II SA/Łd 217/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie Asesor Ewa Cisowska-Sakrajda, Asesor Renata Kubot-Szustowska (spr.), Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego wyrównawczego uchyla zaskarżoną decyzję. - Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł., działając na podstawie art. 2a ust. 1 pkt 4, art. 4 ust. 1, art. 27 ust. 4 i 6, art. 30 i art. 43 ustawy z dnia 29.listopada 19990r. o pomocy społecznej ("Dz.U. Nr 64 z 1998r., poz. 414 ze zm.") oraz uchwały Nr [...] Rady Gminy w Ł., decyzją z dnia [...] Nr [...] odmówił T. G. przyznania zasiłku stałego wyrównawczego. W uzasadnieniu orzeczenia organ pomocowy uznał, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką. Dochód na osobę w rodzinie wnioskodawcy wynosi 486,60,-zł, a dochód uprawniający stronę do zasiłku stałego wyrównawczego 356,00,- zł. Z uwagi zatem na fakt, że dochód na osobę w rodzinie jest wyższy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, zasiłek stały wyrównawczy nie przysługuje. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniósł T. G., podnosząc, iż mieszka sam, nie prowadzi z matką wspólnego gospodarstwa domowego, a jedynie otrzymuje odeń kwotę 100,00,- zł miesięcznie za wykonywanie drobnych prac pomocniczych tj. robienie zakupów, donoszenie opału. Wnioskodawca wskazał też, że stan jego zdrowia nie zezwala na podjęcie jakiejkolwiek pracy, w związku z czym sytuacja, w której się znalazł jest dramatyczna. Decyzją Nr [...] dnia 6.stycznia 2004r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., w oparciu o treść art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.) w zw. z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12.października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity Dz.U. Nr 71 z 2001r., poz. 856 ze zm.) i w zw. z art. 27 ust. 4 i art. 4 ust. 1 oraz art. 30 i art. 43 ustawy z dnia 29.listopada 1990r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. Nr 64 z 1998r., poz. 414 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W motywach orzeczenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż zgodnie z przepisem art. 27 ust. 4 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej – zasiłek stały wyrównawczy przysługuje osobie pełnoletniej całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub inwalidztwa, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie , określonego w art. 4 ust. 1 cytowanej powyżej ustawy. W myśl art. 27 ust. 6 cytowanej ustawy natomiast, w przypadku osoby w rodzinie, zasiłek stały wyrównawczy ustala się jako różnicę między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie, ustalonym zgodnie z art. 4 ust. 1, a posiadanym dochodem na osobę w rodzinie. Zasiłek stały wyrównawczy przysługuje zatem w razie spełnienia ustawowych przesłanek, określonych w powołanym wyżej art. 27 ustawy o pomocy społecznej. Podstawową okoliczność, na gruncie wspomnianego przepisu, stanowi - zgodnie z treścią art. 2 a ust. 1 pkt 4 – całkowita niezdolność do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych albo posiadanie znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o zatrudnieniu i rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że T. G. ma 54 lata. Mieszka z matką we własnym domu. Orzeczeniem z dnia 23.października 2003 r. został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności okresowo, do dnia 31 października 2005 r. Uprzednio decyzją z dnia [...] organ I instancji odmówił stronie udzielenia pomocy w formie zasiłku stałego wyrównawczego ze względu na dochód przekraczający kryterium ustawowe. Zainteresowany odwołał się od powyższej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało zaskarżone orzeczenie w mocy. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie wnioskodawcy o prowadzeniu wspólnego gospodarstwa domowego z matką - emerytką. W wywiadzie środowiskowym z dnia 17 listopada 2003 r. organ stwierdził, ze sytuacja rodzinna i materialna strony nie uległa zmianie. Odwołujący się nadal mieszka z matką, która ponosi wszelkie koszty związane z prowadzeniem i utrzymaniem domu. W związku z tymi ustaleniami dochód rodziny stanowi: emerytura matki w wysokości 973,19,-zł.