach strun głosowych, a bezsporne jest, że pracowała w warunkach narażających na nadmierny wysiłek głosowy. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 3 lutego 1999 r. (III RN 110/98) stwierdził, że w przypadku pozytywnego ustalenia, iż stwierdzona u pracownika choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych i praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie, istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową a warunkami narażającymi na jej powstanie. Podobnie stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 kwietnia 1982 r. Strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi, przytaczając argumenty tożsame z zawartymi w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Stosownie do § 1 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych /Dz.U Nr 65, poz.294 ze zm./ obowiązującego w dniu wydania decyzji "za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy". Wynika stąd, że definicja choroby zawodowej składa się z dwóch elementów, z których jeden jest wskazany w w/w wykazie, a drugi dotyczy określonego związku przyczynowego pomiędzy warunkami pracy z objętą wykazem chorobą. W pkt 7 wykazu wymieniono "Przewlekłe choroby narządu głosu związane z nadmiernym wysiłkiem głosowym /guzki śpiewacze, niedowłady strun głosowych, zmiany przerostowe/". Z takiego określenia nie wynika, aby prawne pojęcie choroby zawodowej - przewlekłej choroby narządu głosu związane z nadmiernym wysiłkiem głosowym w postaci niedowładu strun głosowych - ograniczać jedynie do "obustronnego niedowładu" strun głosowych. Dlatego też zgodzić należy się z poglądem zaprezentowanym w skardze, ze obie decyzje zostały wydane z naruszeniem § 1 ust.1 w/w rozporządzenia. Zwrócić należy uwagę, że w pkt 7 wykazu chorób zawodowych jedną z postaci przewlekłych chorób zawodowych narządu głosu są "niedowłady strun głosowych". Natomiast organ odwoławczy posługuje się pojęciem "niedowładu fałdów głosowych". Nie wyjaśnia przy tym, czy są to pojęcia tożsame używane zamiennie. W aktach administracyjnych nie ma również wyników badań laryngowideostroboskopowych, o których mowa w piśmie Instytutu Medycyny Pracy [...] z dnia [...]. Skarżąca na rozprawie w dniu 3 marca 2004 r. złożyła wyniki badań /sporządzone w języku łacińskim/ mające potwierdzać fakt choroby zawodowej. Wszystkie te uchybienia wskazują, że organy obu instancji nie przeprowadziły postępowania dowodowego w sposób określony w art.7, 77 i 80 kpa. To zaś powoduje, że decyzje organów obu instancji należało uchylić na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/.