II SA/Łd 219/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędziowie NSA Andrzej Kozerski, WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Protokolant Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Z.K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego 1/ uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...]oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...], 2/ zasądza od Wojewody [...] na rzecz Z.K. kwotę 10 /dziesięć/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania Z.K. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku przedemerytalnego, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Decyzja Wojewody [...] zapadła w oparciu o następujące ustalenia: Z.K. został zarejestrowany w Państwowym Urzędzie Pracy Nr 2 w Ł. w dniu 2 sierpnia 2001 r. jako bezrobotny uprawniony od 10 sierpnia 2001 r. do zasiłku dla bezrobotnego na okres 12 miesięcy. W dniu 16 listopada 2001 r. złożył wniosek o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego oraz o "doliczenie" do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego aktualnie pobieranego zasiłku. Po przeanalizowaniu akt sprawy organ odwoławczy stwierdził, że Z.K. udokumentował okres uprawniający do zasiłku przedemerytalnego wynoszący 33 lata 8 miesięcy i 3 dni, w tym 14 lat 8 miesięcy i 23 dni w warunkach szczególnych. Organy administracyjne nie znalazły podstaw do zaliczenia do powyższego okresu pracy w zakładzie karnym. Areszt Śledczy nie jest w stanie podać informacji na temat okresu i rodzaju wykonywanej pracy w czasie odbywania kary pozbawienia wolności. Pan K. zaś w oświadczeniu z dnia 10 stycznia 2002 r. przyznał, iż nie pamięta, ile zarabiał. Nawet po doliczeniu do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego okresu aktualnie pobieranego zasiłku /10.08.2001 r. - 17.11.2001 r./ Z.K. nie spełniałby warunków określonych w art.37j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r. Z.K. w skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 11 lutego 2002 r. wniósł o ponowne rozpatrzenie decyzji o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Wystąpił także o uwzględnienie okresu zatrudnienia w [...] Przedsiębiorstwie Instalacji Sanitarnych i Elektrycznych - od 23 kwietnia 1964 r. do 9 lipca 1964 r. oraz uwzględnienie okresu zatrudnienia w Ośrodku Pracy Więźniów w Ł., gdzie pracował odpłatnie jako robotnik. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko o braku możliwości zaliczenia okresu wykonywania pracy przez skarżącego w czasie odbywania kary pozbawienia wolności, to jest od 21 kwietnia 1966 r. do 14 sierpnia 1967 r. Brak jest bowiem dowodów, że podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne i fundusz pracy stanowiła kwotę co najmniej połowy najniższego wynagrodzenia. Sam skarżący nie pamięta, jakie wynagrodzenie w tym czasie uzyskiwał. Wyjaśniła ponadto, że skarżący nie złożył w urzędzie pracy świadectwa pracy bądź innych dokumentów potwierdzających zatrudnienie od 23 kwietnia 1964 r. do 9 lipca 1964 r. w Przedsiębiorstwie Instalacji Sanitarnych i Elektrycznych. Nie miało to jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem nawet po zaliczeniu tego okresu oraz okresu aktualnie pobieranego zasiłku dla bezrobotnych /od 10.08.2001 r. do 31.12.2001 r./, do okresu uprawniającego do zasiłku okres ten nie wynosiłby 35 lat. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Zgodnie z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. "Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U Nr 153, poz.1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga jest zasadna, jakkolwiek uznać należy za trafne stanowisko Wojewody Łódzkiego, iż skarżący nie złożył w urzędzie pracy dokumentów potwierdzających jego zatrudnienie w Przedsiębiorstwie Instalacji Sanitarnych i Elektrycznych w Ł. w okresie od 23 kwietnia 1964 r. do 9 lipca 1964 r. Zaświadczenie potwierdzające okres tego zatrudnienia dołączone zostało dopiero do skargi na decyzję organu odwoławczego. Stosownie do treści art.11 ust.2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. "o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /Dz.U Nr 154, poz.1793/ osoby, które przed wejściem w życie tej ustawy zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa lub stypendium, nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych zasadach. Zgodnie z treścią art.37j ust.1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. " o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu" /Dz. U z 2001 r. Nr 6, poz.56 z późn. zm./ w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2001 