(zatem na osobę w rodzinie przypada 486,60,-zł), a dochód uprawniający stronę do zasiłku stałego wyrównawczego wynosi: 418 zł + 294 zł= 712,00,-zł. ( tj. na osobę -356,00,-zł.) Ponieważ zatem dochód na osobę w rodzinie jest wyższy od kryterium dochodowego na osobę , zasiłek stały wyrównawczy nie przysługuje. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uznało więc, że organ I instancji prawidłowo odmówił przyznania świadczenia w formie zasiłku stałego wyrównawczego. Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego T. G., wnosząc o jej uchylenie. Skarżący podniósł argumenty analogiczne do zawartych w złożonym uprzednio odwołaniu, wskazując na swój zły stan zdrowia, oraz katastrofalną sytuację materialną, prosząc o przyznanie zasiłku stałego wyrównawczego w kwocie, która pozwoli na zaspokojenie choćby najpilniejszych potrzeb. Ponownie podniósł, iż nie prowadzi z matką wspólnego gospodarstwa domowego, otrzymując od niej jedynie nieznaczne kwoty (około 100,00,-zł. miesięcznie) i nie ponosząc kosztów opału. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc argumenty tożsame z zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części rozważań p.s.a.. Po myśli art. 134 § 1 p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.s.a.) . Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia decyzji, Sąd stwierdził, że zaskarżone orzeczenie narusza normy procedury administracyjnej w stopniu określonym w cytowanym przepisie. W pierwszym rzędzie rozważyć należało zasadność merytorycznego rozpoznawania niniejszej sprawy, w świetle regulacji prawnej zawartej w art. 149 ustawy z dnia 12.marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). Zgodnie bowiem z treścią ust. 1 tegoż przepisu, z dniem wejścia w życie ustawy (co do zasady z dniem 1.maja 2004r.) wygasają decyzje wydane na podstawie ustawy z dnia 29.listopada 1990r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz.U. Nr 64 z 1998r. ze zm.) za wyjątkiem decyzji, enumeratywnie wymienionych w ust.ust. 2 i 3 art. 149. Decyzje w przedmiocie zasiłków stałych wyrównawczych nie należą do żadnej ze wspomnianych kategorii. Tym niemniej Sąd, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, reprezentuje pogląd, iż postępowanie sądowe, zmierzające do zbadania legalności aktów administracyjnych, wydanych pod rządami ustawy poprzednio obowiązującej, nie może zostać umorzone, nawet jeżeli decyzje wspomniane wygasły. Ocenie podlega bowiem zgodność z prawem, poddanej kontroli sądowej decyzji administracyjnej, ta zaś dokonywana jest w oparciu o stan prawny, obowiązujący w dacie jej wydania. Pogląd powyższy, zgodny jest także ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego, wyrażonym w wyroku z dnia 8.marca 2005r., w sprawie o sygn.akt P 15/04 (dotychczas niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępne Rzeczpospolita Nr 57(7046) z dnia 9.marca 2005r.) Przechodząc zaś na grunt rozważań, dotyczących zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, podkreślić należy, iż na podstawie akt sprawy brak jest możliwości ustalenia, czy znajdujące się w nich odwołanie skarżącego od decyzji organu I instancji (a w zasadzie jego kserokopia), zostało przezeń złożone w terminie ustawowym, określonym w art. 129 § 2 ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.). Brak jest bowiem dowodu doręczenia stronie decyzji organu I instancji z dnia 21.listopada 2003r. Ponadto kserokopia wspomnianego odwołania, załączona do akt administracyjnych, nie została przez skarżącego podpisana. Wspomniany brak nie został przez skarżącego uzupełniony, brak jest też możliwości ustalenia, czy był do jego uzupełnienia wezwany przez organ I lub II instancji. (art. 63 § 4 k.p.a. i art. 64 § 2 w zw. z art. 140 k.p.a.) Tym samym rozpoznanie przez organ odwoławczy, złożonego środka zaskarżenia, bez ustalenia czy zachowany został termin do jego wniesienia oraz bez zachowania minimalnych wymogów formalnych odwołania, stanowi naruszenie wskazanych wyżej przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. p.s.a. orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Wobec zaś charakteru prawnego uchylonego orzeczenia (nie podlegającego wykonaniu), brak było podstaw do rozstrzygania w tym przedmiocie w trybie art. 152 p.s.a.