r. zasiłek przedemerytalny przysługuje osobie spełniającej warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury, jeżeli: 1/ posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn lub 2/ posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 25 lat dla kobiet i 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. W rozpoznawanej sprawie należało ustalić, czy skarżący posiadał okres zatrudnienia wynoszący 35 lat. Złożona dokumentacja nie wykazywała bowiem, by skarżący przez 15 lat wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Organy administracyjne uwzględniły okres pracy skarżącego wynoszący 33 lata 8 miesięcy i 3 dni. Po doliczeniu okresu pobieranego zasiłku dla bezrobotnych, okres zaliczony do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego wynosił 33 lata 11 miesięcy i 10 dni. W przypadku zaliczenia skarżącemu okresu pracy w zakładzie karnym, wynoszącego 1 rok 3 miesiące i 24 dni, posiadałby on 35 letni okres uprawniający do zasiłku. Skarżący na potwierdzenie pracy w Ośrodku Pracy Więźniów w Ł. złożył świadectwo zwolnienia, wystawione w dniu 15.08.1967 r. i zaświadczenie o przebywaniu w w/w ośrodku /zaświadczenie z dn. 8.11.2001 roku/. Świadectwo zwolnienia zawiera adnotację o odpłatnym zatrudnieniu Z. K. w okresie od 21.04.1966 r. do 14.08.1967 r. Ponadto skarżący złożył w urzędzie pracy pismo dyrektora Aresztu Śledczego w B., oznaczone datą 8.11.2001 r., stwierdzające zniszczenie akt archiwalnych zawierających informacje na temat rodzaju wykonywanej pracy. Organ administracyjny prowadząc postępowanie dowodowe ograniczył się do przyjęcia oświadczenia skarżącego. Z treści tego oświadczenia wynika, iż skarżący przebywając w zakładzie karnym pracował w okresie od 21.04.1966 r. do 14.08.1967 r. przez 6 dni w tygodniu w godzinach 7 - 15 na budowie /zalewanie stropów/ i przy naprawie torów. Z. K. stwierdził, że nie pamięta, ile zarabiał /v. oświadczenie z dn.10.01.2002 r./. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym skarżący wyjaśnił, iż pracując w zakładzie karnym otrzymywał 18 % wynagrodzenia, to jest około 200 - 300 zł. Resztę zarobionych pieniędzy zabierał zakład karny na pokrycie kosztów utrzymania. W ocenie Sądu organy administracyjne w sposób niewyczerpujący zebrały materiał dowodowy, nie podejmując wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Sprawa nie została wobec tego należycie wyjaśniona do merytorycznego rozstrzygnięcia, co narusza przepisy artykułów 7 i 77 § 1 kpa. Z. K. składając pisemne oświadczenie został pouczony o odpowiedzialności karnej za złożenie zeznań niezgodnych z prawdą. Po upływie ponad 30 lat od zwolnienia z zakładu karnego mógł nie pamiętać, jaka była dokładna wysokość jego zarobków. Dlatego też, w obawie przed złożeniem oświadczenia niezgodnego z prawdą uprawniony był stwierdzić, iż nie pamięta, ile zarabiał. Przedstawienie dowodów z dokumentów na okoliczność wysokości zarobków osiąganych w zakładzie karnym okazało się niemożliwe, gdyż archiwum zakładu karnego zniszczyło dokumenty po 20-letnim okresie przechowywania. Organy administracyjne nie podejmując aktywnego działania w celu uzyskania informacji z odpowiednich instytucji i urzędów kompetentnych w sprawach zasad wynagradzania więźniów, uznały, że Z. K. nie udowodnił, by podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne i fundusz pracy stanowiła kwotę co najmniej połowy najniższego wynagrodzenia. Z oświadczenia złożonego przez skarżącego wynika, że wykonywał on bardzo ciężką pracę fizyczną w pełnym wymiarze godzin. Dlatego też bez przeprowadzenia przez organy administracyjne ponownego postępowania nie można z całym przekonaniem stwierdzić, iż zarobki skarżącego uzyskiwane w zakładzie karnym były mniejsze niż połowa najniższego wynagrodzenia. Uwzględniając powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Sąd w wyroku nie określił, w jakim stopniu zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane. Decyzje te odmawiały przyznania prawa do zasiłku, a zatem nie podlegały wykonaniu. Organy administracyjne rozpoznając sprawę ponownie powinny przeprowadzić postępowanie w celu ustalenia, czy wynagrodzenie skarżącego osiągane w zakładzie karnym odpowiadało co najmniej połowie najniższego wynagrodzenia. Jeżeli treść złożonego ponownie przez skarżącego oświadczenia, zawierającego określenie przybliżonej kwoty osiąganego wynagrodzenia okaże się niewystarczająca, konieczne będzie podjęcie innych działań w celu wyjaśnienia tej kwestii, np. wystąpienie z pytaniem do instytucji zajmujących się zasadami wynagradzania pracy więźniów.